III SA/Gd 66/11
WyrokWSA w Gdańsku2011-03-31
Skład orzekający: Felicja Kajut, Alina Dominiak, Elżbieta Kowalik-Grzanka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Okręgowego Inspektora Pracy nakazująca pracodawcy ustalenie po konsultacji z pracownikami rodzajów środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego wraz z przewidywanymi okresami ich użytkowania jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja Okręgowego Inspektora Pracy nakazująca pracodawcy dokonanie ustaleń dotyczących rodzajów środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego po konsultacji z pracownikami jest prawidłowa i znajduje oparcie w przepisach prawa pracy. Przedłożone przez pracodawcę dokumenty potwierdzające jedynie wydawanie odzieży i środków ochrony nie zastępują obowiązku dokonania konsultacji i ustaleń przewidzianych w Kodeksie pracy. Zarzuty dotyczące okresu trwania kontroli oraz braku przesłuchania określonych świadków są bezpodstawne.Stan faktyczny
Pracodawca J. P. otrzymał nakaz od Okręgowego Inspektora Pracy z 22 października 2010 r. nakazujący ustalenie po konsultacji z pracownikami rodzajów środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego wraz z przewidywanymi okresami ich użytkowania. Pracodawca przedstawił dokumenty potwierdzające wydawanie odzieży i obuwia, ale organ uznał, że nie zastępują one obowiązku konsultacji i ustaleń. Organ odwoławczy zmienił część nakazu dotyczącą okresów użytkowania środków ochrony indywidualnej. Pracodawca zaskarżył decyzję, podnosząc zarzuty dotyczące długości i przebiegu kontroli oraz braku przesłuchania świadków.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 31 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2011 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 29 listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych uchybień oddala skargę.
Inspektor Pracy nakazem z dnia 22 października 2010 r. nakazał J. P. do 30 listopada 2010 r.:
1. ustalić, po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami, rodzaje środków ochrony indywidualnej, których stosowanie na stanowiskach występujących w zakładzie pracy jest niezbędne oraz przewidywane okresy ich użytkowania;
2. ustalić, po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami, rodzaje odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie na stanowiskach występujących w zakładzie pracy jest niezbędne oraz przewidywane okresy ich użytkowania.
W podstawie prawnej organ wskazał art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy, art. 2378 § 1 oraz art. 23711a ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
J. P. w odwołaniu od nakazu stwierdził, że w trakcie kontroli okazał dokumenty, które wyczerpują treść nakazu. W odniesieniu do przedmiotowego nakazu były to karty ewidencyjne wyposażenia dotyczące odzieży i obuwia roboczego, z określeniem ich przydatności wraz z zarządzeniem nr 02/B do regulaminu wynagradzania.
Po rozpatrzeniu odwołania Okręgowy Inspektor Pracy decyzją z dnia 29 listopada 2010 r. zmienił decyzję nr 1 zawartą w nakazie w ten sposób, że po wyrazie "niezbędne" dalszą część zdania wykreślił, natomiast decyzję nr 2 utrzymał w mocy.
Organ odwoławczy wskazał, że wydanie przedmiotowych decyzji zawartych w nakazie było uzasadnione ustawowym obowiązkiem pracodawcy zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy pracownikom, decyzje wydano w oparciu o odpowiednie zapisy w protokole kontroli, a wskazane podstawy prawne są prawidłowe. Wskazane przez stronę karty ewidencyjne wyposażenia w odzież i obuwie robocze są wypełnieniem obowiązku wynikającego z innych przepisów- § 8 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie zakresu prowadzenia przez pracodawców dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych pracownika- stanowią one udokumentowanie wydawanych pracownikom środków ochrony indywidualnej, odzieży i obuwia roboczego. Dokumentów tych nie można uznać za wypełnienie obowiązków, o jakich mowa w przedmiotowych decyzjach.
Organ wskazał, że w decyzji nr 1 znalazł się nieprawidłowy zapis dotyczący ustalenia dla środków ochrony indywidualnej przewidzianych okresów użytkowania, bowiem art. 2378 § 1 Kodeksu pracy wskazuje, że przewidywane okresy użytkowania ustala się jedynie dla odzieży i obuwia roboczego. Środki ochrony indywidualnej należy użytkować do utraty przez nie właściwości ochronnych lub do końca okresu ważności wskazanego przez producenta.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. P. stwierdził, że decyzja organu odwoławczego nie uwzględnia i nie odzwierciedla stanu faktycznego sprawy. Decyzja zapadła w wyniku niezgodnie z prawem przedłużanej kontroli, która trwała około 100 dni. Wciąż nie zostało wyjaśnione czy prowadzono jedno, czy też dwa postępowania. Zarzucił, że dopiero w dniu 29 grudnia 2010 r. otrzymał upoważnienie do kontroli z dnia 2 sierpnia 2010 r. Inspektor prowadzący kontrolę wiedząc o tym wpisał błędnie datę rozpoczęcia kontroli na dzień 3 września 2010 r. Nadto inspektor nie dopuścił do przesłuchania kierownika organizacyjno-finansowego oraz księgowej, którzy mogli wyjaśnić kluczowe problemy.
W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wskazał, że ustalenia faktyczne, udokumentowane w protokole kontroli świadczą o prawidłowości nakazu. Dodał, że kontrola inspektora pracy A. K. –G. trwała 6 dni. Z uwagi na fakt, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą także na terenie innego województwa, na terenie województwa Zachodniopomorskiego przeprowadzana była kontrola przez innego inspektora pracy. Zastrzeżenia skarżącego związane z okresem trwania kontroli oraz prawne podstawy wykonywania czynności kontrolnych zostały wyjaśnione w protokole kontroli.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Państwowa Inspekcja Pracy jest organem powołanym do sprawowania nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy, a w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy ( art. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy, Dz. U. Nr 89, poz.589 ze zm.).
Zgodnie z art. 11 pkt 1 w/w ustawy, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie w przypadku, gdy naruszenie dotyczy przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.
W niniejszej sprawie nakazano skarżącemu, jako pracodawcy, dokonanie po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami, ustaleń rodzajów środków ochrony indywidualnej oraz rodzajów odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie na stanowiskach w zakładzie pracy jest niezbędne jak też przewidywane okresy użytkowania odzieży i obuwia roboczego .
Zgodnie z art. 2378 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy ( t.j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz.94 ze zm.) pracodawca ustala rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie na określonych stanowiskach jest niezbędne (...) oraz przewidywane okresy użytkowania odzieży i obuwia roboczego.
Natomiast art. 23711a § 1 pkt 4 Kodeksu pracy stanowi, że pracodawca konsultuje z pracownikami lub ich przedstawicielami wszystkie działania związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, w szczególności dotyczące przydzielania pracownikom środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego.
W toku kontroli przeprowadzanej przez Inspektora pracy w niniejszym postępowaniu ustalono, że skarżący, będący pracodawcą, nie dokonał ustaleń, o jakich mowa w art. 2378 § 1 Kodeksu pracy, po konsultacjach, wymaganych przepisem art. 23711a § 1 pkt 4 Kodeksu pracy . Dotyczyło to stanowiska sprzedawcy- pracownika baru, piekarza- cukiernika i sprzątaczki. Odpowiednie zapisy uczyniono w protokole z kontroli z dnia 21 września 2010 r.
Podkreślenia wymaga, że protokół kontroli dotyczył wielu spraw, nie zaś tylko tych objętych nakazem z dnia 22 października 2010 r.
Skarżący złożył zastrzeżenia do ustaleń zawartych w protokole ( pismo z dnia 4 października 2010, stanowiące zał. nr 14 do protokołu kontroli), przy czym zastrzeżenia te w części dotyczącej przedmiotowego nakazu sprowadzały się do wniosku o załączenie do protokołu zarządzenia wewnętrznego nr 2 z dnia 1 kwietnia 2004 r. , rachunku nr [...], dotyczącego opłaty za pranie fartuchów oraz kart ewidencyjnych przydziału odzieży i obuwia.
Zarządzenie wewnętrzne nr 2 z dnia 1 kwietnia 2004 r., odwołujące się do innego przepisu Kodeksu pracy, niż przywoływane przez organy obu instancji - art. 2379 § 3 - dotyczy czyszczenia i konserwacji odzieży. Przedłożony rachunek wystawiony został za pranie fartuchów, a karty ewidencyjne dotyczą przydziału odzieży i obuwia roboczego do ich zużycia.
Obowiązek założenia i prowadzenia kart ewidencyjnych przydziału odzieży i obuwia roboczego oraz środków ochrony indywidualnej, a także wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za używanie własnej odzieży i obuwia oraz ich pranie i konserwację wynika z treści § 8 pkt 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie zakresu prowadzenia przez pracodawców dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych pracownika ( Dz. U. Nr 62, poz.268 ze zm.).
Należy podzielić pogląd organu odwoławczego, że przedłożone dokumenty nie świadczą o wypełnieniu obowiązku ustalenia rodzajów środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego jak też przewidywanych okresów użytkowania odzieży i obuwia roboczego po konsultacjach z pracownikami, bowiem potwierdzają one jedynie wydawanie pracownikom odzieży, obuwia roboczego i środków ochrony indywidualnej z okresem używalności do zużycia.
Czym innym jest przydzielenie odzieży, obuwia, środków ochrony indywidualnej nawet z zaznaczeniem okresu ich używalności, czym innym jest ustalenie rodzajów takich rzeczy i przewidywanego okresu używania po dokonaniu konsultacji z pracownikami.
W tej sytuacji zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny, jak i znajduje oparcie w przepisach prawa.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących okresu kontroli stwierdzić należy, że kontrola przeprowadzona przez starszego inspektora pracy A. K.-G. , rozpoczęta przez nią w dniu 3 września 2010 r. została przedłużona z uwagi na konieczność zbadania zasadności zastrzeżeń skarżącego do treści protokołu kontroli. Przeprowadzono ją w dniach 3,9,10,16,17,21 września 2010 r., 20, 22 października 2010 r. i 20 listopada 2010 r. Data kontroli 2.08.2010r. wskazana przez skarżącego odnosi się do kontroli przeprowadzonej przez innego inspektora pracy.
Odnosząc się do zarzutu skargi o nie przeprowadzeniu dowodu z przesłuchania kierownika organizacyjno- finansowego oraz księgowej ( bez podania ich danych personalnych), "którzy to świadkowie wyjaśniliby kluczowe problemy" wskazać trzeba, że z akt sprawy nie wynika, by skarżący wnioskował w toku postępowania przed organami Państwowej Inspekcji Pracy o przeprowadzenie tego rodzaju dowodów na okoliczność ustalenia, po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami, rodzajów środków ochrony indywidualnej i rodzajów odzieży i obuwia roboczego. Pismem z dnia 28 września 2010 r. skarżący wnioskował jedynie o przesłuchanie w charakterze świadka W. P. "w zakresie nadpłaty na Fundusz Pracy oraz składanych deklaracji ZUS", który to wniosek faktycznie nie został uwzględniony, jednak dotyczył on okoliczności nie objętych decyzjami kontrolowanymi przez sąd w niniejszym postępowaniu. W tej sytuacji zarzut skarżącego należy uznać za bezpodstawny.
Mając na uwadze powyższe Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, oddalił ją na mocy art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło