IV SA/Wr 783/10

WyrokWSA we Wrocławiu2011-04-13

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Tadeusz Kuczyński, Małgorzata Masternak - Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca posiada interes prawny do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym stwierdzenia choroby zawodowej byłego pracownika?
Ratio decidendi
Pracodawca nie posiada interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym stwierdzenia choroby zawodowej byłego pracownika. Wynika to ze zmiany stanu prawnego, zgodnie z którą jednorazowe odszkodowanie z tytułu choroby zawodowej wypłacane jest przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a nie przez pracodawcę. Obowiązek przesłania decyzji pracodawcy nie tworzy interesu prawnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która uchyliła decyzję organu I instancji o stwierdzeniu choroby zawodowej u E. S. i orzekła o braku podstaw do jej stwierdzenia. Pracodawca (Spółdzielnia Usługowa) odwołał się od decyzji organu I instancji. Skarżąca E. S. wniosła skargę na decyzję organu II instancji, kwestionując analizę narażenia zawodowego. Sąd rozpoznał kwestię interesu prawnego pracodawcy do bycia stroną postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] października 2010 r. i orzekł, że decyzja ta nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak (spr.) Protokolant Katarzyna Leśniowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją administracyjną z dnia [...] października 2010 r. nr [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851, z późn. zm.), art. 2351 Kodeksu pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.) oraz § 8, ust. 1 i 4 w związku z § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), jak również art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania zakładu pracy: Spółdzielni Usługowej "[...]" od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. nr [...] z dnia [...] marca 2007 r. znak: [...] o stwierdzeniu choroby zawodowej - przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy: zespołu cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1 wg wykazu chorób zawodowych do rozporządzenia RM z dnia 30 lipca 2002 r.) u E. S. - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. W motywach decyzji organ podniósł następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy: E. S., pracując w Sądzie Rejonowym w L. oraz w Spółdzielni Usługowej "[...]" w Legnicy, wykonywała pracę z wykorzystaniem siły nacisku powodującą znaczne obciążenie kończyn górnych. Wg oceny narażenia zawodowego praca w Sądzie Rejonowym w L. "mogła stwarzać potencjalne prawdopodobieństwo w zakresie zainicjowania zmian w obrębie nadgarstka, zidentyfikowanych, jako zespół cieśni nadgarstka." Wg karty oceny narażenia zawodowego również praca w Spółdzielni Usługowej "[...]" w L. "stwarzała możliwość powstania choroby zawodowej." D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Oddział w L. wydał w dniu 7 lutego 2007 r. orzeczenie lekarskie nr [...] znak: [...] o rozpoznaniu u E. S. choroby zawodowej – przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespołu cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1). W oparciu o powyższe orzeczenie lekarskie oraz ocenę narażenia zawodowego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. wydał, w dniu [...] marca 2007 r., decyzję Nr [...] znak: [...] o stwierdzeniu u E. S. choroby zawodowej - przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespołu cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1). Od powyższej decyzji odwołał się zakład pracy Spółdzielnia Usługowa "[...]" w L. nie zgadzając się z faktem, że E. S., wykonując czynności zawodowe, była narażona na ruchy monotypowe, które doprowadziły do powstania choroby zawodowej. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zwrócił się do D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. Oddział w L. o skierowanie E. S. na badanie lekarskie w trybie odwoławczym. W dniu 19 maja 2008 r. do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we W. wpłynęło orzeczenie lekarskie z Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1) u E. S.. W orzeczeniu lekarskim stwierdzono, że: "W trakcie obecnej hospitalizacji, w wykonanym aktualnie badaniu EMG stwierdzono neurograficzne cechy zespołu cieśni nadgarstka obustronnie. Ponadto potwierdzono obecność w szyjnym odcinku kręgosłupa zmian o charakterze zwyrodnieniowym i dyskopatycznym. Na podstawie przeprowadzonej analizy dotychczasowej dokumentacji lekarskiej i wyniku badania EMG oraz konsultacji neurologicznej i ortopedycznej stwierdzono brak dostatecznych podstaw do uznania u badanej zawodowej etiologii obustronnego zespołu cieśni nadgarstka. Z oceny sposobu wykonywania pracy wynika, że czynności wykonywane przez sprzątaczkę nie mają charakteru ruchów monotypowych o dużej powtarzalności w zakresie stawów nadgarstkowych (ruchy zginania, prostowania, nawracania i odwracania), powodujących w konsekwencji długotrwały ucisk na pnie nerwów obwodowych i wystąpienie zespołu cieśni." W ocenie przeprowadzającej badanie placówki całokształt obserwacji klinicznej, przy uwzględnieniu opinii konsultującego neurologa i ortopedy, nie upoważnia do rozpoznania u badanej przewlekłej choroby zawodowej obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstków. W związku z powyższym, mając na uwadze dwa odmienne stanowiska placówek diagnostyczno-orzeczniczych, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., pismem z dnia 26 maja 2008 r. zwrócił się do D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. Oddział w L. o skierowanie zainteresowanej na badanie lekarskie do Instytutu Medycyny Pracy w Ł., którego opinia w ww. sprawie zostanie uznana za ostateczną. W dniu 16 lutego 2010 r. do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we W. wpłynęło pismo Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia 3 lutego 2010 r. zawierające uzupełnienie orzeczenia lekarskiego, w którym potwierdzono elektro neurofizjologiczne i kliniczne cechy zespołu cieśni nadgarstka po stronie prawej. Po przeanalizowaniu całości zgromadzonej dokumentacji lekarskiej, przeprowadzonym badaniu lekarskim oraz na podstawie wyników badań pomocniczych jednostka orzecznicza nie znalazła podstaw do uznania etiologii zawodowej rozpoznanego u pacjentki zespołu cieśni nadgarstka. W uzasadnieniu stanowiska Instytut Medycyny Pracy w Ł. podał, że analiza czynności zawodowych badanej wykazała szeroki i różnorodny zakres czynności, które nie miały charakteru ruchów monotypowych o dużej powtarzalności w stawach nadgarstkowych, powodujących w konsekwencji długotrwały ucisk na pnie nerwów obwodowych i wystąpienie zespołu cieśni oraz, że wykonywane czynności bardziej angażowały stawy łokciowe i barkowe. Ponadto podniesiono, iż pewien wpływ na przebieg kliniczny i dolegliwości ze strony kończyn górnych mają wielopoziomowe zmiany dyskopatyczne w odcinku szyjnym kręgosłupa uciskające na korzenie nerwów rdzeniowych. W związku z powyższym Instytut Medycyny Pracy w Ł. podtrzymał dotychczasowe stanowisko, że brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni nadgarstka u E. S., co jest zgodne ze stanowiskiem Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. E. S., nie zgadzając się ze stanowiskiem Instytutu Medycyny Pracy w Ł., złożyła oświadczenie, w którym dokładnie opisała wykonywane przez siebie czynności zawodowe wskazując, że miały one wpływ na utratę zdrowia. Swoje stanowisko w sprawie zakresu obowiązków i wykonywanych czynności na stanowisku pracy sprzątaczki oraz opis obsługiwanych urządzeń przedstawił również zakład pracy Sąd Rejonowy w Lubinie. D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. biorąc pod uwagę fakt, że informacje zawarte w obu ww. oświadczeniach mogły mieć wpływ na wynik sprawy, zwrócił się do obu placówek badawczo-rozwojowych o wyrażenie opinii. Instytut Medycyny Pracy w Ł., w piśmie z dnia 30 sierpnia 2010 r. podtrzymał stanowisko zawarte w piśmie z dnia 3 lutego 2010 r. i stwierdził, że zakres czynności opisywanych przez zainteresowaną był szeroki, różnorodny, lecz nie miał charakteru ruchów monotypowych o dużej powtarzalności w stawach nadgarstkowych. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. także podtrzymał brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. W motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. stwierdził, że w przypadku E. S. prowadzone postępowanie dotyczyło choroby zawodowej - przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy: zespołu cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20 pkt 1 wg wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r.). Zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych dokonane czynności w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne. Wobec czego D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. nie odmawia mocy dowodowej orzeczeniom lekarskim i opiniom, wydanym na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Do stwierdzenia choroby zawodowej przez Państwową Inspekcję Sanitarną muszą być spełnione łącznie, jak to wynika z definicji choroby zawodowej zawartej w art. 2351 Kodeksu pracy oraz § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, dwa warunki: 1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych, 2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy. W przypadku E. S. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Oddział w L. dnia 7 lutego 2007 r. wydał orzeczenie lekarskie o stwierdzeniu choroby zawodowej, natomiast zarówno Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu lekarskim z dnia 7 kwietnia 2008 r. jak i Instytut Medycyny Pracy w Ł. w opinii z dnia 3 lutego 2010 r. wykluczyły możliwość rozpoznania choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1) u zainteresowanej. Jako główną przyczynę braku rozpoznania choroby zawodowej obie placówki badawczo-rozwojowe podały brak związku przyczynowego z wykonywaną pracą zawodową. Obie jednostki orzecznicze stwierdziły zgodnie, że wykonywane przez E. S. czynności nie były ruchami monotypowymi i obciążały głównie stawy barkowe i łokciowe, a nie nadgarstki. Nadto, występującą u zainteresowanej chorobę powiązały ze zmianami dyskopatycznymi w odcinku szyjnym kręgosłupa. W orzeczeniu lekarskim D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. Oddział w L. podkreślano większe obciążenie podczas pracy kończyny górnej dominującej (prawej u osoby praworęcznej), co miało uzasadniać rozpoznanie u pacjentki zespołu cieśni nadgarstka po stronie prawej. Tymczasem w badaniu EMG wykonanym w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. stwierdzono zaburzenia przewodnictwa praktycznie w takim samym stopniu w zakresie obu nerwów pośrodkowych (w obu nadgarstkach), co dodatkowo przemawia przeciwko związkowi przyczynowo-skutkowemu z pracą zawodową. Wg lekarzy specjalistów obustronny zespół cieśni w obrębie nadgarstka o charakterze tzw. idiopatycznym dotyczy często kobiet około 50 roku życia, a jako przyczyny wskazuje się m.in. zaburzenia hormonalne związane z okresem okołomenopauzalnym. Innymi czynnikami ryzyka są zaburzenia endokrynne i metaboliczne, zmiany pourazowe i zwyrodnieniowe stawów rąk i kręgosłupa szyjnego, skutki uboczne działania leków (m.in. leków antykoncepcyjnych, estrogenów i leków przeciwbólowe z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych), choroby tkanki łącznej np. reumatoidalne zapalenie stawów, zespoły wrodzone i idiopatyczne. W przypadku E. S. niewątpliwymi czynnikami ryzyka są: okres okołomenopauzalny, zaburzenia hormonalne związane z usunięciem macicy wraz z przydatkami oraz zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego. W związku z powyższym, po przeanalizowaniu całości zgromadzonego materiału dowodowego i uwzględnieniu nowych okoliczności D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. uchylił decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Legnicy i orzekł brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – zespołu cieśni w obrębie nadgarstka u E. S. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu E. S. wniosła o jej uchylenie w całości. Skarżąca nie zgadza się z rozstrzygnięciem o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - zespołu cieśni w obrębie nadgarstka; kwestionuje analizę narażenia zawodowego przeprowadzoną w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. oraz w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. ze względu na uniemożliwienie skarżącej zademonstrowania wykonywanych przez nią czynności. W odpowiedzi na skargę D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. wniósł o jej oddalenie w całości. Organ potrzymał argumentację faktyczną i prawną przestawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy). To oznacza, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem. Sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy została wydana na podstawie i w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. W ramach sprawowanej przez sąd administracyjny kontroli legalności działań organów administracji publicznej usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego przez sąd może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania w zakresie określonym w art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 1270, z późn. zm. - przywoływanej, jako: P.p.s.a.). Ponadto wymaga podkreślenia, że zakres kontroli sądowoadministracyjnej wyznaczony jest przepisem art. 134 § 1 P.p.s.a., co oznacza, że sprawowana jest w ona w granicach danej sprawy, a sąd administracyjny ją sprawujący nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi ani powołaną w niej podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji wyłącznie pod kątem legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organ odwoławczy dokonał wadliwej interpretacji przepisów prawa oraz naruszył przepisy postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia rozważenia interesu prawnego pracodawcy do bycia stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Definicję strony postępowania administracyjnego zawiera przepis art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Wyrażenie "interes prawny" użyte w treści powyższego artykułu, oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Podkreślenia jednakże wymaga, że kształt tego interesu jest zawsze wyznaczony przez prawo materialne, może on zatem być różny wobec różnych regulacji prawnych. Niewątpliwie istotną (relewantną) cechą "strony" w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest to, że jest ona podmiotem własnych praw (interesów prawnych) lub obowiązków, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 k.p.a., może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 1998 r., sygn. akt III SA 955/07, LEX 34944). Interes prawny musi być przy tym "własny", a nie jak można go wywodzić wyłącznie z sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie związki między nimi byłyby silne i nawet gdyby związki te miały charakter nie tylko faktyczny ale i prawny. Podkreślić należy, że istnienie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym podmiot wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego mogącymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji. Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1676/07, w którym wskazano, że zakład pracy nie ma przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym choroby zawodowej osoby u niego zatrudnionej. Jak trafnie wskazano, w powyższym orzeczeniu w poprzednim okresie interes prawny zakładów pracy w uczestniczeniu w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej wyrażał się w tym, że były one zobowiązane do wypłaty jednorazowych odszkodowań poszkodowanym pracownikom, niezależnie od świadczeń wypłacanych z tego tytułu przez Zakłady Ubezpieczeń Społecznych. Na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 kwietnia 2002 r., sygn. P 5/01 orzekającego niezgodność z Konstytucją RP art. 32 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułów wypadków przy pracy i chorób zawodowych, Zakład Ubezpieczeń Społecznych został zobowiązany do wypłacania jednorazowych odszkodowań z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych pracownikom wszystkim zakładów pracy i członkom ich rodzin. Powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego wszedł w życie - zgodnie z art. 190 ust. 3 Konstytucji RP - w dniu 19 czerwca 2002 r. Aktualnie zatem jednorazowe odszkodowanie z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu pracownika albo śmierci pracownika wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej jest świadczeniem z ubezpieczenia społecznego uregulowanym w ustawie z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.). Tym samym w obecnym stanie prawnym zerwano z obowiązującym poprzednio dualizmem podmiotów zobowiązanych do wypłaty jednorazowych odszkodowań dla poszkodowanych pracowników. W związku z tym, że zakład pracy nie jest już zobowiązany do wypłacenia pracownikowi jednorazowego świadczenia z tytułu choroby zawodowej, odpadła materialnoprawna podstawa do udziału zakładu pracy w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Brak podstawy materialnoprawnej, z którą ustawa wiązałoby powstanie po stronie zakładu pracy obowiązku lub przyznanie uprawnienie przesądza z kolei, że zakład nie ma interesu prawnego opartego na prawie lub chronionego przez prawo do bycia stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 października 2010 r., sygn. II SA/Po 422/10, [w:] Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Mając powyższe na względzie Sąd wskazuje, że Spółdzielnia Usługowa "[...]" w L., wnosząc odwołanie od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, nie legitymowała się własnym interesem prawnym do wniesienia powyższego środka. Spółdzielnia nie była bowiem stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, co z kolei przesądza o braku możliwości zaskarżania wydanych w tym postępowaniu orzeczeń. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie interes prawny do bycia stroną postępowania administracyjnego nie może być wyinterpretowany z § 8 ust. 3 pkt. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 105, poz. 869), w którym wskazano, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo jej braku organ przesyła pracodawcy lub pracodawcom zatrudniającym pracownika. Przepis ma charakter przepisu procesowego, z którego nie wynikają prawa lub obowiązki materialnoprawne dla pracodawcy. Nakłada bowiem na organy prowadzące postępowanie jedynie obowiązek doręczenia wydanego rozstrzygnięcia, nie przesądzając jednocześnie o jakichkolwiek uprawnieniach lub obowiązkach, które wiązałyby się z wydaną decyzją. Tym samym nie ma on żadnego bezpośredniego wpływu na istnienie własnego interesu Spółdzielni do bycia stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Interes wynikający z § 8 ust. 3 pkt. 2 powyższego rozporządzenia może być rozpatrywany jedynie w kategorii interesu faktycznego, nie zaś interesu prawnego, z którego można by interpretować określone prawa lub obowiązki zakładu pracy. W świetle powyższych rozważań uznać należy, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym, pracodawca oraz były pracodawca osoby, względem której toczy się postępowanie w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, nie ma interesu prawnego do bycia stroną postępowania. Tym samym Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., rozpoznając wniesione przez Spółdzielnię Usługową "[...]" w L. odwołanie od decyzji organu I instancji, dopuścił się naruszenia art. 28 oraz art. 138 § 1 k.p.a., a więc dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] października 2010 r. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy zobowiązany jest do uwzględnienia zawartej w niniejszym wyroku oceny prawnej, a w konsekwencji, rozważyć konieczność umorzenia postępowania odwoławczego, jako wniesionego przez podmiot nie mający przymiotu strony.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło