II FZ 1105/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-04-19

Skład orzekający: Stefan Babiarz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie o wyłączeniu sędziego jest zasadne w przypadku odmowy przyznania prawa pomocy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego jest zasadne, gdyż skarżąca nie wykazała dostatecznie swojej sytuacji finansowej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Wobec odmowy przyznania prawa pomocy, obowiązek uiszczenia wpisu sądowego pozostaje w mocy, a zażalenie na zarządzenie wezwania do uiszczenia wpisu podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
K. S. została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł od zażalenia na postanowienie o wyłączeniu sędziego. Skarżąca wniosła zażalenie na to wezwanie, podnosząc naruszenie przepisów konstytucyjnych i p.p.s.a., wskazując na trudną sytuację finansową i brak przyznanego prawa pomocy. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niewystarczającego wykazania sytuacji finansowej, a następnie wezwał do uiszczenia wpisu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie K. S. na zarządzenie zastępcy przewodniczącego wydziału WSA w Gdańsku z dnia 10 listopada 2015 r.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stefan Babiarz, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. S. na zarządzenie zastępcy przewodniczącego wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 111/11 w sprawie ze skargi K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 17 listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie. 1. Zarządzeniem z dnia 10 listopada 2015 r., I SA/Gd 111/11, K. S. (zwana dalej skarżącą) została wezwana do uiszczenie wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 12 maja 2015 r. w przedmiocie wyłączenia sędziego. W wezwaniu wskazano, że wpis wynosi 100 zł na podstawie § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm. – dalej: rozporządzenie). Określono również termin w jakim należy go wnieść. Prawo pomocy, uzasadniające brak konieczności uiszczenia wpisu, nie zostało skarżącej przyznane. Zarządzenie skarżąca odebrała w dniu 26 maja 2015 r. (karta 420). W dniu 3 czerwca 2015 r. wniosła zażalenie na powyższe zarządzenie domagając się jego uchylenia. Zarzuciła naruszenie "art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 1 i § 2" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej: p.p.s.a.). W uzasadnieniu wskazała, że "jak wynika z akt postępowania, zaskarżone zarządzenie narusza art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 1 i 2 p.p.s.a.". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. - sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo (zażalenie na postanowienie w zakresie wyłączenia sędziego), aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Mając na względzie powyższe, sąd wezwał skarżąca do uiszczenia opłaty. W zarządzeniu wskazał wysokość opłaty, podstawę prawną obowiązku jej uiszczenia i termin do dokonania tej czynności. Skarżąca w uzasadnieniu nie wyjaśniła w czym upatruje naruszenia wskazanych przepisów. Art. 45 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, że: Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Art. 245 p.p.s.a. wskazuje, że: Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Art. 246 p.p.s.a. stanowi zaś, że: Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wymienione w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przesłanki są jedynymi przesłankami, które warunkują przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. Zarzuty podniesione przez skarżącą są niezrozumiałe na tym etapie bowiem powinny być podnoszone w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy. Wówczas sąd zajmował się kwestią sytuacji finansowej skarżącej. W związku z tym, że skarżąca wskazała, iż nie osiąga dochodów z działalności gospodarczej, nie ma oszczędności, a jednocześnie ponosi koszty – sąd wskazał, że nie wyjaśniła ona dostatecznie swojej sytuacji finansowej. Nie jest bowiem jasne, skąd skarżąca ma środki na ponoszenie kosztów, skoro nie pracuje i nie ma oszczędności. Nieznane są źródła finansowania życia skarżącej. W związku z tym sąd odmówił przyznania prawa pomocy. Wobec odmowy przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 26 października 2015 r., II FZ 733/15, karta nr 406) skarżąca prawidłowo została ponownie wezwana o uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 100 zł (karta nr 414). Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło