I OSK 1541/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-12-20

Skład orzekający: Joanna Runge - Lissowska, Leszek Leszczyński, Małgorzata Masternak – Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest stwierdzenie nieważności decyzji zobowiązującej do opróżnienia lokalu mieszkalnego, która została już poddana prawomocnej kontroli sądowej i oddalono skargę na tę decyzję?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego wiąże organy administracji i sądy, co wyklucza możliwość ponownego stwierdzenia nieważności decyzji, która była już przedmiotem prawomocnej kontroli sądowej i której skarga została oddalona. Wniosek o stwierdzenie nieważności takiej decyzji powinien być odrzucony jako niedopuszczalny, a organ administracji powinien odmówić wszczęcia postępowania nadzorczego.
Stan faktyczny
M. Z. została zobowiązana decyzją Komendanta Miejskiego Policji do opróżnienia lokalu mieszkalnego, decyzja ta została utrzymana w mocy przez Komendanta Wojewódzkiego Policji i poddana kontroli sądowej, która oddaliła skargę M. Z. na tę decyzję. M. Z. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji zobowiązującej do opróżnienia lokalu, zarzucając naruszenie prawa, w szczególności brak przydzielenia lokalu zamiennego. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił stwierdzenia nieważności decyzji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. Z. na tę decyzję.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska Sędziowie: Sędzia NSA Leszek Leszczyński Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 maja 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1489/10 w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zobowiązującej do opróżnienia lokalu mieszkalnego oddala skargę kasacyjną Zaskarżonym wyrokiem z dnia 10 maja 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1489/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zobowiązującej do opróżnienia lokalu mieszkalnego. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], wydaną na podstawie 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] zobowiązującej M. Z. do opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku przy ul. [...] w B. W uzasadnieniu decyzji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji poniósł, że Komendant Miejski Policji w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. zobowiązał M. Z. do opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w B. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r., a następnie poddane kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który prawomocnym wyrokiem z dnia 20 maja 2009 r. sygn. akt. IV SA/Gl 804/08, skargę oddalił. Wnioskiem z dnia 18 stycznia 2010 r. M. Z. wystąpiła o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie opróżnienia lokalu. Komendant Główny Policji, w toku postępowania nadzorczego, nie dopatrzył się zaistnienia przesłanek z art. 156 k.p.a. i decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. odmówił stwierdzenia nieważności wyżej wskazanych decyzji. W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia strona zarzuciła organom Policji rażące naruszenie prawa wskazane w art. 156 § 1 pkt 2, 6-7 k.p.a. w związku z art. 95 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, albowiem w istniejącym stanie faktycznym nie można było orzec o opróżnieniu lokalu bez jednoczesnego przydzielenia lokalu zamiennego. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest wyjątkiem od ogólnej zasady stabilności decyzji wynikającej z art. 16 k.p.a., dlatego też może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W rozpatrywanym przypadku Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach w ostatecznej decyzji z dnia [...] sierpnia 2008 r., jak również Komendant Miejski Policji w B. w decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r., zobowiązującej M. Z. do opróżnienia lokalu mieszkalnego wraz ze wszystkimi osobami w nim zamieszkującymi, jako podstawę prawną powołał przepis art. 95 ust. 3 pkt 3 i ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Przepis ten stanowi, iż decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaję się w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby - bez tytułu prawnego. Natomiast w sprawie bezspornym jest fakt, że skarżąca nie legitymuje się tytułem prawnym do zajmowanego ww. lokalu mieszkalnego, pozostającego w dyspozycji organów policji. Organ II instancji wskazał, iż ustawa o Policji, jak również obowiązujące rozporządzenie wykonawcze Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 ze zm.), nie przewidują - w następstwie opróżnienia mieszkania - przeznaczenia na przekwaterowanie osoby nieuprawnionej innego lokalu mieszkalnego. W ocenie organu nadzorczego art. 95 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji nie może znaleźć zastosowania w sprawie dotyczącej opróżnienia lokalu zajmowanego przez osobę nieuprawnioną. W myśl tego przepisu decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się, gdy policjant zwolniony ze służby lub pozostali po policjancie członkowie rodziny zajmują lokal mieszkalny położony w budynku przeznaczonym na cele służbowe lub na terenie obiektu zamkniętego, a osobom tym przydzielono lokal mieszkalny w tej samej lub pobliskiej miejscowości, o powierzchni odpowiadającej przysługującym normom zaludnienia. Z powyższego unormowania jednoznacznie wynika, że przepis ten dotyczy tylko i wyłącznie osób legitymujących się tytułem prawnym do lokalu mieszkalnego znajdującego się w budynku przeznaczonym na cele służbowe lub na terenie obiektu zamkniętego. W przepisie tym jest mowa o budynku, który stanowi własność Skarbu Państwa i pozostaje w trwałym zarządzie organów policji lub jest usytuowany na terenie, wobec którego została wydana decyzja Komendanta Głównego Policji o ustaleniu terenu zamkniętego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. Z., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, podniosła zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego oraz naruszenia prawa, tj. art. 156 § 1 pkt 2, 6-7 k.p.a. w zw. z art. 95 ust. 3 ustawy o Policji, co polegało na przyjęciu, iż decyzja Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymana w mocy decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. zobowiązująca stronę do opróżnienia ww. lokalu mieszkalnego jest ważna, skoro nie można w oparciu o obowiązujące normy prawne orzec o opróżnieniu lokalu z terenu zamkniętego bez jednoczesnego przydzielenia lokalu zamiennego. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że wbrew twierdzeniom organów Policji i Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji należy się jej, jako osobie bliskiej po zmarłym funkcjonariuszu, prawo do przydzielenia innego lokalu (lokalu socjalnego) w przypadku decyzji o opróżnieniu lokalu. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podkreślił, że decyzje objęte kontrolą nadzorczą zostały poddane kontroli sądowej, która wykazała, że są one wolne od wad prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w motywach wyroku oddalającego skargę podniósł, że stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zatem zaistnienie przesłanki powodującej konieczność stwierdzenia nieważności musi być oczywiste. W niniejszej sprawie kontroli nadzorczej została poddana decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. zobowiązująca skarżącą do opróżnienia lokalu mieszkalnego. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że te decyzje, jeszcze przed wszczęciem postępowania nadzorczego, zostały poddane kontroli sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z dnia 20 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Gl 804/08 oddalił skargę M. Z. wniesioną na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. Sąd ocenił zatem ww. decyzje nie tylko pod katem wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych, ale też pod względem naruszenia prawa materialnego i istotnego naruszenia reguł procesowych. Skoro kontrola sądowoadministracyjna nie wykazała naruszenia prawa, to organy nadzorcze w analizowanej sprawie prawidłowo stwierdziły, że wniosek skarżącej nie jest zasadny. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że organy nadzorcze orzekające w niniejszej sprawie nie mogły orzec inaczej, niż uczynił to w prawomocnym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. W świetle art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który jej wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09 (ONSAiWSA 2010/2/18) przesądził, że żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie – ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie, co do istoty, stosując art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 k.p.a. Mając na względzie powyższą uchwałę, Sąd stwierdził, iż w niniejszej sprawie Komendant Główny Policji powinien odmówić stronie wszczęcia postępowania nadzorczego na podstawie art. 157 § 3 k.p.a. (obowiązującego w dacie orzekania) powołując się na prawomocny wyrok z dnia 2 maja 2009 r., a Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w postępowaniu odwoławczym powinien dostrzec ten błąd procesowy. Niemniej jednak tego typu wada procesowa, w ocenie Sądu pierwszej instancji nie ma charakteru naruszenia istotnego, albowiem dopóki w obrocie prawnym pozostaje przedmiotowy wyrok WSA w Gliwicach, dopóty wniosek strony o stwierdzenie nieważności decyzji zobowiązującej do opróżnienia zajmowanego przez skarżącą lokalu mieszkalnego nie może zostać uwzględniony. W zaistniałym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji doszedł do przekonania, że uchylenie zaskarżonej decyzji nadzorczej oraz decyzji ją poprzedzającej nie jest konieczne, albowiem strona nie doznaje z tego powodu jakiejkolwiek szkody, a ponowne prowadzenia postępowania z wniosku skarżącej miałoby na celu jedynie wydanie formalnie poprawnego orzeczenia. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku M. Z. zarzuciła, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rażące naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 156 § 1 pkt 2, 6-7 k.p.a. w zw. z art. 95 ust. 3 Ustawy z dn. 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz art. 151 w zw. z art. 132 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na przyjęciu, że decyzja nr [...] r. Komendanta Miejskiego Policji w B. z dn. [...] czerwca 2008 r. utrzymana w mocy decyzją nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dn. [...] sierpnia 2008 r. zobowiązująca stronę do opróżnienia lokalu położonego w B. przy ul. [...], bez przyznania jej lokalu socjalnego jest ważna, podczas gdy skoro nie można w oparciu o obowiązujące normy prawne orzec o opróżnieniu lokalu z terenu zamkniętego bez jednoczesnego przydzielenia lokalu zamiennego, to taka decyzja - jako rażąco naruszająca prawo - wydaje się być nieważna, a fakt, że została, ona wcześniej poddana kontroli sądowoadministracyjnej nie uzasadnia uchylenia się od rozstrzygnięcia w tym przedmiocie. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dopuścił się rażącego naruszenia przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Skarżąca nie może się zgodzić z twierdzeniem, że fakt poddania decyzji, których dotyczył wniosek o stwierdzenie nieważności, kontroli sądowoadministracyjnej uniemożliwia stwierdzenie ich nieważności. Zdaniem M. Z. - wbrew twierdzeniom organów administracji policyjnej – należy się jej, jako osobie bliskiej, po zmarłym funkcjonariuszu prawo do przydzielenia innego lokalu (lokalu socjalnego) w przypadku decyzji o opróżnieniu lokalu. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, jako niezasadnej. Organ w całości potrzymał stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do unormowania art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - dalej: P.p.s.a.), skarga kasacyjna może być oparta na zarzucie naruszenia prawa materialnego lub naruszenia przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, gdyż zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznaje sprawę w jej granicach, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Wskazanie naruszonych przepisów następuje poprzez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Podstawy kasacyjne mogą dotyczyć zarówno tych przepisów, które sąd wskazał, jako przepisy, które miały zastosowanie w toku rozpoznania sprawy, jak też tych przepisów, które powinny być stosowane w toku rozpoznania sprawy, choć nie zostały przez sąd wskazane. Naruszenie przepisów postępowania może odnosić się zarówno do przepisów regulujących postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym, jak i do przepisów regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej. Wynika to po pierwsze, z zasady, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza ocenę zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego zarówno pod względem jego zgodności z prawem materialnym, jak i przepisami o postępowaniu administracyjnym (art. 184 Konstytucji RP i art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.), a po drugie z zasady, że wojewódzki sąd administracyjny rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 P.p.s.a.), co oznacza, że sąd ten ma obowiązek brać z urzędu pod rozwagę także takie naruszenia prawa, których strony nie podniosły w skardze. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu postępowania wykazać należy, że sąd błędnie określił podstawę orzekania lub stosując wybrany przepis popełnił błąd w subsumcji, czyli, że niewłaściwie uznał, że stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, jaki przepis powinien być zastosowany bądź, w jaki sposób przepis powinien być zastosowany ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów postępowania wykazać należy, że uchybienie im mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznawana skarga kasacyjna, mimo że została wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, zwiera uchybienia już w samym petitum skargi, albowiem nie wskazuje jakie przepisy prawa materialnego, bądź procesowego sąd pierwszej instancji naruszył i jaki to miało wpływ na wynik sprawy. Autorka skargi kasacyjnej nie wymienia w podstawach skargi żadnych przepisów postępowania, których naruszenie zarzuca, lecz wskazuje na przepisy art. 156 § 1 pkt 2, art. 6 i art. 7 k.p.a., w zw. z art. 95 ust. 3 ustawy o Policji. Nie przeprowadza jednak w stosunku do nich żadnej argumentacji oraz nie wiąże ich z zawartym w podstawie skargi kasacyjnej zarzutem. Skarżąca kasacyjnie nie wykazuje kontekstu, z jakim należy wiązać zastosowanie powyższych przepisów k.p.a. przez organy administracji z zarzutem naruszenia prawa materialnego, czy przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji. Na gruncie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w pełnym składzie z dnia 26 października 2009 r. (sygn. I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 1) należy uznać, że brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez sąd pierwszej instancji przepisów k.p.a. z naruszeniem stosowanych przez ten sąd przepisów P.p.s.a. nie dyskwalifikuje samej skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznego jej zarzutów. Niewątpliwie taki sposób jego prezentacji "ogranicza w istotnym stopniu skuteczność zarzutu kasacyjnego z powodu braku możliwości nałożenia samej kontroli kasacyjnej oraz jej wyniku dokonanej na określoną i wskazaną w skardze kasacyjnej argumentację, "zwalczającą" argumentację przeprowadzoną w tym zakresie przez sąd I instancji" (wyrok NSA z 11 maja 2010 r., sygn. II OSK 762/09, LEX nr 597842). Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 6 i art. 7 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., wskazać należy, że nie w pełni stanowią one wskazanie prawidłowej podstawy kasacyjnej, bowiem powołano przepisy procedury administracyjnej, jednakże bez wskazania jej związku z przepisem P.p.s.a., który został naruszony przez błędną interpretację przepisów procedury administracyjnej. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów procedury administracyjnej nie są zasadne. Autorka skargi kasacyjnej, powołując się na naruszenie powyższych przepisów k.p.a. nie wskazała bowiem, jaka wykładnia tych przepisów jest w jej ocenie prawidłowa. Zarzuty te w uzasadnieniu nie zostały argumentacyjnie rozwinięte, jako zarzuty odrębne, co utrudnia pełną kontrolę kasacyjną ich trafności. Pozbawiony jest doniosłości prawnej zarzut rażącego naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowień art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd, kontrolując legalność zaskarżanej decyzji, prawidłowo uznał, że skoro merytorycznej kontroli sądu administracyjnego została poddana ostateczna decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. zobowiązująca skarżącą do opróżnienia lokalu mieszkalnego, to Sąd badając zgodność z prawem wydanej w trybie nadzwyczajnym decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2008 r., zasadnie nie oceniał podstaw materialnoprawnych i formalnych, które legły u podstaw jej wydania. Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że organy nadzorcze orzekające w niniejszej sprawie nie mogły orzec inaczej, aniżeli uczynił to w prawomocnym wyroku z dnia 20 maja 2008 r. sygn. IV SA/Gl 804/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Norma zawarta w art. 170 ustawy P.p.s.a. jednoznacznie wskazuje, że prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Skutek prawomocnego orzeczenia oznacza zatem jego zdolność do wywoływania skutków prawnych także poza postępowaniem sądowoadministracyjnym. Jego zakres wpływa również na związanie organów i sądu w przypadku ponownego wszczęcia postępowania (por. wyrok NSA z 9 listopada 2007 r., I OSK 106/07, Legalis). Skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego podziela pogląd, że fakt utrzymania w mocy decyzji na skutek oddalenia na nią skargi przez sąd administracyjny zamyka organom administracji legitymowanym do uruchomienia nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego możliwość pozbawienia jej mocy wiążącej, jednakże tylko "w takim zakresie, w jakim przyczyny tej wadliwości objęte są zakresem rozpoznania i orzekania sądu administracyjnego" (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 515). Wniesienie do organu administracji żądania stwierdzenia nieważności decyzji, od której skarga została wcześniej oddalona prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego rodzi konieczność wstępnego zbadania przez ten organ przede wszystkim tego, czy nie zachodzi przedmiotowa przyczyna niedopuszczalności jego merytorycznego rozpoznania łącząca się z faktem sformułowania przez sąd zwrotu stosunkowego o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Dokonanie tego rodzaju ustalenia będzie na ogół wymagało zapoznania się z uzasadnieniem zapadłego wyroku, po to, by stwierdzić czy składniki oceny prawnej sądu posiadającej przymiot powagi rzeczy osądzonej czynią żądanie niedopuszczalnym (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09, [w:] ONSAiWSA 2010, nr 2, poz. 18). W przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że przyczyny podmiotowe i przedmiotowe skutkują niedopuszczalnością ponownej merytorycznej oceny legalności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] zobowiązującej skarżącą do opróżnienia lokalu mieszkalnego. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło