II OZ 1306/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 października 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 985/10 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 6 października 2010 r. oddalił wniosek K. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę. K. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę. W treści skargi strona wniosła m. in. o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi zawarto tylko zarzuty merytoryczne skierowane przeciwko kwestionowanej decyzji. W piśmie z dnia 23 września 2010 r. pełnomocnik skarżącej wskazał, iż wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, oprócz argumentacji skargi, uzasadniony jest faktem przystąpienia przez inwestorów do prac budowlanych, co może powodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając powyższy wniosek wskazał, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przedmiotowej sprawie skarga w swojej treści obejmuje tylko zarzuty merytoryczne skierowane przeciwko decyzji o pozwoleniu na budowę. Uzasadnienie skargi co do naruszenia prawa przez kwestionowaną decyzję nie stanowi o istnieniu przesłanek do wstrzymania wykonania tego aktu. Ponadto, w piśmie zawierającym dodatkowe uzasadnienie wniosku skarżąca napisała, że inwestorzy rozpoczęli roboty budowlane, co może powodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym niemniej, skarżąca w żaden sposób nie wyjaśniana na czym miałoby polegać owe niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Samo powtórzenie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji wymienionych w przepisie prawa, bez ich powiązania z konkretnym stanem faktycznym, nie świadczy o zaistnieniu tychże przesłanek. Sąd I instancji uznał zatem, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zażalenie od powyższego postanowienia złożyła K. P. zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że z uwagi na istotę przedmiotowego postępowania, w tym na szczególne okoliczności związane z uzasadnieniem wydania decyzji, którą zatwierdzono sporządzony z naruszeniem prawa projekt budowlany na budowę budynku mieszkalnego w granicy działki, pozwala przyjąć, iż mamy do czynienia z okolicznościami, których istota i znaczenie jest wystarczającą przesłanką do tego, aby wstrzymać wykonanie przedmiotowej decyzji. Nie powinno, ulegać wątpliwości, że realizacja planowanej inwestycji w granicy z nieruchomością skarżącej grozi wyrządzeniem znacznych szkód na jej terenie polegających na uniemożliwieniu korzystania z nieruchomości w dotychczasowy sposób oraz narażeniu na uciążliwości związane z prowadzonymi pracami budowlanymi, a w dalszej perspektywie na spadku wartości nieruchomości. Skarżąca podkreśliła, że budowa w granicy sąsiedniej nieruchomości, jest okolicznością na tyle szczególną i wyjątkową, że wystąpienie takiego faktu, powinno być traktowane, jako fakt znany organowi z urzędu. Z uwagi zatem na swą notoryjność fakt, ten sam w sobie nie wymaga szczegółowego, dodatkowego uzasadnienia, a zatem powinien wpłynąć na ocenę Sądu, w takim zakresie, w jakim spoczywa na nim obowiązek wszechstronnej i wnikliwej oceny argumentów użytych przez wnioskodawcę, również w tym kontekście wynikających z akt sprawy. Budowa w granicy działki, jak wynika zdaniem skarżącej z ugruntowanego orzecznictwa, jest wyjątkową sytuacją wiążącą się z naruszeniem prawa własności. Rozpoznając zatem wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego przy granicy z sąsiednią nieruchomością, organ administracji publicznej powinien uwzględniać konstytucyjny obowiązek równego traktowania stron (art. 32 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP), a również art. 144 K.c., w myśl którego właściciel nieruchomości powinien powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Istota przedmiotowego postępowania tj. budowa budynku mieszkalnego w granicy z działką sąsiednią jest szczególnym przypadkiem, który nakłada na organy administracji obowiązek szczególnej ostrożności i działanie jedynie w granicach prawa, przy uwzględnieniu interesów nieruchomości sąsiadujących. Nie sposób zgodzić się, że skarga w swej treści zawiera jedynie merytoryczne zarzuty skierowane przeciwko decyzji o pozwoleniu na budowę, a to nie stanowi o istnieniu przesłanek do wstrzymania decyzji, bowiem jak uzasadniono powyżej budowa w granicy jest szczególnym i wyjątkowym przypadkiem, a wszelkie naruszenia w granicach obowiązującego prawa powinny być poddane szczegółowej ocenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że strona nie uprawdopodobniła w nim przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji faktycznie nie zawiera argumentów, które mogłyby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Aby Sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z rozpoczęciem budowy budynku, skarżący musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne oraz wskazać dlaczego uznał, że osoba uprawniona do prowadzenia budowy na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej ma ponosić ujemne skutki związane ze wstrzymaniem jej wykonania, skoro to ona ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi przez Sąd i to na niej spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona. Przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy rozumieć taki stan, w wyniku którego może zostać wyrządzona szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy jej pierwotnych cech. W rozpatrywanej sprawie taki przypadek nie występuje. Do stwierdzenia spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczający sam fakt wskazania przez skarżących na naruszenie prawa przy wydawaniu przedmiotowej decyzji. Zarzuty naruszenia prawa przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie stanowią przesłanki wstrzymania jej wykonania. Zgodność z prawem wydanej decyzji jest przedmiotem oceny dopiero w toku rozpoznawania wniesionej skargi. Niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie można również, wbrew twierdzeniom strony skarżonej zawartym w zażaleniu, upatrywać w fakcie usytuowania przedmiotowego budynku mieszkalnego w granicy z działką sąsiednią stanowiącą własność skarżącej. Sposób usytuowania budynku nie ma bowiem wpływu ani na możliwość odwrócenia skutków powstałych w wyniku prowadzenia jego budowy, ani też na wielkość ewentualnej szkody z tym związanej. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.