II OSK 1316/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-11-21
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Jacek Hyla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mogą być stosowane do budynku wybudowanego przed wejściem w życie tego rozporządzenia, w sytuacji gdy nie stwierdzono, że zagraża on życiu ludzi?Ratio decidendi
Przepis § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. stanowi przepis intertemporalny, który wyłącza stosowanie przepisów tego rozporządzenia do budynków, dla których przed dniem wejścia w życie rozporządzenia złożono wniosek o pozwolenie na budowę lub dokonano zgłoszenia budowy. Przepisy rozporządzenia mogą mieć zastosowanie do budynków istniejących jedynie w ograniczonym zakresie, dotyczącym bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów i oświetlenia awaryjnego, i tylko wtedy, gdy budynek zagraża życiu ludzi. W związku z tym, nie można było nakazać likwidacji otworu okiennego w budynku wybudowanym przed wejściem w życie rozporządzenia, bez stwierdzenia zagrożenia dla życia ludzi.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał W. B. likwidację otworu okiennego w ścianie budynku mieszkalnego, usytuowanego przy granicy działki. Skarżący podniósł, że okno istniało od początku budowy obiektu w latach 40. XX wieku i kwestionował zastosowanie przepisów rozporządzenia z 2002 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, uznając, że budynek został wybudowany niezgodnie z przepisami, a przepisy obecne mają zastosowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając legalność decyzji organów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i decyzje organów obu instancji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie oraz zaskarżoną decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. i decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. Zasądza od L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. na rzecz W. B. kwotę 1.300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz /spr./ sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant asystent sędziego Justyna Rosińska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Lu 65/11 w sprawie ze skargi W. B. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] i decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2010r. nr [...], 2. zasądza od L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. na rzecz W. B. kwotę 1.300 (tysiąc trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 8 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 65/11 oddalił skargę W. B. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) nałożył na W. B. obowiązek likwidacji, w terminie do dnia 30 listopada 2010 r., otworu okiennego o wym. 96 x 121 cm, znajdującego się w ścianie zachodniej (od strony granicy z działką nr ewid. [...]) budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w M., w celu doprowadzenia przedmiotowej ściany budynku do stanu zgodnego z prawem, dopuszczając wypełnienie otworu okiennego materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie w klasie odporności ogniowej nie niższej niż E30.
Od powyższej decyzji W. B. złożył odwołanie podnosząc, iż organ nie wyjaśnił, w jaki sposób doszło do powstania przedmiotowego otworu okiennego i czy został on zaaprobowany w decyzji o pozwoleniu na budowę, czy może powstał na skutek odstąpienia od warunków tego pozwolenia. Odwołujący wskazał, że budynek został wybudowany w latach 1942-1943 w oparciu o pozwolenie na budowę i przedmiotowe okno było od początku istnienia obiektu. Ponadto jego zdaniem w sprawie nie powinny mieć zastosowania przepisy obecnie obowiązującego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Zarzucił również organowi brak powiadomienia go o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym w sprawie, jak również niewykazanie oddziaływania przedmiotowego otworu okiennego na nieruchomość sąsiednią w aspekcie uciążliwości i zagrożenia bezpieczeństwa.
W wyniku rozpatrzenia odwołania L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy termin do dnia 31 grudnia 2010 r. w pozostałej części utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy.
Uzasadniając zajęte stanowisko organ odwoławczy wskazał, że brak jest materiałów archiwalnych dotyczących udzielonych pozwoleń na budowę przez właściwe organy w latach 1942-1964 i w związku z tym niemożliwe jest stwierdzenie, czy na budowę budynku mieszkalnego na działce nr [...] zostało udzielone pozwolenie na budowę. W związku z tym organ przyjął, że budynek ten został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, lecz w sposób istotnie odbiegający od przepisów techniczno-budowlanych, wskutek wykonania otworu okiennego w ścianie zachodniej usytuowanej bezpośrednio przy granicy działki. Zatem w sprawie mają zastosowanie przepisy obecnie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 tej ustawy w przypadku wykonania robot budowlanych (między innymi w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach - art. 50 ust. 1 pkt 4), właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Nadto organ podkreślił, że zarówno przepisy obowiązujące w okresie wykonania omawianego otworu okiennego, jak również przepisy obecnie obowiązujące nie pozwalają na usytuowanie żadnych otworów w ścianie znajdującej się w granicy, czy przy granicy działki. Dlatego też w sytuacji występującej w sprawie zachodziły przesłanki do nakazania zamurowania otworu okiennego w ścianie znajdującej się w granicy działki. Skoro zatem, obowiązujące zarówno w dacie wydania pozwolenia na budowę jak i aktualnie, przepisy techniczno-budowlane nie dopuszczają możliwości wykonania otworów okiennych w ścianie budynku znajdującej się w granicy działki, zaś właściciel budynku nie wykazał, że okna wykonano zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę, zachodzą podstawy do stwierdzenia samowoli budowlanej i nakazania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał między innymi, że podjął wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Nadto słusznie zastosowano w sprawie przepisy aktualnie obowiązującego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem w sytuacji, gdy obiekt ten został wybudowany niezgodnie z przepisami warunków technicznych obowiązujących w okresie jego budowy, oznacza doprowadzenie do stanu zgodnego z warunkami technicznymi obowiązującymi aktualnie. Prawidłowo powołano również przepisy warunków technicznych obowiązujących w okresie wykonania otworu okiennego jak i obecnie, dotyczących ściany oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż wszystkie przepisy warunków technicznych obowiązujących od 1928 r. do chwili obecnej wymagały, aby ściana budynku usytuowana bezpośrednio przy granicy działki spełniała warunki ściany oddzielenia przeciwpożarowego bez otworów okiennych i drzwiowych. W ocenie organu również zarzutu niezawiadomienia odwołującego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż, strona powinna wykazać, ze niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. W sprawie taka sytuacja nie występuje.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję W. B., wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji, powtórzył swoje stanowisko i zarzucił organowi naruszenie:
- art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że na podstawie tych przepisów można nakazać likwidacje otworu okiennego w ścianie budynku wybudowanego w latach czterdziestych ubiegłego wieku;
- art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez pominięcie i brak odniesienia się do zeznań przesłuchanych świadków, którzy wskazywali istnienie otworu okiennego od chwili wybudowania domu oraz;
- art. 75 k.p.a. poprzez brak zasięgnięcia opinii specjalisty, który mógłby wskazać czy otwór okienny mógłby być wykonany w trakcie budowy czy też znacznie później.
Skarżący podniósł, że rozstrzygnięcia organów opierają się na przypuszczeniach, a nie na dowodach jak tego wymaga k.p.a. Nadto przepisy rozporządzenia z dnia 16 lutego 1928 r., jak i z dnia 21 lipca 1961 r. pozwalały na odstępstwa od ogólnych przepisów dotyczących odległości lokalizowania nowych budynków w przypadku braku zabudowy działki sąsiedniej. Ponadto organy błędnie przyjęły, że w sprawia mają zastosowanie przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, gdyż sporne otwory okienne bezspornie nie powstały w okresie obowiązywania tego rozporządzenia.
Nadto zdaniem skarżącego w sprawie mogłoby być rozpatrywane zastosowanie art. 66 Prawa budowlanego, jednakże i w oparciu o ten przepis nie można nakazywać zamurowania okna, z uwagi na to, iż przepis ten służy usunięciu nieprawidłowości powstałych podczas użytkowania obiektu, a nie powstałych w dacie budowy budynku.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że kwestionowane decyzje nie budzą zastrzeżeń z punktu widzenia ich legalności.
Sąd wskazał, że podstawą materialno-prawną w niniejszej sprawie jest art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Przepis ten przewiduje nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych (w związku z art. 51 ust. 7) robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, przy równoczesnym określeniu terminu ich wykonania. Jego zasadniczym celem jest zatem przywrócenie stanu zgodności wykonanych prac z prawem.
W sprawie przedmiotem sporu jest otwór okienny o wym. 96 x 121 cm umiejscowiony w ścianie zachodniej budynku mieszkalnego skarżącego. W związku z tym do prawidłowego wyjaśnienia spawy należało przeprowadzić takie działania i czynności, które pozwoliłyby na udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy sporny otwór okienny wykonany został zgodnie z obwiązującym prawem. Przywołany powyżej przepis wyraźnie bowiem wskazuje, że organ orzekający jest uprawniony do nałożenia obowiązków, które mają wykonane roboty doprowadzić - co należy podkreślić - do stanu zgodnego z prawem, a nie pozwoleniem na budowę.
W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy miały pełne kompetencje do wydania decyzji na podstawie tego przepisu, albowiem wykonanie spornego otworu okiennego w ścianie zachodniej budynku W. B. nie odpowiada regulacjom Prawa budowlanego.
Nie jest kwestionowany przez strony niniejszego postępowania fakt usytuowania tego budynku na granicy działki nr [...] i [...] w M. Wobec takiego położenia budynku należało zbadać czy jego ściana posadowiona właśnie w granicy odpowiada dyspozycjom § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Powołany przepis stanowi wyraźnie, że budynek położony w granicy działki powinien być wyposażony od strony sąsiedniej działki w ścianę oddzielenia przeciwpożarowego. Klasę odporności ogniowej ściany oddzielenia określa § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia. W myśl tych regulacji klasa odporności ogniowej ściany oddzielenia budynku usytuowanego w granicy działek nie będzie zachowana jeżeli inwestor wykona w niej otwory okienne. Wykonanie otworu okiennego w tego rodzaju ścianie stanowi zatem naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, jakimi są niewątpliwie przywołane powyżej uregulowania. Doprowadzenie do stanu zgodnego z tymi przepisami możliwe zaś jest poprzez orzeczone zamurowanie tego otworu.
Odnośnie zastosowania w sprawie tych przepisów, mimo wykonania spornego otworu okiennego przed datą ich wejścia w życie, co nastąpiło 16 grudnia 2002 r., Sąd wskazał, że zasadą jest, iż organy administracji stosują przepisy obowiązujące w dacie orzekania, chyba że norma intertemporalna nakazuje stosowanie przepisów poprzednio obowiązujących. Tymczasem przepisy przejściowe ustawy z 1994 r., a mianowicie art. 103 ust. 2 tej ustawy, wyraźnie przewidują przypadki zastosowania do obiektów przepisów dotychczasowych, zaś w niniejszej sprawie tego rodzaju okoliczności nie występowały. Innymi słowy w niniejszej sprawie w rachubę wchodziło jedynie doprowadzenie do stanu zgodności z przepisami techniczno - budowlanymi i to obowiązującymi w dacie prowadzenia postępowania przed organami nadzoru budowlanego, a to z uwagi na brak jakiejkolwiek normy intertemporalnej, pozwalającej na stosowanie przepisów poprzednich. W konsekwencji, w niniejszej sprawie niezbędne było doprowadzenie obiektu budowlanego do zgodności z wymogami, wynikającymi z aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zasadnie w tym zakresie organ odwoławczy wyjaśnił, iż doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem o czym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w sytuacji gdy obiekt ten został wybudowany niezgodnie z przepisami warunków technicznych obowiązujących w okresie jego budowy, oznacza doprowadzenie do stanu zgodnego z warunkami technicznymi obowiązującymi aktualnie.
Ponadto w pełni prawidłowo organy przywołały przepisy warunków technicznych obowiązujących w okresie wykonania spornego otworu okiennego dotyczących ściany oddzielenia przeciwpożarowego, powołując art. 196 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. - O prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli. Przepisy te jednoznacznie dowodzą, iż od 1928 r. do chwili obecnej wymogiem bezwzględnym sytuowania ściany bezpośrednio przy granicy było to, aby ściana ta była ścianą oddzielenia przeciwpożarowego bez otworów okiennych i drzwiowych.
Skoro zatem obowiązujące zarówno w dacie wydania pozwolenia na budowę, jak i obecnie przepisy techniczno-budowlane nie dopuszczają możliwości wykonania otworów okiennych w ścianie budynku znajdującej się w granicy z działką sąsiednią, to zachodziły przesłanki do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, celem doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z wymaganiami w/w przepisów prawa.
Odnośnie zaś zarzutu dotyczącego możliwości zastosowania w sprawie art. 66 Prawa budowlanego Sąd wskazał, uznając zarzut ten za bezzasadny, iż zgodnie z panującym orzecznictwem instytucja doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem znajduje się między innymi w art. 51 § 1 2, a nie art. 66 Prawa budowlanego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 czerwca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 1280/04, niepubl.).
W sprawie brak było podstaw do ustalania dokładnej daty wykonania spornego otworu, skoro jego wykonanie sprzeczne było z przepisami obowiązującymi zarówno w dacie jego wykonania jak i dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z tych też względów Sąd nie dopatrzył się naruszenia art., art. 7, 75, 77 § 1 i 80 k.p.a. Sąd nie uwzględnił również zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a., albowiem analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że skarżący brał udział w postępowaniu i miał możliwość zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym na każdym etapie tego postępowania. Brak natomiast poinformowania skarżącego o zakończeniu postępowania przed wydaniem decyzji, z uwagi na przedmiot postępowania i jego charakter nie stanowi takiego uchybienia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji Sąd uznał, że postępowanie dowodowe w sprawie zostało przeprowadzone w dostatecznym zakresie i z zachowaniem rygorów procedury a ustalenia poczynione dają podstawę do przyjęcia wniosków, które były podstawą wydania decyzji w sprawie.
Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z prawem, tym samym nie dopatrzył się naruszenia przepisów w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył W. B., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przez organy nadzoru budowlanego przepisów:
- art. 51 ust. 7 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 i art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez przyjęcie, iż zaistniały okoliczności uprawniające do nakazania likwidacji okna,
- § 20 ust. 1 i 2 w związku z § 76 i 77 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) poprzez rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o powyższe przepisy, pomimo braku podstaw prawnych do orzekania w oparciu o powyższe przepisy,
- pominięcie przy rozstrzyganiu postanowień wynikających Rozporządzenia Prezydenta RP z 16 lutego 1928 roku o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli (t.j. z 1939 roku Dz.U. Nr 34, poz. 216 z późni zm. ) a w szczególności jego tytułu II rozdziały 2,3,4,
- art. 7, 77 i 80 w związku z art. 75 k.p.a.,
- art. 141 § 4 w związku z art. 133 § 1 i 134 § 1 p.p.s.a., poprzez niewzięcie przez Sąd pod uwagę całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i sformułowanych zarzutów, co spowodowało pominięcie istotnych okoliczności, mających wpływ na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący zawarł także zarzut naruszenia § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów z tytułu zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest prawidłowość nałożenia na W. B. obowiązku likwidacji otworu okiennego o wym. 96 x 121 cm, znajdującego się w ścianie zachodniej (od strony granicy z działką nr ewid. [...]) budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w M., w celu doprowadzenia przedmiotowej ściany budynku do stanu zgodnego z prawem – spełnienia wymogów § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Wskazać należy, że organy prowadzące postępowanie uznały, że ze względu na brak materiałów archiwalnych dotyczących udzielonych pozwoleń na budowę przez właściwe organy w latach 1942-1964 niemożliwe jest stwierdzenie, czy na budowę budynku mieszkalnego na działce nr [...] zostało udzielone pozwolenie na budowę. W związku z tym organy przyjęły, że budynek ten został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, lecz w sposób istotnie odbiegający od przepisów techniczno-budowlanych, wskutek wykonania otworu okiennego w ścianie zachodniej usytuowanej bezpośrednio przy granicy działki. Sąd I instancji uznał, że zasadne jest zastosowanie w sprawie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z uwagi na brak przepisów intertemporalnych.
Takiego stanowiska Sądu I instancji nie można podzielić. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd I instancji całkowicie pominął regulację § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis ten jest bowiem przepisem intertemporalnym wyłączającym zastosowanie przepisów rozporządzenia w określonych w nim sytuacjach. Mianowicie stosownie do niniejszego przepisu, "przepisów rozporządzenia nie stosuje się, z zastrzeżeniem § 2 ust. 1 i § 207 ust. 2, jeżeli przed dniem wejścia w życie rozporządzenia: 1) został złożony wniosek o pozwolenie na budowę lub odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wnioski te zostały opracowane na podstawie dotychczasowych przepisów; 2) zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonania robót budowlanych w przypadku, gdy nie jest wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę." Stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia, jego przepisy mają zastosowanie przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. Z kolei stosownie do § 207 ust. 2 przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust. 1 i 2, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2 i 3a, również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi. Z powołanych wyżej przepisów wynika, że przepisy rozporządzenia mogą mieć zastosowanie do budynków już istniejących w ograniczonym zakresie. Po pierwsze, zastosowanie to zostało ograniczone do przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego, wymiaru schodów, oświetlenia awaryjnego. Po wtóre, muszą zaistnieć przesłanki zastosowania w tym zakresie przepisów rozporządzenia, tj. budynek musi być użytkowany w okresie obowiązywania rozporządzenia oraz należy stwierdzić, na podstawie przepisów odrębnych, że budynek zagraża życiu ludzi. W rozpoznawanej sprawie omawiane regulacje zostały pominięte zarówno przez organy nadzoru budowlanego obu instancji, jak i przez Sąd I instancji. Dlatego, co do zasady, nieuprawnione było zastosowanie przepisów omawianego rozporządzenia do budynku, który był faktycznie wybudowany i użytkowany przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w stosunku do którego nie stwierdzono, na podstawie odrębnych przepisów, że zagraża bezpieczeństwu ludzi. W konsekwencji brak było podstaw uzasadniających zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
Mając powyższe na względzie, usprawiedliwiony jest zarzut skargi kasacyjnej naruszenia § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W konsekwencji za zasadny należało uznać także zarzut naruszenia art. 51 ust. 7 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez przyjęcie, iż zaistniały okoliczności uprawniające do nakazania likwidacji okna.
Z tych przyczyn i biorąc pod uwagę, że w toku postępowania kasacyjnego nie stwierdzono naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) uznał, że skargę kasacyjną należało uwzględnić poprzez uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji organów administracyjnych obu instancji.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wydano na podstawie art. 203 pkt 1 w zw. z art. 200 w zw. z art. 193 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło