II SAB/Ol 88/10

Dnia 13 stycznia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2011 roku sprawy ze skargi J. B. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. zobowiązuje Burmistrza do wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu wznowionym postanowieniem Burmistrza z dnia "[...]" w sprawie ustalenia warunków zabudowy - w terminie 14 dni - od dnia zwrotu akt administracyjnych organowi przez Sąd. II. zasądza na rzecz skarżącej od Burmistrza kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; Z przedstawionych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika że, pismem z dnia 5 października 2010r. J. B. wniosła o zobowiązanie Burmistrza do wydania decyzji w przedmiocie wznowionego postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia "[...]" o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie sklepu spożywczo-przemysłowego wraz z hurtownią owocowo-warzywną i niezbędną infrastrukturą techniczną na działce - nr ewid. "[...]", położonej w "[...]" przy ulicy A, w terminie 7 dni od dnia zwrotu akt organowi przez Sąd. Skarżąca wskazała, że postanowieniem z dnia "[...]" Burmistrz wznowił postępowanie zakończone wydaniem ww. decyzji. Strona skarżąca podkreśliła, że dopiero na skutek wyroku tut. Sądu z dnia 13 października 2009r. (sygn. akt II SA/Ol 31/09) zobowiązującego organ do wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu wznowieniowym, Burmistrz w dniu "[...]" wydał decyzję, którą stwierdził wydanie z naruszeniem prawa wspomnianej decyzji z dnia "[...]" Rozstrzygnięcie to zostało jednak uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]", sprawę zaś przekazano do ponownego rozpatrzenia w I instancji. Z uwagi na nierozpoznawanie sprawy przez organ I instancji, skarżąca pismem z dnia 1 czerwca 2010r. wniosła do Kolegium zażalenie na bezczynność organu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaś postanowieniem z dnia "[...]", uznając zażalenie strony na bezczynność za zasadne, wyznaczyło Burmistrzowi trzydziestodniowy termin - liczony od dnia odebrania tego postanowienia, do załatwienia sprawy. W związku z dalszym brakiem rozpoznania sprawy przez organ I instancji skarżąca wywiodła skargę na bezczynność Burmistrza. W piśmie z dnia 2 grudnia 2010r. skierowanym do tut. Sądu Burmistrz wskazał na okoliczność podjęcia próby zażegnania konfliktu społecznego poprzez przedłożenie skarżącej propozycji zamiany działki nr "[...]" będącej jej własnością na inną działkę, na której istnieje możliwość lokalizacji sklepu spożywczo-przemysłowego. W piśmie z dnia 10 stycznia 2011r., skierowanym do Burmistrza J. B. podniosła, ze 17 listopada 2010r. w Urzędzie Miasta ponownie wyraziła swoją negatywną opinię w sprawie zamiany działki. Ponadto podkreśliła, że jej stanowisko jest niezmienne i było znane organowi od kilku miesięcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Podnieść należy, iż stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje jednak tylko orzekanie w sprawie skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270, ze zm. zwanej dalej: ustawą ppsa), jak również na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 art. 3 § 2 ustawy, gdy organ w ustalonym w przepisach prawa terminie nie wydał decyzji administracyjnej lub postanowienia, bądź innego aktu albo nie podjął innej czynności z zakresu administracji publicznej. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność Burmistrza w sprawie ponownego rozpoznania przez ten organ - w trybie wznowienia administracyjnego wszczętego na skutek wniosku T. i W. S., sprawy zakończonej decyzją z dnia "[...]" o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie sklepu spożywczo-przemysłowego wraz z hurtownią owocowo-warzywną i niezbędną infrastrukturą techniczną na działce - nr "[...]", położonej w "[...]" przy ulicy A. W pierwszym rzędzie Sąd stwierdził, że niniejsza skarga jest dopuszczalna, bowiem przed jej wniesieniem skarżąca stosownie do art. 52 § 1 ustawy ppsa wyczerpała tryb zaskarżenia i w dniu 1 czerwca 2010r. złożyła skargę na bezczynność Burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która to skarga spełniała wymogi zażalenia z art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej kpa. W przypadku skargi na bezczynność kontrola Sądu zmierza do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Z art. 35 § 1 i 3 kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej bez zbędnej zwłoki, przy czym załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu jednego miesiąca, natomiast w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej czas ten nie może przekroczyć dwóch miesięcy. Do wyżej wskazanych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania i okresów opóźnień spowodowanych z winy strony, czy wreszcie powstałych z przyczyn niezależnych od organu - art. 35 § 5 kpa. Jeżeli sprawy nie można załatwić w ww. terminach organ administracji publicznej zobowiązany jest zawiadomić strony o tym fakcie, podać przyczyny zwłoki oraz wskazać nowy termin załatwienia sprawy - art. 36 § 1 Kpa. Bezczynność organu administracji publicznej będzie miała zatem miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu. Przy czym zarówno w literaturze jak i judykaturze podkreśla się, iż dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10.09.2004r. w spr. I SAB 287/03 LEX nr 156902, T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie administracyjne, "Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis" Warszawa 2004, s. 84). W ocenie Sądu na gruncie przedmiotowej sprawy Burmistrz pozostaje w zwłoce w wydaniu rozstrzygnięcia dotyczącego warunków zabudowy. Bezspornym jest, że postanowieniem z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało zażalenie J. B. na bezczynność Burmistrza za zasadne i zobowiązało go do załatwienia spornej sprawy w terminie trzydziestu dni od dnia otrzymania tego postanowienia. Rozstrzygnięcie Kolegium wpłynęło do organu w dniu 26 lipca 2010r., co potwierdza prezentata oznaczona na tym postanowieniu. Tak więc organ I instancji zobligowany został do załatwienia sprawy, a więc wydania stosownego rozstrzygnięcia w trybie wznowienia postępowania administracyjnego do 25 sierpnia 2010r. Z niewiadomych względów organ nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku. Wyznaczając zaś następne terminy do jej rozpoznania, wysyłał jedynie kolejne lakoniczne zawiadomienia, iż przedmiotowa sprawa nie może być załatwiona w terminie ustawowym, nie podając żadnych powodów takiego stanu rzeczy. Organ nie wywiązał się nawet z ostatniego wyznaczonego przez siebie terminu do załatwienia sprawy - 1 października 2010r., i zupełnie lekceważąc postanowienie organu II instancji, do dziś nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Trzeba pamiętać przy tym, że w sytuacji przedłużającego się postępowania wyjaśniającego w sprawie, organ zobligowany jest informować strony na bieżąco o postępach toczącego się postępowaniu. Natomiast w przypadku ewidentnego naruszenia ustawowych terminów, przewidzianych do załatwienia sprawy administracyjnej, tak jak to ma miejsce w przedmiotowej sytuacji, organ powinien nie tylko wskazać inny termin zakończenia takiej sprawy ale jeżeli uzna, że niezbędne jest na przykład zebranie kolejnych dowodów, to wówczas także zasadnym jest poinformowanie o tym strony. Nie może być bowiem tak, że strona nie ma informacji co do toku postępowania. Nonszalanckie zaś naruszanie terminów ustawowych do zakończenia sprawy, bez choćby wskazania stronie przyczyn takiego naruszenia, może powodować utratę zaufania obywateli do organów administracji publicznej. Na gruncie przedmiotowej sprawy Burmistrz powinien przynajmniej wyjaśnić stronie przyczyny przedłużającego się postępowania, a także zasadność, a nawet celowość konieczności przeprowadzania ewentualnych środków dowodowych, jeżeli takie organ zamierza przeprowadzić. Reasumując, trzeba stwierdzić, że w sprawie zostały przekroczone wszelkie możliwe do zaakceptowania terminy jej załatwienia, a zaniechań organu nie tłumaczy – jak zdaje się sugerować Burmistrz w piśmie z dnia 2 grudnia 2010r. – próba rozwiązania sprawy poprzez propozycję zamiany działki skierowaną do J. B.. Skarżąca bowiem podkreśliła, że podczas spotkania we wspomnianej sprawie w Urzędzie Miasta w dniu 17 listopada 2010r. ponownie wyraziła swoje negatywne stanowisko w sprawie zamiany działki. Mimo to organ w dalszym ciągu nie rozpoznał sprawy i pozostaje w bezczynności. Na marginesie należy wskazać, że zawiadomienie strony o zwłoce w załatwieniu sprawy ma charakter czynności procesowej, która wpływa na jej uprawnienia procesowe (wyznacza nowy termin załatwienia sprawy) i materialnoprawne (zwłoka w załatwieniu sprawy może stanowić podstawę odpowiedzialności za szkodę). Z tego też względu powinno mieć formę postanowienia (art. 123 § 2) (G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, Zakamycze, 2005). W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przesądzając merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy uznał, że Burmistrz pozostaje w bezczynności i z tego względu na podstawie art. 149 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, wyznaczając 14 dniowy termin – od dnia zwrotu akt administracyjnych organowi przez Sąd, do wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu wznowionym postanowieniem Burmistrza z dnia "[...]" w sprawie ustalenia warunków zabudowy. O kosztach postępowania sądowego orzeczono w pkt II na podstawie art. 200 ustawy ppsa.