I SA/Sz 743/10
WyrokWSA w Szczecinie2010-12-08
Skład orzekający: Kazimierz Maczewski, Kazimiera Sobocińska, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może nadać rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług przed doręczeniem tej decyzji stronie, gdy spełnione są przesłanki z art. 239b Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej może być nadany od momentu jej wydania do czasu rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, niezależnie od daty doręczenia decyzji stronie. Spełnienie przesłanki krótszego niż 3 miesiące okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego oraz uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, uzasadnia nadanie rygoru. Zabezpieczenie hipoteką przymusową nie stoi na przeszkodzie nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności.Stan faktyczny
Spółka cywilna "A." została obciążona decyzją określającą zobowiązania w podatku od towarów i usług za 2004 rok. Organ podatkowy nadał tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, powołując się na krótszy niż 3 miesiące okres przedawnienia oraz nieterminowe regulowanie zobowiązań przez spółkę. Spółka zaskarżyła postanowienie, kwestionując m.in. podstawę prawną nadania rygoru i wskazując, że decyzja nie była doręczona przed nadaniem rygoru oraz że ustanowienie hipoteki przymusowej wyklucza nadanie rygoru.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Sędziowie Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi I. F.B. "A." s.c. A. K., H. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2004 r. oddala skargę.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. postanowieniem
z dnia [...]r. nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...]r. określającej [...] "A." spółce cywilnej A.K., H.K. zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2004r.
W uzasadnieniu organ wskazał przepis art. 239 b § 1 pkt 1 ustawy z dnia
29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) stwierdził, że w stosunku do spółki prowadzone jest postępowanie zabezpieczające za poszczególne okresy rozliczeniowe od maja do grudnia 2004r. Nadto w sprawie wystąpiły okoliczności, o których mowa w art. 239b § 1 pkt 4 w/w ustawy, tj. krótszy niż 3 miesiące okres upływu przedawnienia oraz fakt, ze podatnik wielokrotnie nieterminowo regulował zobowiązania podatkowe. Powyższe, zdaniem organu, uzasadniło obawę, ze zobowiązania określone przedmiotową decyzją nieostateczną nie zostaną wykonane.
[...] "A." spółka cywilna A.K., H.K. złożyła odwołanie od powyższego postanowienia i wniosła o jego uchylenie. Zarzuciła organowi naruszenie:
- art. 239b § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez bezpodstawne zastosowanie tego przepisu,
- art. 239b § 2 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez błędną interpretację tego przepisu,
- art. 239b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez błędne zastosowanie tego przepisu.
Strona wskazała, że w stosunku do niej nie toczyło się postępowanie egzekucyjne, zaś postępowanie zabezpieczające nie jest postępowaniem egzekucyjnym. Nadto strona podała, że ogólne stwierdzenia zawarte w postanowieniu, iż "nieterminowo nie regulowała zobowiązań", a także "stwierdzony charakter zaniedbań
i nieprawidłowości w zakresie stosowania prawa podatkowego" nie stanowią uprawdopodobnienia, że spółka nie wykona zobowiązań, wynikających z decyzji organu kontroli skarbowej.
Zdaniem strony, zabezpieczenia dokonane na majątku spółki wskazują,
iż obawy organu, że w/w zobowiązania podatkowe nie zostaną wykonane
są bezzasadne.
Ponadto, według strony, niemożliwe było nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, która nie znajdowała się w obrocie prawnym, bowiem przedmiotową decyzję organu kontroli skarbowej doręczono spółce dopiero w dniu [..] r. Na poparcie swojego stanowiska strona przywołała wyroki WSA
w Warszawie o sygn. akt III SA/Wa 2619/06 i sygn. akt VI SA/Wa 264/04.
Dyrektor Izby Skarbowej w S. postanowieniem z dnia [...]r. o nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 216 oraz
art. 239b § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa
(Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie organu
I instancji.
Organ przytoczył treść art. 239a oraz art. 239b ustawy Ordynacja podatkowa.
Organ podał, że do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek. Pierwszą z nich jest jedna z czterech okoliczności wskazanych w art. 239b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Drugą zaś, jest uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie uregulowane. Zgodnie z art. 70 ust. 1 w/w ustawy zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W przedmiotowej sprawie bieg terminu przedawnienia w przypadku zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do listopada 2004r., rozpoczął się w dniu 1 stycznia 2005r.
i upływał z dniem 31 grudnia 2009r., w przypadku zobowiązania podatkowego za grudzień 2004r. bieg terminu przedawnienia rozpoczął się w dniu 1 stycznia 2006r. Organ odwoławczy wskazał, że w stosunku do strony nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne i nie zastosowano środka egzekucyjnego skutkującego przerwaniem biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Nie nastąpiło także zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za okresy rozliczeniowe z uwagi na wydanie decyzji w sprawie ulg podatkowych lub z uwagi na objęcie zaległości restrukturyzacją. Wobec powyższego, termin przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych decyzją organu kontroli skarbowej był krótszy niż 3 miesiące, zaistniała więc przesłanka z art. 239b § 1 pkt 4 ustawy Ordynacja podatkowa.
Zdaniem organu odwoławczego, rygor natychmiastowej wykonalności decyzji neiostatecznej może być nadany przez organ I instancji do momentu wydania decyzji przez organ odwoławczy podatkowy (w przypadku wniesienia odwołania), tak jak nastąpiło to w niniejszej sprawie. Bez znaczenia jest fakt skutecznego doręczenia stronie przedmiotowej decyzji organu kontroli skarbowej, wystarczająca jest okoliczność wydania tej nieostatecznej decyzji. Ponadto, okoliczność nieterminowego regulowania przez stronę zobowiązań podatkowych znajduje potwierdzenie w aktach sprawy, zaś charakter zaniedbań i nieprawidłowości
w zakresie stosowania prawa podatkowego przez spółkę, opisany został w toku postępowania kontrolnego, co potwierdziło wątpliwości w zakresie dobrowolnego wykonania tych zobowiązań przez stronę.
Organ przytoczył treść art. 33 §1 i 2 oraz art. 34 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Zdaniem organ odwoławczego, ustanowienie w toku postępowania zabezpieczającego hipoteki przymusowej na nieruchomości spółki nie stanowiło przeszkody dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności.
Organ odwoławczy zgodził się ze stroną, iż organ I instancji nieprawidłowo przywołał art. 239b § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa, bowiem w stosunku do spółki nie toczyło się powstępowanie egzekucyjne tylko postępowanie zabezpieczające. Według organu odwoławczego, nie stanowiło to jednak podstawy do uchylenia przedmiotowego postanowienia.
[...] "A." spółka cywilna A.K., H.K. złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o jego uchylenie oraz uchylenie postanowienia organu I instancji.
Zarzuciła organowi naruszenie :
- art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez wydanie postanowienia bez podstawy prawnej,
- art. 210 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez brak faktycznego
i prawnego uzasadnienia postanowienia,
- art. 239b § 2 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez jego błędną interpretację,
- art. 239b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez jego błędne zastosowanie.
Strona nie zgodziła się z organem, że istnieją okoliczności uprawdopodobniające hipotezę, iż nie wykona ona zobowiązań wynikających
z decyzji organu kontroli skarbowej. Zdaniem strony, ustanowienie hipoteki przymusowej stanowi przeszkodę dla nadania przedmiotowej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, bowiem zobowiązania zabezpieczone hipoteką przymusowa nie przedawniają się i wobec tego nie powstała przesłanka z art. 239b §1 pkt 4 i art. 239b § 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Według strony, niemożliwe było nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności przedmiotowej decyzji przez organ I instancji w dniu [...]r., która to decyzja nie znajdowała się
w obrocie prawnym, bowiem przedmiotową decyzję organu kontroli skarbowej doręczono spółce dopiero w dniu 31 grudnia 2009r.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację jak w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 239a ustawy Ordynacja podatkowa, decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
W myśl art. 239b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy:
1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub
2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub
3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub
4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.
Przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (§ 2 tegoż przepisu).
Sąd podzielił argumentację organu, iż decyzji nieostatecznej można nadać rygor natychmiastowej wykonalności od momentu jej wydania, aż do czasu rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy (w przypadku złożenia odwołania). Okoliczność, iż przedmiotowa decyzja organu kontroli skarbowej została stronie doręczona w dniu 31 grudnia 2009r., zaś postanowienie o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności datowane jest [...] r., nie ma znaczenia. Najistotniejsze jest to, że rygor natychmiastowej wykonalności nadano decyzji nieostatecznej.
Bezsporny jest również fakt, że okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, objętych przedmiotową decyzją organu kontroli skarbowej był krótszy niż 3 miesiące, co wypełniło przesłankę z art. 239b § 1 pkt 4 ustawy Ordynacja podatkowa.
Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżąca nieterminowo regulowała zobowiązania podatkowe, co w powiązaniu z wysokością zobowiązań podatkowych, określonych w przedmiotowej decyzji organu kontroli skarbowej oraz krótkim okresem przedawnienia tych zobowiązań uprawdopodobniło, iż zobowiązania te nie zostaną przez stronę wykonane. Uprawdopodobnienie, o którym mowa w art. 239b § 2 ustawy Ordynacja podatkowa nie jest udowodnieniem okoliczności z § 1 tego przepisu.
Według Sądu, również zabezpieczenie hipoteką przymusową należności nie stało na przeszkodzie nadaniu decyzji organu kontroli skarbowej rygoru natychmiastowej wykonalności.
Zgodnie z art. 70 § 8 ustawy Ordynacja podatkowa, zobowiązania zabezpieczone hipoteką przymusową nie przedawniają się, jednakże po upływie terminu przedawnienia tych zobowiązań można je egzekwować jedynie z nieruchomości, na której ustanowiono tą hipotekę.
Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej pozwala na przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego odnośnie określonych zobowiązań w stosunku do całości majątku podatnika.
Zdaniem Sądu, organ podatkowy działał prawidłowo, właściwie ustalił stan faktyczny i go uzasadnił, a także przytoczył przepisy prawa.
Wobec powyższego, Sąd uznał zarzuty skargi za bezzasadne.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 155 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło