II SA/Kr 1012/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska / spr. / Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski Aldona Gąsecka-Duda Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi A.R. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału na prawach strony postanawia skargę odrzucić Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. , postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. na podstawie art. 123 w zw. z art. 31 § 2 kpa oraz art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118) odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia [...] z siedzibą w B. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu w sprawie wybudowanej instalacji sztucznego zaśnieżania stoku narciarskiego ze zbiornikiem retencyjnym na potoku [...], w miejscowości R. , bez wymaganych pozwoleń i decyzji. W uzasadnieniu organ l instancji podał, że wnioskiem z dnia 19.01.2010 r. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w B. , zwróciło się o dopuszczenie do udziału na prawach strony w opisanym na wstępie postępowaniu. Wniosek dotyczył również dopuszczenia do udziału w postępowaniu w przedmiocie wybudowanej instalacji oświetleniowej stoku narciarskiego na [...]" w miejscowości R. oraz budowy wyciągu narciarskiego krzesełkowego z dolnym i górnym stanowiskiem na terenie [...]", co do których postępowania są prowadzone pod odrębnymi sygnaturami. PINB wskazał, że z uwagi na fakt, że legalizacja samowoli budowlanej zmierza do wywołania tych samych skutków jak budowa prowadzona na podstawie legalnie uzyskanego pozwolenia na budowę, zastosowanie w sprawie znajduje art. 28 ust. 3 ustawy prawo budowlane. Zażalenie złożyło Stowarzyszenie [...] domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. znak [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144, art. 31 § 2 kpa uchylił zaskarżone postanowienie i dopuścił Stowarzyszenie [...] z siedzibą w B. do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie legalności robót budowlanych polegających na wybudowaniu instalacji sztucznego zaśnieżania stoku narciarskiego ze zbiornikiem retencyjnym na potoku [...], w miejscowości R. , stanowiących własność A.R. i S.R. . W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że art. 28 ust. 3 ustawy Prawo budowlane dotyczy postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, które nie mieści się w kompetencjach organu nadzoru budowlanego, którego właściwość i kompetencje zostały określone w art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. W ocenie organu odwoławczego z analizy § 9 statutu Stowarzyszenia wynika, że celem jego działalności jest m.in. "zachowanie i ochrona środowiska naturalnego oraz samorealizacja człowieka w zgodzie ze środowiskiem przyrodniczym", co uzasadnia dopuszczenie w/w Stowarzyszenia do postępowania w sprawie legalności robót budowlanych wykonanych przy realizacji inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko, jaką niewątpliwie jest budowa wyciągu narciarskiego wraz z urządzeniami towarzyszącymi. Za dopuszczeniem Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu przemawia również interes społeczny, gdyż wskazany jest udział społeczeństwa w postępowaniu dotyczącym samowolnej realizacji tego rodzaju inwestycji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniosła A.R. , domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła, że organ nie uzasadnił należycie spełnienia przesłanek dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu wynikających z art. 31 § t kpa. Podkreśliła, że Stowarzyszenie jako organizacja ekologiczna - realizuje cele statutowe bezpośrednio związane z ochroną środowiska naturalnego, które nie jest przedmiotem postępowania w sprawie legalności robót budowlanych toczącym się przed organem nadzoru tylko przed właściwymi organami w zakresie postępowania dotyczącego uwarunkowań środowiskowych. W ocenie skarżącej, nie występuje jakiekolwiek bezpośrednie powiązanie faktyczne i prawne z przedmiotem postępowania, do którego Stowarzyszenie zostało dopuszczone na prawach strony. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) kontrola działalności administracji publicznej powierzona sądom administracyjnym obejmuje postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Wykładnia przepisu art.3 § 2 p.p.s.a., dokonana z uwzględnieniem treści przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a, prowadzi do wniosku, że skarga na postanowienie wydane w toku postępowania administracyjnego, nie będące postanowieniem kończącym postępowanie, ani też postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, jest dopuszczalna wtedy, gdy na postanowienie takie według przepisów kodeksu postępowania administracyjnego służy zażalenie i tryb ten został przed wniesieniem skargi wyczerpany. A contrario, jeżeli na postanowienie dotyczące określonej kwestii wynikającej w toku postępowania nie służy zażalenie, to niedopuszczalne będzie złożenie skargi do sądu administracyjnego. Stosownie do treści art.31 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie. Z przepisu tego wprost zatem wynika, że na postanowienie o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu administracyjnym zażalenie nie przysługuje. Dlatego też, skoro brak jest możliwości kwestionowania takiego postanowienia w drodze odrębnego środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, to tym samym skarga do sądu administracyjnego na takie postanowienie jest niedopuszczalna. Zgodnie zaś z przepisem art.58 § 1 pkt 1) p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W zaskarżonym postanowieniu zawarte zostało pouczenie, że stronom przysługuje na nie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Jednakże błędne pouczenie o środkach zaskarżenia nie może kształtować właściwości sądu administracyjnego, a w konsekwencji nie może prowadzić do merytorycznego rozpoznania skargi przez sąd (por. postanowienie NSA, sygn. II GSK 352/05, zamieszczone w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Nadto, pozostaje również zauważyć, że skarga wniesiona została z uchybieniem terminu. Zaskarżone postanowienie zostało doręczone jedynie Stowarzyszeniu [...] z siedzibą w B. , co nastąpiło w dniu 31.05.2010 r.(k.[...] . Pełnomocnik skarżącej, na swój wniosek, otrzymał uwierzytelniony odpis tego postanowienia w dniu 15.06.2010 r.(k.[...] ). Skarga została wniesiona w dniu 15.07.2010 r. , a więc po upływie 30 dni od daty doręczenia zaskarżonego postanowienia Stowarzyszeniu [...]. W myśl art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Oznacza to, iż skargę do sądu administracyjnego można wnieść skutecznie w terminie 30 dni, przy czym termin liczy się od dnia doręczenia decyzji skarżącemu. Przepis ten określa zatem początek jego biegu jedynie w przypadku doręczenia rozstrzygnięcia skarżącemu. Nie wskazuje natomiast wprost, od kiedy termin ten biegnie w sytuacji, gdy skarżącemu będącemu stroną postępowania administracyjnego, rozstrzygnięcia tego nie doręczono. Pomimo jednak braku w tym zakresie wyraźnej regulacji ustawowej, uznać należy, iż aktualny w tej kwestii jest pogląd wyrażony na gruncie nieobowiązującej już ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), zgodnie z którym skarżący, który nie brał udziału w postępowaniu i któremu nie doręczono decyzji, może skorzystać z uprawnienia złożenia skargi przed upływem 30 dni od daty doręczenia decyzji innej stronie postępowania administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 29 stycznia 1998 r., sygn. akt l SA 413/97, niepublikowany, treść zamieszczona w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 44541). Tak więc termin do wniesienia skargi rozpoczyna bieg również w stosunku do osoby, której nie doręczono rozstrzygnięcia organu. Odmienne stanowisko byłoby sprzeczne z, wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a., zasadą trwałości decyzji administracyjnych. Zgodnie z art. 110 k.p.a. w związku z art.126 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał postanowienie jest nim związany od chwili jego doręczenia lub ogłoszenia (adresatom), o ile kodeks nie stanowi inaczej. Postanowienie ostateczne wchodzi do obrotu prawnego wywołując skutki prawne wobec jego adresatów, jak również wobec innych uczestników obrotu prawnego (patrz: Czesław Martysz [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom l", Kantor Wyd. Zakamycze 2005, s. 188). Dlatego też uznać należy, że strona postępowania administracyjnego, która nie brała udziału w postępowaniu zażaleniowym i której nie doręczono postanowienia, może wnieść skargę do sądu administracyjnego 30 dni od dnia doręczenia tego postanowienia adresatowi. Wniesienie skargi po upływie tego terminu skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art.58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego też , na podstawie wyżej powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji.