IV SA/Wa 1547/09
WyrokWSA w Warszawie2009-11-26
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Alina Balicka, Agnieszka Góra-Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiadującej z gruntami rolnymi ma legitymację procesową do wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego zmiany przeznaczenia tych gruntów na cele nierolnicze?Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości sąsiadującej nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmiany przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, a jedynie interes faktyczny. Wobec braku legitymacji procesowej do wznowienia postępowania, odmowa wznowienia jest prawidłowa i zgodna z prawem.Stan faktyczny
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał decyzję z 2003 roku wyrażającą zgodę na przeznaczenie 3,32 ha gruntów rolnych na cele nierolnicze. W 2008 roku W. Z. złożył wniosek o wznowienie postępowania i wstrzymanie wykonania decyzji, twierdząc, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Minister odmówił wznowienia postępowania z powodu braku przymiotu strony u W. Z., który jest właścicielem działek sąsiadujących z gruntami objętymi decyzją.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2009 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę -
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] lipca 2009r. utrzymał w mocy decyzję własną z [...] czerwca 2009r., którą odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z [...] kwietnia 2003r. w sprawie przeznaczenia na cele nierolnicze 3,32 ha gruntów rolnych klas III położonych w miejscowości T. gmina G.
Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] kwietnia 2003r. na wniosek Zarządu Miejskiego w G. działając na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych wyraził zgodę na przeznaczenie na cele nierolnicze 3.32 ha gruntów rolnych klas III położonych w miejscowości T. gm. G.
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2008r. W. Z. wystąpił o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] kwietnia 2003r. i wstrzymanie z urzędu wykonania powyższej decyzji, gdyż wydana została ona z rażącym naruszeniem prawa.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] czerwca 2009r. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z [...] kwietnia 2003r. z uwagi na brak przymiotu strony W. Z.
W. Z. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wniosku podniósł, iż swój interes prawny wywodzi nie tylko z przepisów prawa administracyjnego wskazanych we wniosku, ale również z władztwa i prawa własności przysługujących jej do nieruchomości, z przepisów prawa cywilnego. Wskazała, iż decyzja objęta niniejszym postępowanie w sposób bezpośredni wpływa na prawo własności jej nieruchomości oraz możliwość korzystania z tej nieruchomości.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] lipca 2009r. - po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - utrzymał w mocy decyzję własną z [...] czerwca 2009r.
W uzasadnieniu decyzji organ nadzorczy wskazał, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004r. Nr 121, poz. 1266, ze zm.) wniosek o zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze klas I-III o powierzchni powyżej 0,5 ha składa do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wójt (burmistrz) za pośrednictwem Marszałka Województwa, który go opiniuje, a zatem tylko te organy są stroną w niniejszym postępowaniu. Organ nadzorczy powołał się m.in. na orzeczenie z dnia 21 lutego 2003r. (sygn. akt. II SA 3491/01), w którym to Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "(...) właściciele działek objętych wnioskiem zarządu miasta nie mają przymiotu stron postępowania administracyjnego w sprawie o wyrażenie zgody na przeznaczenie ich gruntów leśnych pod budownictwo jednorodzinne. W orzecznictwie przyjmuje się, że pojęcie strony wynika jedynie z przepisów prawa materialnego kształtujących podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku składających się na jej interes prawny. Stosownie do art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych wyrażenie zgody na zmianę przeznaczenia takich gruntów na inne cele następuje na wniosek zarządu gminy. Właściciele gruntów nie mają uprawnień do występowania z takim wnioskiem. Są oni tylko bezpośrednio zainteresowani rozstrzygnięciem sprawy mając w niej interes faktyczny polegający na wzroście wartości nieruchomości".
Organ wyjaśnił, iż przedmiotem postępowania jest tylko zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze i stroną uprawnioną do występowania w tym postępowaniu jest tylko składający wniosek, czyli w tym przypadku Burmistrz Miasta i Gminy G., który reprezentuje właścicieli gruntów, objętych swoim wystąpieniem oraz Marszałek, który wyraża opinię co do wnioskowanych na cele nierolnicze gruntów rolnych.
Jednak decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, dotycząca zmiany przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze nie kończy postępowania w sprawie zmiany planu, gdyż po uzyskaniu stanowiska Ministra, Burmistrz wykłada projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do publicznego wglądu na okres 21 dni i w tym czasie wszyscy zainteresowani mogą składać uwagi do tego planu, które następnie rozpatruje Rada Gminy G. Tak więc w trakcie wyłożenia planu zainteresowani mogą bronić swoich racji zgłaszając sprzeciw, gdyż na tym etapie postępowania będą oni stroną w sprawie.
W. Z. - w skardze na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] lipca 2009r. - wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] czerwca 2009r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Skarżący podniósł, iż organ w uzasadnieniu powielił argumentację, przytoczoną przy rozpoznawaniu sprawy po raz pierwszy, nie odniósł się do argumentów skarżącego, wskazanych we wniosku, w tym przytoczonych przez niego orzeczeń sądów administracyjnych. Nie wyjaśnił także dlaczego w jego ocenie, strona skarżąca, której działka bezpośrednio sąsiaduje ze spornym gruntem, mimo podniesionych argumentów nie jest stroną postępowania.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi - w odpowiedzi na skargę - wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. -zarzutami i wnioskami skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest prawidłowa.
Po pierwsze należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja, zostały wydane w ramach postępowania wznowieniowego, czyli jednego z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego.
Wznowienie postępowania zakończonego decyzją administracyjną jest instytucją, która stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 16 k.p.a.,
W myśl art. 147 k.p.a., wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a następuje tylko na żądanie strony.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, podmiot domagający się wznowienia postępowania administracyjnego powinien wskazać przepis prawa materialnego, dający mu legitymacje do wzięcia udziału w postępowaniu (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 02.06.2006, I SA/Wa 1785/05, LEX nr 219253).
Legitymację procesową do występowania z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego posiada strona tj. osoba która brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, lub która wprawdzie w postępowaniu zwykłym nie uczestniczyła, lecz może wykazać istnienie swojego interesu prawnego lub obowiązku w rozumieniu art. 28 k.p.a. uzasadniającego jej udział (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 02.06.2006, IV SA/Wa 23/06, LEX nr 276751).
Skarżący, jako właściciel działek sąsiadujących, nie ma przymiotu strony postępowania administracyjnego w sprawie, lecz jest tylko bezpośrednio zainteresowani rozstrzygnięciem sprawy mając w niej interes faktyczny.
Brak żądania (wznowienia postępowania) przez legitymowany podmiot przesądza o bezprzedmiotowości postępowania (art. 105 § 1 k.p.a.) (tak E. Klat-Górska, Odmowa wznowienia postępowania administracyjnego, ST 2006, nr 7-8, s.116 i n.).
Skarżący nie jest stroną w postępowaniu, o którego wznowienie wnosił, zatem prawidłowo organy, orzekające w sprawie, odmówiły wznowienia postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło