V SA/Wa 2394/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - st. sekr. sąd. Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi T.C. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] maja 2010r. Przedmiotem skargi T.C. jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] sierpnia 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego ARiMR o odmowie przyznania pomocy finansowej ze środków Europejskiego Funduszu Rybackiego w ramach programu operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym : W dniu [...].11.2009 r. do Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wpłynął wniosek T.C. o dofinansowanie w ramach środka 1.5 "Rekompensaty społeczno-gospodarcze w celu zarządzania krajową flota rybacką" operacja "wcześniejsze emerytury" Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Był to jego drugi wniosek, pierwszy został złożony w dniu [...].07.2009r. Ze złożonych wraz z wnioskiem dokumentów wynikało, że w roku 2009 wnioskodawca zamustrował się na statku rybackim w dniu 23.07. do 26.07., od 10.08. do 14.08 i od 21.09. do 4.12. Przed 2009 rokiem ostatnie zamustrowanie trwało do 7.07.2005 r. i w tym samym roku T.C. uzyskał pomoc w kwocie [...] złotych z tytułu utraty miejsca pracy. Decyzją z [...] maja 2010 r. Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił przyznania T.C. pomocy finansowej. W uzasadnieniu wskazał, że w ocenie organu wnioskodawca spełnia warunki określone w § 21 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków ł trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową l – Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" ( Dz.U. Nr 101 poz.840 ze zm. ) i w chwili ubiegania się o pomoc finansową w ramach operacji "wcześniejsze emerytury" był rybakiem w rozumieniu art. 3 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego ( Dz. Urz. UE L 223 z 15.08.2006). Jednak należało mu odmówić przyznania pomocy, gdyż sztucznie stworzył warunki do uzyskania korzyści i znajduje zastosowanie przepis art. 4 ust 3 Rozporządzenia Rady (WE, EUROATOM) Nr 2988 z dnia 18 grudnia 1995r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. U. UE z dnia 23.12.1995 L 312/1) wedle którego "Działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści". Organ zwrócił uwagę na fakt, że wnioskodawca faktycznie zaprzestał wykonywania zawodu rybaka w 2005 i nie wykonywał go do dnia 23.07.2009, przy czym podjęcie wykonywania zawodu rybaka w 2009 roku nastąpiło wyłącznie w związku z ubieganiem się o pomoc finansową w ramach operacji "wcześniejsze emerytury". W ocenie Dyrektora OR ARiMR oznacza to, że wnioskodawca nie zaprzestaje wykonywania zawodu rybaka w związku ze zmianami zachodzącymi w sektorze wynikającymi m.in. ze Wspólnej Polityki Rybackiej Wspólnoty Europejskiej, lecz jedynie podjął wykonywanie zawodu rybaka i zaprzestaje wykonywania tego zawodu w związku ubieganiem się o pomoc finansową celem spełnienia podstawowego kryterium przyznawania pomocy finansowej w ramach Środka 1.5 "Rekompensaty społeczno-gospodarcze w celu zarządzania krajową flota rybacką" objętego Programem Operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Od powyższej decyzji wnioskodawca złożył odwołanie do Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, który wspomnianą już wcześniej decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił pogląd organu I instancji , iż wnioskodawca w sposób sztuczny stworzył warunki do uzyskania płatności. Od tej decyzji T.C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie , wnosząc o jej uchylenie w całości i rozstrzygniecie co do istoty sprawy poprzez przyznanie pomocy finansowej. Zaskarżonej decyzji zarzucił : 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 21 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową l, poprzez jego niezastosowanie i nieprzyznanie skarżącemu pomocy finansowej, mimo spełnienia wszystkich warunków tym rozporządzeniu określonych, tak z uwagi na błędne przyjęcie iż skarżący nie jest "rybakiem" w rozumieniu powołanych przepisów, jak również na podstawie subiektywnej jedynie oceny organu wydającego decyzję co do intencji skarżącego uwzględnieniu długości przerw w wykonywaniu zawodu, zamustrowania na statku stanowiącym jego współwłasność, jak również uzyskania przez niego w 2005r. pomocy finansowej z tytułu utraty miejsca pracy, w sytuacji gdy okoliczności te nie wyłączają, zgodnie z powołanymi przepisami, możliwości skorzystania z operacji "wcześniejsza emerytura", 2. bezzasadne zastosowanie przepisu art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Nr 2988 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, w sytuacji gdy okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie zaistniałe nie odpowiadają stanom w tym przepisie określonym, nadto przepisy powołanego rozporządzenia nie są regulacjami, które określają warunki przyznawania pomocy finansowej, o którą ubiega się skarżący, te bowiem zgodnie z art. 9 w zw. z art. 1 i art. 19 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego ( Dz.U. Nr 72, poz. 6197 ) zawarte zostały w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego ( Dz.Urz. UE L 223 15.08.2006, str. 1 ), w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 498/2007 z dnia 26 marca 2007 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego ( Dz.Urz. UE L 120 z 10.05.2007) i w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową l – Środki na rzec dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" z dnia 26 czerwca 2009 r. ( Dz.U. Nr 101, poz. 840 ), a warunki tam określone skarżący spełnia. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji wniósł o jej oddalenie jako niezasadne i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Na wstępie sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m .inn. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej ,,p.p.s.a."", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Funkcją sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Oceniając w tym zakresie zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja wymaga uchylenia, aczkolwiek nie z przyczyn podniesionych w skardze. Należy zauważyć, że jest to drugi wniosek skarżącego o przyznanie pomocy finansowej w ramach w/w programu operacyjnego i operacji "wcześniejsze emerytury". Pierwszy wniosek został złożony w dniu [...].07.2009 r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. Dyrektor Z. OR ARiMR odmówił wnioskodawcy przyznania pomocy finansowej. Organ stwierdził, że wnioskodawca nie spełnił wynikającego z § 21 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z dnia 26 czerwca 2009r. warunku zatrudnienia na statku rybackim w dniu złożenia wniosku o dofinansowanie. Rozpoznając sprawę w następstwie odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2010r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że w dniu składania wniosku skarżący nie był rybakiem. Powołał się na art. 3 lit. b rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006r w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. Urz. UE L 223 z dnia 15.08.2006r.), który stanowi, że ,, rybak’’ to osoba, której zajęciem – uznanym przez państwo członkowskie – jest zawodowe rybactwo na pokładzie czynnego statku rybackiego, a to oznacza, że musi być zatrudniony na dzień składania wniosku o dofinansowanie. Zapadłym w wyniku rozpoznania skargi T.C. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 20010 r. w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 1388/10 powyższa decyzja została uchylona. Sąd wskazał, że organy orzekające w sprawie nie ustaliły w sposób bezsporny, iż wnioskodawca nie wykonywał zawodu rybaka w okresie złożenia wniosku o dofinansowanie. WSA wyjaśnił, że bezsporne jest, że w dacie złożenia wniosku o dofinansowanie skarżący nie był zamustrowany na statku rybackim. Jednocześnie, z załączonych do wniosku Wyciągów Pływania wynika, że w dniu 27.07.2009 r. nastąpił zaciąg na statek [...] w charakterze motorzysty, a w dniu 26.07.2009r. nastąpiło zwolnienie. Następny zaciąg był w dniu 10.08.2010r., zwolnienie 14.08.2009r. Kolejny zaciąg nosi datę 21.09. 2009r. Złożone Wyciągi obejmują okres od 2.05.1966r. do sierpnia 2010r. Ponadto z pism składanych przez Skarżącego w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, np. ,,Oświadczenia’’ wynika, że prowadzi on działalność gospodarczą jako "P.’’ w K. W ocenie Sądu to, że ściśle w dniu 30 lipca 2009r. T.C. nie znajdował się na statku rybackim wynika tylko ze specyfiki świadczonej przez niego pracy. Ponadto zdaniem Sądu nie zostało wyjaśnione czy wnioskodawca świadczył pracę na podstawie innej umowy niż umowa o prace, np. cywilnoprawnej - typu zlecenie lub innej, a także jaki rodzaj działalności gospodarczej prowadzi - czy jest to np. rybołówstwo, czy handel, itp. Sąd wskazał, że powyższe ustalenia są niezbędne dla oceny, czy skarżący wykonywał zawód rybaka w czasie, który uprawnia do uzyskania stosownej rekompensaty. Zdaniem Sądu z żadnych przepisów nie wynika, aby dla uzyskania przedmiotowego dofinansowania niezbędne było wykonywanie zatrudnienia wyłącznie na podstawie umowy o pracę. Powyższe rozstrzygnięcie jest prawomocne. Z wyjaśnień pełnomocnika organu złożonych na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2011r. wynika, że Prezes ARiMR uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do rozpoznania Dyrektorowi Oddziału Regionalnego w S.. Do dnia wydania wyroku w sprawie niniejszej rozstrzygnięcie nie zapadło. Zgodnie z treścią uzasadnienia wyroku organ winien obecnie w jednej sprawie rozważyć cały okres pracy T.C. w charakterze rybaka, w tym także ten po złożeniu wniosku z dnia [...] lipca 2009 r. Stwarza to sytuację , że sprawa wszczęta wnioskiem z [...] lipca 2009 r. stała się tożsama ze sprawą niniejszą, co jest sytuacją niedopuszczalną i może prowadzić do sytuacji objętej dyspozycją art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Aby możliwość takiej sytuacji wyeliminować zaskarżona decyzja musi być uchylona, zaś organ przy ponownym rozpoznaniu winien rozważyć czy nie zachodzą określone w art. 105 § 1 k.p.a. przesłanki do umorzenia postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości. Z wymienionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.