III SA/Wa 1757/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa, Sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Protokolant ref. staż. Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi J.B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz J. B. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania przed organem odwoławczym A. i J. małżonków B. (dalej: Skarżący) w sprawie odwołania z dnia 11 września 2009 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] sierpnia 2009r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. Z akt sprawy wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. określił A. i J. małżonkom B. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. w kwocie 46.302 zł. Pismem z dnia 11 września 2009 r. W. S. złożył odwołanie od powyższej decyzji informując, że pełnomocnictwo do reprezentowania Strony znajduje się w aktach sprawy dotyczącej wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w L., pismem z dnia 18 września 2009 r., skierowanym do A. i J. B. wyjaśnił, że pełnomocnik po wszczęciu postępowania dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczone pełnomocnictwo dotyczące konkretnej sprawy. Następnie, po przekazaniu akt sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej w W. wezwał w trybie art. 155 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz.60 z późn. zm. dalej: O.p) W. S. pismem z dnia 26 listopada 2009 r. do złożenia do akt sprawy, w terminie 7 dni, pełnomocnictwa do reprezentowania przed organem odwoławczym Skarżących w sprawie odwołania z dnia 11 września 2009 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] sierpnia 2009 r. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że wezwanie zostało odebrane w dniu 30 listopada 2009 r. Pismem z dnia 2 grudnia 2009 r. W. S. odmówił dołączenia do akt sprawy pełnomocnictwa informując, że zostało ono złożone w dniu 13 maja 2009 r. do Urzędu Skarbowego w L. przy sprawie dotyczącej stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych. Uznał, iż żądanie złożenia kolejnego pełnomocnictwa jest bezpodstawne. Następnie, pismem z dnia 9 grudnia 2009 r. W. S. został wezwany, w trybie art. 169 O.p, do uzupełnienia odwołania z dnia 11 września 2009 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] sierpnia 2009r. o pełnomocnictwo do reprezentowania przed organem odwoławczym Skarżących. Wezwanie zostało doręczone w dniu 15 grudnia 2009 r. Ww. wezwanie zostało równocześnie wysłane do wiadomości Skarżących. Pismem z dnia 17 grudnia 2009 r. W. S. ponownie odmówił dołączenia do akt sprawy pełnomocnictwa, informując, że zostało ono uprzednio złożone do Urzędu Skarbowego w L.. Wnioskiem z dnia 18 marca 2010 r. W. S. wystąpił do Dyrektora Izby Skarbowej w W. o przywrócenie terminu do złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania Skarżących przed organem odwoławczym w sprawie odwołania z dnia 11 września 2009 r. W uzasadnieniu wniosku zarzucono skierowanie wezwania do uzupełnienia braku formalnego (złożenia pełnomocnictwa lub złożenia podpisów na odwołaniu) jedynie do niego z pominięciem Skarżących, przez co nastąpiło naruszenie ich praw. Jednocześnie wnioskodawca wskazał, iż pełnomocnictwo zostało przesłane do akt sprawy pismem z dnia 15 stycznia 2010 r. Zdaniem pełnomocnika brak formalny odwołania został uzupełniony. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż zgodnie z art. 162 § 1 O.p na stronie wnioskującej o przywrócenie terminu spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia braku swojej winy. Powinna ona uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. We wniosku z dnia 18 marca 2010 r. pełnomocnik Strony nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do złożenia pełnomocnictwa nastąpiło bez jego winy. Nie zostały wskazane przyczyny istniejące w czasie, w którym należało złożyć pełnomocnictwo, które miały charakter ciągły i ustały umożliwiając jego złożenie w terminie późniejszym. Wskazał, iż o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Za takie powody uznaje się, np. nagłą chorobę, awarię komunikacyjną, pożar, powódź. Co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Przywrócenie terminu nie jest również dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Dyrektor podkreślił, że w odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia, a zatem ocena, czy dochowali reguł starannego działania winna być dokonywana w oparciu o odpowiednio wysokie kryteria. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2010 r. pełnomocnik skarżącego zarzucił rażące naruszenie: art. 162 § 1, art. 155 § 1, art. 159 pkt 3, 4, i 6 w związku z art. 169 § 1, art. 121 § 1 i art. 124 O.p oraz obrazę art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 78 Konstytucji RP. W uzasadnieniu skargi Pełnomocnik podniósł, iż wezwania o uzupełnienie braków formalnych były wadliwe. Wskazał, iż pierwsze wezwanie z 26 listopada 2009 r. nie zawierało informacji i podstawy prawnej braku formalnego (art. 169 § 1 O.p), a drugie z dnia 9 grudnia 2009 r. nie było oparte na art. 155 O.p. Ponadto wezwania nie zawierały przyczyn charakteru żądania oraz sprecyzowania sposobu jego spełnienia. W ocenie pelnomocnika organ był w posiadaniu trzech odpisów pełnomocnictw wysłanych pismami z dnia 21 kwietnia 2009 r., 12 maja 2009 r., oraz 15 stycznia 2010 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd może czynić przedmiotem swoich rozważań i ocen wszystkie aspekty skargi, bez względu na treść zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd ma prawo, a także obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (patrz J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz" Wydawnictwo Lexis Nexis, Warszawa 2004, str. 197). Co prawda, ocena legalności postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu opiera się na zbadaniu, czy prawidłowo organ uznał, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki przywrócenia terminu, określone w art. 162 § 1 i § 2 O.p., a także czy Strona dochowała terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, niemniej jednak istotne w niniejszej sprawie jest, iż Sąd w stosunku do skarżącego, wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 2835/10 uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] pozostawiające odwołanie bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd stwierdził, iż nie było podstaw prawnych do pozostawienia odwołania bez rozpoznania ze względu na brak pełnomocnictwa, ponieważ udzielone pełnomocnictwo w postępowaniu o stwierdzenie nadpłaty rozciągało się na postępowanie w sprawie określenia zobowiązania podatkowego. Zatem prawidłowo udzielone pełnomocnictwo istniało i było w aktach sprawy. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, należało wyeliminować z obrotu postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa, skoro organ podatkowy dysponował tym pełnomocnictwem. Zatem nie jest zasadne pozostawienie w obrocie prawnym ww. postanowienia. W związku z powyższym bezprzedmiotowe jest rozważanie kwestii spełnienia przesłanek formalnych do przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa, w sytuacji gdy takie pełnomocnictwo w aktach administracyjnych znajdowało się. Innymi słowy, nie można przywrócić terminu do dokonania czynności, która w terminie została dokonana. W tym stanie rzeczy, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt ustawy.