II OSK 2196/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia NSA Jolanta Rudnicka ( spr.) Protokolant sekretarz sądowy Marcin Kowalski po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej H. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Kr 539/11 w sprawie ze skargi H. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 7 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 539/11 oddalił skargę H. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] stycznia 2011r. w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej . W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie decyzji nr [...] Wojewody [...] z dnia 14 października 2009 r. zobowiązano H. W. do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń położonych w liniach rozgraniczających teren planowanej inwestycji. H. W., pismem z dnia 25 maja 2010 r. wniosła następujące zarzuty: - brak wymagalności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym (art.27 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm., dalej jako "u. p. e. a."), - brak wskazania podstawy prawnej obowiązku (art. 27 § 1 pkt 3 u. p. e. a.), - brak wskazania podstawy prawnej prowadzenia egzekucji (art.27 § 1 pkt 6 u.p. e.a), - brak oznaczenia obowiązku podlegającego wykonaniu (art. 27 § 1 pkt 3 u. p. e. a.), - brak dołączenia dowodu doręczenia upomnienia do przesłanego zobowiązanej tytułu wykonawczego (art. 27 § 3 u. p. e. a.). Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. wierzyciel - Prezydent Miasta K., reprezentowany przez Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K., działając na podstawie art. 34 § 1 i 2 w związku z art. 18 u. p. e. a. oraz art. 124 k.p.a., po rozpatrzeniu powyższych zarzutów, uznał je za nieuzasadnione. Organ wskazał, w zakresie zarzutu braku wymagalności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, że decyzja nr [...] z dnia [...] października 2009 r. została zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności, który do tej pory nie został uchylony przez organ rozpoznający odwołanie od decyzji, którym jest Minister Infrastruktury, co wyłącza zasadę, na którą w zarzutach powołuje się zobowiązana, wynikającą z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.) o dopuszczalności wydania nieruchomości dopiero po upływie 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. W rozpatrywanym przypadku H. W. została wezwana do dobrowolnego wydania swojej, nieruchomości - jednakże odmówiła. W związku z tym wierzyciel wszczął postępowanie egzekucyjne w oparciu o nadany decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 27 § 1 pkt 3 u. p. e. a. wierzyciel podniósł, że do tytułu wykonawczego z dnia [...] kwietnia 2010 r. wpisano jako akt normatywny stanowiący podstawę do wydania aktu administracyjnego ustalającego obowiązek -ustawę z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Przepisy tej ustawy stanowią materialną podstawę do wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a decyzja ta jest podstawą do prowadzenia egzekucji. W kwestii zarzutu braku wskazania podstawy prawnej prowadzenia egzekucji wierzyciel stanął na stanowisku, iż kwestionowany przez zobowiązaną tytuł wykonawczy jest stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym i został wystawiony w oparciu o wzór tytułu wykonawczego ustalony na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przepisy tego rozporządzenia nie przewidują możliwości zmiany podstawy prawnej prowadzenia egzekucji. We wzorze tytułu wykonawczego po rubryce 25 została wskazana podstawa prawna podlegania obowiązku egzekucji administracyjnej - art. 2 § 1 pkt 3 u. p. e. a. i rubryki tej wierzyciel przy wypełnianiu tytułu nie może zmienić. Taka korekta stanowiłaby naruszenie upoważnienia do wydawania aktów wykonawczych, które w zakresie egzekucji administracyjnej przysługuje Ministrowi Finansów. Ponadto Prezydent Miasta K. wskazał, że do zobowiązanej i do jej pełnomocnika wysłano stosowne upomnienia, zaś żaden przepis prawa nie statuuje obowiązku dołączenia upomnienia do tytułu wykonawczego, który doręcza się zobowiązanemu. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła H. W., podnosząc że wierzyciel bezzasadnie zanegował istnienie wad tytułu wykonawczego, a to: - braku wskazania podstawy prawnej obowiązku, - braku wskazania podstawy prawnej prowadzenia egzekucji, - braku oznaczenia obowiązku podlegającego wykonaniu, - braku dołączenia dowodu doręczenia upomnienia. Skarżąca nie zgodziła się również ze stanowiskiem Prezydenta Miasta K. odnośnie bezzasadności zarzutu braku wymagalności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym i powtórzyła argumentację przedstawioną w zarzutach z dnia 25 maja 2010 r. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art. 18, art. 27 i art. 33 u. p. e. a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając w całości argumentację organu pierwszej instancji. Na powyższe rozstrzygnięcie H. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając naruszenie prawa materialnego: - art. 27 § 1 pkt 1 u. p. e. a. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż przez wymagalność obowiązku rozumie się także opatrzenie decyzji rygorem natychmiastowej wykonalności, - art. 27 § 1 pkt 3 u. p. e. a. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż organ egzekucyjny właściwie wskazał podstawę prawną wykonania obowiązku, - art. 27 § 1 pkt 6 u. p. e. a. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż przez "wskazanie podstawy prawnej" wystarczy rozumieć samo wskazanie decyzji lub aktu normatywnego, - art. 27 § 3 u. p. e. a. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż w niniejszej sprawie organ egzekucyjny precyzyjnie oznaczył obowiązek podlegający wykonaniu, a przepisy nie przewidują obowiązku dołączenia dowodu doręczenia upomnienia. Ponadto H. W. zarzuciła postanowieniu naruszenie jej interesu prawnego poprzez uznanie skuteczności egzekucji, w wyniku której skarżąca utraciła własność i posiadanie nieruchomości bez otrzymania za nią odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargę stwierdził, że jest ona nieuzasadniona. Odnosząc się do zarzutów wniesionych przez zobowiązaną H. W. w toku postępowania egzekucyjnego, Sąd podzielił stanowisko wierzyciela i Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Prawidłowo – zdaniem Sądu- uznano, że obowiązek stwierdzony tytułem wykonawczym jest wymagalny. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 1 i 3 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych nadają decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygor natychmiastowej wykonalności na wniosek właściwego zarządcy drogi, uzasadniony interesem społecznym lub gospodarczym. Decyzja ta zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. W niniejszej sprawie rygor natychmiastowej wykonalności został nadany decyzją nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] października 2009r. (k. 14 akt adm.). Nie znajduje zatem zastosowania wskazywany przez skarżącą art. 16 ust. 2 cyt. ustawy, wprowadzający ograniczenia czasowe wydania nieruchomości, wobec treści w/w art. 17 ust. 1 i 3, stanowiących lex specialis wobec art. 16 ust. 2. Przedmiotowy tytuł wykonawczy wskazuje podstawę prawną nałożonego obowiązku i w związku z tym kolejny zarzut skarżącej nie mógł zostać uwzględniony. Sąd podzielił pogląd, że wskazanie podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku może sprowadzać się do powołania decyzji, z mocy której na zobowiązanym ciąży egzekwowany obowiązek i nie jest konieczne wskazywanie przepisów prawa materialnego, będących podstawą jej wydania. Powyższe spełnia wymóg określony w art.27 § 1 pkt 3 u. p. e. a. W kontrolowanej sprawie w tytule wykonawczym z dnia [...] kwietnia 2010 r. powołano decyzję, która stanowi podstawę prawną obowiązku oraz opisano treść tego obowiązku. Treść obowiązku wskazana została w sposób precyzyjny. Sąd przypomniał, że zgodnie z art. 26 § 1 i 2 u. p. e. a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru (§ 1). Wzór, o którym mowa w § 1, określa w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw finansów publicznych. Wzór ten zawiera treść określoną w art. 27, a ponadto umożliwia elektroniczne przetwarzanie danych zawartych w tytule wykonawczym (§ 2). W przedmiotowej sprawie tytuł wykonawczy został wystawiony wg załącznika nr 25 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 grudnia 2002 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2003 r. Nr 9, poz. 106), które weszło w życie z dniem 1 lutego 2003 r. Pomiędzy rubrykami 25 a 26 tego wzoru znajduje się zwrot, że "wykazany w niniejszym tytule wykonawczym obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji w trybie administracyjnym na podstawie art. 2 § 1 pkt 3 u. p. e. a." Ustawą z dnia 10 września 2003 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2003 r. Nr 193, poz. 1884), z dniem 1 stycznia 2004 r. egzekucja zobowiązań o charakterze niepieniężnym wskazana jest w art. 2 § 1 pkt 10 u. p. e. a., a nie w art. 2 § 1 pkt 3 u. p. e. a. Ustawodawca nie zmienił w tym zakresie wzoru tytułu wykonawczego, jednakże to nie powoduje, ze prowadzenie egzekucji nie jest możliwe. Podstawa prowadzenia egzekucji świadczeń niepieniężnych jest w niniejszej sprawie niewątpliwa - wskazano ją w tytule wykonawczym, jako opisywaną wyżej decyzję nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] października 2009r. Sąd ponadto stwierdził, że nietrafny jest zarzut naruszenia art. 27 § 3 u. p. e. a. poprzez brak doręczenia zobowiązanej wraz z tytułem wykonawczym dowodu doręczenia upomnienia. Zgodnie z treścią przywołanego przepisu do tytułu wykonawczego wierzyciel dołącza dowód doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane, podaje w tytule wykonawczym podstawę prawną braku tego obowiązku. Przepis ten wskazuje, jakie wymogi musi spełnić wierzyciel przesyłając do realizacji tytuł wykonawczy. W tym przypadku ma zatem obowiązek dołączenia do niego dowodu doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a., aby wykazać, organowi egzekucyjnemu, że spełniony został wymóg dopuszczalności egzekucji administracyjnej. Obowiązek ten ciąży zatem na wierzycielu względem organu egzekucyjnego nie zaś względem zobowiązanego. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła H. W., reprezentowana przez radcę prawnego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła: naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowywania i realizowania inwestycji w zakresie dróg publicznych poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, iż w niniejszej sprawie w sposób prawidłowy doszło do egzekucji wymagalnego obowiązku; naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 33 pkt 2 u. p. e. a. poprzez błędne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie zaszła negatywna przesłanka egzekucji, tj. brak wymagalności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym; naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 33 ust. 10 w zw. z art. 27§1 pkt 3 u. p. e. a. poprzez błędne przyjęcie, iż organ egzekucyjny w sposób prawidłowy oznaczył podstawę prawną obowiązku oraz precyzyjnie określił obowiązek. Powołując się na powyższe w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz zwrot kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, odnośnie zarzutu braku wymagalności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, podniesiono, że stosownie do art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej określa termin wydania nieruchomości lub wydania nieruchomości i opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Wynika z tego, zdaniem skarżącej, iż ustawodawca uzależnił wymagalność wydania nieruchomości od spełnienia dwóch przesłanek: ostateczności decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz upływu wyznaczonego terminu. Żadna z wymienionych przesłanek nie była spełniona, zarówno w dacie wszczęcia egzekucji przez organ egzekucyjny, jak i w dacie wydawania stanowiska wierzyciela. W ocenie skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny wadliwie przyjął, że art. 16 ust. 2 specustawy nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Autor skargi kasacyjnej nie zgadza się również ze stwierdzeniem Sądu, że przepis art. 17 ust. 1 specustawy stanowi lex specialis wobec art. 16 ust. 2 specustawy. W skardze kasacyjnej wywodzono, że gdyby podzielić stanowisko Sądu, iż nadanie decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności wyłącza zastosowanie art. 16 ust. 1 specustawy, to ochrona obywatela i jego prawa własności statuowana we wspomnianym art. 16 ust. 2 (wyrażająca się w odroczeniu terminu egzekucji na 120 dni po uzyskaniu przez decyzji ostateczności) byłaby iluzoryczna. Według strony skarżącej taka wykładnia jest sprzeczna z domniemaniem racjonalnego ustawodawcy i nadmiernie narusza interes indywidualny obywatela. W skardze kasacyjnej ponadto podniesiono, że Sąd błędnie przyjął, że organ egzekucyjny w sposób prawidłowy oznaczył podstawę prawną obowiązku i określił obowiązek podlegający wykonaniu. Według skarżącej wskazanie samej decyzji jako podstawy obowiązku było niewystarczające, a ponadto obowiązek ten nie został precyzyjnie określony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W skardze kasacyjnej, powołując się na obie podstawy z art.174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j.: Dz.U. 2012 r., poz. 270), powoływanej dalej, jako " p.p.s.a.", podniesiono zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. Odnosząc się do podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania w pierwszej kolejności przypomnieć należy, że art.34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( t.j.: Dz.U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), powoływanej dalej , jako "u.p.e.a", przewiduje dwa rodzaje postanowień dotyczących zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia egzekucji. W myśl wskazanego przepisu organ egzekucyjny rozpatruje zarzuty po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Wypowiedź wierzyciela następuje w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. W niniejszym postępowaniu Sąd I instancji dokonywał kontroli postanowienia wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów. Katalog podstaw, na których można oprzeć zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji zawiera art.33 u.p.e.a. Autor skargi kasacyjnej oparł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji na podstawie określonej w art.33 pkt 1 i pkt 10 w zw. z art.27 §1 pkt 3 u.p.e.a. Jego zdaniem Sąd I instancji błędnie przyjął, że w niniejszej sprawie zaszła negatywna przesłanka egzekucji, czyli brak wymagalności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym. Stanowiska tego Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela. Tytułem wykonawczym, będącym w niniejszej sprawie podstawą wszczęcia i prowadzenia egzekucji, jest decyzja Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 2009 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. Rozbudowa skrzyżowania ulic: [...] w K. wraz z rozbudową infrastruktury: odwodnienia, oświetlenia, sygnalizacji świetlnej oraz kolidującego uzbrojenia podziemnego sieci kanalizacji sanitarnej, wodociągowej, gazociągowej, elektroenergetycznych i teletechnicznej, obejmującą m.in. w obrębie [...] działkę v należącą do H.W.. Decyzja ta w pkt 6, na mocy art.12 ust.1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, zatwierdziła m.in. podział należącej do skarżącej działki nr [...] na działki nr [...], przeznaczonej pod budowę drogi i nr [...], która pozostała w dotychczasowym władaniu. Jak wynika z treści omawianej decyzji, obejmującej m.in. działkę nr [...], Wojewoda [...] decyzji z dnia [...] października 2009 r. nadał, na wniosek inwestora, rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny i gospodarczy oraz zobowiązał do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń położonych w liniach rozgraniczających teren planowanej inwestycji. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nastąpiło na podstawie art.17 ust.1 wskazanej powyżej ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Rozważania dotyczące wykonalności decyzji należy poprzedzić przypomnieniem, że zasada dwuinstancyjności postępowania, wyrażona w art.15 k.p.a. polegająca na możliwości dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, dająca możliwość odwołania od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji do organu drugiej instancji stanowi mechanizm weryfikacji decyzji. W ramach tego mechanizmu weryfikacyjnego pojawia się kwestia terminu wywoływania skutków prawnych przez wydaną decyzję. Zasadą jest, że decyzja organu pierwszej instancji przed upływem terminu do wniesienia odwołania nie podlega wykonaniu. Zasada ta nie jest jednak regułą bezwzględną, gdyż przepisy k.p.a przewidują, że decyzji może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w art.108 § 1 k.p.a. Opatrzenie decyzji rygorem natychmiastowej wykonalności wywołuje skutek w postaci tego, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji jest wymagalne i wierzyciel ma podstawy do wystawienia tytułu wykonawczego i tym samym do wszczęcia egzekucji (por. Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, R. Hauser, Z. Leoński, A. Skoczylas, Warszawa 2008 r., str.27-31). Przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku. Obowiązek wynikający z decyzji staje się wykonalny w dwóch sytuacjach: 1) gdy decyzja, którą został nałożony stała się ostateczna i nie doszło do wstrzymania jej wykonania 2) gdy decyzja nie jest ostateczna, ale nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności bądź jest z mocy samego prawa natychmiast wykonalna. W rozpoznawanej sprawie nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nastąpiło na podstawie art.17 ust.1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych i tym samym decyzja ta mimo, że była nieostateczna, to rozstrzygnięcie w niej zawarte stało się wymagalne i zachodziły podstawy do wystawienia tytułu wykonawczego. Nie można zatem zgodzić się z zarzutem skargi kasacyjnej naruszenia art.33 pkt 2 u.p.e.a., gdyż obowiązek stwierdzony tytułem wykonawczym był wymagalny. Nie trafny jest także zarzut naruszenia art. 33 pkt 10 w zw. z art.27 §1 pkt 3 u.p.e.a., gdyż organ egzekucyjny w tytule wykonawczym powołał decyzję, która stanowi podstawę prawną obowiązku oraz opisał treść obowiązku nałożonego tą decyzją. Nie zasługuje również na uwzględnienie podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 16 ust.2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Przepis ten stanowi, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej określa termin odpowiednio wydania nieruchomości lub wydania nieruchomości i opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Regulacja zawarta w tym przepisie dotyczy zatem decyzji ostatecznych. Natomiast inną sytuacją jest nadanie nieostatecznej decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności w trybie art.17 ust.1-4 wskazanej powyżej ustawy. Aby został nadany rygor natychmiastowej wykonalności muszą być spełnione przesłanki określone w tym przepisie, które wnioskujący o nadanie rygoru musi wykazać. Wnioskujący musi określić w czym przejawia się interes gospodarczy lub interes społeczny oraz dlaczego wymaga on nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Trafnie Sąd I instancji stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że ograniczenia czasowe, o których stanowi art.16 ust.2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych nie mają zastosowania do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Należy ponadto dodać, że skutkiem decyzji o nadanym rygorze natychmiastowej wykonalności jest natychmiastowa jej wykonalność w zakresie wydania posiadania nieruchomości a w przypadku nieruchomości zabudowanych opróżnienia lokali i innych pomieszczeń przez jej dotychczasowego właściciela, użytkownika wieczystego lub władającego nieruchomością na podstawie innego tytułu prawnego, co wyłącza zasadę określoną w art.16 ust.2 wskazanej wyżej ustawy. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.