II OZ 184/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] S. A. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2123/10 o odmowie wstrzymania wykonania egzekucji administracyjnej w sprawie ze skargi [...] S. A. w Warszawie na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] września 2010 r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów wobec tytułu wykonawczego postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2123/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej jako: WSA), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] S. A. w Warszawie (dalej jako: WZSO) na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] września 2010 r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów wobec tytułu wykonawczego odmówił wstrzymania wykonania egzekucji administracyjnej. W uzasadnieniu WSA wskazał, że wpłynęła do Niego skarga WZSO na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] września 2010 r., nr [...], a w skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania egzekucji administracyjnej. Wniosek uzupełniono pismem z dnia 23 grudnia 2010 r. wskazując, iż jest to wniosek złożony w trybie przepisu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zmianami - dalej jako: ppsa). Powyższym tytułem wykonawczym organ zobowiązał WZSO do wykonania całkowitej rozbiórki hali typu "[...]" posadowionej na działce ew. nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w Warszawie z warunkiem użytkowania czasowego do końca 1982 r. We wniosku strona skarżąca wskazała, że wnosi o wstrzymanie wykonania egzekucji administracyjnej wszczętej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] września 2008 r., nr [...], wydanego przez Prezydenta miasta stołecznego Warszawy, uzasadniając go tym, że wykonanie rozbiórki przedmiotowej hali niewątpliwie spowoduje wyrządzenie znacznej szkody spółce i Skarbowi Państwa, a także spowoduje trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu przepisu art. 61 § 3 ppsa. Sąd I instancji zwrócił się do strony skarżącej o sprecyzowanie czy wniosek należy traktować jako złożony w trybie art. 61 § 3 ppsa. Odpowiadając na wezwanie Sądu adwokat J. R. - pełnomocnik strony skarżącej - ponownie wskazał, iż wnosi o wstrzymanie egzekucji administracyjnej wszczętej na podstawie ww. tytułu wykonawczego w trybie art. 61 § 3 ppsa. Biorąc powyższe pod uwagę WSA uznał, że wstrzymanie wykonania, zgodnie z art. 61 § 1 i § 3 ppsa, winno dotyczyć zaskarżonego aktu bądź aktu wydanego lub podjętego we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, a nie jak wskazano we wniosku - "egzekucji" administracyjnej. W związku z powyższym Sąd mógł wydać orzeczenie o wstrzymaniu wykonania tylko w odniesieniu do postanowień objętych skargą. Żaden inny przepis prawa nie daje Sądowi uprawnień do wstrzymania "egzekucji" - jak tego domagał się pełnomocnik skarżącej spółki. Wnosząc zażalenie pełnomocnik skarżącej zaskarżył ww. postanowienie WSA w całości, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania - art. 61 § 3 w związku z art. 61 § 1 ppsa przez ich wadliwą wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż WSA może wydać orzeczenie o wstrzymaniu wykonania w trybie art. 61 § 3 ppsa jedynie w odniesieniu do postanowienia objętego skargą, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz strony skarżącej od organu zwrotu kosztów postępowania wywołanych wniesieniem przedmiotowego zażalenia. W uzasadnieniu wskazano, że naruszenie przez WSA przepisu art. 61 § w związku z art. 61 § 1 ppsa polega na tym, iż Sąd nie dostrzega ścisłego związku, w jakim pozostają tytuł wykonawczy i wszczęta nim egzekucja administracyjna z bezpośrednio zaskarżonym postanowieniem - tj. postanowieniem Wojewody Mazowieckiego z dnia 16 września 2010 r., wydanym na skutek kolejno składanych przez stronę skarżącą środków odwoławczych od ww. tytułu wykonawczego. Zdaniem wnoszącego zażalenie treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wydaje się pozostawać w sprzeczności z jego sentencją. Sąd I instancji podnosi iż "wstrzymanie wykonania", zgodnie z cyt. art. 61 § 1 i § 3 ppsa, winno zatem dotyczyć zaskarżonego aktu bądź aktu wydanego lub podjętego we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, a nie jak wskazano we wniosku - "egzekucji administracyjnej". Niewątpliwie zaś akt - tytuł wykonawczy z dnia 3 września 2008 r. wydany przez Prezydenta Warszawy został wydany "w granicach danej sprawy" a ściślej zainicjował przedmiotową sprawę, w której ostatnim aktem (a zarazem pierwszym, co do którego przysługiwała skarga do WSA) było postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia 16 wrześnią 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 ppsa WSA może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, o których mowa w § 1 przywołanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte w art. 61 § 3 ppsa wyrażenie "sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie" oznacza, że orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma fakultatywny charakter, a więc może, lecz nie musi być wydane nawet w wypadku, gdy występują w sprawie przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie prawa, od zaistnienia których ustawodawca uzależnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Jak słusznie zwrócił uwagę WSA, przedmiotem skargi do sądu administracyjnego mogą być jedynie wydane w postępowaniu egzekucyjnym postanowienia, na które służy zażalenie. Należy z tego wnioskować, że Sąd może podjąć orzeczenie o wstrzymaniu wykonania tylko w odniesieniu do tych postanowień, natomiast żądanie wstrzymania "egzekucji" nie może zostać uwzględnione, ponieważ czynności egzekucyjne nie są objęte zakresem kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego /dalej jako: NSA\ z dnia 26 lipca 2007 r., II FSK 989/07, http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006 r., s. 185 - 186). Należy ponadto podkreślić, że strona reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata nie uzasadniła również powyższego wniosku, jak też nie przywołała podstawy prawnej. Strona nie podjęła więc nie tylko próby doprecyzowania żądania wniosku, ale również nie przedstawiła okoliczności uzasadniających wniosek, pomimo dodatkowego wezwaniu dokonanego przez WSA. Z przytoczonych wyżej względów NSA orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 ppsa. Na marginesie NSA wskazuje, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wpadkowy i nie kończy postępowania w sprawie. Może zatem podlegać uchyleniu lub zmianie w przypadku, gdy zmienią się okoliczności sprawy, a nadto strona skarżąca jest uprawniona do złożenia ponownego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności w sposób właściwy go uzasadniając. Postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania aktu lub czynności nie korzysta z powagi rzeczy osądzonej (por. postanowienie NSA z dnia 6 października 2009 r., II OZ 833/09, LEX nr 573619).