VIII SA/Wa 892/10

WyrokWSA w Warszawie2011-01-27

Skład orzekający: Sławomir Fularski, Artur Kot, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej stanowi przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia nowego postępowania nadzorczego w tej samej sprawie?
Ratio decidendi
Decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej nie wywołuje skutku powagi rzeczy osądzonej i nie stanowi przeszkody do wszczęcia nowego postępowania nadzorczego w tej samej sprawie. Organ może wszcząć postępowanie z urzędu lub na wniosek, jeśli zostaną wykryte wady skutkujące nieważnością decyzji, a wydana w takim postępowaniu decyzja nie narusza powagi rzeczy osądzonej.
Stan faktyczny
Z. D. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę wagi samochodowej. Organ I instancji odmówił stwierdzenia nieważności decyzji. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, powołując się na wcześniejsze umorzenie postępowania w tej sprawie. Z. D. zaskarżył decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego; stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk /sprawozdawca/, Protokolant Referent stażysta Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Z. D. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2010 r., Nr [...], na podstawie art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) oraz art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (dalej: Prawo budowlane), po przeprowadzeniu z wniosku Z.D. postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...].09.2006r., nr [...] nakazującej Z. D. rozbiórkę wagi samochodowej wraz z budynkiem obsługi, zlokalizowanej w J. przy ul. L. [...] – odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji z [...]09.2006r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w sprawie niniejszej brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że ww. decyzja została podpisana oraz opieczętowana, oraz w związku z jej doręczeniem decyzja została wprowadzona do obrotu prawnego i jest wiążąca dla stron postępowania. Dodatkowo organ podniósł, że ww. decyzja była przedmiotem kontroli organu odwoławczego oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaś za bezzasadnością zarzutów strony przemawia wyrok WSA w Warszawie z dnia 3.06.2009r., sygn. akt VIII SA/Wa 516/09, którym to wyrokiem organ jest związany. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Z.D.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania – art. 7, 77 i 107 kpa. Podniósł, że decyzja w przedmiocie nakazu rozbiórki nie została podpisana, ewentualnie została podpisana w innej dacie niż data jej wydania. Organ I instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, zaś decyzja nie zawiera uzasadnienia faktycznego oraz prawnego, a nadto nie odnosi się do wszystkich jego zarzutów. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że kontrolowana decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z 2006 r. była już przedmiotem postępowania administracyjnego w trybie nadzwyczajnym. Mając to na względzie, jeżeli już wszczęto postępowanie nadzorcze i umorzono postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, nie można jeszcze raz domagać się wszczęcia postępowania administracyjnego w tej samej sprawie, chociażby skarżący powoływał się na inne przyczyny nieważności. Nadto organ odwoławczy zauważył, że w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009r. o umorzeniu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności, w związku z czym organ I instancji powinien odmówić wszczęcia na wniosek postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Ponieważ decyzja organu I instancji obarczona jest wadą nieważności, tj. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, dlatego organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie przed organem I instancji jako bezprzedmiotowe. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Z.D.. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. błędną kwalifikację wagi samochodowej do budowli w rozumieniu ustawy prawo budowlane, zamiast do urządzeń technicznych, do których mają zastosowanie przepisy ustawy o dozorze technicznym z 21 grudnia 2000 r. (Dz.U. Nr 12, poz. 1321 ze zm.); 2. niewykonanie postanowień wyroku WSA w Warszawie z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 516/09 odnośnie tego, że organy nie ustosunkowały się do kwestii podnoszonej przez inwestora, a dotyczącej braku podpisu na doręczonej mu decyzji. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje argumenty, zawarte w zaskarżonej decyzji, i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, rozstrzyga w granicach sprawy, kontrolując postępowanie oraz akty administracyjne wydane przez organy administracji publicznej i uwzględnia skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenia przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy lub też naruszenia przepisów postępowania, jeśli miały one istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej. |Istotnym zagadnieniem w tej sprawie jest dopuszczalność wszczęcia i prowadzenia przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego | |postępowania nadzorczego w stosunku do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z 2006 r., w sytuacji gdy wcześniej | |(decyzją z dnia [...] listopada 2009r.) organ umorzył postępowanie wszczęte o stwierdzenie nieważności tej decyzji. | |Analizując przedstawione zagadnienie należy przede wszystkim stwierdzić, że przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności| |decyzji administracyjnej jest sprawa procesowa polegająca na rozpoznaniu i rozstrzygnięciu w trybie unormowanym przepisami prawa | |procesowego, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Zgodnie z art. 158 § 1 kpa rozstrzygnięcie w | |sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji, w której organ stwierdza nieważność kontrolowanej decyzji, albo | |odmawia stwierdzenia jej nieważności, jeżeli nie ustali którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa. Organ wydaje decyzję| |stwierdzającą wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli ustali, że decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 | |kpa, ale równocześnie stwierdzi zaistnienie przesłanki negatywnej, o jakiej mowa w art. 156 § 2 kpa. Decyzje, o których mowa w art. 158| |§ 1 i 2 kpa, rozstrzygają sprawę co do istoty (merytorycznie) w całości lub w części. | |Nie można również wykluczyć sytuacji, w której postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej może zakończyć | |bieg bez wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. O takiej sytuacji jest mowa w art. 104 § 2. Postępowanie administracyjne | |podlega umorzeniu, jeśli stało się bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 kpa). W przypadku, gdy postępowanie zostało wszczęte na wniosek | |strony, cofnięcie wniosku może skutkować umorzeniem postępowania, jeżeli pozostałe strony nie zgłoszą sprzeciwu oraz gdy umorzenie | |postępowania nie narusza interesu społecznego (art. 105 § 2 kpa). Umorzenie postępowania w obu przypadkach następuje przez wydanie | |decyzji, która kończy bieg postępowania nie rozstrzygając sprawy co do jej istoty. | |Z powyższych rozważań wynika zasadnicza różnica między decyzją kończącą postępowanie rozstrzygnięciem sprawy co do istoty a decyzją | |umarzającą postępowanie i to niezależnie od tego, czy umorzenie było wynikiem bezprzedmiotowości postępowania, czy też następstwem | |cofnięcia przez stronę wniosku inicjującego postępowanie. Trzeba zważyć na skutki prawne, jakie wywołuje decyzja rozstrzygająca sprawę | |co do istoty od następstwa prawnego umorzenia postępowania administracyjnego. W następstwie wydania decyzji o umorzeniu postępowania | |dochodzi wyłącznie do przerwania i zakończenia jego dalszego biegu, podczas gdy skutkiem wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do | |istoty jest ustanowienie, zmiana lub zniesienie określonego stosunku prawnego, będące rezultatem zakończonego postępowania | |administracyjnego. | |O naruszeniu powagi rzeczy osądzonej można mówić jedynie w przypadku, gdy istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej merytorycznie | |kolejno po sobie dwiema decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. | |W tej sytuacji nie ma podstaw do przyjęcia, że przedmiot sprawy rozpoznanej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we | |wszczętym z wniosku postępowaniu nadzorczym jest tożsamy z przedmiotem decyzji o umorzeniu postępowania wszczętego z urzędu decyzją [...]| |Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r., Nr [...]. Za nietrafne należało zatem uznać stanowisko organu | |odwoławczego, że wydanie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji umarzającej postępowanie spowodowało powagę | |rzeczy osądzonej skutkującą niedopuszczalnością wszczęcia z urzędu i prowadzenia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji. | |Należy w tej sytuacji uznać, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie stanowi | |przeszkody do wszczęcia przez organ z urzędu lub na wniosek postępowania w przedmiocie nieważności tej decyzji, jeżeli zostaną wykryte | |wady skutkujące jej nieważnością. Wydana w takim postępowaniu decyzja stwierdzająca nieważność, bądź odmawiająca stwierdzenia nie | |narusza powagi rzeczy osądzonej. | |Zważywszy na powyższe okoliczności przedwczesnym było dokonywanie przez Sąd oceny zarzutów zawartych w skardze. | |Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ zobowiązany będzie do uwzględnienia wyżej wskazanych uwag i wytycznych oraz wydania stosownego | |rozstrzygnięcia dokonując merytorycznej oceny decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności. | |Z tych przyczyn na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 p.p.s.a. orzec należało o uchyleniu zaskarżonej decyzji, jak w | |pkt 1 wyroku. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 | |§ 1 p.p.s.a. | | | | | | |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło