II SA/Rz 1219/10
WyrokWSA w Rzeszowie2011-02-16
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Ewa Partyka, Anna Bembenek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby, oparte na zarzutach popełnienia przestępstw i utraty nieskazitelnej postawy moralnej, jest uzasadnione w sytuacji, gdy postępowanie karne nie zakończyło się prawomocnym wyrokiem skazującym, a podstawa zwolnienia wynika z upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby było nieprawidłowe. Uzasadnienie organów opierało się na zarzutach popełnienia przestępstw i utraty nieskazitelnej postawy moralnej, co mogło sugerować przesądzenie o winie policjanta przed prawomocnym wyrokiem. W sytuacji, gdy podstawa zwolnienia wynikała z upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, a policjant nie wykonywał tych czynności, interes społeczny był już zabezpieczony. Brak wykazania konkretnej dezorganizacji służby uzasadniającej rygor natychmiastowej wykonalności stanowił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy w tym zakresie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji utrzymującą w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji o zwolnieniu K. K. ze służby. Podstawą zwolnienia był art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, tj. upływ 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych z powodu prowadzonego postępowania karnego, które nie zostało zakończone. Skarżący zarzucił m.in. bezpodstawne nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, a także uchylił postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania tej decyzji, oddalając skargę w pozostałym zakresie.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w częściach dotyczących nadania rygoru natychmiastowej wykonalności oraz uchyla postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji; oddala skargę w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Ewa Partyka /spr./ SO (del.) Anna Bembenek Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 16 lutego 2011 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w częściach dotyczących nadania rygoru natychmiastowej wykonalności oraz uchyla postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] października 2010 r. nr [...]; II. skargę oddala w pozostałym zakresie.
II SA/Rz 1219/10
U Z A S A D N I E N I E
Przedmiotem skargi K. K. jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji (dalej określany jako KWP) z dnia [...] października 2010 r., nr [...] utrzymująca w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji (dalej określany jako KMP) z dnia [...] września 2010 r., nr [...] w sprawie zwolnienia ze służby w Policji.
Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej w skrócie k.p.a.) oraz art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.).
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Prokurator Okręgowy w R. zawiadomieniem z dnia 12 sierpnia 2009 r. poinformował KMP, że w dniu 6 lipca 2009 r. wszczął przeciwko K. K. śledztwo w sprawie wypowiadania gróźb karalnych, tj. o czyn z art. 190 § 1 w zw. z art. 12 kodeksu karnego. Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2009r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w R. zastosował wobec w.w. środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania na okres trzech miesięcy tj. do dnia 11 listopada 2009 r.
KMP rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] zawiesił K. K. w czynnościach służbowych na okres od dnia 11 sierpnia 2009 r. do dnia 11 listopada 2009 r. z uwagi na zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego.
Na skutek odwołania K. K. KWP decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...] uchylił decyzję organu I instancji w części określającej datę zawieszenia w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy od dnia 11 sierpnia 2009 r. do dnia 11 listopada 2009 r. i określił datę zawieszenia w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy od dnia 18 sierpnia 2009 r. do dnia 18 listopada 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie po rozpoznaniu skargi K. K. na powyższą decyzję wyrokiem z dnia 9 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Rz 887/09 oddalił tę skargę. Wyrok ten stał się prawomocny.
Następnie KMP rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] przedłużył zawieszenie K. K. w czynnościach służbowych do czasu ukończenia postępowania karnego – biorąc pod uwagę, że postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Okręgową nie zostało zakończone oraz upływający termin zawieszenia.
KWP po rozpoznaniu odwołania K. K. decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w mocy.
WSA w Rzeszowie po rozpoznaniu skargi złożonej przez K. K. na powyższą decyzję wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Rz 191/10 oddalił tę skargę. Wyrok stał się prawomocny.
Zawiadomieniem z dnia 20 lipca 2010 r. KMP poinformował K. K. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia go ze służby w Policji, z uwagi na upływ 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych biorąc pod uwagę, że nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.
KMP rozkazem personalnym z dnia [...] września 2010 r., nr [...] zwolnił K. K. ze służby w Policji z dniem 30 września 2010 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w niniejszej sprawie zostały spełnione obydwie przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, gdyż K. K. przez okres 12 miesięcy pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych nieprzerwanie od 18 sierpnia 2010 r. oraz do daty orzekania przez organ nie ustała przyczyna stanowiąca podstawę tego zawieszenia. Organ naprowadził, że przyczyną zawieszenia było wszczęcie przeciwko w.w. policjantowi postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, które w dacie wydania niniejszego rozkazu personalnego nie zostało ukończone, nadto termin jego zakończenia nie jest znany. Nadto brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, że w najbliższym czasie ustaną przyczyny będące podstawą zawieszenia K. K. w czynnościach służbowych. Organ wyjaśnił, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 w.w. ustawy uzależnia postępowanie administracyjne o zwolnieniu policjanta ze służby od upływu wskazanego okresu zawieszenia w czynnościach służbowych - spowodowanego prowadzeniem postępowania karnego. Tym samym możliwe jest rozstrzygnięcie sprawy zwolnienia ze służby w Policji bez konieczności uprzedniego rozstrzygnięcia prowadzonej przeciwko niemu sprawy karnej, gdyż brak jest związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a prowadzonym postępowaniem karnym. KMP zwrócił uwagę, że przestępstwa zarzucane K. K. wiążą się z przyjęciem korzyści majątkowej i ze względu na wysoki ciężar gatunkowy, przyczyniło się powyższe do utraty przez niego nieskazitelnej postawy moralnej wymaganej przez ustawę, co
w konsekwencji powoduje podważenie społecznego zaufania do Policji i jej funkcjonariuszy. Organ uznał, że wielość i charakter zarzucanych K. K. przestępstw powoduje, że utracił on przymioty, które są konieczne do pozostania w szeregach Policji. Podał, że z założenia regulacji ustrojowych Policji wynika, że służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii bezwzględnie przestrzegający prawa. Organ naprowadził, że podejmując decyzję o zwolnieniu ze służby w Policji K. K. rozważał zarówno słuszny interes tego policjanta jak i interes służby tożsamy z interesem społecznym, uznając w tym konkretnym przypadku prymat interesu społecznego.
W końcowej części uzasadnienia podniósł, że okresu zawieszenia w czynnościach służbowych nie wlicza się do okresów służby dla celów obliczania nagrody rocznej, stąd zgodnie z art. 110 ust. 2 ustawy o Policji oraz na podstawie § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 grudnia 2006 r. w sprawie przyznawania policjantom nagród i zapomóg a także tworzenia funduszu nagród i zapomóg dla policjantów (Dz. U. Nr 251 poz. 1859) nagroda roczna za 2009 r. oraz za 2010 r. nie przysługuje. Nadto wskazał, że zawieszoną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki wprowadzone w okresie zawieszenia w.w. funkcjonariusz otrzyma zgodnie z art. 124 ust. 2 ustawy o Policji.
Odwołanie od tego rozkazu personalnego wniósł K. K. wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 135 k.p.a. - celem ochrony swojego interesu. Jednocześnie zwrócił się o zbadanie, czy w trakcie prowadzenia postępowania nie nastąpiło przekroczenie uprawnień przez Zastępcę Komendanta Miejskiego Policji B. K. i K. W. Skarżący podniósł, że rozkaz personalny KMP z dnia [...] września 2010 r. wydano przed uprawomocnieniem się postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania. Zarzucił, że decyzji bezpodstawnie nadano rygor natychmiastowej wykonalności, gdyż nie wykazano w sposób racjonalny jaki interes społeczny ma zabezpieczyć nadanie tego rygoru. W ocenie odwołującego się fakt zawieszenia go w czynnościach służbowych nie stanowi o konieczności zwolnienia ze służby. Wskazał, że decyzja o zwolnieniu ze służby została podjęta jeszcze przed wszczęciem postępowania. Zarzucił, że jego wniosek o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego nie został rozpoznany. Dodatkowo podniósł, że uzasadnienie rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby nie koresponduje z jego rozstrzygnięciem.
Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] października 2010 r., opisaną na wstępie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podobnie jak organ I instancji wskazał, że spełnione zostały w tej sprawie przesłanki do zwolnienia K. K. ze służby w Policji. Odnosząc się do zarzutu odwołania, że organ I instancji wydał zaskarżony rozkaz personalny przed uprawomocnieniem się postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania, podał, że wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się z kolei do zarzutu bezpodstawnego nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wobec nie wskazania interesu społecznego podał, że organ I instancji wyjaśnił na czym w jego ocenie polega w danej sprawie interes służby i interes społeczny przemawiający za zwolnieniem wyżej wymienionego funkcjonariusza ze służby. Odpowiadając na zarzut odwołującego się o przedwczesnym wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby, wyjaśnił, że w dacie wydania rozkazu personalnego upłynął okres 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych. Konkludując organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy i podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a organ zapewnił stronie czynny udział w postępowaniu. Nadmienił, że brak jest podstaw przyjęcia, że dwaj zastępcy Komendanta Miejskiego Policji przekroczyli swoje uprawnienia podpisując pisma do Prokuratora Okręgowego oraz Sądu Rejowego w R., bowiem posiadali oni stosowne umocowania przyznane Regulaminem Komendy Miejskiej Policji z dnia 18 kwietnia 2008 r. oraz decyzją KMP
z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...]. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji w sposób dostateczny uzasadnił podjęcie decyzji biorąc pod uwagę okoliczności, że zawieszenie w czynnościach służbowych trwało ponad rok i nie ustała przyczyna będąca podstawą zawieszenia, gdyż postępowanie karne nie zostało zakończone.
Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył K. K. wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił decyzji objętej skargą naruszenie zasad określonych w k.p.a. oraz naruszenie prawa materialnego tj. ustawy o Policji.
W uzasadnieniu zarzucił organowi odwoławczemu, że nie uwzględnił argumentacji podniesionej w odwołaniu. W ocenie skarżącego postanowienie o odmowie wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa. Zarzucił organowi odwoławczemu, że nie uwzględnił także stanu faktycznego, jaki nastąpił w czasie prowadzenia postępowania odwoławczego, tj. wejścia do obrotu prawnego prawomocnego orzeczenia z dnia [...] października 2010 r. Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWIA o jego niezdolności do służby. Zarzucił nadto, że przed wydaniem decyzji nie umożliwiono mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Skarżący uznał za bezpodstawne nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W końcowej części uzasadnienia podniósł, że organ I instancji nie wykazał wnikliwości w dążeniu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego, nie kierując się słusznym interesem strony. Reasumując skarżący zarzucił, że w postępowaniu odwoławczym nie przeprowadzono ustaleń, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a ponadto prowadzano go w sposób nie budzący zaufania do organów władzy publicznej, które winny być wolne od uprzedzeń. Podał, że w jego sprawie z treści materiału dowodowego wynika, że postępowanie było prowadzone z tezą "policjant ruchu drogowego musi brać łapówki – przecież to jest oczywiste". Ponadto skarżący wskazał, że organ odwoławczy nie rozpoznał ponownie sprawy, bo nie odniósł się w ogóle do kwestii nagrody rocznej.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji
wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumenty zawarte
w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skarżącego wskazał, że nie znajdują one uzasadnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje;
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
W ramach kontroli legalności Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).
Dokonując kontroli w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest częściowo zasadna, ale w zakresie jaki prowadził do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji jedynie co do rygoru natychmiastowej wykonalności a w konsekwencji także uchylenia postanowienia KWP z dnia [...] października 2010 r., którym organ ten odmówił wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji.
Podstawą zwolnienia skarżącego ze służby w Policji był przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Unormowanie to pozwala zwolnić policjanta ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.
Jak wynika z akt sprawy K. K. został zawieszony w czynnościach służbowych z dniem 18 sierpnia 2009 r., który to termin wynika z ostatecznej decyzji KWP z dnia [...] września 2009 r. Nr [...]. Pierwotnie termin zawieszenia został określony na okres do dnia 18 listopada, jednakże został on przedłużony do czasu ukończenia postępowania karnego, które wówczas było prowadzone przez Prokuraturę Okręgową pod sygn. [...] (decyzje organów z dnia [...] listopada 2009 r. i z dnia [...] grudnia 2009 r.) Od początku właśnie to postępowanie karne w sprawie, w której postawiono skarżącemu zarzuty dotyczące popełnienia czynów określonych w art. 228 § 3 k.k. i innych (co wynika z zawiadomienia z dnia 12 sierpnia 2009 r.), było podstawą zawieszenia K. K. w czynnościach służbowych. Przedłużenie zawieszenia nastąpiło rozkazem personalnym nr [...] KMP, która to decyzja została utrzymana w mocy ostateczną decyzją KWP z dnia [...] grudnia 2009 r. Decyzje w przedmiocie zawieszenia w czynnościach służbowych były przedmiotem kontroli WSA w Rzeszowie, który w obydwu przypadkach oddalił skargi wnoszone przez K. K.
Rzeczywiście czynności zmierzające do wyjaśnienia czy istnieją podstawy do zwolnienia skarżącego w oparciu o przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, zostały podjęte przed upływem dwunastomiesięcznego okresu wskazanego w tym przepisie, gdyż w dniu 30 czerwca 2010 r. zwrócono się do Prokuratury Okręgowej o udzielenie informacji o stanie śledztwa. Wobec uzyskania odpowiedzi, że w dniu 28 stycznia 2010 r. do Sądu Rejonowego w R. został skierowany akt oskarżenia przeciwko K. K. podejrzanemu o popełnienie przestępstw z art. 228 § 3 k.k. w zw. z art. 228 § 4 k.k. w zbiegu z art. 271 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i z art. 12 k.k. i innych, pismem z dnia 20 lipca 2010 r. organ I instancji powiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia go ze służby w Policji w oparciu o przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Skarżący został pouczony o przysługujących mu uprawnieniach jako strony tego postępowania. Zawiadomienie doręczone zostało K. K.
w dniu 22 lipca 2010 r. Skarżący miał też możliwość zapoznania się z aktami sprawy i złożenia wniosków i prawa swe zrealizował, co wynika z protokołu
z dnia 10 września 2010 r. Nie zostało więc naruszone prawo do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym określone w art. 10 K.p.a.
W toku prowadzonego postępowania w dniu 2 sierpnia 2010 r. wpłynęło pismo skarżącego z wnioskami o przedłużenie okresu zawieszenia w czynnościach służbowych, zawieszenie postępowania dyscyplinarnego i odstąpienie od zwolnienia. Wobec potrzeby zapewnienia stronie czynnego udziału w sprawie organ pismem z dnia 9.08.2010 r. wystąpił do Sądu Rejonowego w R. o zezwolenie na jednorazowe widzenie i także z tego powodu postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. KMP wyznaczył nowy dodatkowy termin załatwienia sprawy na dzień 19 września 2010 r.
W istocie poza tym ostatnim postanowieniem, wszystkie wcześniejsze czynności miały miejsce zanim upłynął dwumiesięczny okres zawieszenia
w czynnościach służbowych. Nie miało to jednak wpływu na wynik sprawy jako, że decyzja z dnia [...] września 2010 r. zapadła po upływie terminu wskazanego w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, czyli kiedy przesłanki zwolnienia ze służby przewidziane powyższym przepisem już się ziściły. Wbrew zarzutom przed wydaniem tej decyzji skarżący zapoznał się z aktami sprawy, a przed upływem terminu wyznaczonego przez organ do wypowiedzenia się co do zebranych w toku postępowania dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań (doręczenie pisma z 27.08.2010 r. nastąpiło w dniu 9 września 2010 r.) wpłynął jedynie wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie. Ten ostatni wniosek został załatwiony odmownie postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. Jako, że rzeczywiście postępowanie było wszczęte z urzędu a przyczyna, z powodu której skarżący wnioskował o zawieszenie postępowania nie była żadną z przewidzianych w art. 97 k.p.a. to bez znaczenia pozostaje okoliczność, że decyzja KMP zapadła w dniu [...] września 2010 r., kiedy jeszcze otwarty był termin do zaskarżenia postanowienia z dnia [...] września 2010 r., bo powyższe nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik postępowania. Ponadto z art. 143 K.p.a. wynika,
że wniesienie zaskarżenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia.
Odnośnie wcześniej złożonych pozostałych wniosków skarżącego (z pisma, które wpłynęło w dniu 2 sierpnia 2008 r.) organ nie mógł przedłużyć okresu zawieszenia w czynnościach służbowych, skoro przyczyny tego zawieszenia trwały nadal bo postępowanie karne, które było podstawą zawieszenia w czynnościach służbowych toczyło się nadal – tyle tylko, że już przed Sądem Rejonowym w R. Wobec zakończenia postępowania przygotowawczego i skierowania tam aktu oskarżenia. Jak to wcześniej wskazano K. K. został zawieszony w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego, więc formalny brak rozpoznania jego wniosku nie mógł mieć żadnego wpływu na wynik sprawy.
Z kolei postępowanie dyscyplinarne, które wszczęto wobec skarżącego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. zostało zawieszone także do czasu zakończenia wzmiankowanego postępowania karnego – więc nadal nie ustały przyczyny jego zawieszenia. Brak rozpoznania wniosku w tym zakresie nie mógł mieć i nie miał także w tej sytuacji wpływu na wynik sprawy, tym bardziej,
że podstawą zwolnienia ze służby był przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, a nie art. 41 ust. 1 pkt 3 .
Niewątpliwym uchybieniem było nierozpoznanie wniosku K. K. o umorzenie postępowania. Wniosek ten został złożony w Zakładzie Karnym w R. w dniu 2 sierpnia 2010 r., a wpłynął do organu I instancji w dniu 10 sierpnia 2010 r. Skarżący wskazywał na bezprzedmiotowość postępowania, które toczyło się w przedmiocie zwolnienia go ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji w sytuacji, kiedy ten termin dwunastomiesięczny jeszcze nie upłynął. Jednakże – jak to wyżej wskazano – termin ten upłynął z dniem 18 sierpnia 2010 r. i przed datą wydania decyzji przesłanki z w/w przepisu się ziściły. Umocowanie funkcjonariuszy do podpisania pism z zapytaniem o stan postępowania karnego zostało wyjaśnione przez właściwe organy.
Niezasadne były także zarzuty skarżącego dotyczące okoliczności, że organy rażąco naruszyły prawo nie uwzględniając wejścia do obrotu prawnego
w toku postępowania prawomocnego – jego zdaniem - orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia [...] października 2010 r. Skierowanie do takiej Komisji nie wszczyna jeszcze postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, bo podstawą takiego zwolnienia jest dopiero ostateczne orzeczenie trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską.
Zgodnie z § 28 ust. 7 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych
z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 79 poz. 349
z późn. zm.) ostateczne są dopiero orzeczenia wojewódzkiej komisji lekarskiej zatwierdzone przez okręgową komisję lekarską.
W przypadku K. K. pismem z dnia 13 września 2010 r. zwrócił się on do KMP o skierowanie go na badania celem określenia jego stanu zdrowia i takie skierowanie otrzymał. Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA z dnia [...] października wydała orzeczenie, w którym stwierdzono, że K. K. jest całkowicie niezdolny do służby. Orzeczenie powyższe zostało zatwierdzone decyzją Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA w dniu [...] listopada 2010 r. – co wynika z akt sprawy.
Tak więc w toku postępowania w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji nie było podstaw do zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 skoro Okręgowa Komisja Lekarska MSWiA zatwierdziła orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej dopiero w dniu 10 listopada 2010 r. Wówczas dopiero zaistniałyby przesłanki do zwolnienia obligatoryjnego ze służby w oparciu o art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji.
Przewidziana w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji możliwość zwolnienia ze służby wiąże się ze spełnieniem przewidzianego w tej normie prawnej stanu faktycznego a to: upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeśli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Zwolnienie ze służby w oparciu o ten przepis absolutnie nie przesądza o winie funkcjonariusza. Jak podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, celem powyższej regulacji jest zapewnienie przełożonym funkcjonariuszy możliwości pełnego wykorzystania przyznanych podległym im jednostkom etatów, co w konsekwencji powinno prowadzić do maksymalnego wypełniania zadań wykonywanych przez Policję (tak NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 listopada 2009 r. sygn. akt IOSK 424/09 – LEX w 588789). Takie ratio legis w/w przepisu daje możliwość zwolnienia ze służby funkcjonariusza bez konieczności wyczekiwania – na wynik postępowania karnego, które toczyło się już przed Sądem Rejonowym w R. w sprawie pod sygn. [...]. W ocenie Sądu przed wydaniem decyzji przez organ I instancji niewątpliwie okres 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych K. K. upłynął z dniem 18 sierpnia 2010 r. a postępowanie karne, które było prowadzone przeciwko skarżącemu nie zostało zakończone – akt oskarżenia został wniesiony do Sądu Rejonowego w R. i prawomocny wyrok w tej sprawie przed wydaniem zaskarżonej decyzji jeszcze nie zapadł. Nie ustały więc przyczyny zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych, co dawało podstawy do zwolnienia ze służby na tej właśnie podstawie.
Rzeczywiście organ II instancji ograniczył się do rozpatrzenia zarzutów odwołania a nie rozpatrzył ponownie sprawy. Powyższe jasno wynika z braku odniesienia się do tej części decyzji, która dotyczy nagrody rocznej za 2009 rok za okres, w którym skarżący został zawieszony i za 2010 rok. Jest to niewątpliwie uchybienie proceduralne. Jednakże organ II instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, zaś rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w tym zakresie było prawidłowe.
Zgodnie z art. 110 ust. 2 ustawy o Policji wysokość nagrody rocznej ustala się w relacji do okresu służby pełnionej w roku kalendarzowym, za który przysługuje nagroda, z wyłączeniem okresów niewykonywania zadań służbowych z innych przyczyn niż wymienione w art. 121 ust. 1. Nie ulega wątpliwości, że skarżący wobec zawieszenia go w wykonywaniu czynności służbowych tych czynności nie wykonywał, i że niewykonywanie zadań służbowych wobec zawieszenia na podstawie art. 39 ust 1 i 3 ustawy o Policji nie podpada pod przepis art. 121 ust. 1 tej ustawy. Ta ostatnia norma prawna stanowi o chorobie, urlopie, zwolnieniu od zajęć służbowych oraz okresie pozostawania bez przydziału służbowego, a w przypadku K. K. nie zachodziła żadna z wyżej wymienionych przyczyn niewykonywania przez niego zadań służbowych w okresie od 18 sierpnia 2009 r. do dnia wydania decyzji o zwolnieniu ze służby.
Z kolei świadczenia, które otrzymuje policjant zwalniany ze służby wskazuje przepis art. 114, który ponadto normuje okoliczności, w jakich one przysługują.
Jak wynika z powyższych rozważań w tych zakresach pomimo stwierdzonych uchybień decyzje odpowiadają prawu dlatego Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi.
Nieprawidłowe było natomiast w okolicznościach wynikających z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Zgodnie z art. 108 § 1 K.p.a. decyzji od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.
W rozkazie personalnym nr [...] z dnia [...] września 2010 r. nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności uzasadniono ważnym interesem służby. W uzasadnieniu podano, że zarzuty jakie postawiono K. K., ich ciężar gatunkowy "przyczyniły się do utraty przez niego nieskazitelnej postawy moralnej, co w konsekwencji powoduje podważenie społecznego zaufania do Policji i jej funkcjonariuszy. Oczywiste jest bowiem, że funkcjonariusz Policji, który w zamian za przyjęcie korzyści majątkowej odstępuje od czynności służbowych nie powinien pełnić służby". "Przedstawienie st. sierż. K. K. zarzutów popełnienia przestępstw z oskarżenia publicznego, z uwagi na ich ilość i wymiar gatunkowy oraz związek zarzucanych czynów ze służbą w Policji narusza dobro służby i jej wizerunek. Dalsze zawieszenie policjanta
w czynnościach służbowych nie chroniłoby dobra w sposób dostateczny, bowiem dezorganizowałoby służbę. W praktyce oznaczałoby bowiem, że st. sierż. K. K. nie pełniłby służby będąc policjantem do czasu prawomocnego wyroku i pobierając 50% należnego uposażenia.
Wielkości i charakter zarzucanych st. sierż. K. K. przestępstw uzasadnia uznanie, iż w/w utracił przymioty konieczne do pozostania
w szeregach Policji.
W interesie służby a więc w interesie społecznym leży, aby ustawowe zadania Policji były realizowane przez osoby w pełni spełniające wymagania stawiane przez przepisy ustawy o Policji. Instytucja jaką jest Policja ma gwarantować każdemu człowiekowi ochronę przed przemocą, brutalnością a także i korupcją oraz innymi zachowaniami naruszającymi dobro chronione przez prawo. Oprócz tego z podstawowych założeń wynikających z regulacji ustrojowych Policji wynika, iż służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji) bezwzględnie przestrzegający prawa.
Podejmując decyzję o zwolnieniu ze służby w Policji st. sierż. K. K. rozważano zarówno słuszny interes policjanta jak i interes służby tożsamy z interesem społecznym, uznając w tym konkretnym przypadku prymat interesu społecznego".
Zastrzeżenia Sądu budzi użycie w powyższych zwrotach stanowczych stwierdzeń, które mogły wzbudzać u skarżącego przekonanie, że mimo tego,
iż postępowanie karne się nie zakończyło organy przesądziły o jego winie w zakresie popełnienia czynów, co do których postawiono mu zarzuty, chociaż
z oczywistych względów tak być nie mogło i nie powinno. Niekwestionowanym jest, że w interesie społecznym leży, aby ustawowe zadania Policji były realizowane przez osoby spełniające wymagania stawiane przez przepisy.
Wobec braku prawomocnego wyroku skarżącego K. K. za popełnienie zarzucanych mu czynów, nie można względem w/w stwierdzić, że nie przestrzega on prawa. Prowadzenie wobec funkcjonariusza postępowania karnego, w którym nie zapadł wyrok skazujący jest niewątpliwie każdorazowo podstawą do zawieszenia tego policjanta w wykonywaniu czynności służbowych, co zabezpiecza interes Policji tym zakresie. Na takim etapie nie można też przesądzać jak ostatecznie zakończy się postępowanie karne. Jeśli policjant został zawieszony w czynnościach służbowych i tych czynności nie wykonuje, to postawienie mu zarzutów czy wniesienie aktu oskarżenia, bez względu na to jakie są to zarzuty nie uzasadnia nadania decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby - decyzji wydanej na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji - rygoru natychmiastowej wykonalności.
Użycie jedynie lakonicznego zwrotu dotyczącego tego, że "dalsze zawieszenie w czynnościach służbowych dezorganizowałoby służbę", bez bliższego wskazania okoliczności na czym miałaby polegać ta dezorganizacja, nie spełnia standardów uzasadnienia decyzji w tym zakresie. Zbyt ogólnikowe uzasadnienie tej kwestii w decyzji organu odwoławczego, przy braku akceptacji dla wskazywania na charakter zarzucanych funkcjonariuszowi czynów w zestawieniu z wymogami wynikającymi z ustawy o Policji jako podstawy nadania rygoru natychmiastowej wykonalności tej akurat decyzji (wydanej na konkretnej podstawie prawnej), w ocenie Sądu prowadzą do wniosku, że takie uchybienia zasadom określonym w art. 8 i art. 11 k.p.a. mogły mieć wpływ na wynik sprawy, w zakresie orzeczenia o rygorze wykonalności.
Jeśli bowiem jednostka organizacyjna Policji, nie byłaby w stanie w pełni wykonywać swoich zadań właśnie z uwagi na braki kadrowe, przy jednoczesnym zawieszeniu funkcjonariusza – wówczas interes społeczny mógłby uzasadniać zastosowanie tego rygoru. Nic takiego jednak nie wynika ani z zaskarżonej decyzji ani decyzji organu I instancji, a wskazywany wcześniej brak wyjaśnienia, na czym miałaby polegać "dezorganizacja służby" bez bliższego wyjaśnienia tych okoliczności nie było w ocenie Sądu w tej sytuacji wystarczające.
Wobec treści cytowanego wyżej przepisu art. 108 § 1 K.p.a. nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności powinno być stosowane w wyjątkowych sytuacjach. Nadanie tego rygoru winno być uzasadnione w sposób odpowiadający art. 11 K.p.a. a w niniejszej sprawie tak nie jest. Użyte bowiem przez organy argumenty mogły wywołać przekonanie, że mimo zastosowanej podstawy prawnej zwolnienia ze służby, która jest niezależna od winy funkcjonariusza, niejako przesądzono już fakt popełnienia zarzuconych mu przestępstw i to mimo braku prawomocnego skazania z ich popełnienie. Sięganie po rygor natychmiastowej wykonalności w sytuacji, kiedy podstawa zwolnienia policjanta ze służby jest niezależna od jego winy i kiedy nie wykonuje on czynności służbowych wobec zawieszenia go w tych czynnościach było w ocenie Sądu zbyt daleko idące i nie zostało należycie i przekonująco uzasadnione. Wobec zawieszenie policjanta w czynnościach służbowych interes społeczny polegający na niedopuszczeniu do wykonywania tych czynności przez funkcjonariusza, któremu postawiono określone zarzuty był już należycie zabezpieczony. Gdyby sama "utrata przymiotu nieskazitelnej postawy moralnej" przez policjanta bez wykazania mu winy mogła być podstawą zwolnienia ze służby, to ustawodawca nie zawarłby unormowania przewidzianego w art. 39 ustawy o Policji bo byłoby ono zbędne.
Z tych względów Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części dotyczącej nadania rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a
O uchyleniu postanowienia KWP z dnia [...] października 2010 r. Sąd orzekł na tej ostatniej podstawie i na podstawie art. 135 P.p.s.a.
W pozostałym zakresie Sąd oddalił skargę w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło