II FSK 1266/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-06-21
Skład orzekający: Jacek Brolik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skargę wniesioną przez pełnomocnika osoby prawnej można odrzucić z powodu braku wykazania umocowania osób udzielających pełnomocnictwa w dacie jego udzielenia?Ratio decidendi
Pełnomocnik osoby prawnej przy pierwszej czynności procesowej powinien przedłożyć pełnomocnictwo oraz dokumenty potwierdzające umocowanie osób udzielających pełnomocnictwa w dacie jego udzielenia. Jednakże brak formalnego wykazania tego umocowania nie uzasadnia odrzucenia skargi, jeśli z innych dokumentów wynika, że pełnomocnik został prawidłowo ustanowiony. Wpis do KRS ma charakter deklaratoryjny i nie jest jedynym dowodem umocowania.Stan faktyczny
L. S.A. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości za 2006 rok. Pełnomocnik spółki dołączył pełnomocnictwo podpisane przez wiceprezesów, którzy zostali powołani na te stanowiska po dacie udzielenia pełnomocnictwa. Sąd pierwszej instancji wezwał do uzupełnienia dokumentów potwierdzających umocowanie osób udzielających pełnomocnictwa, jednak odpis KRS nie potwierdzał tego stanu na dzień udzielenia pełnomocnictwa.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 lutego 2011 r. sygn. akt I SA/Wr 143/11 w zakresie odrzucenia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, , , po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej L. S.A. z siedzibą w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 lutego 2011 r. sygn. akt I SA/Wr 143/11 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi L. S.A. z siedzibą w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia 23 czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.
Pełnomocnik L. S.A., pismem z dnia 19 lipca 2010 r., wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J., załączając jednocześnie pełnomocnictwo z dnia 15 lipca 2010 r. podpisane przez S. M. i P. S.
Pismem Sądu z dnia 17 sierpnia 2010 r. pełnomocnik Spółki został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia, przez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – pełnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego.
W odpowiedzi nadesłano pełny odpis ze stanem na dzień 24 sierpnia 2010 r. Zgodnie z jego treścią, do reprezentowania Spółki uprawniony był prezes zarządu jednoosobowo lub dwóch członków zarządu lub jeden członek zarządu łącznie z prokurentem. Osoby, które podpisały dokument pełnomocnictwa, pełniły funkcję wiceprezesów, a wpis w tym zakresie został dokonany 19 sierpnia 2010 r.
Wobec tego, pismem Sądu z dnia 25 stycznia 2011 r. pełnomocnik Spółki ponownie został wezwany do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych skargi pod rygorem jej odrzucenia, przez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej, z którego wynikałoby, że w dniu udzielenia pełnomocnictwa procesowego, tj. 15 lipca 2010 r., P. S. i S. M. byli umocowani do jego udzielenia.
Na powyższe wezwanie ponownie przedłożono odpis pełny z KRS ze stanem na dzień 24 sierpnia 2010 r.
Postanowieniem z dnia 7 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 143/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na uwadze treść norm zawartych w art. 37 § 1, art. 49 § 1 oraz art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), odrzucił skargę Spółki. W ocenie Sądu, pełnomocnik Spółki nie wykazał czy w dacie sygnowania dokumentu pełnomocnictwa (dnia 15 lipca 2010 r.) S. M. i P. S. byli do tego już uprawnieni.
W skardze kasacyjnej od powyższego rozstrzygnięcia Spółka wniosła o jego uchylenie, zarzucając naruszenie przez Sąd przepisów postępowania, mogące mieć wpływ na wynik sprawy to jest: art. 49, art. 50 § 1, art. 58 § 1 pkt 3 oraz art.174 pkt 2 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik strony zobowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej przedłożyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisami mocodawców. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik Spółki uczynił zadość dyspozycji przytaczanego przepisu. Jednakże, zgodnie z art. 29 p.p.s.a. osoby działające w imieniu osoby prawnej są zobowiązane do wykazania swojego umocowania stosownymi dokumentami przy pierwszej czynności w postępowaniu sądowo-administracyjnym. Systemowe odczytanie art. 29 i art. 37 p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości, że w wypadku osoby prawnej (a niewątpliwie jest nią - jako spółka z o.o. - strona przedmiotowej sprawy) pełnomocnik powinien przy pierwszej czynności procesowej nie tylko przedłożyć udzielone mu pełnomocnictwo, ale także dokumenty potwierdzające uprawnienie do działania w imieniu osoby prawnej udzielającym pełnomocnictwa. Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie. Przykładowo w wyroku z dnia 22 kwietnia 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt FSK 1675/04) stwierdził: "Jeśli skarga w imieniu spółki została złożona przez pełnomocnika (art. 34 p.p.s.a.), to przy dokonaniu pierwszej czynności pełnomocnik był obowiązany dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo (art. 37 § 1 p.p.s.a.) oraz dokumenty wskazujące umocowania osób upoważnionych do działania w imieniu spółki (art. 28 § 1 i art. 29 p.p.s.a.). Ratio legis tych przepisów nakazuje stosować te same zasady w przypadku składania pisma procesowego przez organ osoby prawnej, jak i przez ustanowionego przez ten organ pełnomocnika". Sąd uprawniony jest w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. wezwać stronę do usunięcia dostrzeżonych braków pod rygorem określonych skutków prawnych. Strona powinna zastosować się do treści wezwania sądowego. W przeciwnym wypadku musi być świadoma negatywnych konsekwencji procesowych niezastosowania się lub niewłaściwego zastosowania do tego wezwania.
Z akt analizowanej sprawy wynika, że w odpowiedzi na wezwania sądu z dnia 17 sierpnia 2010 r. i 25 stycznia 2011 r. pełnomocnik przedłożył dwukrotnie odpis pełny z KRS na dzień 24 sierpnia 2011 r. Odpis ów, zdaniem Sądu pierwszej instancji, nie pozwolił jednak na formalne określenie osób uprawnionych do działania w imieniu Spółki w dacie złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zauważyć jednak należy, że po złożeniu rozpoznawanej obecnie skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji pismem z dnia 18 marca 2011 r. (k- 94 akt Sądu pierwszej instancji) wezwał pełnomocnika Spółki do przedłożenia dokumentu wykazującego umocowanie do udzielenia pełnomocnictwa z dnia 15 lipca 2010 r. przez osoby, które pełnomocnictwo to podpisały – P. S. i S. M.
W odpowiedzi na ww. pismo pełnomocnik Spółki przedłożył kopię protokołu z posiedzenia Rady Nadzorczej L. S.A. z siedzibą w L. z dnia 30 czerwca 2010 r. (k-97 akt Sądu pierwszej instancji), z którego wynika, że w tym dniu Rada Nadzorcza spośród kandydatów zaproponowanych przez Prezesa Zarządu powołała P. S. oraz S.M. na Wiceprezesów Zarządu Spółki. Pełnomocnictwo natomiast do reprezentowania Spółki datowane było na dzień 15 lipca 2011 r.
W świetle powyższych okoliczności nie może budzić wątpliwości, że skarżąca Spółka była reprezentowana przez prawidłowo ustanowionego pełnomocnika, której to oceny nie może nawet zmienić konstatacja o pewnych formalnych niedociągnięciach w działaniach pełnomocnika Spółki.
Końcowo warto dodać, że zgodnie z art. 39 pkt 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U, z 2007 r., Nr 168, poz. 1186 ze zm., dalej jako ustawa o KRS) w dziale 2 rejestru przedsiębiorców zamieszcza się dane dotyczące oznaczenia organu uprawnionego do reprezentowania podmiotu oraz osób wchodzących w jego skład, ze wskazaniem sposobu reprezentowania. Praktyką jest wezwanie, wnoszących skargi spółek kapitałowych, do przedłożenia aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, co nie wyklucza jednak wykazywania uprawnienia do reprezentacji przedkładając inne dokumenty urzędowe, których autentyczność i zgodność z prawdą ocenia Sąd.
Wpis do KRS ma charakter jedynie deklaratoryjny, a nie konstytutywny; to nie na podstawie wpisu w KRS dana osoba ma prawo do reprezentowania osoby prawnej. Jej uprawnienia w tym zakresie, najczęściej powstają z chwilą podjęcia stosownych uchwał przez organy osoby prawnej, natomiast wpis jest kwestią następczą, stwierdzającą istniejący już stan rzeczy (zob. postanowienie NSA z dnia 30 maja 2011 r., sygn. akt I FSK 623/11).
Skoro zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zachodziła w rozpoznawanej sprawie podstawa do odrzucenia skargi, ponieważ niewątpliwe jest, że w sprawie działał prawidłowo ustanowiony pełnomocnik, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Za rozstrzygnięciem takim przemawia także wzgląd na konstytucyjne prawo do sądu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło