II OSK 2041/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-03-05
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Jerzy Stelmasiak, Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o skreślenie lekarza weterynarii z rejestru członków izby, jest zobowiązany do zbadania, czy zachodzą przesłanki do skreślenia z urzędu, w szczególności dotyczące nieuiszczania składek członkowskich?Ratio decidendi
Wniosek strony o skreślenie z rejestru członków izby nie ogranicza obowiązku organu do zbadania, czy zachodzą przesłanki do skreślenia z urzędu, zwłaszcza gdy przepis materialny (art. 18 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych) nakłada na organ obowiązek działania w określonych sytuacjach. Nieuiszczanie składek członkowskich przez okres dłuższy niż rok stanowi samodzielną podstawę do skreślenia z rejestru, a także do stwierdzenia utraty uprawnień do wykonywania zawodu, co z kolei jest podstawą do skreślenia z rejestru.Stan faktyczny
Lekarz weterynarii A.S. złożył wniosek o skreślenie go z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej, wskazując na zaprzestanie wykonywania zawodu z powodu wieku i stanu zdrowia oraz wyrejestrowanie działalności gospodarczej. Organy izby odmówiły skreślenia, uznając, że nie zrzekł się on prawa wykonywania zawodu, co było warunkiem skreślenia według organów. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił uchwałę organu odwoławczego, wskazując na naruszenie przepisów KPA i pominięcie przez organy przesłanki nieuiszczania składek członkowskich przez okres dłuższy niż rok. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną izby, która kwestionowała obowiązek badania przesłanki nieuiszczania składek z urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Teresa Zyglewska /spr./ Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Stojek po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 czerwca 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 608/11 w sprawie ze skargi A.S. na uchwałę Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wykreślenia z rejestru członków Izby Lekarsko-Weterynaryjnej oddala skargę kasacyjną.
UZASADNINIE
Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.S. w przedmiocie odmowy wykreślenia z rejestru członków Izby Lekarsko – Weterynaryjnej uchylił zaskarżoną uchwałę.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd wskazał następujący stan faktyczny i prawny sprawy:
Rada Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej uchwałą z dnia
[...] września 2010 r. na podstawie art. 29 pkt 1 w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 2 ustawy
z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 767 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku A.S. z dnia 9 czerwca 2010 r. o skreślenie z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej odmówiła skreślenia lekarza weterynarii A.S. z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie.
W uzasadnieniu organ podał, iż pismem z dnia 9 czerwca 2010 r. A.S. wniósł o jego skreślenie z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie albo o wydanie decyzji odmawiającej uwzględnia jego wniosku. W uzasadnieniu pisma wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, wpis do rejestru członków izby lekarsko - weterynaryjnej obowiązany jest uzyskać lekarz weterynarii, który ma prawo wykonywania zawodu i zamierza wykonywać zawód na terenie działania danej izby. Przepis art. 17 ust. 2 ww. ustawy stanowi, że do rejestru wpisuje się lekarzy weterynarii spełniających następujące warunki: posiadających prawo wykonywania zawodu lekarza weterynarii, zamierzających wykonywać zawód na obszarze działania izby. W świetle art. 17 ust. 3 ww. ustawy, lekarze weterynarii, którzy posiadają prawo wykonywania zawodu, lecz tego zawodu nie wykonują, mogą być wpisani do rejestru członków Izby na ich wniosek. W tym przypadku wpis ma charakter fakultatywny, a nie obligatoryjny. Wnioskodawca wskazał, że stanowisko Izby przedstawione w piśmie z dnia 19 maja 2010 r., zgodnie z którym skreślenie
z rejestru członków izby byłoby możliwe tylko po zrzeczeniu się przez niego prawa wykonywania zawodu, jest rażąco sprzeczne z normą wynikającą z art. 17 ust. 1, 2
i 3 ww. ustawy. Zgodnie z tą normą obowiązek posiadania wpisu w rejestrze członków Izby istnieje wyłącznie wówczas, gdy lekarz weterynarii posiada prawo wykonywania zawodu i jednocześnie ten zawód wykonuje.
Organ uznał powyższe stanowisko strony skarżącej za niezasadne i wskazał, że A.S. mający dyplom lekarza weterynarii nr [...] z dnia 26 marca 1964 r. wydany przez Wyższą Szkołę Rolniczą we Wrocławiu posiada prawo wykonywania zawodu lekarza weterynarii na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej
i został wpisany do rejestru lekarzy weterynarii Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko - Weterynaryjnej w Szczecinie na mocy uchwały nr 1 z dnia 17 listopada 1992 r.
W piśmie z dnia 6 maja 2010 r. A.S. stwierdził, że z dniem
30 września 2009 r. zakończył działalność gospodarczą i wniósł o wyrejestrowanie gabinetu z tą datą, a także o wykreślenie go z rejestru członków izby. Wskazał, że nie wróci do pracy ze względu na stan zdrowia i osiągnięty wiek 71 lat.
Pismem z dnia 19 maja 2010 r. Prezes Rady zwrócił się do A.S. z prośbą o złożenie pisemnego, jednoznacznego wyjaśnienia, czy zawarta w piśmie z dnia 6 maja 2010 r. prośba o wykreślenie z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko - Weterynaryjnej w Szczecinie, jest równoznaczna ze zrzeczeniem się przez skarżącego prawa wykonywania zawodu lekarza weterynarii. Organ powołał się na przepisy art. 18 ust. 1 i 6a ustawy
o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko weterynaryjnych, regulujący prawne podstawy skreślenia lekarza weterynarii z rejestru członków danej izby.
Wskazał, że na podstawie akt osobowych zainteresowanego można dojść do wniosku, że w rachubę wchodzi skreślenie go z rejestru członków izby jedynie
w ramach przyczyny stanowiącej "utratę prawa wykonywania zawodu" z uwagi na zrzeczenie się prawa wykonywania zawodu (art. 18 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6a pkt 4 ustawy). Rada Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie
w celu podjęcia uchwały o utracie prawa wykonywania zawodu i w konsekwencji - uchwały o wykreśleniu ww. z rejestru członków, musi dysponować wyraźnym oświadczeniem w przedmiocie zrzeczenia się prawa wykonywania zawodu. Brak oświadczenia uniemożliwi Radzie podjęcie uchwały w tym przedmiocie.
Rada przywołała treść art. 18 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii
i izbach lekarsko – weterynaryjnych.
Organ wskazał, że przepis ten zawiera zamknięty katalog przypadków, kiedy okręgowa rada lekarsko - weterynaryjna podejmuje rozstrzygnięcie o skreśleniu lekarza weterynarii z rejestru. Powoływane przez wnioskodawcę przepisy zakresem normowania obejmują wpis do rejestru członków izby, nie zaś skreślenie z tego rejestru.
W ocenie Rady bez ingerencji ustawodawcy, nie ma możliwości poszerzenia katalogu podstaw skreślania lekarzy weterynarii z rejestru członków danej Izby.
Z uwagi na fakt, iż skarżący jednoznacznie dał wyraz tego, że nie zamierza zrzekać się prawa wykonywania zawodu, w ocenie organu brak było podstawy faktycznej
i prawnej do skreślenia z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko - Weterynaryjnej.
Odwołanie od wskazanej na wstępie uchwały złożył A.S.
Krajowa Rada Lekarsko-Weterynaryjna uchwałą z dnia [...] grudnia 2010 r. po rozpoznaniu odwołania na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 11 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę Rady Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej nr [...] z dnia [...] września 2010 r.
Rozpoznając sprawę organ odwoławczy powołał się na art. 18 ust. 1 ustawy
o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych. Wskazał, że cytowana regulacja jest jedyną, która określa podstawy skreślania lekarzy weterynarii z rejestrów członków izb. Podobnie jak organ I instancji wskazał, że przepis ten obejmuje zamknięty katalog przypadków, kiedy okręgowa rada lekarsko - weterynaryjna podejmuje rozstrzygnięcie o skreśleniu lekarza weterynarii z rejestru.
Organ odwoławczy stwierdził, iż powoływane przez wnioskodawcę przepisy zakresem normowania obejmują wpis do rejestru członków izby, nie zaś skreślenie
z tego rejestru. Zrzeczenia się prawa wykonywania zawodu nie można utożsamiać
z zrzeczeniem się tytułu lekarza weterynarii nadanego w dyplomie lub w innym dokumencie potwierdzającym kwalifikacje do wykonywania zawodu lekarza weterynarii.
W ocenie organu w odniesieniu do osoby skarżącego, Rada mogła rozważać skreślenie z rejestru na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6a pkt 4 ustawy, tzn. w związku z utratą wykonywania zawodu na skutek zrzeczenia się przez lekarza weterynarii prawa wykonywania zawodu. Inne podstawy całkowicie nie przystawały do stanu faktycznego sprawy.
Skargę na uchwałę Krajowej Rady Lekarsko-Weterynaryjnej w Warszawie
z dnia 9 grudnia 2010r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie A.S. wnosząc o jej uchylenie.
Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego w tym:
- art. 18 ust 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych poprzez przyjęcie, że stanowi on jedyną i wyłączną podstawę do
rozpatrzenia wniosku o skreślenie z rejestru członków;
- art. 17 ust. 1-3 w zw. z art. 29 pkt 1 i art. 10 ust.2 pkt 2 ww. ustawy, przez uznanie, iż nie stanowią one podstawy do skreślenia z rejestru członków okręgowej izby lekarsko-weterynaryjnej lekarza weterynarii na jego wniosek, który ze względu nazaprzestanie wykonywania zawodu nie ma obowiązku być członkiem rady okręgowej izby lekarsko-weterynaryjnej;
- art. 18 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy przez niezastosowanie pomimo, iż od ponad roku nie opłaca składek członkowskich.
Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu i podniósł, iż od
1 października 2009 r. ze względu na wiek i stan zdrowia zaprzestał wykonywania zawodu i ostatecznie wyrejestrował działalność gospodarczą. Od ponad roku nie opłaca także składek członkowskich.
W skardze podniósł, iż z treści przepisu art. 17 ust. 2 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych wynika, że do rejestru wpisuje się lekarzy weterynarii spełniających łącznie następujące warunki:
1) posiadających prawo wykonywania zawodu lekarza weterynarii;
2) zamierzających wykonywać zawód na obszarze działania izby.
Zgodnie z art. 17 ust. 3 ww. ustawy, lekarz weterynarii który ma prawo wykonywania zawodu, lecz tego zawodu nie wykonuje, może być na swój wniosek wpisany do rejestru. W tym przypadku wpis ma charakter fakultatywny, a nie obowiązkowy. Skarżący spełnia jedynie pierwszą z tych przesłanek, ponieważ posiada prawo wykonywania, jednak nie wykonuje zawodu. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 17 ust. 3 ww. ustawy, jako lekarz weterynarii, który ma prawo wykonywania zawodu, lecz tego zawodu nie wykonuje, ma prawo a nie obowiązek być wpisanym do rejestru członków izby.
Zdaniem skarżącego, stanowisko organu, iż wykreślenie z rejestru członków izby byłoby możliwe jedynie w przypadku zaistnienia jednej z przesłanek określonych
w art. 18 ust. 1 ww. ustawy, nie znajduje oparcia w przepisach ustawy. Przepis ten wskazuje bowiem, w jakiej sytuacji rada obligatoryjnie i z urzędu dokonuje skreśleń. Zatem w przypadkach określonych w powyższym przepisie, rada dokonuje skreślenia z rejestru członków izby niezależnie od woli lekarza weterynarii figurującego
w rejestrze, a nawet wbrew jego woli. Natomiast żaden z przepisów ww. ustawy wprost nie określa przypadków, w których na wniosek lekarza weterynarii, rada może dokonać skreślenia.
Podstawy do skreślenia lekarza weterynarii z rejestru członków izby na jego wniosek, zdaniem skarżącego, należy upatrywać w treści art. 29 pkt 1, art. 10 ust.2 pkt 2 ustawy w zw. z art. 17 ust.2 i 3 powołanej ustawy. Skoro bowiem do zadań okręgowej rady lekarsko-weterynaryjnej należy min. prowadzenie rejestru członków izby i tym samym decydowanie, w granicach prawa, które osoby powinny figurować w rejestrze, to nie ma przeszkód, aby w oparciu o uprawnienia wywiedzione
z powyższych przepisów rada zadecydowała, na wniosek lekarza weterynarii,
o skreśleniu go z rejestru. Jeżeli bowiem lekarz weterynarii mający prawo wykonywania zawodu, lecz tego zawodu nie wykonujący, ma prawo a nie obowiązek posiadać wpis do rejestru członków izby, to obowiązku takiego nie może mieć również lekarz weterynarii, który po wpisaniu do rejestru zaprzestał wykonywania zawodu. Przyjęcie odmiennego poglądu świadczyłoby o nierównym traktowaniu podmiotów, znajdujących się takiej samej sytuacji. Wynika to także z istoty fakultatywności wpisu.
Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie uchylił zaskarżoną uchwałę.
Sąd I instancji wskazał, że przedmiotem zaskarżenia była uchwała Krajowej Rady Lekarsko - Weterynaryjnej z dnia [...] grudnia 2010 r. wydana w oparciu o art. 39 ust. 1 pkt 11 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko - weterynaryjnych, mocą której Krajowa Rada utrzymała w mocy uchwałę Rady Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko - Weterynaryjnej z dnia [...] września 2010 r. odmawiającej skreślenia lekarza weterynarii A.S. z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie.
Sąd podkreślił, że w uzasadnieniu organ stwierdził, iż skreślenie z rejestru członków izby nie było możliwe, gdyż skarżący nie zrezygnował z prawa do wykonywania zawodu, a co wymagane jest przez przepis art. 18 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6a pkt 4 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, tj.
w związku z utratą prawa wykonywania zawodu na skutek zrzeczenia się przez lekarza weterynarii tego prawa.
Zdaniem Sądu I organy orzekające naruszyły art. 7, 77 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zw. dalej kpa, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd wywodził, że postępowanie administracyjne winno być przeprowadzone
z zachowaniem wszystkich reguł określonych w kpa, m.in. w zgodzie z określoną
w art. 7 kpa zasadą prawdy obiektywnej. Zgodnie z nią organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Ponadto organy prowadzące postępowanie mają obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością (art. 77 kpa).
W szczególności organ jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego,
a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa (art. 107 § 3 kpa). Samo uzasadnienie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację ogólnej zasady przekonywania. Powinno nadto umożliwiać organom nadzoru i sądowi administracyjnemu sprawdzenie prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, iż zasadnie organy I i II instancji wskazały, że tylko w wypadkach określonych enumeratywnie, a wiec wyczerpująco, w art. 18 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych okręgowa rada skreśla lekarza weterynarii z rejestru członków okręgowej izby lekarsko weterynaryjnej. Taki stan prawny wynika z wykładni językowej omawianego przepisu. Z uwagi na użycie w nim wyrazu "skreśla", organ
w przypadku pojawienia się przesłanek określonych w tym przepisie dokonuje skreślenia lekarza weterynarii z członków okręgowej izby. Przepis ten nie wprowadza zatem fakultatywności rozstrzygnięcia. Ponadto żaden inny przepis ustawy
o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych nie zawiera regulacji odnoszącej się do kwestii skreślenia z rejestru członków izby. Jest to zatem jedyna podstawa skreślenia zawarta w ww. ustawie.
Zdaniem Sądu I instancji pomimo prawidłowego zinterpretowania charakteru ww. przepisu w postępowaniu administracyjnym nie zauważono, że w sprawie mogła pojawić się przesłanka określona w pkt 5 omawianego przepisu, tj. fakt zaprzestania płacenia składek członkowskich przez skarżącego przez okres jednego roku. Fakt ten strona podnosiła w sprawie. W ocenie Sądu podjęte przez organy obu instancji rozstrzygnięcia, w zestawieniu ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym budzą w związku z tym poważne wątpliwości i z tego względu zdaniem Sądu, nie można przyjąć, by na obecnym etapie sprawa dojrzała do merytorycznego rozstrzygnięcia. Okoliczność regularnego płacenia składek przez członków - lekarzy weterynarii, okręgowe rady izb powinny badać z urzędu, skoro jak wyżej zaznaczono jest to jedna z obligatoryjnych podstaw skreślenia z listy, a okręgowe rady izb kierują działalnością izb w okresie pomiędzy okręgowymi zjazdami lekarzy weterynarii min. poprzez prowadzenie bieżących spraw izb (art. 29 pkt 4 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko - weterynaryjnych). Art. 18 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że okręgowa rada lekarsko-weterynaryjna skreśla lekarza weterynarii z rejestru członków okręgowej izby lekarsko-weterynaryjnej w przypadku nieuiszczania składki członkowskiej przez okres dłuższy niż 1 rok (pkt 5). W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że organ posiadał samodzielną podstawę do wykreślenia skarżącego
z członków izby. Z oświadczeń strony znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że A.S. nie uiszczał składek od stycznia 2009 r., natomiast decyzja organu I instancji została wydana w dniu 9 czerwca 2010 r. tj. półtora roku po zaprzestaniu płacenia składek, przepis natomiast wskazuje jako podstawę skreślenia na okres niepłacenia składek powyżej jednego roku. Sąd I instancji wywodził, że okoliczności tej organ nie zbadał i nie odniósł się jako przyczyny i podstawy skreślenia. Ustosunkowanie się do tej kwestii w tej sytuacji nie znalazło również odzwierciedlenia w uzasadnieniu podjętej uchwały. Organ winien kwestię tę wyjaśnić i dać temu wyraz w uzasadnieniu. Z tego względu Sąd uznał, że materiał sprawy jest niepełny, tym bardziej, że skarżący powoływał się na okoliczność zaprzestania płacenia składek, a sama Zachodniopomorska Izba w roku 2009 prowadziła postępowanie administracyjne w tym zakresie. Sytuacja ta obliguje organ do dokładnego sprawdzenia w postępowaniu administracyjnym faktu zaprzestania płacenia i okresu nieuiszczania składek, a w konsekwencji organ powinien dać mu wyraz w uzasadnieniu podjętej uchwały kończącej sprawę.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 17 ust. 1-3
w zw. z art. 29 pkt 1 i art. 10 ust.2 pkt 2 ww. ustawy, przez uznanie, iż nie stanowią one podstawy do skreślenia z rejestru członków okręgowej izby lekarsko-weterynaryjnej lekarza weterynarii na jego wniosek, który ze względu na zaprzestanie wykonywania zawodu nie ma obowiązku być członkiem rady okręgowej izby lekarsko-weterynaryjnej. Jedyną podstawą prawną do skreślenia członka izby
z rejestru jest art. 18 ustawy. Żaden inny przepis nie zawiera takiej regulacji,
a w szczególności nie zawiera jej art. 17 ww. ustawy, który dotyczy obowiązków lekarza weterynarii związanych z wpisem do rejestru. Podobnie przepisy art. 10 i 29 ww. ustawy nie zawierają takiej podstawy. Regulują one sprawy organizacyjne samorządu i działalności rady.
Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrolując legalność zaskarżonej uchwały stwierdził, iż uchwała ta nie odpowiada przepisom prawa, gdyż została podjęta bez należytego zebrania i zbadania całego materiału sprawy. To zaniedbanie miało wpływ na wynik sprawy. Tym samym naruszono art. 7, 77 i 107 § 3 kpa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Krajowa Izba Lekarsko – Weterynaryjna.
W skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności art. 18 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko – weterynaryjnych (DZ. U. z 2009 r., nr 93, poz. 767).
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Krajowa Izba Lekarsko – Weterynaryjna wywodziła, że zaskarżona uchwała o odmowie wykreślenia A.S.
z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko – Weterynaryjnej została podjęta na wniosek. Przyczyną zaś podjęcia zaskarżonej uchwały była odmowa zrzeczenia się prawa wykonywania zawodu lekarza weterynarii przez A.S..
Skarżąca kasacyjnie podkreśliła, że Sąd pominął natomiast fakt, że wykreślenie skarżącego z rejestru członków Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko – Weterynaryjnej na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 5 ustawy, tzn. nieuiszczanie składek członkowski ponad 1 rok jest równoznaczne z pozbawieniem wykonywania zawodu lekarza weterynarii, co jednoznacznie wynika z postanowień art. 6 a pkt 5 tej ustawy.
Skarżąca kasacyjnie podkreśliła, że przy podejmowaniu uchwały kierowała się żądaniem wniosku.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną A.S. wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Sprawa ta mogła być więc rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko
w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Krajowa Izba Lekarsko – Weterynaryjna w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodziła, że nie była zobligowana do rozpoznania sprawy także pod kątem zastosowania art. 18 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko weterynaryjnych ( DZ. U. z 2009 r., nr 93, poz. 767), albowiem sprawa rozpoznawana była w granicach wniosku złożonego przez A.S.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można zgodzić się z takim zapatrywaniem.
Zauważyć należy, że zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Przepis ten nie stanowi jednak samoistnej normy prawnej będącej podstawą wszczęcia postępowania w określonej sprawie. O przyjęciu, czy w danej sprawie mamy do czynienia z zasadą skargowości, czy też oficjalności przesądzają przepisy prawa materialnego.
W rozpoznawanej sprawie przepis art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko weterynaryjnych daje okręgowej radzie lekarsko – weterynaryjnej uprawnienie do działania z urzędu, a więc wszczęcia postępowania z urzędu. Wniosek strony stanowił więc w tym zakresie jedynie asumpt do podjęcia przez ten organ działań z urzędu. Przepis ten bowiem stanowi, iż "Okręgowa rada lekarsko – weterynaryjna skreśla lekarza weterynarii
z rejestru członków okręgowej izby lekarsko – weterynaryjnej" w przypadkach w nim wymienionych.
Tylko w razie przyjęcia jako bezwzględnie obowiązującej w danej sprawie zasady skargowości, a zatem dopuszczalności wszczęcia postępowania wyłącznie na wniosek strony przekroczenie granic skargowości stanowiłoby naruszenie prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2007 r., II OSK 1010/06).
W przypadku, gdy przepis prawa materialnego nie normuje expressis verbis inicjatywy wszczęcia postępowania w danej kategorii spraw administracyjnych, należy przyjąć, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest określenie ciążących na jednostce obowiązków, ograniczenia lub cofnięcia uprawnień - wszczęcie postępowania następuje z urzędu ( patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 lutego 2012r., II OSK 2232/10, LEX 1138117).
W rozpoznawanej sprawie, przepis art. 18 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko – weterynaryjnych nakłada na organ obowiązek dokonania określonych czynności ( skreślenia lekarza weterynarii z rejestru),
a więc postępowanie winno toczyć się z urzędu, a organ zobowiązany był do dokonania oceny czy nie zachodzą, którekolwiek z przesłanek określonych
w powołanym wyżej artykule.
W takiej sytuacji zasadnie więc Sąd I instancji przyjął, iż w toku postępowania organ winien ocenić, czy zachodzą przesłanki z art. 18 ust. 1 pkt 5 . 1 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko – weterynaryjnych , a więc czy ze strony A.S. doszło do niepłacenia składek przez okres dłuższy niż rok.
Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej zauważyć należy, że nieuiszczanie składek członkowskich przez okres dłuższy niż rok stanowi przesłankę do skreślenia lekarza weterynarii z rejestru członków okręgowej izby lekarsko – weterynaryjnej ( art. 18 ust. 1 pkt 5). Okoliczność ta stanowi także podstawę do stwierdzenia przez okręgową radę lekarsko – weterynaryjną utraty uprawnień do wykonywania zawodu lekarza weterynarii w oparciu o art. 6a pkt 5 ustawy
o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko – weterynaryjnych. Utrata uprawnień w przypadkach określonych w art. 6a ustawy zaś stanowi samodzielną przesłankę do skreślenia lekarza weterynarii z rejestru członków okręgowej izby lekarsko – weterynaryjnej w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 1 powołanej wyżej ustawy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie
art. 184 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło