II SA/Gl 1149/10
WyrokWSA w Gliwicach2011-04-15
Skład orzekający: Iwona Bogucka, Ewa Krawczyk, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że wnioskodawca o wznowienie postępowania powinien być traktowany jako strona postępowania środowiskowego, mimo braku praw rzeczowych do nieruchomości objętej inwestycją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja SKO nie narusza prawa, ponieważ organ pierwszej instancji nie przeanalizował wystarczająco szczegółowo położenia nieruchomości wnioskodawcy o wznowienie postępowania względem terenu inwestycji. Brak ten, w połączeniu z potencjalnym powiązaniem technologicznym planowanego przedsięwzięcia z innymi działaniami inwestora oraz wątpliwościami co do raportu oddziaływania na środowisko, uzasadniał uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. SKO prawidłowo wskazało na potrzebę dokładniejszej analizy statusu strony.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo [C] Sp. z o.o. (następnie [E] S.K.A.) wniosło o wznowienie postępowania zakończonego decyzją środowiskową dla instalacji do wytrawiania stali, twierdząc, że nie zostało uwzględnione jako strona. Wnioskodawca podnosił, że jego nieruchomości graniczą z terenem inwestycji, a planowane przedsięwzięcie jest częścią większego procesu technologicznego, co może negatywnie oddziaływać na jego plany inwestycyjne. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, ale odmówił uchylenia decyzji, uznając, że wnioskodawca nie ma statusu strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, wskazując na błędy w analizie położenia nieruchomości i raportu środowiskowego. Skargę na decyzję SKO wniosła inwestor, [A] Sp. z o.o.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant referent - stażysta Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.
Ostateczną decyzją z dnia [...] r., znak[...], Prezydent Miasta R. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla budowy instalacji do wytrawiania stali o łącznej pojemności wanien procesowych do 30 m³ na terenie należącym do [A] Sp. z o.o. w K. przy ul. [...]. Planowane przedsięwzięcie dotyczyło uruchomienia przez [A] Sp z o.o. instalacji do wytrawiania stali składającej się z 2 wanien procesowych i 4 wanien płuczących o pojemności 12,7 m³ każda. Inwestycja została przewidziana do realizacji na działce nr [a] na terenach należących niegdyś do [B].
Pismem z dnia [...] r. Przedsiębiorstwo [C] Sp. z o.o. z siedzibą w K. wystąpiło do Prezydenta Miasta R. o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją ponieważ nie zostało w nim uwzględnione jako jego strona. Przedsiębiorstwo wskazało, że działka nr [a] wchodzi w skład większej nieruchomości objętej księgą wieczystą [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy w K. Nieruchomość ta graniczy z kolei z szeregiem nieruchomości należących do Przedsiębiorstwa [C]Sp. z o.o., a w szczególności z działkami nr [b], [c], [d], [e],[f], [g],[h], [i], [j], [k], która to okoliczność była znana organowi, gdyż wynikała z mapy ewidencyjnej złożonej przez inwestora. Niezrozumiałe dla Przedsiębiorstwa było również uwzględnienie jako strony postępowania [D] Sp. z o.o., której nieruchomość także sąsiaduje z terenem planowanej inwestycji i która w podobny sposób została narażona na oddziaływanie planowanej inwestycji. Interes prawny i ekonomiczny ostatnio wymienionej Spółki jest jednak mniej zagrożony planowaną działalnością, gdyż zajmuje się ona również obróbką metali, natomiast Przedsiębiorstwo [C] planuje wykorzystanie swoich nieruchomości pod budowę obiektów handlowo-biurowych, co jest zgodne z obowiązującym planem miejscowym. Tym samym wszelkiego rodzaju emisje związane z budową instalacji przemysłowych mogących znacząco oddziaływać na środowisko, powodują potencjalne zagrożenie dla planowanych przez wnioskodawcę przedsięwzięć gospodarczych.
Wnioskujące o wznowienie postępowania Przedsiębiorstwo podało także, że [A] Sp. z o.o. dokonała oczywistego obejścia przepisów regulujących ochronę środowiska przeprowadzając całkowicie sztuczny i oderwany od rzeczywistego charakteru inwestycji podział projektu na trzy odrębne postępowania administracyjne dotyczące środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację planowanej inwestycji. Poza postępowaniem prowadzonym przez Prezydenta Miasta R. prowadzone są bowiem jeszcze dwa inne postępowania. Przed Prezydentem Miasta Z. toczy się mianowicie postępowanie dotyczące wytrawiania stali w wannach o łącznej pojemności powyżej 30 m³. Z kolei przed Prezydentem Miasta M. toczy się postępowanie dotyczące obróbki cieplnej wyrobów stalowych, w obu tych postępowaniach Przedsiębiorstwo [C] ma status strony. Z raportów środowiskowych złożonych w tych sprawach wynika też, że wytrawianie stali stanowi integralną część tego samego procesu technologicznego, który już jest prowadzony w zakładzie. Proces ten polega na walcowaniu kęsów stalowych na gorąco, ich obróbce cieplnej i wytrawianiu oraz końcowej obróbce mechanicznej w celu uzyskania różnego rodzaju kształtowników. Tym samym ewidentnym zamiarem [A] Sp. z o.o. jest rozszerzenie prowadzonej działalności obejmującej cały tak zdefiniowany proces technologiczny na terenie sąsiadującym z terenami Przedsiębiorstwa [C]. Kwestią budzącą szczególną wątpliwość jest także ubieganie się [A] o wydanie decyzji dotyczącej wytrawiania stali w wannach o łącznej pojemności przekraczającej 30 m³. W tej sytuacji powstaje pytanie czy wanny objęte "[...]" postępowaniem są tymi samymi, czy też innymi wannami procesowymi mającymi powstać w tym zakładzie. Jeśli tak to dojdzie wówczas do skumulowania pojemności wanien do wytrawiania stali, co spowoduje zmianę kwalifikacji planowanego przedsięwzięcia, bowiem będzie się ono mieścić w ramach przedsięwzięć, o jakich jest mowa w § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm. – dalej zwane rozporządzeniem RM). W tym stanie rzeczy organ winien odpowiedzieć na pytanie, czy ta sama inwestycja w mniejszym lub większym zakresie z uwagi na pojemność wanien procesowych może być przedmiotem dwóch toczących się równolegle postępowań. W ocenie Przedsiębiorstwa [C] oba warianty powinny zostać rozważone w ramach jednego postępowania i powinny znaleźć odzwierciedlenie w raporcie. Wnioskująca o wznowienie postępowania Spółka zauważyła także, że przedsięwzięcie to mieści się w § 2 ust. 2 pkt 1 lit a rozporządzenia RM, co powoduje jego sprzeczność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Plan ten zabrania bowiem realizacji na tym terenie przedsięwzięć, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko jest obligatoryjne. Wreszcie Spółka wskazała, że prawdopodobną przyczyną wydania decyzji zgodnej z wnioskiem inwestora było błędne przekonanie organu, że planowane przedsięwzięcie stanowi kontynuację dotychczasowej funkcji obiektu.
Postanowieniem z dnia [...] r. Prezydent Miasta R. działając w oparciu o art. 149 i art. 150 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie. Następnie decyzją z dnia [...] r. znak: [...] odmówił uchylenia wskazanej na wstępie decyzji środowiskowej. W uzasadnieniu podał, że analizując ponownie sprawę rozważył czy Przedsiębiorstwu [C] Sp z o.o. ( aktualnie [E] S.K.A. z siedzibą w K.) przysługiwał status strony postępowania. W analizie tej organ wziął pod uwagę art. 28 k.p.a. oraz art. 74 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o cechach oddziaływania na środowisko ( Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm. – dalej w skrócie ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku). Z przepisów tych należy zaś wysnuć wniosek, że stronami postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej są oprócz wnioskodawcy podmioty posiadające prawa rzeczowe do nieruchomości objętych zakresem oddziaływania przedsiewzięcia. Dalej organ podał, że mając powyższe na uwadze wystapił do pełnomocnika inwestora o przekazanie informacji dotyczących technologicznego powiązania instalacji do wytrawiania stali z innymi planowanymi przedsięwzięciami będącymi przedmiotem postępowań toczących się przed Prezydentami Miasta Z. i M., a także czy w przedłożonym raporcie oddziaływania na środowisko uwzględnione zostały te przedsięwzięcia. Odpowiadając na to wezwanie [A] Sp. z o.o. podała, że przedsięwzięcia wskazane we wniosku o wznowienie postępowania nie są powiązane ze sobą technologicznie, a raport oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia uwzględnia wszelkie inne planowane przez Spółkę inwestycje w tym m.in. kwestię kumulacji oddziaływań ma środowisko. Następnie organ stwierdził, że [E] S.K.A. będąca następcą prawnym Spółki [C] nie posiada praw rzeczowych do nieruchomości, na której realizowane będzie planowane przedsięwzięcie, ani też do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania tego przedsięwzięcia. Obszar zaś oddziaływania przedsięwzięcia został wskazany na mapie ewidencyjnej stanowiącej część raportu oddziaływania na środowisko.
W dalszej części uzasadnienia organ zaakceptował stanowisko inwestora stwierdzając, że stanowiąca przedmiot postępowania instalacja do wytrawiania stali nie jest technologicznie powiązana z rozbudową instalacji do obróbki cieplnej wyrobów stalowych. Z kolei instalacja do wytrawiania stali w wannach procesowych o pojemności pow. 30 m³ jest traktowana przez inwestora opcjonalnie, a zatem nie zajdzie sytuacja, że obie instalacje będą funkcjonowały równolegle. Prezydent R. stwierdził też, że raport oddziaływania na środowisko obejmuje również kwestię kumulowania się oddziaływań na środowisko planowanej rozbudowy zakładu. Zamieszczone w raporcie obliczenia dotyczące emisji zanieczyszczeń dowodzą zaś, że emitowane do atmosfery w trakcie produkcji chlorowodór, pył, dwutlenki siarki i azotu oraz tlenek węgla nie będą przekraczały dopuszczalnych stężeń. Na podstawie złożonego raportu organ stwierdził także, że również emisja hałasu do środowiska po uruchomieniu nowej instalacji nie będzie przekraczała dopuszczalnych poziomów na granicy terenów chronionych.
Mając powyższe na uwadze organ uznał, że [E] S.K.A. nie przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją, bowiem jej nieruchomości nie sąsiadują bezpośrednio z działką nr [a] stanowiącą teren inwestycji, ani też nie znajdują się w obszarze oddziaływania tego przedsięwzięcia wskazanym w raporcie i konsekwencji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. orzekł, jak we wskazanej wyżej sentencji decyzji.
W odwołaniu [E] S.K.A. domagała się uchylenia decyzji organu I instancji. Zarzuciła jej wydanie z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 4 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że nie przysługiwał jej status strony postępowania. Uzasadniając te zarzuty Spółka w pierwszym rzędzie podniosła, że [A] Sp. z o.o. w sposób oczywisty obeszła przepisy ochrony środowiska dokonując całkowicie sztucznego podziału projektu na trzy odrębne postępowania administracyjne. W dalszej części uzasadnienia strona odwołująca się podała, że błędne jest stanowisko organu I instancji dotyczące sąsiadowania jej nieruchomości z działką, na której planowane jest podjęcie działalności, bowiem działka ta nie stanowi odrębnej nieruchomości i wraz z innymi działkami objętymi jedną księgą wieczystą stanowi nieruchomość graniczącą z jej nieruchomościami. [E] S.K.A. ponownie też podniosła kwestię nierównego traktowania przez organ podmiotów, których nieruchomości graniczą z nieruchomością inwestora. W dalszej części uzasadnienia odwołania Spółka wskazała na braki przedłożonego przez inwestora raportu oddziaływania na środowisko, a w szczególności naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 7 i pkt 8 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, a także nieprawidłowe obliczenia dotyczące emisji zanieczyszczeń do atmosfery oraz emisji hałasu do środowiska. W jej ocenie spowodowało to nieprawidłowe oznaczenie w raporcie obszaru oddziaływania spornej inwestycji. Wątpliwości strony budzi także prowadzone równolegle postępowanie przed Prezydentem Miasta Z. dotyczące środowiskowych uwarunkowań dla procesu wytrawiania stali w wannach procesowych o pojemności powyżej 30 m³. W tej sytuacji należy bowiem udzielić odpowiedzi na pytanie, czy mogą być prowadzone przed dwoma różnymi organami postępowania dotyczące realizacji tej samej inwestycji tyle, że w mniejszym, bądź większym zakresie. Odwołująca się Spółka podniosła wreszcie, że organ I instancji rażąco naruszył prawo. Wytrawianie stali w wannach procesowych o pojemności do 30 m³ mieści się bowiem co prawda w grupie przedsięwzięć wskazanych w § 3 rozporządzenia RM, jednakże z uwagi na charakter zakładu wskazany w § 2 ust. 2 pkt 1 lit a tego rozporządzenia w sprawie winien zostać sporządzony raport o oddziaływaniu na środowisko. W związku z tym planowane przedsięwzięcie rażąco narusza ustalenia obowiązującego planu miejscowego, który zakazuje lokalizacji na tym terenie przedsięwzięć, dla których sporządzenie raportu jest obligatoryjne.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta R. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Wskazało, że w jego ocenie decyzja organu I instancji nie spełnia zarówno materialnych jak i procesowych wymogów przewidzianych przepisami prawa. Organ I instancji nie zanalizował bowiem położenia poszczególnych nieruchomości odwołującej się Spółki względem działki, na której ma zostać zrealizowana inwestycja. W szczególności organ ten nie wziął pod uwagę położenia nieruchomości nr [l], której współużytkownikiem wieczystym jest odwołująca się Spółka. SKO w K. zwróciło także uwagę, że postępowanie dowodowe organ I instancji oparł na raporcie oddziaływania na środowisko sporządzonym dla "Budowy instalacji do wytrawiania stali w [A] Sp. z o.o." Natomiast postępowanie zostało wznowione w sprawie "Budowy instalacji do wytrawiania stali o łącznej pojemności wanien procesowych do 30 m³ na terenie należącym do [A] Sp. z o.o. w K. na działce nr [a] w obrębie dzielnicy [...] przy ul. [...] w K.". Dla tak planowanego przedsięwzięcia niemożliwym jest uznanie za dowód w sprawie raportu sporządzonego dla innego przedsięwzięcia nawet, jeżeli planowane były one niegdyś jako jedna inwestycja. Trzeba mieć także na uwadze, że w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia raport jest dowodem, który podlega badaniu ze szczególna starannością, choć jego ustalenia nie wiążą organu administracji publicznej. Kolegium podzieliło także stanowisko odwołującej się strony, że przedłożony raport nie spełnia wymogów wynikających z art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. W znajdującym się w aktach sprawy raporcie zamieszczony został co prawda rozdział zatytułowany "Opis wariantów możliwych do zastosowania", ale omówione w nim zostały tylko dwa warianty (niepodejmowania przedsięwzięcia oraz wariant najkorzystniejszy dla środowiska). W raporcie nie wskazano też wyraźnie, czy opisany w nim wariant proponowany jest jednocześnie najkorzystniejszy dla środowiska oraz nie podano innego racjonalnego wariantu alternatywnego.
Skargę na tę decyzję wniosła [A] Sp. z o.o. zastępowana przez radcę prawnego A. R., zarzucając jej wydanie z naruszeniem art. 7, art. 28 i art. 77 k.p.a. oraz art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. W oparciu o te zarzuty Spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi zakwestionowane zostało w pierwszym rzędzie stanowisko SKO dotyczące braku zanalizowania przez organ I instancji położenia poszczególnych nieruchomości [E] S.K.A. względem terenu planowanej inwestycji. Skarżąca wskazała, że to właśnie po wnikliwej analizie zgromadzonych w sprawie dowodów organ uznał, iż domagająca się wznowienia postępowania Spółka nie posiada przymiotu strony postępowania. Brak jest też podstaw do stwierdzenia, że nie zanalizowano położenia działki nr [l]. W uzasadnieniu swojej decyzji Prezydent Miasta R. wskazał bowiem, że przedłożony przez inwestora raport oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko zawiera informacje pozwalające na przyjęcie, iż jej oddziaływanie nie będzie wychodzić poza obszar wyznaczony na mapie ewidencyjnej. Skarżąca powołała się także na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 1995 r., VI SA 13/95, [w:] ONSA 1995/4/154, która jej zdaniem zachowała aktualność pod rządami obowiązujących przepisów. Zgodnie z uzasadnieniem tej uchwały także w przypadku inwestycji o szczególnej uciążliwości nie sposób wykluczyć, że owo oddziaływanie nie będzie wykraczać poza nieruchomość, na której wznoszony jest obiekt, co powoduje brak podstaw do poszukiwania uzasadnienia lub przesłanek z art. 28 k.p.a. po stronie właściciela sąsiedniej nieruchomości. Zdaniem strony skarżącej nie jest również zasadny argument Kolegium dotyczący posłużenia się w sprawie raportem sporządzonym dla innego przedsięwzięcia niż to, którego dotyczy decyzja. Analiza treści, a nie jedynie umieszczonego na okładce tytułu tego raportu jednoznacznie bowiem wskazuje, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy przedsięwzięcia opisanego w tym raporcie. Wreszcie skarżąca podniosła, że organ I instancji wnikliwie uzasadnił, iż omawiany raport spełnia wymogi określone w art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.
W odpowiedzi na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji. W szczególności podkreślił zaś brak zanalizowania w decyzji organu I instancji położenia działki o numerze ewidencyjnym [l], której współużytkownikiem wieczystym jest Spółka wnioskująca o wznowienie postępowania. Za nietrafne Kolegium uznało też kwestionowanie jego poglądu, że znajdujący się w aktach sprawy raport został sporządzony dla innego przedsięwzięcia oraz braku w tym raporcie obligatoryjnych elementów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu, bowiem w ocenie Sądu zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. nie narusza przepisów prawa materialnego oraz przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...) (art. 1 § 1). Kontrola o jakiej mowa wyżej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2) i polega na zbadaniu czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa materialnego i procesowego. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, Sąd dokonuje oceny wpływu tego naruszenia na wynik sprawy. Dodać trzeba, że powyższych ustaleń Sąd dokonuje wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Przechodząc po tej uwadze wstępnej do analizy prawnej zaskarżonego aktu stwierdzić należy, że będące przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne, toczyło się w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, jakim jest wznowienie postępowania administracyjnego. Ta instytucja procesowa, ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, która zakończona została decyzją ostateczną i w stosunku, do której zaistniała jedna ze wskazanych w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. okoliczności będących podstawami wznowienia postępowania. Wznowienie postępowania administracyjnego uregulowane przepisami art. 145 – 153 k.p.a. ma na celu usuwanie wad, jakimi są obarczone ostateczne decyzje administracyjne i postanowienia od których przysługiwało zażalenie czy wręcz eliminację takich dotkniętych wadami prawnymi orzeczeń z obrotu prawnego w przypadku zaistnienia ustawowych przesłanek takiego rozstrzygnięcia. Jedną z przesłanek nakazujących organowi wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest brak udziału w postępowaniu jednej ze stron bez jej własnej winy. Na tę przesłankę wznowienia postępowania powołało się Przedsiębiorstwo [C] Sp. z o.o. aktualnie [E] S.K.A. Złożenie przez stronę podania o wznowienie wszczyna postępowanie wstępne w sprawie wznowienia, które kończy się albo opartym na przepisie art. 149 § 1 k.p.a. postanowieniem o wznowieniu postępowania, albo decyzją odmawiającą wznowienia postępowania. W kontrolowanej sprawie prawidłowo organ I instancji wznowił postępowanie uznając za konieczne zbadanie wystąpienia wskazanej we wniosku przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wskazać należy, że z oczywistych względów podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez Spółkę [E] z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 148 § 2 k.p.a. Decyzja Prezydenta Miasta R. została wydana bowiem w dniu [...] r., a wniosek o wznowienie postępowania Spółka sporządziła w dniu [...] r.
Odnosząc się do głównego powodu uchylenia decyzji organu I instancji podzielić należy pogląd organu odwoławczego, że decyzja Prezydenta Miasta R. odmawiająca w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. uchylenia ostatecznej decyzji tego organu nie spełnia wynikających z przepisów prawa wymogów zarówno procesowych jak i materialnych. Organ I instancji nie zanalizował bowiem w sposób szczegółowy położenia działek [b], [c], [d], [i], [j], [k], [m], [n] (dwie ostatnio wskazane działki zostały we wniosku oznaczone jako działki nr [e],1[f] i [g],[h]), do których tytuły prawnorzeczowe posiadała wnioskująca o wznowienie postępowania Spółka. Organ ten uznał przy tym, że w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właścicielom nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z terenem planowanej inwestycji na ogół przysługuje status strony postępowania nie dostrzegając jednocześnie, że trzy działki drogowe, których współużytkownikiem wieczystym jest [E] S.K.A. graniczą bezpośrednio z działką nr [a]. Działki te co prawda nie zostały wskazane w tym wniosku, ale nie zwalniało to organu od poczynienia ustaleń dotyczących tej kwestii. W uzupełnieniu ustaleń faktycznych organu I instancji Kolegium stwierdziło zaś, że [E] S.K.A. jest współużytkownikiem wieczystym działki nr [l] graniczącej bezpośrednio z działką nr [a]. Organ I instancji minął się zatem z prawdą wskazując, że żadna z działek wnioskodawcy nie graniczy z terenem inwestycji. Dostrzec też należy, że Spółka jest także współużytkownikiem wieczystym działek nr [o] i [p], których rogi przylegają do działki nr [a], na której zaplanowana została realizacja wanien procesowych do wytrawiania stali.
Znajdujący się tymczasem w aktach sprawy wyrys z mapy ewidencyjnej, sporządzony w skali 1 : 2000, nie pozwala Sądowi na dokonanie precyzyjnych ustaleń dotyczących położenia innych działek wnioskodawcy, a to m.in. z powodu trudności z odczytaniem naniesionych na tę mapę numerów ewidencyjnych poszczególnych działek. O braku dokonania przez Prezydenta Miasta R. jakichkolwiek ustaleń dotyczących położenia działek [E] S.K.A. względem terenu planowanej inwestycji świadczy niewniesienie jakichkolwiek uwag dotyczących błędnego oznaczenia we wniosku z dnia [...] r. działek oznaczonych numerami [m] i [n]. Brak przedmiotowych ustaleń wynikał, jak się zdaje z zaakceptowania przez organ I instancji stanowiska zawartego w raporcie oddziaływania na środowisko, że oddziaływanie spornej inwestycji ograniczy się do działki nr [a] oraz kilku innych działek, które znajdują się w użytkowaniu wieczystym inwestora. Poza terenem inwestora w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia znalazła się natomiast tylko stanowiąca użytek drogowy działka nr [r] będąca w użytkowaniu wieczystym [D] Sp. z o.o.
W ocenie Sądu istotnym powodem, dla którego decyzja Prezydenta Miasta R. nie mogła utrzymać się w obrocie prawnym było także oparcie ustaleń dotyczących stron postępowania wyłącznie na danych zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz informacjach przekazanych przez inwestora. W szczególności organ I instancji zaakceptował bezkrytycznie stanowisko inwestora dotyczące prezentowanego przez Spółkę [E] poglądu, że wytrawianie stali stanowi integralną część tego samego procesu technologicznego, który już jest prowadzony w zakładzie. Proces ten polega zaś na walcowaniu kęsów stalowych na gorąco, ich obróbce cieplnej i wytrawianiu oraz końcowej obróbce mechanicznej w celu uzyskania różnego rodzaju kształtowników. Zdaniem Spółki domagającej się wznowienia postępowania [A] Sp. z o.o. rozszerzy zatem dotychczas prowadzoną działalność, co będzie oddziaływać na tereny sąsiednie. Pogląd ten należało zatem rozpatrzeć także w oparciu o inne dowody, a to w związku chociażby z przepisem § 2 ust. 2 pkt 1a rozporządzenia RM obowiązującego w dacie podejmowania decyzji przez organy obu instancji na mocy art. 173 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Planowane przez inwestora przedsięwzięcie ma bowiem zostać zrealizowane na terenie zakładu zaliczonego do przedsięwzięć wymienionych w § 2 ust. 1 tego rozporządzenia, co jest w sprawie bezsporne i na co wskazał w postanowieniu uzgadniającym z dnia [...] r., nr [...] Regionalny Inspektor Ochrony Środowiska w K.
Zwrócić należy w tym kontekście uwagę, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w oparciu o który organ uznał, że Spółce [E] nie przysługiwał status strony postępowania stanowi jeden z dowodów w sprawie i jak każdy inny dowód podlega on regułom postępowania dowodowego. Tym samym organ nie mógł do złożonego przez inwestora raportu podchodzić bezkrytycznie oraz miał obowiązek w razie jakichkolwiek wątpliwości wezwać stronę do jego uzupełnienia, a także winien na te okoliczność wysłuchać w obecności stron postępowania autorki tego raportu. W ocenie Sądu nie było także żadnych przeszkód, aby organ ustalając czy Spółka [E] posiada przymiot strony postępowania posłużył się wreszcie innymi środkami dowodowymi. W szczególności organ ten powinien zwrócić się do biegłego dysponującego wiadomościami specjalnymi o wydanie opinii w tej sprawie. Do tego typu działań obligowało Prezydenta Miasta R. nie tylko wskazany przepis rozporządzenia RM, ale także przyznanie Spółce [E] przymiotu strony w równolegle toczących się postępowaniach przed Prezydentem Miasta Z; oraz Prezydentem Miasta M.
Niezależnie od powyższych wskazań podkreślić trzeba, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzić powinna osoba dysponująca odpowiednią wiedzą dotyczącą planowanego przedsięwzięcia. Nie oznacza to jednak, że autor, czy autorzy raportu muszą być biegłymi w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ( vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lipca 2007 r., IV SA/Wa 15/07, [w:] LEX nr 362515). Także NSA w jednym ze swoich wyroków wskazał, że raport o oddziaływaniu na środowisko jest dokumentem prywatnym będącym dowodem w sprawie administracyjnej przedkładanym przez inwestora, zaś inne podmioty uczestniczące w postępowaniu administracyjnym jako strony lub na prawach strony mają wynikającą z przepisów o postępowaniu dowodowym w administracji, normowanym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, możliwość zgłoszenia wniosków dowodowych zmierzających do podważenia miarodajności tego dowodu, np. w postaci opinii sporządzonej przez inną osobę posiadającą odpowiednią wiedzę" (wyrok NSA z dnia 23 lutego 2007 r., II OSK 363/06, Nieruchomości 2007, nr 7, s. 15). W doktrynie podkreśla się, że mimo zmiany przepisów charakter raportu nie uległ zmianie, a zatem i zaprezentowany pogląd NSA nic nie stracił na swojej aktualności ( por. K. Gruszecki, Komentarz do art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku [w:] K. Gruszecki, Komentarz do ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX/ el. 2009 ).
Z urzędu zwrócić należy wreszcie uwagę, że orzekające w sprawie organy obu instancji nie wypowiedziały się merytorycznie w kwestii zgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z przepisami planu miejscowego, do czego zobowiązywał ich art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Pominięcie tej kwestii w orzeczeniu SKO nie miało jednak, w ocenie Sądu wpływu na wynik sprawy, a to z uwagi na treść kontrolowanego rozstrzygnięcia oraz etap toczącego się postępowania.
Z przytoczonych względów na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło