II FZ 332/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 260/11 odmawiające wstrzymania wykonania orzeczenia w sprawie ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 listopada 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za styczeń 2004 r. postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 9 maja 2011 r., I SA/Wr 260/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił W. W. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 listopada 2010 r. w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za styczeń 2004 r. 2. W uzasadnieniu sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący w skardze złożył wniosek o wstrzymanie jej wykonania, jednakże go nie uzasadnił. W ocenie sądu pierwszej instancji, odwołującego się do art. 61 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej: p.p.s.a. – sąd wskazał, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Skoro zatem skarżący nie przedstawił uzasadnienia złożonego wniosku to w ocenie sądu pierwszej instancji na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. wniosek podlegał oddaleniu. 3. W zażaleniu na powyższe postanowienie podatnik zaskarżył powyższe zażalenie, zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu podniósł on, że sprawa stanowi część wieloletniego sporu z Dyrektorem Izby Skarbowej w W. Skarżący wskazał na okoliczność złożenia w Prokuraturze Rejonowej wniosku o popełnienie przestępstwa przez pracowników Urzędu Skarbowego oraz na fakt, że większość skarg jakie złożył na decyzję organów podatkowych było uchylanych i przekazywanych do ponownego rozpoznania. Sprawy te dotycząc w większości przypadków podatku VAT. Na sam koniec wskazał, ze wszczęcie postępowania egzekucyjnego w stosunku do skarżącego spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody na zdrowiu i majątku skarżącego. Nie można również wykluczyć, że skarżący ponownie będzie musiał rozpocząć leczenie psychiatryczne i grozić mu będzie utrata pracy. Wskazał ponadto, że obecnie pracuje za wynagrodzenie 1.300 zł brutto i ma na utrzymaniu 2 dzieci. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. 4. Stosowanie do treści art. 61 § 3 in principio p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w część aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 powołanej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz 2005, s. 168). 5. Przechodząc do analizy złożonego wniosku, z punktu widzenia wniesionego zażalenia, należy wskazać, iż skarżący, co trafnie zauważył sąd pierwszej instancji, w żaden sposób go nie uzasadnił. Tym samym nie przedstawił jakichkolwiek okoliczności, które mogą potwierdzić jego trudną sytuację majątkową. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest uprawodopodobnienie okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. postanowienie NSA z dnia 12 października 2010 r., I GZ 316/10, LEX nr 607229). Tym czasem złożony przez stronę wniosek żadnych konkretnych okoliczności nie wskazuje. Dopiero na etapie zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji, w uzasadnieniu wskazuje on ogólnikowo na okoliczności stanu majątkowego i zdrowotnego. Odnosząc się zatem do tych ogólnikowych okoliczności z zażalenia należy wskazać, że zobowiązania podatkowe mają charakter pieniężny i z natury rzeczy skutki wykonania zobowiązania są odwracalne. Jego uregulowanie nie tworzy z reguły takiego stanu rzeczy, w którym strona poniosłaby znaczną szkodę lub wystąpiłyby trudne do odwrócenia skutki. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu zapłaconych kwot, łącznie z oprocentowaniem według zasad przewidzianych w Ordynacji podatkowej. Ponadto stan finansowy skarżącego nie jest w tym przypadku wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. Tymi przesłankami są bowiem zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem tych decyzji. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to skarżący. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (por. postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2010 r., I FZ 189/10, LEX nr 643200, postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2011 r., II FSK 1224/11, niepubl.) Wskazać też trzeba, że wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności, a ponadto zgodnie art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: z 2005 r., Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Z tego względu subiektywne obawy skarżącej dotyczące skutków egzekucji w kontekście jej sytuacji materialnej i rodzinnej są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku i orzekł jak w sentencji