III SA/Gl 2346/10

WyrokWSA w Gliwicach2011-03-11

Skład orzekający: Henryk Wach, Gabriela Jyż, Mirosław Kupiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej w K. prawidłowo zakwestionował zadeklarowaną przez importera wartość celną samochodu i określił ją na podstawie dokumentu uzyskanego od sprzedawcy, mimo zarzutów o przedawnieniu i braku podstaw do weryfikacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne miały uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej, co uprawniało je do jej zakwestionowania i ustalenia na podstawie dokumentu od sprzedawcy. Wskazania sądu z poprzedniego wyroku zostały wykonane, a zarzuty dotyczące przedawnienia i braku podstaw do weryfikacji nie zasługują na uwzględnienie. Organy celne działały zgodnie z przepisami prawa celnego i podatkowego, prawidłowo wyjaśniając stan faktyczny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarżącego K.K., który importował samochód z USA. Organy celne zakwestionowały zadeklarowaną przez niego wartość celną pojazdu i określiły ją na podstawie dokumentu od sprzedawcy, co skutkowało naliczeniem wyższych podatków akcyzowego i VAT. Wcześniejsze postępowanie zostało uchylone przez WSA z uwagi na niewyjaśnienie przez organy celne rzeczywistego przebiegu transakcji, brak tłumaczenia dokumentów i niejasności dotyczące ceny sprzedaży. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, który umorzył postępowanie w zakresie długu celnego, ale określił elementy kalkulacyjne dla podatków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach (spr)., Sędziowie Sędzia WSA Gabriela Jyż, Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Protokolant St. sekr. sąd. Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego, wymiaru należności celnych, podatku od towarów i usług oddala skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 17 listopada 2008 r., sygn akt III SA/Gl 752/08 w trybie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyraził następującą ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania, które wiązały w tej sprawie organ administracji publicznej – Dyrektora Izby Celnej w K. oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach: "Zaakcentować należy, że w rozpoznawanej sprawie organy celne nie wyjaśniły rzeczywistego przebiegu transakcji zawieranych przez skarżącego z Firmą "A". W trakcie prowadzonego postępowania dowodowego nie przetłumaczyły na język polski zgromadzonych dokumentów. Dotyczy to dokumentu m.in. ASSIGNMENT OF OWNERSHIP. W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że zgromadzone dokumenty w trakcie trwania postępowania dowodowego muszą być przetłumaczone na język polski. Obowiązek taki wynika bezpośrednio z treści art. 27 Konstytucji, który stanowi, że w Rzeczpospolitej Polskiej językiem urzędowym jest język polski oraz z art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa (będącego zresztą odpowiednikiem zasady praworządności przyjętej w art. 7 Konstytucji), w myśl którego organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Zdaniem Sądu niejasna jest także treść dowodu sprzedaży, albowiem z dokumentu tego wynika, że został on wystawiony przez sprzedawcę prawdopodobnie firmę ubezpieczeniową, "B" dla kupującego K.K. Dokument ten zawiera też dwie daty [...] r. (prawdopodobnie datę wystawienia dokumentu) oraz datę [...] r. (w ocenie organów datę sprzedaży samochodu). Tymczasem nie jest jasne, jaka była faktyczna data sprzedaży wylicytowanego samochodu stronie skarżącej. Organy podatkowe nie wyjaśniły też, dlaczego uznały, że dokument ten wskazuje prawidłową datę sprzedaży samochodu skarżącemu, nie wskazuje zaś faktycznej ceny, za jaką samochód został sprzedany. Cena ta została wskazana na dowodzie sprzedaży i wynosi ona [...] USD. Dokument ten został dołączony do dokumentów przewozowych, na podstawie których sporny samochód został sprowadzony do Polski. Wątpliwości Sądu także budzi wystawienie faktury przez firmę "B" na rzecz K.K., która to Firma nie uczestniczyła w rozliczeniach ze stroną skarżącą. Z zebranego przez organy materiału dowodowego wynika, że rozliczenia te były dokonywane tylko z firmą "A" . Wobec powstałych wątpliwości, przeprowadzone przez organy celne wnioskowanie, jakoby skarżący w dniu przekazania pieniędzy znał cenę sprzedanych samochodów, a cena ta wynikała z kwot uwidocznionych na poleceniach przelewu bankowego, zdaniem Sądu, jest nieprzekonywujące. Niejasności te w rozumieniu organu usuwa regulamin aukcji prowadzonych przez Firmę "A", na który na rozprawie powołał się pełnomocnik strony skarżącej, jednakże regulaminu obowiązującego w dacie zakupu samochodu brak w aktach administracyjnych i Sąd nie mógł się z nim zapoznać. Z kolei organ podatkowy dysponując takim regulaminem, w myśl art. 187 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, powinien zakomunikować o tym stronie. Reasumując, w ocenie Sądu organy celne w niniejszej sprawie nie wyjaśniły: 1) jaki był mechanizm zakupu samochodu na aukcji, 2) dlaczego nie dały wiary wyjaśnieniom złożonym przez stronę skarżącą, a dotyczącym przebiegu aukcji, skoro w materiale dowodowym brak jest dowodów jednoznacznie wskazujących na nieprawdziwość zeznań strony." Zaskarżoną tu decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Celnego w B. z [...] r. umarzające postępowanie w zakresie określenia niezaksięgowanej kwoty długu celnego dla towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD nr [...] z dnia [...] r.; określające dla towaru ujętego w tym zgłoszeniu celnym elementy kalkulacyjne według zasad określonych w przepisach prawa celnego na potrzeby prawidłowego określenia kwoty akcyzy oraz podatku od towarów i usług należnych z tytułu importu towaru w wysokości: wartość celna [...] zł, stawka celna 10%, kwota cła [...] zł; kwota podatku akcyzowego [...] zł, kwota podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu towaru [...] zł, powołując się na art. 233 § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 2 lit. a, art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 ze zm.), art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 7 ust. 2 pkt 1 , art. 10 ust. 1 pkt 4, art. 20 ust. 2, ust. 5, art. 22 ust. 2, art. 75 ust. 1, ust. 3, art. 80 ust. 1, ust. 2, ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 29, poz. 257 ze zm.), § 2 ust. 1 pkt 2, § 7 ust. 2 oraz pozycja 23 załącznika 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, poz. 825 ze zm.), art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13, art. 33 ust. 2, art. 38 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). W uzasadnieniu wyjaśnił, że K.K. [...] r. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony z USA samochód osobowy marki [...], rok produkcji 1999 z silnikiem o zapłonie iskrowym o pojemności skokowej 4000 ccm. Ten samochód został przyporządkowany do kodu CN 87032490 Taryfy Celnej Wspólnot Europejskich, dla towaru zastosowano stawkę celną konwencyjną w wysokości 10%. Strona zadeklarowała wartość celną pojazdu w wysokości [...] USD oraz koszty związane z transportem do miejsca wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty w wysokości[...] USD. Do zgłoszenia celnego dołączono dowód zakupu, fakturę, certificate of title assignment of ownership, Deklarację Wartości Celnej, dokument tranzytowy. Przeprowadzono rewizję celną, zgłoszenie celne zostało przyjęte, a towar zwolniony. Postanowieniem z [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenia celnego z [...] r. To postępowanie zakończyło się decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] r. nr [...], którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił wyrokiem z 17 listopada 2008 r., sygn akt III SA/Gl 752/08. Następnie Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z [...] r. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z [...] r. przekazując mu sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzją z [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. umorzył postępowanie w zakresie określenia niezaksięgowanej kwoty długu celnego dla towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD nr [...] z dnia [...] r.; określił dla towaru ujętego w tym zgłoszeniu celnym elementy kalkulacyjne według zasad określonych w przepisach prawa celnego na potrzeby prawidłowego określenia kwoty akcyzy oraz podatku od towarów i usług należnych z tytułu importu towaru w wysokości: wartość celna [...] zł, stawka celna 10%, kwota cła [...] zł; kwota podatku akcyzowego [...] zł, kwota podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu towaru [...] zł. W odwołaniu strona zarzuciła: naruszenie art. 21 § 1 pkt 1, art. 121 § 1, art. 122, art. 181 Ordynacji podatkowej oraz art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym prezentując przy tym stanowisko, iż organy celne zastosowały analogię w prawie podatkowym ustalając cenę importowanego samochodu. Dyrektor Izby Celnej w K. po rozpoznaniu odwołania przedstawił następującą ocenę prawną i faktyczną: Zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) jeżeli, zgodnie z przepisami celnymi, powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego nie może nastąpić z uwagi na przedawnienie, a istnieje podstawa do obliczenia lub zweryfikowania należności podatkowych, naczelnik urzędu celnego może określić elementy kalkulacyjne według zasad określonych w przepisach celnych na potrzeby prawidłowego określenia należnego podatku z tytułu importu towarów. Natomiast według art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 29, poz. 257 ze zm.), jeżeli zgodnie z przepisami prawa celnego powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego nie może nastąpić z uwagi na przedawnienie, a istnieje podstawa do zweryfikowania należności podatkowych, naczelnik urzędu celnego może określić elementy kalkulacyjne według zasad określonych w przepisach prawa celnego na potrzeby prawidłowego określenia kwoty akcyzy z tytułu importu wyrobów akcyzowych. Obowiązująca od 1 marca 2009 r. ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r., Nr 3, poz. 11 ze zm.) w art. 154 ust. 1 stanowi, że jeżeli obowiązek podatkowy w akcyzie odnośnie wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 168, powstał przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i należna akcyza nie została do tego dnia zapłacona, stosuje się przepisy dotychczasowe. W tej sprawie ze względu na upływ czasu nie mogło nastąpić powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego (art. 221 ust. 3 WKC). Określenie elementów kalkulacyjnych według zasad określonych w przepisach prawa celnego nastąpiło na potrzeby prawidłowego określenia kwoty podatków z tytułu importu przedmiotowego pojazdu według zasad określonych w przepisach prawa celnego. Zastosowanie następujących przepisów prawa celnego doprowadziło do określenia innych elementów kalkulacyjnych niż te wskazane przez stronę w zgłoszeniu celnym: - art. 29 ust. 1 rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19 października 1992 r. ze zm. - WKC); art. 78 ust. 2 WKC, art. 13 WKC; - art. art. 29 ust. 3 lit. a WKC; - art. 78 ust. 2 i 3, art. 13 WKC. Według tych regulacji prawnych, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33. Ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedającego. Płatność niekoniecznie musi zostać dokonana w formie przelewu pieniężnego. Płatność może być dokonana za pomocą akredytyw lub zbywalnych instrumentów płatniczych i może zostać dokonana bezpośrednio lub pośrednio. Dyrektor Izby Celnej w K. przypomniał, że strona w zgłoszeniu celnym z [...] r. zadeklarowała wartość celną importowanego samochodu w kwocie [...] USD powołując się na dokument zakupu z [...] r., do której dodano koszty transportu – [...] USD. Według art. 78 ust. 2 i 3 WKC, po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej osoby bezpośrednio lub pośrednio zainteresowanej zawodowo tymi operacjami, jak również u każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty i dane. Organy te mogą również przeprowadzić rewizję towarów, o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują. Z kolei, art. 13 ust. 1 WKC stanowi, że zgodnie z warunkami określonymi obowiązującymi przepisami, organy celne mogą przeprowadzić wszystkie kontrole, które uznają za niezbędne dla zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów celnych i innych przepisów dotyczących wjazdu, wyjazdu, tranzytu, przewozu i końcowego wykorzystania towarów w obrocie pomiędzy obszarem celnym Wspólnoty a państwami trzecimi oraz obecności towarów nieposiadających statusu wspólnotowego. W przypadkach przewidzianych w porozumieniu międzynarodowym możliwe jest przeprowadzenie kontroli celnej w państwie trzecim w celu prawidłowego zastosowania przepisów wspólnotowych. Dyrektor Izby Celnej w K. przypomniał, że wykonując wskazany już wyrok WSA organ pierwszej instancji otrzymał od domu akcyjnego dokument, z którego wynika, że [...] r. K.K. zakupił od firmy "A" Inc. importowany samochód za łączną kwotę [...] USD, która stanowiła cenę faktycznie zapłaconą w dniach [...]. i [...] r. Ten dokument został przetłumaczony na język polski. Organ odwoławczy stwierdził dalej, że dostosowano się do oceny prawnej oraz wykonano wskazania, co do dalszego postępowania, które wiązały w tej sprawie organ administracji publicznej z mocy wyroku WSA. Następnie Dyrektor Izby Celnej w K. odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, stwierdził, że nie są one zasadne, ponieważ ze wskazanego już dokumentu zagranicznego wynika, jaka była cena faktycznie zapłacona za importowany samochód ([...] USD). Organ pierwszej instancji prawidłowo zatem uznał w rozumieniu art. 29 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 3 a WKC, że wartość celna importowanego samochodu to kwota [...] USD, która zgodnie z art. 32 ust. 1 lit. e (i) WKC została powiększona o koszty transportu ([...] USD). Łącznie wartość celna wyniosła [...] USD. Następnie Dyrektor Izby Celnej w K. powołując przepisy ustaw podatkowych zaprezentował sposób obliczenia kwot wskazanych w decyzji określającej. Na końcu odnosząc się do zarzutów odwołania ponownie wskazał przepisy prawa celnego oraz przepisu prawa podatkowego mające zastosowanie w sprawie. Decyzję tę zaskarżył do wojewódzkiego sądu administracyjnego K.K. wnosząc o jej uchylenie z powodu naruszenia art. 21 § 1 pkt 1, art. 121 § 1, art. 122, art. 181 Ordynacji podatkowej oraz art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym prezentując przy tym stanowisko, iż doszło do przedawnienia; skoro organ udzielający informacji o cenie zakupu nie występował w tej sprawie w jakiejkolwiek roli procesowej, to tym samym nie ponosi żadnej odpowiedzialności za udzieloną odpowiedź; skoro podatek akcyzowy i VAT zostały uiszczone, to brak było podstaw do weryfikacji elementów kalkulacyjnych. Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o oddalenie skargi nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyraża następujące stanowisko w tej sprawie: Za podstawę wyroku wojewódzki sąd administracyjny przyjął prawidłowe ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym tutaj rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Celnej w K. (zob.: uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09) również, co do przedawnienia. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy). Według art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można Dyrektorowi Izby Celnej w K. zarzucić naruszenia przepisów prawa. Należy przy tym stwierdzić, że wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu WSA zostały wykonane. Na wstępie należy przypomnieć podstawowe regulacje prawa celnego, ponieważ strona skarżąca zarzuciła organom administracji publicznej naruszenie prawa celnego przy wydawaniu decyzji w przedmiocie podatków: akcyzowego i VAT. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.), do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Skoro jest to jednak sprawa podatkowa, to przepisy tej ustawy stosuje się wprost. Wskazana regulacja prawna stanowi, że w postępowaniu administracyjnym w sprawach celnych mają zastosowanie przepisy regulujące postępowanie podatkowe, w tym przepisy stanowiące zasady ogólne oraz pozostałe przepisy definiujące poszczególne instytucje tego postępowania. Wskazane w art. 73 ust. 1 Prawa celnego przepisy ustawy Ordynacja podatkowa stosuje się dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego, które następuje na wniosek strony lub też z urzędu. Należy tutaj przypomnieć, że szeroko rozumiane postępowanie w sprawach celnych, co do zasady nie jest postępowaniem administracyjnym, ponieważ obowiązuje tutaj zasada samoobliczania należności celnych, które w przywozie są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Zgłoszenie celne powinno zawierać wszystkie elementy niezbędne do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany, do zgłoszenia celnego zgłaszający powinien dołączyć dokumenty, których przedstawienie jest wymagane do objęcia towaru procedurą celną, do której jest zgłaszany. Złożenie zgłoszenia celnego podpisanego przez zgłaszającego lub jego przedstawiciela jest równoznaczne ze złożeniem przez zgłaszającego oświadczenia o prawdziwości danych zawartych w zgłoszeniu celnym oraz autentyczności załączonych do niego dokumentów. Zgłaszający oblicza i wykazuje w zgłoszeniu celnym kwotę należności przywozowych lub należności wywozowych (art. 23 ust. 1 ustawy Prawo celne). Po przyjęciu zgłoszenia celnego przez organ celny i po zwolnieniu towarów osoba uprawniona do korzystania z procedury może wystąpić do organów celnych z wnioskiem o wydanie decyzji wymagającej zastosowania przepisów prawa celnego, dostarczając przy tym organom wszelkie dane oraz dokumenty niezbędne do jej podjęcia (art. 6 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19 października 1992 r. ze zm. - WKC). Do decyzji pisemnych, które są decyzjami odmownymi lub które miałyby konsekwencje niekorzystne dla osób, których dotyczą, organy celne dołączają uzasadnienie oraz wzmiankę o możliwości odwołania (art. 6 ust. 3 WKC). Zgodnie z art. 78 ust. 2 i 3 WKC, po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej osoby bezpośrednio lub pośrednio zainteresowanej zawodowo tymi operacjami, jak również u każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty i dane. Organy te mogą również przeprowadzić rewizję towarów, o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują. Natomiast według art. 23 ust. 3 i 5 Prawa celnego, jeżeli przed zwolnieniem towaru organ celny stwierdzi, że zgłaszający w zgłoszeniu celnym podał nieprawidłowe dane, mające lub mogące mieć wpływ na wysokość kwoty wynikającej z długu celnego , wydaje decyzję, w której określa kwotę wynikającą z długu celnego. Po zwolnieniu towaru organ celny może, z urzędu lub na wniosek, wydać postanowienie w sprawie zmiany danych zawartych w zgłoszeniu celnym, innych niż dane, mające lub mogące mieć wpływ na wysokość kwoty wynikającej z długu celnego. Z tych regulacji prawnych wynika, że zawsze w razie ustalenia naruszenia przepisów procedury celnej, czyli stwierdzenia, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane organy celne mają prawny obowiązek podjąć niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują. Inaczej mówiąc, organy celne nie dysponują tutaj luzem decyzyjnym, a wręcz przeciwnie, obowiązane są podjąć niezbędne działania. W rozpoznawanej sprawie zgłoszenia celnego dokonano [...] r. W wyniku dopuszczenia do obrotu towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym powstał dług celny w przywozie w wyniku dopuszczenia do obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym, dług celny powstał w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego, a dłużnikiem został K.K.. Należności celne przywozowe zostały pobrane w kwocie prawnie należnej, na podstawie dostarczonych danych, wymaganych do sporządzenia zgłoszenia. Postanowieniem z [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wszczął z urzędu postępowanie w przedmiocie kontroli przedmiotowego zgłoszenia celnego, a potem prowadził je w przedmiocie określenia elementów kalkulacyjnych według zasad określonych w przepisach celnych oraz określenia należnego podatku od towarów i usług z tytułu importu dokonanego [...] r., ponieważ zgodnie z przepisami celnymi, powiadomienie dłużnika o wysokości długu celnego nie mogło już nastąpić z uwagi na przedawnienie, a zaistniała podstawa do zweryfikowania należności podatkowych. Należy tutaj przypomnieć, że zgodnie z art. 68 WKC, w celu weryfikacji zgłoszeń przyjętych przez organy celne mogą one przeprowadzić: a) kontrolę zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów. W celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu organy celne mogą zażądać od zgłaszającego przedstawienia innych dokumentów, b) rewizję towarów z jednoczesnym ewentualnym pobraniem próbek w celu dokonania ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli. Natomiast według art. 14 WKC, do celów stosowania przepisów prawa celnego każda osoba pośrednio lub bezpośrednio uczestnicząca w operacjach dokonywanych w ramach wymiany towarowej dostarcza organom celnym, na ich żądanie i w ewentualnie wyznaczonym terminie, wszelkie dokumenty i informacje, w jakiejkolwiek formie, jak również udziela im wszelkiej niezbędnej pomocy. Istotną regulację prawną zawiera również art. 51 ustawy Prawo celne, zgodnie z którą organ celny, w drodze decyzji określa kwotę należności wynikających z długu celnego powstałego na podstawie art. 202-205, art. 210, art. 211 i art. 216 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, a także niezaksięgowana kwotę należności wynikającą z długu celnego, gdy istnieją podstawy do jej zaksięgowania retrospektywnego na podstawie art. 220 Wspólnotowego Kodeksu celnego, który w ust. 1 stanowi, że jeżeli kwota należności wynikających z długu celnego nie została zaksięgowana zgodnie z art. 218 i 219 lub została zaksięgowana kwota niższa od prawnie należnej, to zaksięgowania kwoty należności do pokrycia lub pozostającej do pokrycia należy dokonać w terminie dwóch dni, licząc od dnia, w którym organy celne dowiedziały się o tej sytuacji i miały możliwość obliczyć kwotę prawnie należną, jak również określić dłużnika (zaksięgowanie retrospektywne). Natomiast według art. 221 ust. 3 WKC, powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie trzech lat, licząc od dnia powstania długu celnego (...) Organ pierwszej instancji za nowe dane uznał informacje uzyskane w wyniku kontroli przeprowadzonej w firmie "C" K.K.. Tak uzyskane nowe dane spowodowały, że organ celny powziął uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą sumę określoną w art. 29 WKC. Według art. 181 a ust.1 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993), ostatnio zmienione rozporządzeniem Komisji (EWG) nr 1335/2003 z dnia 25 lipca 2003 r. zmieniającym rozporządzenie Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE L 187 z 26.7.2003) jeżeli, zgodnie z procedurą ustanowioną w ust. 2, organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Kodeksu, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. Dokonując oceny legalności decyzji ostatecznej należy w pierwszej kolejności ustalić, czy organy celne miały podstawy do zakwestionowania wartości transakcyjnej towaru zadeklarowanej przez stronę, czy też obowiązane były przyjąć tę wartość z rachunku przedstawionego przez skarżącego. W kwestii tej Sąd podzielił stanowisko organów administracji. Zasadnicze znaczenie w tym zakresie ma art. 181 a ust.1 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. z przepisu tego wynika bowiem, że organy administracji nie są związane wartością transakcyjną towaru deklarowaną przez podmiot dokonujący jego importu, mogą ją odrzucić, gdy z uzasadnionych przyczyn zakwestionują wiarygodność i dokładność informacji składanych przez stronę. Występujący w tym przepisie zwrot "uzasadnione wątpliwości" nie został bliżej zdefiniowany przez prawodawcę, jest to zatem zwrot niedookreślony, któremu właściwe znaczenie, w każdej konkretnej sprawie, nadaje organ celny na gruncie występującego w takiej sprawie stanu faktycznego. Nie ma bowiem jednego, jednolitego "wzoru" wymagań dotyczących zgłoszenia celnego. Stosownie do okoliczności każdego indywidualnego przypadku zgłaszający powinien przedstawić i ujawnić wszystkie dokumenty i informacje odnoszące się do importowanego towaru, niezbędne do przeprowadzenia procedury celnej, w tym do prawidłowego ustalenia jego wartości celnej. Według art. 181 a ust. 2 WWKC, jeżeli organy celne organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, to mogą zażądać, zgodnie z art. 178 ust. 4, przedstawienia uzupełniających informacji. Zgodnie z art. 178 ust. 4 WWKC, złożenie w urzędzie celnym deklaracji wartości (celnej) traktowane jako przyjęcie odpowiedzialności przez osobę ją składającą, w odniesieniu do: prawidłowości i kompletności danych podanych w deklaracji, autentyczności dokumentów przedstawionych na poparcie tych danych, oraz dostarczenia każdej dodatkowej informacji lub dokumentu potrzebnego dla ustalenia wartości celnej towarów. Organy administracji celnej w tym trybie są uprawnione do tego, aby żądać przedstawienia uzupełniających informacji od osoby, która deklarację wartości złożyła. Z kolei, na podstawie umów między Wspólnotą Europejską a innymi krajami o współpracy i wzajemnej pomocy w sprawach celnych wspólnotowe, organy celne mogą kierować wnioski do władz celnych krajów trzecich o uzyskanie informacji niezbędnych do zweryfikowania prawidłowości zgłoszenia celnego. Umowa między Wspólnotą Europejską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki o współpracy i wzajemnej pomocy w sprawach celnych (Dz. U. UE L z dnia 12 sierpnia 1997 r.) w art. 7 Współpraca w zakresie procedur celnych stanowi, że umawiające się Strony potwierdzają swoje zobowiązanie do ułatwiania zgodnego z prawem przepływu towarów oraz do wymiany informacji i doświadczeń w zakresie środków zmierzających do poprawy technik i procedur celnych oraz w zakresie systemów komputerowych, umożliwiających osiągnięcie powyższego celu zgodnie z postanowieniami niniejszej Umowy. Z kolei, według art. 11 Zakres wzajemnej pomocy, umawiające się Strony świadczą, w ramach swoich kompetencji, wzajemną pomoc w sprawach i na warunkach określonych w niniejszej Umowie, w celu zapewnienia zgodności z ustawodawstwem celnym. Zgodnie z postanowieniami niniejszej Umowy, każda z Umawiających się Stron, z własnej inicjatywy lub na wniosek, dostarczy drugiej Umawiającej się stronie właściwych informacji dotyczących działań, które mogą prowadzić do naruszeń ustawodawstwa celnego na terytorium jednej z Umawiających się Stron. Pomoc świadczona zgodnie z niniejszą umową obejmuje w szczególności: a) informacje, które mogą być użyteczne w zwalczaniu naruszeń ustawodawstwa celnego, w szczególności specjalne środki zwalczania takich naruszeń; b) informacje dotyczące nowych metod naruszania ustawodawstwa celnego lub odnoszące się do wzorców nielegalnych działań; oraz c) informacje dotyczące uwag i ustaleń wynikających ze skutecznego stosowania. Natomiast według art. 12 Pomoc na wniosek, umawiające się Strony, świadczą, na żądanie organów wnioskujących, wzajemną pomoc, poprzez dostarczanie wszelkich właściwych informacji, które pozwolą na zapewnienie zgodności z ustawodawstwem celnym, w tym informacje dotyczące działań odnotowanych lub zaplanowanych, które naruszają lub mogą naruszyć to ustawodawstwo. W związku z tymi zapisami umowy, szczególnego zaakcentowania wymaga zagadnienie mocy dowodowej wyniku weryfikacji, jakiej na żądanie polskich władz celnych działających w ramach uprawnień wynikających z WKC i WWKC przeprowadzają władze celne kraju importu. Skoro przepisy omawianej umowy ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki regulują procedurę składania wniosków, zasady ich rozpoznawania, sposób udzielania informacji, to w tych tylko ramach możliwa jest ocena przydatności dowodowej owej weryfikacji. W rozpoznawanej sprawie polskie organy celne zwróciły się o informację, nie do organów celnych Stanów Zjednoczonych Ameryki, lecz do sprzedawcy spornego samochodu "A", ponieważ takie były wskazania WSA. Ten podmiot przekazał właściwą informację organowi wnioskującemu w formie dokumentu, który został przetłumaczony na język polski przez polskiego tłumacza przysięgłego (k. 69-70 akt administracyjnych). Brak jest podstaw, aby polskie organy celne miały prawo kwestionowania uzyskanych tą drogą wyników informacji, jak również brak jest powodów, aby te organy miały domagać się od amerykańskich władz celnych zweryfikowania tak uzyskanych informacji, przeprowadzonego zgodnie z przepisami obowiązującymi w tym kraju oraz z umową międzynarodową. W zakresie, w jakim omawiany wynik uzyskanej informacji poddaje się ocenie organów celnych kraju, który o taką informację wystąpił, to może on stanowić dowód w sprawie celnej. Treść uzyskanej informacji od sprzedawcy samochodu jest taka, że w pełni umożliwiała wyraźne ustalenie, że zadeklarowana wartość celna nie stanowiła całkowitej faktycznie zapłaconej sumy określonej w art. 29 WKC. Ustalenie tego, iż importowany samochód był droższy, niż to zadeklarowała strona mogło być uznane za uzasadnioną przyczynę do zakwestionowania wartości celnej pojazdu. Ustalenie to, z uwagi na różnicę tych wartości, w oczywisty sposób budzi wątpliwości, co do wiarygodności informacji składanych przez importera samochodu. Stanowisko takie mieści się w granicach wynikających z art. art. 181 a ust.1 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (WWKC) i dlatego, zdaniem Sądu, organy celne nie naruszyły w tym zakresie prawa. Konsekwencją zakwestionowania wartości transakcyjnej wynikającej z dowodu zakupu przedłożonego przez stronę było ustalenie wartości celnej na podstawie dokumentu przedłożonego przez sprzedawcę, z którego wynikało, że wartość transakcyjna wynosiła [...] USD. Zarzuty postawione organowi podatkowemu w skardze nie stanowią w ocenie Sądu o naruszeniu przez ten organ art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa. To, że organ podatkowy dokonał na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustaleń odmiennych od tych, które prezentuje strona skarżąca nie świadczy jeszcze o dowolnej ocenie dowodów. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze należy zauważyć, że okoliczności dotyczące wartości celnej zostały dostatecznie wyjaśnione. Wynikają one z materiału dowodowego zebranego przez organ podatkowy, omówienie tych materiałów jest wyczerpujące i logiczne. Organ odwoławczy tak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę wnikliwie zaprezentował swoje stanowisko. Organ podatkowy nie jest uprawniony do rozstrzygania wątpliwości na rzecz podatnika, ponieważ zgodnie z art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa obowiązkiem organu jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, co oznacza, że sprawa powinna być tak wyjaśniona, aby nie było żadnych wątpliwości odnośnie jej stanu faktycznego. Zgodnie z art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast według art. 180 § 1 tej ustawy, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe (art. 181). Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, organy administracji nie naruszyły art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa przez to, że korzystały z dowodu z dokumentu uzyskanego od amerykańskiego kontrahenta, ponieważ działały również w tym zakresie na podstawie przepisów prawa (art. 120) realizując przy tym obowiązek wynikający z art. 122 tej ustawy. W toku postępowania podatkowego podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz jej załatwienia, między innymi poprzez wykorzystanie dowodu uzyskanego od zagranicznego kontrahenta. Postępowanie podatkowe było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1). Skoro ceną faktycznie zapłaconą za importowany towar była kwota [...] USD, to konsekwencją tego stanu rzeczy było określenie podatków w wysokości wskazanej w decyzji organu administracji pierwszej instancji. Mając na uwadze powyższe, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło