II SA/Gl 890/10
WyrokWSA w Gliwicach2011-01-14
Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Elżbieta Kaznowska, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu wydania z naruszeniem prawa decyzji dotyczącej warunków zabudowy, wydana w trybie wznowienia postępowania, może zostać utrzymana w mocy na podstawie art. 146 § 2 k.p.a., pomimo wadliwości pierwotnego postępowania polegającej na braku udziału strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji miał obowiązek wznowić postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy, ponieważ właściciele nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji powinni być uznani za strony postępowania. Pomimo stwierdzenia naruszenia prawa przy wydaniu pierwotnej decyzji (brak udziału strony), organ mógł utrzymać ją w mocy na podstawie art. 146 § 2 k.p.a., jeśli w wyniku wznowienia postępowania nie mogłaby zapaść inna decyzja. Sąd uznał, że pierwotna decyzja o warunkach zabudowy nie naruszała przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a zarzuty skarżących dotyczące m.in. kontynuacji funkcji zabudowy, zasłaniania widoku czy kwestii zjazdu na posesję, nie były zasadne.Stan faktyczny
Skarżący B. i F. T. domagali się wznowienia postępowania o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji sąsiadującej z ich nieruchomością, twierdząc, że nie zostali uwzględnieni jako strony. Organ I instancji odmówił wznowienia, uznając ich za niebędących stronami. Po uchyleniu tej decyzji przez SKO, postępowanie zostało wznowione. W toku wznowionego postępowania organ stwierdził wydanie pierwotnej decyzji z naruszeniem prawa, ale odstąpił od jej uchylenia na podstawie art. 146 § 2 k.p.a. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. WSA oddaliło skargę skarżących.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant referent - stażysta Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi B. T. i F. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji dotyczącej warunków zabudowy terenu oddala skargę.
Ostateczną decyzją z dnia (...), (...), Prezydent Miasta W. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na "rozbudowie budynku mieszkalnego o część handlowo-usługową i mieszkalną oraz nadbudowie wiatrołapu o łazienkę na parceli (...) w W. przy ul (...). Opisane orzeczenie organ wydał w wyniku rozpatrzenia wniosku M. i R. P. współwłaścicieli przewidzianej do zainwestowania nieruchomości.
Pismem z dnia (...) do Wydziału Architektury Urzędu Miasta w W. wpłynął wniosek F. i B. T. o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją ponieważ nie zostali oni w nim uwzględnieni jako jego strona. Wnioskodawcy wskazali, że są właścicielami parterowego domu jednorodzinnego zlokalizowanego na działce sąsiadującej z terenem inwestycji. O inwestycji tej dowiedzieli się dopiero z tablicy informacyjnej, a wcześniej nie byli informowani o toczących się w tej sprawie postępowaniach administracyjnych. W ocenie wnioskodawców funkcja jaką będzie pełnić planowana inwestycja jest rozbieżna z dotychczasowym przeznaczeniem terenu, który zawsze był przeznaczony pod zabudowę jednorodzinną.
Decyzją z dnia (...) Prezydent Miasta W. odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazał, że inwestorzy planują rozbudowę istniejącego budynku od strony granicy północnej w odległości 5 m od posesji nr (...) i w odległości 27 m od strony granicy południowej z posesją nr (...). Z tego względu organ uznał, że obie nieruchomości sąsiednie nie znajdują się w obszarze oddziaływania planowanej rozbudowy, a tym samym ich właściciele nie są stronami postępowania. Prezydent Miasta wskazał ponadto, że planowana rozbudowa budynku nie kwalifikuje się do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz spełnia wymogi przewidziane w przepisach określających warunki techniczne. Wskazał on również, że przeprowadzona w sprawie analiza wykazała, że w odległości około 75 -80 m od terenu inwestycji wzdłuż ul. (...) znajdują się obiekty o funkcji usługowej takie jak: piekarnia-cukiernia, fryzjer, zakłady rzemieślnicze, pub – (...) oraz hurtownie. Orzeczenie to nie utrzymało się w obrocie prawnym zostało bowiem uchylone decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...). Kolegium nie podzieliło stanowiska organu instancji, że B. i F. T. nie przysługiwał status strony w postępowaniu administracyjnym mającym na celu ustalenie warunków zabudowy sąsiedniej działki. Organ odwoławczy nakazał także ustalenie czy w sprawie zostały spełnione przesłanki umożliwiające wznowienie postępowania wskazane w art. 148 k.p.a.
W następstwie tej decyzji postanowieniem z dnia (...) Prezydent Miasta W. wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie (postanowienie to zostało wydane również na skutek wniesionego przez małżonków T. zażalenia na bezczynność organu). W toku wznowionego postępowania organ I instancji postanowieniem z dnia (...) sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską zawartą w jego postanowieniu wznawiającym postępowanie poprzez wykreślenie w określeniu planowanej inwestycji zapisu dotyczącego rozbudowy istniejącego budynku "o część mieszkalną". Uzasadniając to orzeczenie organ podał, że w prostowanym postanowieniu oraz w ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy nieprawidłowo wskazano, iż planowana rozbudowa budynku mieszkalnego polegać będzie na rozbudowie istniejącego budynku o część mieszkalną. Prawidłowa nazwa planowanej inwestycji winna zaś być określona jako "rozbudowa budynku mieszkalnego o część handlowo-usługową oraz nadbudowa wiatrołapu o łazienkę".
Postanowieniem z dnia (...) SKO w K. uchyliło postanowienie organu I instancji o sprostowaniu oczywistej omyłki. W uzasadnieniu wskazało, że zarówno w decyzji ostatecznej, jak i w postanowieniu o wznowieniu postępowania przedmiot inwestycji został określony tożsamo, powoduje to zatem brak podstaw do rektyfikacji postanowienia o wznowieniu postępowania w przedmiotowej sprawie w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Kolegium zauważyło jednocześnie, że znajdujące się w aktach sprawy dokumenty są rozbieżne w kwestii określenia przedmiotu inwestycji. W szczególności stwierdziło, że inwestorzy w swoim wniosku o ustalenie warunków zabudowy inwestycję tę określili jako "rozbudowę budynku mieszkalnego o część handlowo-usługową oraz nadbudowę wiatrołapu o łazienkę". Kolegium uzyskało też od inwestorów informację, z której wynika, że otrzymali oni od organu decyzję ustalającą warunki zabudowy zgodnie ze złożonym przez nich wnioskiem. Na dowód czego przedłożyli oni kserokopię decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) oraz decyzji Starosty (...) z dnia (...) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.
Kolejną decyzją z dnia (...) Prezydent Miasta W. stwierdził wydanie swojej decyzji z dnia (...) z naruszeniem prawa odstępując jednocześnie od jej uchylenia z powodu okoliczności o których mowa w art. 146 § 2 k.p.a. Także i ta decyzja została uchylona kasacyjną decyzją SKO w K. W uzasadnieniu tego orzeczenia Kolegium stwierdziło bowiem, że organ I instancji nie zastosował się do wskazań zawartych w poprzedniej jego decyzji nakazujących zbadanie czy podanie o wznowienie postępowania wpłynęło w terminie określonym w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a.
Wreszcie decyzją z dnia (...), nr (...), Prezydent Miasta W. ponownie stwierdził wydanie swojej decyzji z dnia (...) z naruszeniem prawa oraz odstąpił od jej uchylenia z powodu okoliczności o których mowa w art. 146 § 2 k.p.a., wskazując, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Odnosząc się do wskazań zawartych w decyzji SKO organ podał, że zgłoszenia rozpoczęcia budowy inwestorzy dokonali w dniu (...). W miesiącu tym wywiesili oni też tablicę informacyjną o prowadzonej budowie. Widoczne prace budowlane zostały jednak rozpoczęte dopiero (...). Małżonkowie T. oświadczyli natomiast, że informację o wydanej decyzji o warunkach zabudowy powzięli dopiero w dniu (...), a na wezwanie organu o przedstawienie dowodów na poparcie tych twierdzeń stwierdzili, że "ciężar przedstawienia dowodów spoczywa na Urzędzie Miasta (...)". Organ mając świadomość, że w świetle orzecznictwa sądowego to na stronie wnoszącej podanie o wznowienie postępowania administracyjnego spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia, dał jednak wiarę oświadczeniu wnioskodawców. Nie dysponując dowodami pozwalającymi podważyć to oświadczenie uznał w szczególności, że sam fakt dowiedzenia się o prowadzonych robotach budowlanych nie jest równoznaczny z dowiedzeniem się o wydanej decyzji ustalającej warunki zabudowy. Tym samym w jego ocenie należało przyjąć, że został przez strony dochowany termin o jakim mowa w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a.
Odnosząc się do zamieszczonego w decyzji zapisu, w którym jest mowa o rozbudowie istniejącego budynku "o część mieszkalną" Prezydent Miasta wyjaśnił, że egzemplarz decyzji zawierającej ten błąd został włączony do akt przez pomyłkę. Natomiast decyzja o warunkach zabudowy, jaką uzyskali inwestorzy i na której podstawie uzyskali oni pozwolenie na budowę nie zawierała tego błędu. Błędu tego nie zawierały także pozostałe dokumenty sprawy. Organ uznał następnie, że wbrew twierdzeniom małżonków T. zaplanowana rozbudowa budynku mieszkalnego o część usługowo-handlową stanowi kontynuację istniejącej w obszarze analizowanym funkcji mieszkaniowo-usługowej. Na dowód tego powoła się na informacje przekazane mu przez Referat Działalności Gospodarczej Urzędu Miasta. W ocenie Prezydenta Miasta teren zamierzenia inwestycyjnego spełnia także wymogi dotyczące systemów infrastruktury technicznej, a obiekty istniejące na działkach sąsiednich pozwalały na określenie parametrów cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Organ podniósł też, że brak jest podstaw do negowania dopuszczalności sporządzenia projektu decyzji przez pracownika organu. Zakazu takiego nie formułuje bowiem żaden przepis prawa. Wymóg ustawowy, aby projekt decyzji został sporządzony przez osobę z uprawnieniami zapewnić ma natomiast merytoryczną rzetelność, nie zaś bezstronność orzekania (vide; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 marca 2008 r. II SA/Gl 584/07).
W odwołaniu od tej decyzji B. i F. T. podnieśli, że jest ona oczywiście błędna, bowiem pogląd organu iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej jest niczym nieuzasadniony, a z samego faktu, że inwestycja została już prawie w całości zrealizowana nie należy brnąć w błędne decyzje. Wskazali, że w sąsiedztwie realizowanej inwestycji zlokalizowane są wyłącznie domki jednorodzinne, natomiast wskazane w decyzji przykłady nieruchomości sąsiedzkich, na których prowadzona ma być działalność gospodarcza są chybione. Na tych nieruchomościach nie prowadzi się bowiem działalności gospodarczej lecz znajdują się na nich jedynie siedziby przedsiębiorców. Rozumiąc nawet szeroko wymóg kontynuacji funkcji zabudowy stwierdzić trzeba, że budowa części handlowo-usługowej w budynku wnioskodawców godzi w zastany stan rzeczy. Bryła realizowanego obiektu zasłania bowiem widok i nie komponuje się z otoczeniem. Zdaniem odwołujących się organ nie wyjaśnił w dalszym ciągu dwóch rodzajów inwestycji wynikających z wydanych decyzji. Zaprzeczyli także, że tablica informacyjna o realizowanej budowie została wywieszona w (...) a widoczne roboty budowlane rozpoczęto (...). Tablica informacyjna zawieszona została bowiem na ogrodzeniu znacznie później. W ocenie małżonków T. organ nie wyjaśnił także dostatecznie kwestii wjazdu na nieruchomość inwestorów zbywając to twierdzeniem, że sprawa ta leżała poza przedmiotem postepowania. Tymczasem według oświadczenia poprzedniego właściciela tej nieruchomości nie posiadała ona bramy wjazdowej od strony ul. (...).
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu SKO podało, że przed wydaniem kwestionowanej decyzji Prezydent Miasta W. przeprowadził postępowanie administracyjne zgodnie z wymogami określonymi w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm. – dalej zwanej u.p.z.p.). W toku tego postępowania organ ten ustalił, że wnioskowana inwestycja spełnia wszystkie wymagania wynikające z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Zdaniem Kolegium prawidłowo przeprowadzona została również analiza funkcji i cech zabudowy dla określenia wymagań dotyczących nowej zabudowy, która jest uregulowana przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu określenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588 - dalej zwane rozporządzeniem MI ). Projekt decyzji został wreszcie sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje określone w art. 60 ust. 4 u.p.z.p. Wadą przeprowadzonego postępowania było jednak pominięcie jako stron postępowania B. i F. T. Mając jednak na względzie przepis art. 146 § 2 k.p.a. organ nie mógł wydać w sprawie innego rozstrzygnięcia niż to uczynił w decyzji z dnia (...).
Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że nie każde naruszenie prawa przez organ prowadzący postępowanie administracyjne daje podstawę do zmiany kwestionowanej decyzji, po wznowieniu postępowania. Za chybiony jego zdaniem należało uznać zarzut naruszenia art. 146 § 2 k.p.a., bowiem organ I instancji w sposób przekonywujący uzasadnił swoje stanowisko dowodząc, ze w wyniku wznowienia postępowania mogła zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w istocie decyzji dotychczasowej. Nie są trafne także zarzuty dotyczące braku kontynuacji funkcji zabudowy, gdyż organ I instancji wskazał konkretne adresy budynków, znajdujących się w obszarze analizowanym, w których prowadzona jest działalność gospodarcza. Wymóg kontynuacji funkcji należy zaś rozumieć szeroko uznając dopuszczalność nowej zabudowy o ile nie godzi ona w zastany stan rzeczy. Uwagi natomiast dotyczące " zasłaniania widoku", czy "bryły niekomponujacej się z otoczeniem" stanowią subiektywne odczucia autorów odwołania. W ocenie SKO także uwagi odwołania dotyczące nazwy projektowanej inwestycji są pozbawione znaczenia, gdyż nie miały one żadnego wpływu na rozstrzygnięcie, a sprawa funkcjonowania dwóch decyzji o różnych nazwach została szczegółowo wyjaśniona w uzasadnieniu decyzji organu I instancji i wyjaśnienie to należy uznać za przekonywujące. Niezrozumiały dla Kolegium był wreszcie zarzut dotyczący wjazdu na posesję wnioskodawców, bowiem przedmiotem postępowania była rozbudowa istniejącego obiektu posiadającego wjazd dla obecnego sposobu użytkowania.
W skardze B. i F. T. domagali się uchylenia w całości decyzji SKO w K. Zarzucili jej wydanie z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skarżący szczegółowo zrelacjonowali poszczególne etapy postępowania podnosząc, że czują się pokrzywdzeni i oszukani. Wskazali, że pomijając ich udział w postępowaniu w charakterze strony organ I instancji pogwałcił konstytucyjne prawo równości i uniemożliwił im obronę ich interesu prawnego. Podnieśli, że linia zabudowy obowiązująca na sąsiedniej działce była ustalona w sposób zapewniający sąsiadom swobodny widok i dostęp do drogi publicznej. Z uwagi na niewielkie rozmiary sąsiednich działek były one przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową, a prowadzenie na nich jakiejkolwiek działalności gospodarczej powodowałoby obciążenie sąsiednich nieruchomości. Zdaniem skarżących z uwagi na wydaną już decyzję ustalająca warunki zabudowy i udzielone pozwolenie na budowę w toku wznowionego postępowania stali oni na z góry straconej pozycji.
Skarżący zwrócili też uwagę na znajdującą się w aktach sprawy decyzję, w której w odmienny sposób określona została nazwa inwestycji oraz na próbę potraktowania tego przez organ jako oczywistej omyłki pisarskiej. Podnieśli, że okoliczność posługiwania się przez inwestorów decyzją, w której inwestycja została określona inaczej, wskazywać może na popełnienie przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów. W dalszej części uzasadnienia zakwestionowali oni stanowisko SKO uznające za przekonywujące wyjaśnienie organu I instancji, że funkcjonowanie w obrocie dwóch różnych decyzji zostało spowodowane przez pomyłkę.
Zdaniem skarżących w sprawie została naruszona zasada kontynuacji funkcji zabudowy, gdyż do budynku mieszkalnego dobudowano pawilon usługowo-handlowy o takich samych rozmiarach jak budynek mieszkalny. Nieprawdziwe- w ich ocenie - są także ustalenia organu wskazujące na prowadzenie działalności gospodarczej w budynkach przy ul. (...) są to bowiem jednorodzinne budynki mieszkalne, w których mają miejsce siedziby firm, ale nie jest w nich prowadzona działalność gospodarcza. W ocenie autorów skargi nie jest trafne stanowisko organu powołujące się na brak przepisów prawnych chroniących właścicieli nieruchomości "przed zasłanianiem widoków". Właściciel nieruchomości stosownie do przepisów Kodeksu cywilnego może bowiem korzystać z nieruchomości tylko w określonych granicach wyznaczonych przepisami prawa i zasadami współżycia społecznego, a zatem prawo własności nie jest prawem absolutnym. Na właścicieli nieruchomości mają też wpływ nie tylko utrudnienia związane z dopływem światła słonecznego do pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Na ich psychikę oddziaływuje bowiem także zasłanianie widoku z okna o wymiarach 4,5 m x 2 m przez ścianę o wymiarach 18 m x 6 m. Skarżący zakwestionowali wreszcie zbagatelizowanie przez SKO kwestii zjazdu z ul. (...) na posesję inwestorów. Podali, że przeznaczona do zainwestowania nieruchomość posiadała jedynie furtkę wychodzącą na ul. (...), a wjazd posiadała ona od drogi wewnętrznej. Istniejąca furtka została jednak zamieniona na bramę wjazdową zatem inwestorzy korzystali z nielegalnego zjazdu.
W odpowiedzi na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi podtrzymało swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji. Dodatkowo wskazało, że rozbudowa na przedmiotowym terenie budynku mieszkalnego o część handlowo-usługową stanowi kontynuację funkcji zabudowy. Obiekt handlowy stanowić bowiem będzie uzupełnienie zabudowy mieszkaniowej. To że istniejąca zabudowa realizuje funkcję mieszkaniową nie oznacza, iż nowy obiekt może być tylko budynkiem mieszkalnym. Zabudowie mieszkaniowej towarzyszyć muszą bowiem sklepy osiedlowe, przychodnie lekarskie czy urządzenia rekreacyjne. W kwestii zjazdu na ul. (...) Kolegium ponownie wyjaśniło, że w toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy organ ma obowiązek ustalenia skomunikowania działki inwestora z drogą publiczną natomiast nie jest uprawniony do oceny celowości istnienia innych zjazdów czy też zgodności z prawem zjazdów już istniejących.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu, bowiem w ocenie Sądu zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. nie narusza przepisów prawa materialnego oraz przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...) (art. 1 § 1). Kontrola o jakiej mowa wyżej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2) i polega na zbadaniu czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa materialnego i procesowego. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, Sąd dokonuje oceny wpływu tego naruszenia na wynik sprawy.
Przechodząc po tych uwagach wstępnych do analizy prawnej zaskarżonego aktu stwierdzić należy, że będące przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne toczyło się w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, jakim jest wznowienie postępowania administracyjnego. Ta instytucja procesowa, ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, która zakończona została decyzją ostateczną i w stosunku, do której zaistniała jedna ze wskazanych w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. okoliczności będących podstawami wznowienia postępowania. Uregulowane przepisami art. 145 – 153 k.p.a. wznowienie postępowania administracyjnego ma na celu usuwanie wad jakimi są obarczone ostateczne decyzje administracyjne i postanowienia od których przysługiwało zażalenie czy wręcz eliminację takich dotkniętych wadami prawnymi orzeczeń z obrotu prawnego w przypadku gdy zaistnieją ustawowe przesłanki takiego rozstrzygnięcia. Jedną z przesłanek nakazujących organowi wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., na który powołali się skarżący, jest brak udziału w postępowaniu jednej ze stron bez jej własnej winy. Złożenie przez stronę podania o wznowienie wszczyna postępowanie wstępne w sprawie wznowienia, które kończy się albo opartym na przepisie art. 149 § 1 k.p.a. postanowieniem o wznowieniu postępowania, albo decyzją odmawiającą wznowienia postępowania. W kontrolowanej sprawie podzielić należało pogląd Kolegium, że w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy właścicielom nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z terenem planowanej inwestycji na ogół przysługuje status strony postępowania, a zatem organ I instancji miał obowiązek wznowić postępowanie w sprawie zakończonej jego ostateczną decyzją. Skład orzekający uznał za przekonywujące także stanowisko orzekających w sprawie organów, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez skarżących z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. Aby odmówić wznowienia postępowania w związku z niedochowaniem terminu przewidzianego w tym przepisie nie wystarczy bowiem wykazać, że strona miała możliwość wcześniejszego dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę prawną do wznowienia, lecz trzeba dowieść, że wiedziała ona o decyzji wcześniej niż miesiąc od dnia złożenia podania o wznowienie postępowania (vide: wyrok Naczelnego Sądu Admistracyjnego z dnia 26 marca 2010 r., I OSK 99/09, [w:] LEX nr 595668).
Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 149 § 2 k.p.a. przedmiotem w sprawie wznowienia postępowania jest ustalenie, czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte jedną z wad wyliczonych w art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a. oraz - w razie pozytywnego wyniku tych czynności - przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. W świetle ustaleń poczynionych w sprawie przez organy obu instancji zgodzić się należy, że postępowanie zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia (...) dotknięte było wadą wskazaną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a zatem z tego punktu widzenia decyzja kończąca to postępowanie została wydana z naruszeniem prawa.
Co się tyczy drugiej części postępowania o jakiej mowa w art. 149 § 2 wskazać należy, że granice tego postępowania rozpoznawczego wyznacza sprawa rozstrzygnięta decyzją ostateczną. Organ w toku tego postępowania nie jest jednak związany ustaleniami stanu faktycznego i prawnego dokonanymi w postępowaniu zwykłym. Zdaniem Sądu nie ma jednak podstaw prawnych do pominięcia dotychczasowych ustaleń dokonanych przez organ w postępowaniu zwykłym, jeżeli zostały one oparte na niekwestionowanych dowodach. Fakt wznowienia postępowania nie pociąga bowiem za sobą konieczności przeprowadzenia od początku i w całości postępowania wyjaśniającego w sprawie, łącznie z powtórzeniem wszystkich czynności dowodowych. Konieczność taka zaistniałaby dopiero wówczas, gdyby materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania zwykłego został skutecznie zakwestionowany. We wznowionym postępowaniu strony mają jednak prawo zgłaszać nowe wnioski dowodowe, prezentować swoje stanowisko w sprawie, a organ zobowiązany jest do dokonania oceny całości materiału dowodowego. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca przedstawiła swoje stanowisko i zgłosiła zarzuty do kwestionowanej decyzji w pismach kierowanych do organów obu instancji. W ocenie Sądu w postępowaniu tym skarżący korzystali też w pełni ze swoich uprawnień procesowych, a orzekające w sprawie organy w sposób prawidłowy oceniły materiał dowodowy zgromadzony zarówno w postępowaniu zwykłym, jak i nadzwyczajnym. Znalazło to w efekcie odzwierciedlenie w zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
W przepisach art. 151 § 1 pkt 1, art. 151 § 1 pkt 2 oraz art. 151 § 2 k.p.a. zostały precyzyjnie określone wszystkie trzy rodzaje rozstrzygnięć, jakie organ może podjąć po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego. Na aprobatę Sądu zasługiwała zaś zapadła w kontrolowanym postępowaniu przewidziana przepisem art. 151 § 2 k.p.a. decyzja o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej na skutek okoliczności o których mowa w art. 146 § 2, z jednoczesnym stwierdzeniem jej wydania z naruszeniem prawa.
Oceniając tę część decyzji wskazać trzeba, że w świetle art. 4 ust. 2 pkt 2 u. p. z. p. w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w przypadkach, które nie dotyczą inwestycji celu publicznego, w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wydania takiej decyzji w przypadku braku planu wymaga w szczególności zgodnie z art. 59 ust. 1 u. p. z. p. zmiana zagospodarowania terenu polegająca między innymi na budowie lub wykonywaniu innych robót budowlanych, co miało miejsce w kontrolowanym postępowaniu. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podobnie jak decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, określa podstawowe kwestie dotyczące zmiany zagospodarowania terenu, w tym odnoszące się do objętej wnioskiem inwestycji, które podlegają dalszym szczegółowym ustaleniom w postępowaniu poprzedzającym realizację inwestycji, unormowanym w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118) oraz w regulacjach dotyczących warunków technicznych planowanych zamierzeń i ich usytuowania. Innymi słowy omawiana decyzja wytycza, co należy podkreślić, ogólne podstawowe kierunki projektowanej inwestycji, podlegające dalszym szczegółowym ustaleniom, przewidzianym w prawie budowlanym i przepisach o warunkach technicznych, w tym w zakresie uwzględnienia występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich.
W ocenie Sądu ustalenia dotyczące warunków zabudowy zawarte w decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia (...) nie naruszały obowiązujących przepisów prawa. W szczególności były one zgodne z art. 61 ust. 1 pkt 1-5 u.p.z.p. oraz przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588 dalej zwanego rozporządzeniem MI). Decyzja ta, jak orzeczenie zapadłe we wznowionym postępowaniu, zostały także, stosownie do art. 53 ust. 4 pkt 4 i pkt 9 i pkt w związku z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., uzgodnione z właściwymi organami. Przepisy te nakazują organowi wydającemu decyzję o warunkach zabudowy dokonać jej uzgodnienia z właściwym organem nadzoru górniczego – w odniesieniu do terenów górniczych oraz z właściwym zarządcą drogi - w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego. Treść postanowienia uzgadniającego z dnia (...) Nr (...) (a także postanowienia z dnia (...)) wydanego przez Zarząd Dróg Wojewódzkich w K., który zarządza drogą nr (...), jaką jest ul. (...), rozwiewać musi zaś podnoszone przez skarżących wątpliwości dotyczące zjazdu na tę drogę z nieruchomości inwestorów.
Co się tyczy kontynuacji funkcji zabudowy wskazać należy, że bez wątpienia w wyznaczonym zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia MI obszarze analizowanym, w odległości ok. 85-90 m od działki inwestorów znajduje się piekarnia i cukiernia. Skarżąca B. T. w toku rozprawy przyznała także, że już po wydaniu w postępowaniu zwykłym kwestionowanej decyzji na położonej z drugiej strony ich nieruchomości działce nr (...) powstał duży sklep meblowy. W ocenie Sądu prawidłowo też w decyzji z dnia (...) wyznaczona została nieprzekraczalna linia zabudowy wzdłuż ul. (...). Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia zaskarżonym aktem prawa własności skarżących poprzez zasłonięcie im widoku, jaki mieli z okna wychodzącego na posesje inwestorów. Wskazać tutaj należy na przepis art. 6 ust. 2 u.p.z.p. zgodnie z którym każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą , do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich.
W kwestii różnego określenia zakresu planowanej inwestycji wskazać należy, że dla Sądu wiążąca w tej kwestii jest znajdująca się w aktach sprawy i opatrzona stosownymi pieczęciami (w tym pieczęcią urzędową) decyzja, w której inwestycja została określona, jako "rozbudowa budynku mieszkalnego o część handlowo-usługową i mieszkalną oraz nadbudowa wiatrołapu o łazienkę na parceli (...) w W. przy ul. (...)". Tego rodzaju inwestycja została także uzgodniona z Okręgowym Urzędem Górniczym w R. , jak i Zarządem Dróg Wojewódzkich w K. Podzielić należy jednocześnie stanowisko SKO, że brak było podstaw do sprostowania w trybie art. 113 § 1 k.p.a. tej części decyzji z dnia (...). W tym kontekście dostrzec jednak trzeba, że tak sformułowany zakres inwestycji nie odpowiadał wnioskowi inwestorów z dnia (...), bowiem został on rozszerzony o wyrażenie "i mieszkalną". Powyższa rozbieżność między zakresem inwestycji określonym w decyzji z dnia (...) a wnioskiem inwestorów jest jednak w ocenie Sądu dopuszczalna. Nie ulega bowiem wątpliwości, że nadbudowanie łazienki nad istniejącym wiatrołapem stanowi w istocie rozbudowę części mieszkalnej budynku.
Z przytoczonych względów na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło