VII SA/Wa 3/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska ( spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...] nakazał H. W. rozbiórkę dwukondygnacyjnego domu mieszkalnego jednorodzinnego, o konstrukcji murowanej i pow. zabudowy 77.0 m2 oraz wysokości 6,2 m, usytuowanego w południowej części działki nr [...] przy ul. [...] w S.. Następnie, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2009r., znak: [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrokiem z dnia 5 listopada 2009r., sygn. akt II SA/Gd 333/09, oddalił skargę H. W. na ww. decyzję z dnia [...] kwietnia 2009r. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2010 r., uzupełnionym pismami z dnia [...] stycznia 2010 r., [...] marca 2010 r. oraz [...] kwietnia 2010 r. H. W., reprezentowa przez pełnomocnika, wystąpiła do organu nadzoru budowlanego o wznowienie postępownia zakończonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. wskazując na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1,2,5,6 k.p.a. Decyzją z dnia [...] września 2010 r., znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. - odmówił wznowienia na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., postępowania administracyjnego zakończonego ww. ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W tym miejscu, wskazać należy, że opisany wniosek o wznowienie postepowania, w zakresie przesłanki z art. 145 § 1 kpt 1, 5, 6 k.p.a. został rozpoznany odrębnymi decyzjami obu instancji, a skarga sądowa na nie rozpoznana została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. akt. VII SA/Wa 2/11. W uzasadnieniu opisanej wyżej decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że do wniosku o o wznowienie postępowania załączono zawiadomienie H. W. złożone w dniu [...] stycznia 2010r., w Prokuraturze Rejonowej w [...] o możliwości popełnienia przestępstwa przez M. P. zajmującego ówcześnie stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...], polegającego na :1. żądaniu od zawiadamiającej i jej męża, w dniach 11-14 września 2007 roku, korzyści majątkowej w kwocie [...]- złotych, w zamian za wydanie pozytywnego orzeczenia w postaci decyzji administracyjnej w sprawie legalizacji budowy, 2. działaniu na szkodę zarówno interesu publicznego jak i prywatnego zawiadamiającej poprzez fałszowanie dowodów w sprawie o sygnaturze [...] doprowadzając do wydania niekorzystnej i naruszającej słuszny interes prawny zawiadamiającej decyzji z [...] grudnia 2008r., 3. fa!szowaniu dokumentów urzędowych i celowym poświadczaniu w nich nieprawdy przez M. P. - niezgodnie z prawdą podano wymiary budynku. Organ wskazał, że w odpowiedzi na jego wezwanie, skarżaca podała, że o ww. okolicznościach dowiedziała się w dniu [...]stycznia 2010r., kiedy odbyła rozmowę z pełnomocnikiem i została poinformowana o przysługujących jej uprawnieniach. Organ pierwszej instancji wskazał, na opisany wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku i stwierdził, że dopuszczalne jest wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, co do któej sąd oddalił skargę, jeżeli po wyroku zostaną ujawnione lub pojawią sie przesłanki, o których mowa w art. 145 § 1 k.p.a. Stosownie do treści art 145 § 1 pkt 2 k.p.a w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w wyniku przestępstwa, przy czym zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że z dokumentów złozonych przez stronę wynika, iż w dniach [...] września 2007 r. dowiedziała się o żądaniu od niej przez M. P. (ówczesnego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...]) korzyści majątkowej w kwocie [...] złotych w zamian za wydanie pozytywnego orzeczenia w postaci decyzji administracyjnej w sprawie legalizacji przedmiotowej budowy, co mogło być podstawą do żądania wznowienia postępowania w trybie art.145 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ, uznał za sprzeczne ze stanem faktycznym, a przede wszystkim doświadczeniem życiowym, twierdzenie skarżacej, że dowiedziała się o tej przesłance do wznowienia postępowania dopiero w dniu [...] stycznia 2010 r., kiedy to odbyła rozmowę z pełnomocnikiem i została poinformowana o przysługujących jej uprawnieniach. Organ stwierdzil, że skarżaca nie dochowała terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania i na tej podstawie należało odmówić wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Po rozpoznaniu odwołania H. W., od ww. decyzji organu pierwszej instancji, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2010 r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r., znak: [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania dopiero w styczniu 2010 r., a uzupełniła pismami z marca 2010 r. i z kwietnia 2010 r. W pismach powołała się na datę [...] stycznia 2010 r., kiedy jak wskazała, dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Zdaniem organu z akt sprawy wynika jednak, że skarżąca dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia znacznie wcześniej. Tym samym organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instacnji, co do faktu, iż skarżąca nie dochowała terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępownania zakończonego decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009r., znak: [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na decyzję Głównego Inspektora Nadzioru Budowlanego z dnia [...] listopada 2010 r. wniosła H. W. dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010 r., znak: [...]. Zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie art 148 § 1 k.pa, błędne zastosownie art 145 § 1 k.p.a. oraz art 10 § 3 k.p.a poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w toczącym sie postępowaniu. Skarżąca podtrzymała dotychczasowe stanowisko, co do daty powzięcia informacji o przesłance wznowieniowej w dniu [...] stycznia 2010 r. Zarzuciła, iż organy nadzoru budowlanego obu instancji skupiły się na kwestii zachowania terminu określonego w art 148 k.p.a pomijajac całkowicie kwestie merytoryczne wznowienia postępowania. Wskazała, że organ odwoławczy przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie umożliwił stronie wypowiedzenia się, co do zebranego materiału dowodowego oraz nie zawiadomił że jest gotowy do wydania decyzji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Zaskarżona i poprzedzająca je decyzja organu pierwszej instancji odpowiada przepisom prawa, choć uzasadnienie decyzji organu drugiej instancji Sąd ocenia, jako lakoniczne i nie czyniące zadość dyspozycji przepisu art. 107 k.p.a. Uzasadnienie, jako jeden z elementów decyzji winno zawierać dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego. Obowiązkiem każdego organu administracji, a tym bardziej organu naczelnego, Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jest jak najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. Prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia ma zasadnicze znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, określonej w art. 11 k.p.a. Temu zadaniu, w świetle uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ drugiej instancji nie sprostał. Wskazać należy, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem szczególnym. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. i czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 k.p.a.. W tej fazie postępowania organ administracji bada również, czy nie występują negatywne przesłanki przedmiotowe, a dla wznowienia postępowania, np. czy wniosek jest złożony w postępowaniu, które nie zostało zakończone ostateczną decyzją. Zgodnie z przepisem art. 145. § 1 pkt 2 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. Pojęcie przestępstwa, należy interpretować w takim znaczeniu, jakie nadaje mu prawo karne. Pojecie przestępstwa, użyte w ww. przepisie obejmuje wszelkie przestępstwa, za pomocą, których mogą być uzyskana decyzja. Wznowienie postępowania na tej podstawie dopuszczalne jest, jeżeli łącznie zostaną spełnione trzy warunki. Musi mieć miejsce fakt popełnienia przestępstwa, stwierdzony jest on prawomocnym wyrokiem sądu. Od tego warunku dopuszczone są wyjątki, gdy popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego, albo poważnej szkody dla interesu społecznego oraz, gdy postępowanie przed sądem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn określonych w przepisach prawa. Ponadto pomiędzy wydaniem decyzji, a popełnieniem przestępstwa istnieje związek przyczynowy. Zgodnie z przepisem art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, przy czyn termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zdaniem Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, bezsprzecznie wnosząca podanie o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009r., znak: [...], w przedmiocie nakazu rozbiórki, w zakresie przesłanki opisanej w przepisie art. 145 §1 pkt 2 k.p.a., nie dochowała terminu, o którym mowa w przepisie art. 148 k.p.a. Bieg tego terminu rozpoczyna się od dnia, w którym skarżąca dowiedziała się o okolicznościach i dowodach powołanych w podaniu o wznowienie. Skarżąca podniosła, że decyzja została wydana w wyniku przestępstwa - art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. Skoro skarżąca podnosi fakt przestępstwa – żądania, przez pełniącego funkcje powiatowego inspektora nadzoru budowlanego, w dniach [...] września 2007 roku, korzyści majątkowej w kwocie [...]- złotych, czyli mówiąc wprost łapówki. Mając na uwadze doświadczenie życiowe przyjąć należy, że już wtedy wiedziała o fakcie, czyli o okoliczności popełnienia przestępstwa. Tym samym, skarżąca o podstawie wznowienia bezsprzecznie dowiedziała się w. ww. okolicznościach i terminie. Termin jednego miesiąca, o którym mowa w przepisie art. 148 k.p.a. biegnie od dnia, w którym skarżący dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do żądania wznowienia postępowania, a nie od dnia, w którym skarżący prawidłowo ocenił znaczenie dowodu lub faktu. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznej lub dowodu, jako podstawy wznowienia postępowania, nie ma wpływu na ocenę zachowania terminu przewidzianego w art. 148 k.p.a. Skoro bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym skarżąca dowiedziała się o okolicznościach i dowodach powołanych w podaniu o wznowienie, to tym samym, data poinformowania skarżącej przez jej pełnomocnika o tym, że określone okoliczności stanowią przesłanki wznowieniowe, pozostaje bez wpływu na ocenę terminu, o jakim mowa w omówionym wyżej przepisie art. 148 k.p.a. Mając na uwadze powyższą argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji, w trybie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.)