II OSK 2620/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-04-25

Skład orzekający: Arkadiusz Despot - Mładanowicz, Elżbieta Kremer, Jerzy Siegień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spadkobierca osoby deponującej broń w depozycie ponosi obowiązek pokrycia kosztów przechowywania tej broni na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że obowiązek ponoszenia kosztów depozytu broni spoczywa wyłącznie na osobie, która faktycznie złożyła broń do depozytu i weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej. Spadkobierca, który stał się właścicielem broni znajdującej się już w depozycie, nie ponosi tego obowiązku, gdyż prawa i obowiązki administracyjnoprawne nie wchodzą w skład spadku, a ustawa o broni i amunicji nie przewiduje szczególnego następstwa prawnego w tym zakresie.
Stan faktyczny
Opolski Komendant Wojewódzki Policji wezwał I. Z., właścicielkę broni znajdującej się w depozycie od 2000 roku, do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni. I. Z. zakwestionowała obowiązek ponoszenia tych kosztów jako spadkobierca osoby, która broń zdeponowała. WSA w Opolu uwzględnił skargę I. Z. i stwierdził bezskuteczność czynności organu. Organ złożył skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu i zasądził od organu na rzecz I. Z. kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 kwietnia 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz sędzia NSA Elżbieta Kremer /spr./ sędzia del. WSA Jerzy Siegień Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 września 2011 r. sygn. akt II SA/Op 656/10 w sprawie ze skargi I. Z. na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów depozytu broni 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu na rzecz I. Z. kwotę 600 zł (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 20 września 2011 r., sygn. akt II SA/Op 656/10 uwzględnił skargę I. Z. na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów depozytu broni i 1) stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2) określił, że uchylona czynność nie może być wykonana w całości; 3) zasądził od Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu na rzecz I. Z. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia [...] listopada 2009 r. Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu poinformował I. Z., jako właścicielkę, że od dnia [...] lutego 2000 r. w depozycie Wydziału znajdują się 3 szt. broni palnej myśliwskiej. Wezwał adresatkę pisma, na podstawie art. 6 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz. U. Nr 208, poz. 1537), do odbioru depozytu złożonej broni. Poza tym podał, że na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.), naliczył opłatę za przechowywanie broni w wysokości 18368,70 zł, na dzień [...] listopada 2009 r. Ponadto powiadomił I. Z., że w przypadku nieuregulowania należności za depozyt sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego. Skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2009 r., odpowiadając na powyższe żądanie zarzuciła, że obciążanie jej kosztami depozytu broni jest bezpodstawne i wniosła o ponowne rozpoznanie sprawy oraz anulowanie wezwania. Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu w dniu [...] stycznia 2010 r. ponownie podtrzymał swoje stanowisko, przedstawiając szeroką argumentację uzasadniającą podjęte czynności w ww. przedmiocie. W dniu [...] października 2010 r. I. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynność Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji wraz ze skargą na skarżoną czynności organu. Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Następnie w wyniku uchylenia tego rozstrzygnięcia w dniu 4 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 136/1, przez Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2011 r. sąd przywrócił I. Z. termin do wniesienia skargi. W skardze, odnosząc się do zobowiązania jej do pokrycia kosztów depozytu broni za okres od [...] marca 2001 r. do [...] grudnia 2009 r. znajdującej się w depozycie Policji w wysokości 18098,58 zł zmniejszonej upomnieniem do kwoty 15067,30 zł, skarżąca zarzuciła przede wszystkim, że organ naruszyły art. 23 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, poprzez uznanie jej za osobę zobowiązaną do pokrycia kosztów depozytu broni jako spadkobiercę deponującego broń do depozytu. W uzasadnieniu wskazała, że z treści art. 23 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy w sposób jasny, wyraźny i jednoznaczny wynika, iż ustawodawca zawarł w nim dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, tj. posiadanie broni a następnie jej zdeponowanie. Tymczasem skarżąca nie spełniała obu tych przesłanek, a brak chociażby jednej z przesłanek uniemożliwia zastosowanie tego przepisu. Osobą deponującą broń był Z. Z., a jej posiadaczem Komenda Policji. Wobec tego wywiodła, że informacja udzielona przez Komendę w piśmie z dnia [...] stycznia 2010 r. wraz z nałożeniem na skarżącą jako spadkobiercę obowiązku ponoszenia kosztów depozytu broni i zobowiązaniem jej do ich uregulowania było bezpodstawne. W odpowiedzi na skargę Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu, powołując się na orzecznictwo podtrzymał dotychczasowe stanowisko wskazujące na prawidłową wykładnię spornego przepisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uwzględnił skargę, wskazując na swoją właściwość do rozpatrzenia sprawy. Sąd zauważył, że obowiązek uiszczenia opłaty za zdeponowanie broni powstaje w wyniku zdeponowaniem broni, w związku z brakiem pozwolenia na nią. W tym przypadku stosunek prawny nawiązuje się pomiędzy organem przyjmującym broń do depozytu, a deponującym. W odniesieniu do osób określonych w art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy, w przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 23 ust. 2 ustawy, organ administracji na podstawie ust. 3 uprawniony jest do podjęcia działań, mających na celu pobranie opłat związanych z deponowaniem broni. O wyraźnej kompetencji organów w tym zakresie przesądza użycie w ust. 3 zwrotu "opłaty są pobierane". Skargę na czynność organu w tym zakresie można wnieść po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Skarżąca dochowała powyższego wymogu, bowiem pismo organu zawierające wezwanie do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym otrzymała w dniu [...] grudnia 2009 r., natomiast wezwanie do usunięcia naruszenia prawa doręczone zostało do organu w dniu [...] grudnia 2009 r. Skarga zaś wniesiona została w terminie wobec przywrócenia skarżącej terminu do jej złożenia przez sąd postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2011 r. Koszty związane z deponowaniem broni i amunicji ponosi w przypadku przejęcia jej do depozytu osoba deponująca, która weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej (art. 22 ust. 3 pkt 3). Wobec precyzyjnego określenia kręgu podmiotów, które mogą być obciążone kosztami związanymi z deponowaniem broni i amunicji, rola organu sprowadza się do ustalenia tych zobowiązanych podmiotów. Sąd stwierdził, że z wykładni literalnej tego przepisu wynika, że "osoba deponująca" to osoba, która weszła w posiadanie broni i amunicji, a więc przede wszystkim faktycznie nią władała jak właściciel oraz dokonała czynności faktycznej złożenia broni i amunicji do depozytu, bowiem dopiero po przyjęciu broni do depozytu nawiązuje się stosunek prawny przechowania pomiędzy osobą deponującą a organem przyjmującym ją do depozytu. Tymczasem w kontrolowanej sprawie skarżąca, która na skutek dziedziczenia stała się właścicielem broni znajdującej się już w depozycie nigdy nie weszła w jej posiadanie, jak też nie zdeponowała jej we właściwym organie Policji. Przesłanki podmiotowe nałożenia tego obowiązku powinny być interpretowane ściśle, zatem w świetle art. 23 ust. 1 pkt 3 tylko osoby deponujące, czyli osoby które faktycznie złożyły broń i amunicję do depozytu ponoszą koszty depozytu. Zdaniem sądu nie jest uprawniony pogląd organu, że skarżąca – jako następca prawny – wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki spadkobierców, w tym obowiązek poniesienia kosztów przechowywania broni w depozycie. Zgodnie z art. 922 § 1 k.c. prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów tej księgi. Do spadku – jako ogółu praw i obowiązków majątkowych zmarłego o charakterze cywilnoprawnym – nie należą majątkowe prawa i obowiązki o charakterze publicznoprawnym, wynikające z przepisów prawa administracyjnego, prawa finansowego, także wówczas, gdy skutki prawne śmierci osoby fizycznej są oceniane stosownie do przepisów kodeksu cywilnego regulujących spadkobranie. Przejście tych praw i obowiązków na następców prawnych mogą przewidywać wyłącznie przepisy szczególne z zakresu prawa administracyjnego, co jednak nie oznacza, że te prawa i obowiązki wchodzą w skład spadku. Tymczasem w ustawie o broni i amunicji brak jest przepisu szczególnego, który regulowałby następstwo prawne w zakresie obowiązku poniesienia kosztów przechowywania broni w depozycie przez właściwy organ, zatem i z tego powodu organ bezpodstawnie zażądał od skarżącej zwrotu wskazanych opłat. Sąd stwierdził też, że wobec braku materialnoprawnych podstaw do obciążenia skarżącej opłatą za przechowywanie broni zbędne jest odnoszenie się do pozostałej argumentacji skargi. Od powyższego rozstrzygnięcia organ złożył skargę kasacyjną, zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Wniósł ponadto o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 188 p.p.s.a. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że nie można pominąć regulacji prawnych prawa cywilnego w zakresie posiadania przy ocenie stanu faktycznego sprawy. W rozpatrywanej sprawie prowadziłoby to do absurdalnych konsekwencji, gdyż to dzierżyciel zostałby obciążony kosztami depozytu broni. Spadkobierca jest właścicielem broni z chwilą otwarcia spadku, czyli w chwili śmierci spadkodawcy. Wszelkie zobowiązania majątkowe przechodzą na następcę prawnego zmarłego, w przeciwieństwie do jego uprawnień osobistych. Opłata za depozyt powinna być wniesiona przez obecnego właściciela broni bez wezwania. Pismo z upomnieniem ma charakter porządkowy. Wykładnia sądu pozbawia organy policji dochodzenia należności depozytowych ustanowionych przez ustawodawcę. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej odrzucenie i obciążenie organu kosztami postępowania przed NSA, w tym kosztami zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych, ewentualnie o jej oddalenie i obciążenie organu kosztami postępowania jak wyżej. W uzasadnieniu wskazała, że skarga kasacyjna nie spełnia wymogów treściowych jej stawianych, gdyż została wadliwie sporządzona. Skarżący nie określił na czym naruszenie prawa materialnego miałoby polegać i w jaki sposób wiąże się ze stanem faktycznym sprawy. Organ nie uzasadnił sformułowanych ogólnie zarzutów, przedstawiając tylko swoje stanowisko w kwestii instytucji depozytu broni. Taki stan rzeczy skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej. Odnośnie do zarzutu błędnej wykładni dokonanej przez sąd skarżąca stwierdziła, że pierwszeństwo należy przyznać regule językowej, a dopiero w przypadku jej niewystarczalności – innym regułom wykładni. Swoje twierdzenie podparła fragmentami z podręczników akademickich Z. Ziembińskiego z 1973 r. i H. Rota z 1988 r. Podkreśliła, że nie jest deponentem broni i nie weszła w jej posiadanie w wyniku spadkobrania. Brak spełnienia tych przesłanek uniemożliwia zastosowanie do niej spornego przepisu, a inna interpretacja jest niedopuszczalną wykładnią rozszerzającą. Przedłużanie przez organ pozostawania przedmiotu w depozycie jest zamierzonym działaniem na szkodę skarżącej. Stanowisko skarżącej potwierdza opinia organu nadrzędnego nad Komendantem, w której stwierdził, że obowiązek uiszczenia należności spoczywa na deponującym broń, nie zaś na wszystkich spadkobiercach. Wskazała również, że organ kwestionuje uzasadnienie wyroku, czego nie przewidują przepisy prawa, a jego rozważania dotyczą tylko jednego z dwóch przepisów będących podstawą prawną orzeczenia. Poruszone przez organ kwestie wezwania do zapłaty powinny zostać pominięte. Podniosła również, że sąd nie jest związany orzeczeniami wydanymi w innych sprawach, a nie wniesienie skargi kasacyjnej od wyroków przyjmujących inną interpretację nie świadczy o zgodzeniu spadkobierców na nią. Wyrok reformatoryjny nie może zostać wydany, gdyż nie doszło do naruszenia prawa materialnego. Koszty depozytu broni ponosi Skarb Państwa, gdyż została ona zdeponowana przez ojca skarżącej w wyniku prewencyjnego zatrzymania broni w związku ze śmiercią dziadka skarżącej. Nieprawidłowe postępowanie organu przełożyło się na koszty depozytu, co narusza art.7 Konstytucji. Skarżąca ponownie przedłożyła postanowienie KGP o uznaniu zarzutów za zasadne oraz telegram zawierający prośbę o prewencyjne zabezpieczenie broni. W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2013 r. skarżąca wskazała na wyrok NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 524/10, w którym sąd dokonał wykładni pojęcia osoba deponująca oraz wskazał na sposób interpretacji przepisów w sprawie na korzyść skarżącej. Podtrzymała również stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Na wstępie należy zaznaczyć, ze środek zaskarżenia jakim jest skarga kasacyjna powinien spełniać wymogi formalne przewidziane dla każdego pisma procesowego w postępowaniu sądowym ( art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a. ), jak też wymogi materialne przewidziane dla tego pisma procesowego w art. 176 p.p.s.a. Szczególne znaczenie ma zadośćuczynienie obowiązkowi wskazania podstaw kasacyjnych wraz z uzasadnieniem. Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwym zastosowaniu (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że zakres jego kontroli ograniczony jest wyłącznie do oceny zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.), której przesłanki określa przepis art. 183 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie przesłanki nieważności postępowania nie wystąpiły. Skarga kasacyjna została oparta o zarzut naruszenia prawa materialnego polegający na błędnej wykładni art.23 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o obroni i amunicji. W rozpoznawanej sprawie istota sporu jaki powstał dotyczy właśnie wykładni tego przepisu. Naczelny Sąd Administracyjny podziela co do zasady stanowisko Sądu I instancji w zakresie wykładni przepisu art.23 ust.1 pkt 3 ustawy. Przepis ten stanowi, koszty związane z deponowaniem broni i amunicji ponosi osoba deponująca, która weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej. Dla ustalenia hipotezy normy prawnej zawartej w przepisie art.23 ust. 1 pkt 3 ustawy należy rozważyć możliwe teoretycznie dwie sytuacje w których dochodzi do śmierci osoby będącej właścicielem broni. Pierwsza sytuacja ma miejsce wówczas gdy właściciel broni złożył broń do depozytu i w czasie gdy broń jest już deponowana umiera, czy wówczas jego spadkobierca będzie ponosił koszty związane z zdeponowaną bronią. Druga sytuacja ma miejsce wówczas gdy broń nie jest złożona w depozycie, ale w związku z śmiercią właściciela broni, jego spadkobierca składa broń do depozytu. Odnosząc się do pierwszej wskazanej sytuacji należy zwrócić uwagę, że przedmiotem rozważań powinny być koszty związane z deponowaniem broni powstałe przed śmiercią właściciela i koszty które powstają po śmierci właściciela w związku z faktem, że broń nadal złożona jest w depozycie. Rozstrzygnięcia zatem wymaga, czy koszty związane z deponowaniem broni powstałe przed śmiercią właściciela wchodzą w skład spadku stanowiąc długi spadkowe spadkodawcy, za które odpowiedzialność ponosi spadkobierca, a następnie czy koszty związane z przechowywaną w depozycie bronią powstałe już po śmierci dotychczasowego właściciela stanowią dług spadkobiercy, za który ponosi on odpowiedzialność. Problematyka ta była już przedmiotem rozważań w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2011r. II OSK 524/10, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni akceptuje pogląd wyrażony w powołanym wyroku. Zgodnie z art. 922 § 1 k.c. prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Przypomnieć należy, zakres kodeksu cywilnego określony został w art.1 k.c., który stanowi "Kodeks niniejszy reguluje stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi i osobami prawnymi". Dostrzegamy tym samym, że zakres kodeksu cywilnego został określony zarówno z punktu widzenia przedmiotowego, są to stosunki cywilnoprawne, jak i z punktu widzenia podmiotowego są to stosunki cywilnoprawne powstałe między osobami fizycznymi i prawnymi. Odwołując się do powołanego wyroku w sprawie II OSK 524/10 podkreślić należy, że słusznie w doktrynie prawa cywilnego wskazuje się, że dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych. Nie wchodzą w skład spadku prawa i obowiązki wynikające z innych stosunków prawnych, nawet jeżeli pewien przepis, wskazując krąg osób, na które przechodzą prawa i obowiązki, odwołuje się do określenia "spadkobiercy", jak np. art. 97 i n. Ordynacji podatkowej. Do spadku nie należą więc prawa i obowiązki wynikające ze stosunków karnoprawnych, administracyjnoprawnych, finansowoprawnych (E. Skowrońska – Bocian, Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga czwarta. Spadki, Warszawa 2005, s. 10, podobnie J.S. Piątkowski, H. Witczak, A. Kawałko [w:] System Prawa Prywatnego, Tom 10, Prawo spadkowe pod red. B. Kordasiewicza, Warszawa 2009, s. 50-51, J. Kremis [w:] Kodeks cywilny. Komentarz pod red. E. Gniewka, Warszawa 2008, s. 1467). Podobne stanowisko wyrażane było w orzecznictwie Sądu Najwyższego (wyrok SN z dnia 7 kwietnia 2004 r., IV CK 215/03, LEX nr 152889, wyrok SN z dnia 26 marca 2002 r., III CZP 14/02, OSNC 2002/12/148). Prawa i obowiązki o charakterze administracyjnoprawnym nie podlegają więc dziedziczeniu na zasadach określonych w kodeksie cywilnym. Przejście tych praw i obowiązków na następców prawnych, którzy są jednocześnie spadkobiercami w rozumieniu prawa cywilnego mogą przewidywać wyłącznie przepisy szczególne z zakresu szeroko rozumianego prawa administracyjnego (np. art. 97 Ordynacji podatkowej), co nie oznacza jednak, że te prawa i obowiązki wchodzą w skład spadku. W ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji brak jest przepisu szczególnego, który regulowałby następstwo prawne w zakresie obowiązku poniesienia kosztów przechowywania broni w depozycie przez właściwy organ. Jak wynika z powyższych rozważań, następstwa tego nie można też wyprowadzać z ogólnych zasad dziedziczenia wynikających z kodeksu cywilnego. Tym samym z chwilą otwarcia spadku na podstawie art. 922 § 1 k.c. obowiązek spadkodawcy o charakterze administracyjnoprawnym poniesienia kosztów przechowywania broni w depozycie Policji nie przechodzi na jego spadkobiercę. Następnie rozważenia wymaga, czy spadkobierca ponosi odpowiedzialność za koszty przechowywania broni w depozycie, ale powstałe już po śmierci dotychczasowego właściciela broni. Koszty te już z samego faktu, ze powstają po otwarciu spadku nie mogą stanowić długów spadkowych, stąd też należy rozważyć, czy można je zaliczyć do długów spadkobiercy, a ewentualną podstawę prawną miałby stanowić w art.23 ust.1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji jak wskazuje skarżący kasacyjnie. Przepis ten nakłada obowiązek poniesienia kosztów związanych z deponowaniem broni i amunicji na osobę deponującą, która weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z wykładni literalnej tego przepisu wynika, że "osoba deponująca" to osoba, która weszła w posiadanie broni i amunicji, a więc przede wszystkim faktycznie nią władała jak właściciel oraz dokonała czynności faktycznej złożenia broni i amunicji do depozytu. To z chwilą złożenia broni i amunicji do depozytu nawiązuje się bowiem stosunek prawny przechowania pomiędzy osobą deponującą a organem przyjmującym je do depozytu. Treść tego stosunku administracyjnoprawnego została uregulowana w art. 23 ustawy o broni i amunicji oraz w przepisach rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 czerwca 2004 r. W przedmiotowej sprawie I. Z., która na skutek dziedziczenia stała się właścicielem broni znajdującej się już w depozycie nigdy nie wszła w posiadanie tej broni i nie dokonała jej faktycznego zdeponowania w siedzibie właściwego organu. Przepis art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy nie może więc mieć zastosowania i stanowić podstawy prawnej do nałożenia na I. Z. obowiązku poniesienia kosztów przechowywania broni. Należy ponadto zauważyć, że nałożenie na daną osobę obowiązku poniesienia kosztów depozytu broni, jak i ustalenie zakresu tego obowiązku następuje w drodze czynności organu administracji konkretyzującej obowiązek wynikający z przepisów prawa, a więc poza postępowaniem administracyjnym. Przesłanki podmiotowe nałożenia tego obowiązku powinny być w związku z tym interpretowane ściśle. Druga sytuacja ma miejsce wówczas gdy broń nie jest złożona w depozycie, ale w związku z śmiercią właściciela broni osoba, która weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej ( np. spadkobierca ) składa broń do depozytu. W takim przypadku będzie miał zastosowanie art. 23 ust.1 pkt 3 ustawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z wykładni literalnej tego przepisu wynika, że "osoba deponująca" to osoba, która weszła w posiadanie broni i amunicji, a więc włada nią jak właściciel oraz dokonała czynności faktycznej złożenia broni i amunicji do depozytu. To z chwilą złożenia broni i amunicji do depozytu nawiązuje się bowiem stosunek prawny przechowania pomiędzy osobą deponującą a organem przyjmującym je do depozytu. Należy podkreślić, że dla spełnienia przesłanki z art.23 ust.1 pkt 3 nie jest konieczne, aby osoba deponująca broń, która weszła w jej posiadanie po osobie zmarłej, osobiście złożyła broń do depozytu. Przesłanka ta będzie zachowana gdy broń zostanie złożona np. przez osobę trzecią, która działa w imieniu i na rzecz osoby deponującej. W rozpoznawanej sprawie tą osobą deponującą broń po śmierci jej dotychczasowego właściciela był Z. Z., który na podstawie art.23 ust.1 pkt 3 ustawy zobowiązany był do ponoszenia kosztów związanych z jej deponowaniem. Jednak z chwilą jego śmierci, która nastąpiła w czasie gdy broń znajdowała się już w depozycie, powstała nowa sytuacja prawna określona we wcześniejszych rozważaniach jako pierwsza, a to oznacza, że spadkobierca Z. Z., I. Z. nie ponosi odpowiedzialności za koszty związane z deponowaniem broni, albowiem koszty te nie wchodzą w skład spadku po Z. Z. Z kolei przepis art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy nie może mieć zastosowania i stanowić podstawy prawnej do nałożenia na I. Z. obowiązku poniesienia kosztów przechowywania broni, albowiem nie jest osobą deponującą broń, a tym samym nie jest spełniona ustawowa przesłanka określona w tym przepisie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012.270 ) oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 ustawy wskazanej wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło