I SA/Wa 568/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-08
Skład orzekający: Dariusz Chaciński, Elżbieta Lenart, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na remont domu zniszczonego w wyniku powodzi jest zasadna, jeśli wnioskodawca posiada inne miejsce zamieszkania, mimo że dom w D. był jego centrum życiowym?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego, w szczególności centrum życiowego wnioskodawczyni, oraz nie zapewniły jej należytego udziału w postępowaniu. Pomimo uznaniowego charakteru przyznawania zasiłku celowego, organy miały obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i umożliwienia wnioskodawczyni wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.Stan faktyczny
Z. Ż. wnioskowała o przyznanie zasiłku celowego na remont domu zniszczonego w wyniku powodzi. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, argumentując, że wnioskodawczyni posiadała inne miejsce zamieszkania (mieszkanie w P.) i nie zamieszkiwała na stałe w zalanej nieruchomości w D. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję. Wnioskodawczyni zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, brak możliwości udziału w postępowaniu i błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G., stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi Z. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Gminy G. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] stycznia
2011 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy G. przez Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na remont z powodu nie zamieszkiwania w budynku mieszkalnym w D., ul. [...] w czasie powodzi w maju i czerwcu 2010 r.
Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym
i prawnym.
Z. Z. w dniu [...]maja 2010 r. wystąpiła do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z wnioskiem o przyznanie jej zasiłku celowego na pokrycie wydatków powstałych w wyniku zdarzenia losowego - powodzi, która zalała jej dom.
We wniosku tym podniosła, że obecnie jest zameldowana w P., ale na co dzień była w D., ponieważ miała tam kury i psa. Spędzała tam więcej czasu, niż w P., gdyż tam się wychowała i jest to jej dom rodzinny. Dodała, że w tym roku miała iść na emeryturę i chciała na stałe tam zamieszkać.
Następnie w dniu 19 lipca 2010 r. Z. Z. złożyła wniosek o udzielenie jej pomocy z budżetu państwa w formie zasiłku celowego do 100.000 zł na remont domu.
Po rozpoznaniu tego wniosku Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. - działając z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy G. - decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] odmówił przyznania Z. Z. zasiłku celowego na remont z powodu nie zamieszkiwania w budynku mieszkalnym w D., ul. [...] w czasie powodzi w maju i czerwcu 2010 r.
Organ podał, że na podstawie wywiadu środowiskowego stwierdził, iż nie spełnia ona wymogów określonych w ustawie o pomocy społecznej.
Z akt sprawy wynika, iż dom w D., ul. [...] nie stanowił jedynego schronienia wnioskodawczyni (dokonała zameldowania na pobyt czasowy pod w/w adresem w dniu 31 maja 2010 r.), zaś adresem zameldowania i stałego miejsca zamieszkania jest P., ul. [...]. Wynika to również ze złożonego przez nią wniosku z dnia 26 maja 2010 r. o pomoc finansową dla osób poszkodowanych w wyniku powodzi, gdzie podała, że: "w tym roku miałam iść na emeryturę i chciałam tam na stałe zamieszkać". Z. Z. pracuje w O., jednakże w trakcie przeprowadzanego wywiadu dochodu nie ujawniła. Jest właścicielką mieszkania w P. od 1998 r. oraz współwłaścicielką domu w D.
Organ podniósł, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeśli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
W przypadku Z. Z. zdarzeniem faktycznym było zalanie przez powódź posiadanego budynku mieszkalnego w D., ale nie spowodowało to zdarzenie trudnej sytuacji, której nie jest w stanie sama pokonać. Jej źródłem utrzymania jest dochód z pracy w O. i w aktualnej sytuacji korzystanie z pomocy społecznej w formie zasiłków pieniężnych nie zmierza do przezwyciężania jej trudnej sytuacji życiowej.
Dodał, że w wyniku majowej powodzi w 2010 r. w gminie G. [...] osób i rodzin utraciło jedyne miejsce zamieszkania, jego wyposażenie i poczucie bezpieczeństwa przed zbliżającą się zimą. Po tak ciężkim doświadczeniu losowym jakim była powódź, celowa jest pomoc przede wszystkim rodzinom i osobom najsłabszym ekonomicznie, które faktycznie straciły jedyne schronienie. Natomiast straty w nieruchomościach powstałe na skutek zdarzenia losowego, stanowiących własność osoby ubiegającej się o pomoc społeczną w sytuacji, gdy osoba ta ma zaspokojone potrzeby życiowe w innym miejscu - nie stanowią wyłącznej przesłanki do udzielenia pomocy.
Od powyższej decyzji Z. Z. złożyła obszerne odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. podnosząc, że nie zgadza się z decyzją organu I instancji.
Zarzuciła w nim, że zaskarżona decyzja została podjęta bez jej udziału, jako strony postępowania. Kwestionuje prawidłowość przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania dowodowego i uważa, że działanie organu jest przejawem dyskryminacji wobec jej osoby jako człowieka, zaś argumenty podawane przez jednostkę pomocy społecznej w G. są pozbawione sensu i pozamerytoryczne. Podkreśliła, że w lokalu w którym jest zameldowana tzn. w P. przy
ul. [...]., faktycznie zamieszkuje jej córka M. Z., a ona sama zamieszkuje w D. przy ul. [...] i ten dom jest jej jedynym schronieniem.
Podniosła też zarzut niewłaściwego doręczenia jej zawiadomienia o "spotkaniu" z kierownikiem M-GOPS w G.. Uważa, że nie zapewnienie jej udziału w postępowaniu i brak możliwości wyjaśnienia wszystkich nieścisłości, w tym niemożność uczestnictwa w spotkaniu w dniu [...] listopada 2010 r. miało wpływ na rozstrzygnięcie. Zarzuca, że [...] listopada 2010 r. zostało wyznaczone spotkanie, a [...] listopada została wydana decyzja. Również przeprowadzenie wywiadu środowiskowego przez pracownika socjalnego Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. było uchybieniem, gdyż wywiad taki winien zostać przeprowadzony w D.
Zarzuciła też, iż organ I instancji konsekwentnie pomija zeznania świadków potwierdzających jej zamieszkiwanie w D. Wskazała, że budynek został dwukrotnie zalany do wysokości ok. 3 m 30 cm, woda była również na strychu.
Czuje się pokrzywdzona i dyskryminowana przez organ I instancji, który kompletnie ignoruje fakt, iż utraciła jedyne schronienie, gdzie zamieszkiwała od lat, tam miała swoje uprawy warzyw, owoców i ogród, są tam też jej zwierzęta: kury, kaczki i pies. Uważa, że Ośrodek Pomocy Społecznej wybiórczo ocenił sprawę pod swój z góry określony scenariusz, aby nie udzielić jej pomocy, przekwalifikował również jej dom z mieszkalnego na letniskowy, gdy tymczasem z aktu notarialnego wynika, że jest to dom mieszkalny z pomieszczeniami inwentarsko-gospodarczymi.
Podaje, że zameldowała się na pobyt czasowy 31 maja 2010 r. - bo to miało jej ułatwić dostęp do pomocy i miało się stać podstawą do wypłaty zasiłku celowego.
W odwołaniu skarżąca opisuje też problemy z uzyskaniem kontenera mieszkalnego, którego w rezultacie nie otrzymała z uwagi na to, że jest właścicielką innej nieruchomości.
Następnie podaje, że 19 lipca 2010 r. złożyła wniosek o przyznanie jej zasiłku celowego do 100.000 zł na remont domu. Organ I instancji najpierw obiecywał jej pomoc w drugiej kolejności w postaci zasiłku w wysokości 6.000 zł, a potem kontener - ale w efekcie nic nie otrzymała, także pieniędzy na remont pomimo kosztorysu.
Kwestionuje uprawnienia i kompetencje Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G.
Zaprzecza, że na terenie objętym powodzią zamieszkiwała tylko latem i nie jest dla niej zrozumiałe, dlaczego organ I instancji pominął zeznania świadków na okoliczność zamieszkiwania jej w D.
Przywołuje treść art. 40 ustawy o pomocy społecznej wskazując, że zasiłek ten jest niezależny od dochodów i wyjaśniając, że nie ujawniła swoich dochodów, bo nie musiała. Obecnie jest zadłużona, zaś rodzina nie może jej pomóc, bo też ją dotknęła powódź. Zarzuciła, że zaskarżona decyzja odnosi się głównie do jej sytuacji ekonomicznej i faktu, że pracuje w O. tj. do kwestii, które mają znikome znaczenie. Czuje się pokrzywdzona oceną organu, że utrata całego majątku nie stanowi dla niej sytuacji kryzysowej i dodaje, że oczekuje na dowód z adresem stałego zameldowania w gminie D. Obawia się, że w jej sprawie dzieją się różne rzeczy, chociażby nie pozostawienie przez listonosza powiadomienia o korespondencji.
Do odwołania skarżąca przedłożyła kserokopię aktu notarialnego, wniosek o udzielenie pomocy na remont budynku w formie zasiłku celowego do 100.000 zł, opis budynku i szkód, kosztorys na kwotę [...] zł, kserokopię zawiadomienia organu I instancji z dnia 18 listopada 2010 r., skargę na listonosza złożoną przez M. Z. oraz oświadczenia mieszkańców D.
Po rozpoznaniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy G. przez Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] listopada 2010 r.
nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na remont z powodu nie zamieszkiwania w budynku mieszkalnym w D.,
ul. [...] w czasie powodzi w maju i czerwcu 2010 r.
W uzasadnieniu orzeczenia Kolegium stwierdziło, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek skarżącej z dnia 19 lipca 2010 r., w którym domagała się przyznania jej pomocy z budżetu państwa w formie zasiłku celowego do 100.000 zł na remont domu położonego w D. przy ul. [...]. W treści wniosku wskazała, że budynku powstały ogromne straty, albowiem woda sięgała do wysokości 3,30 m i weszła na strych. Skarżąca wyceniła straty na kwotę 100.000 zł, jednak ze sporządzonego kosztorysu robót budowlanych wynika, że remont budynku wyniesie [...] zł.
Organ uznał, że w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest fakt, iż budynek w D. przy ul. [...] - stanowiący własność skarżącej oraz jej siostry - został zniszczony na skutek powodzi w 2010 roku.
Podstawę prawa materialnego zaskarżonej decyzji stanowi art. 40 ustawy z dnia
12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.).
Z przepisu tego wynika, że zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego (ust. 2), może być on przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi (ust. 3).
Z treści w/w normy prawnej wynika, iż zasiłek celowy należy do fakultatywnych form pomocy społecznej, co oznacza, że w odróżnieniu od form pomocy obowiązkowych, organ właściwy może, lecz nie musi go przyznać w przypadku ustalenia, że występują przesłanki określone w art. 40 ustawy o pomocy społecznej, zaś z przepisu tego nie wynika indywidualne roszczenie o przyznanie pomocy społecznej w formie nim przewidzianej Innymi słowy, przyznanie tego świadczenia następuje w granicach tzw. "uznania administracyjnego". Uznanie to nie należy Jednakże utożsamiać z dowolnością. Należy bowiem wykazać iż w konkretnej sprawie istniały przesłanki uzasadniające podjęte rozstrzygnięcie.
Kolegium stwierdziło, iż oparło swoje rozstrzygnięcie na tym, że skarżąca - oprócz budynku w D., który został zalany - posiada jeszcze inne miejsce schronienia. Jak bowiem wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, skarżąca jest właścicielką mieszkania położonego w P. przy ul. [...], w którym również zamieszkuje córka skarżącej, nie pracująca. Nie kwestionuje zatem faktu, iż skarżąca zamieszkiwała w D. przy ul. [...] , nie kwestionuje też oświadczeń świadków w tej kwestii.
Dodało, że skarżąca nie ma racji, iż organ I instancji uchybił przepisom postępowania w zakresie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego przez pracownika socjalnego Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P.. Celem wywiadu było bowiem ustalenie, czy skarżąca posiada jeszcze inne miejsce schronienia. Przedmiotowy wywiad został przeprowadzony na wniosek Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G.
W niniejszej sprawie nie ma również znaczenia kwestia zameldowania skarżącej, albowiem meldunek jest czynnością techniczną.
Istotne w rozpoznawanej sprawie jest to, że skarżąca oprócz nieruchomości w D., której jest współwłaścicielką posiada inne miejsce schronienia, nie dotknięte skutkami powodzi.
Kolegium odniosło się też do zarzutu braku udziału w postępowaniu, a w szczególności niemożliwości złożenia wyjaśnień i stwierdziło, że chociaż faktycznie skarżąca otrzymała skutecznie zawiadomienie od organu I instancji o możliwości złożenia wyjaśnień po dacie wydania zaskarżonej decyzji - jednakże kwestia ta nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia organu I instancji. Zebrany bowiem w sprawie materiał dowodowy dał zasadną podstawę do odmowy przyznania wnioskowanej pomocy. Podkreśliło, że przyznawana pomoc pochodzi z budżetu państwa, zaś organy pomocy mają obowiązek działać na podstawie i w granicach prawa.
W związku z tym, sam fakt poniesienia szkody w wyniku powodzi nie skutkuje automatycznie obowiązkiem przyznania zasiłku celowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w przypadku zdarzenia losowego, pomoc powinna być kierowana do osób zamieszkujących w domach, które uległy zniszczeniu bądź uszkodzeniu i które przez to znalazły się w trudnej sytuacji życiowej, jakiej nie są w stanie pokonać wykorzystując własne zasoby i możliwości.
Tym samym powstanie na skutek zdarzenia losowego straty w nieruchomości budowlanej stanowiącej własność osoby ubiegającej się o pomoc społeczną w sytuacji, gdy osoba ta ma zaspokojone potrzeby życiowe w innym miejscu nie może stanowić wyłącznej przesłanki udzielenia takiej pomocy. Podkreślić również należy, że świadczenia z pomocy społecznej nie mogą pełnić funkcji odszkodowawczej, a jedynie umożliwić poszkodowanym zamieszkiwanie w warunkach odpowiadających godności człowieka (vide: wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 listopada 2010 r., IV SA/Gl 774/10).
Podsumowując Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w całości poparło stanowisko organu I instancji stwierdzając, że prawidłowo organ ten uznał, iż skarżąca posiada miejsce do zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, w tym mieszkaniowych.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Z. Z. wnosząc o jej uchylenie.
W skardze podniosła te same argumenty, które wcześniej zaprezentowała w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo - administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy G. przez Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania Z. Z. zasiłku celowego na remont z powodu nie zamieszkiwania w budynku mieszkalnym w D., ul. [...] w czasie powodzi w maju i czerwcu 2010 r.
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593
ze zm.) zwana dalej "ustawą" - na podstawie której wydano zaskarżone decyzje - w
art. 40 ust. 2 oraz ust. 3 stanowi, że zasiłek celowy specjalny może być przyznany osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.
Słusznie zatem organ stwierdził, że analiza tego przepisu wskazuje na uznaniowy charakter rozstrzygnięcia wydanego na tej podstawie, przy czym wstępnym warunkiem podjęcia decyzji w tym zakresie jest zaistnienie przesłanki w postaci "straty w wyniku klęski żywiołowej". Jednocześnie organ przyjął, że wyposażenie organu administracji publicznej w kompetencje o charakterze uznaniowym nie oznacza jego pełnej swobody co do kształtowania treści rozstrzygnięcia. W przypadku decyzji podejmowanych na podstawie ustawy o pomocy społecznej - co dotyczy również decyzji w sprawie zasiłku celowego, w tym specjalnego - wynikają one z celów określonych w art. 2 ust 1 oraz art. 3 ust. 1 tejże ustawy. Zasadniczym celem pomocy społecznej jest, w świetle powołanych wyżej przepisów, umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. W ramach regulacji tej ustawy wspiera się osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka, zaś rodzaj, rozmiar i forma świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 tej ustawy).
Tak więc - w przypadku decyzji uznaniowych - kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 kpa dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 kpa - a więc w sposób przekonywujący.
Badając sprawę pod tym kątem Sąd orzekający w sprawie stwierdził, że organy odmawiając przyznania Z. Z. świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na pokrycie wydatków powstałych w wyniku zdarzenia losowego-powodzi nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego oraz nie poinformowały należycie skarżącej o okolicznościach mogących mieć wpływ na ustalenie jej prawa do tego zasiłku - czym naruszyły przepis art. 7, 8, 9, 77, 78 i 80 kpa
Z akt sprawy bezspornie wynika, że skarżąca była właścicielką mieszkania nr 39 położonego w P., ul. [...] (fakt, że obecnie właścicielem mieszkania jest córka skarżącej na mocy umowy darowizny - nie ma znaczenia w niniejszej sprawie) oraz współwłaścicielką (wraz z siostrą) domu w D., ul. [...], który ucierpiał w trakcie powodzi - w związku z czym skarżąca domaga się zasiłku celowego na pokrycie wydatków powstałych w wyniku tego zdarzenia losowego.
Również organy orzekające w sprawie ostatecznie nie kwestionowały faktu, że skarżąca zamieszkiwała w D. oraz przyznały, że kwestia zameldowania skarżącej jest czynnością techniczną i nie ma znaczenia w sprawie przyznania zasiłku.
Jednakże organy nie wyjaśniły dokładnie, gdzie było centrum życiowe Z. Z. w rozumieniu art. 25 kodeksu cywilnego - w mieszkaniu w P. czy też w domu w D. Nie przesłuchały na tę okoliczność świadków wnioskowanych przez skarżącą - co uniemożliwiło wszechstronne wyjaśnienie sprawy.
W związku z tym przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy powinny przesłuchać córkę skarżącej M. - na okoliczność sytuacji mieszkaniowej w P. oraz mieszkańców D. - na okoliczność centrum życiowego skarżącej.
Poza tym organy nie ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości, czy skarżąca jest osobą, której należy się pomoc określona w art. 40 ustawy o pomocy społecznej, czy też może ona zaspokoić swoje potrzeby wykorzystując własne zasoby i możliwości.
Faktem jest, że w tej konkretnej sytuacji przysługuje pomoc bez względu na kryterium dochodowe. Jednakże nie oznacza to, że każda osoba, która poniosła szkodę w wyniku powodzi, ma prawo domagać się przyznania jej pomocy na pokrycie wydatków powstałych w wyniku tego zdarzenia losowego - szczególnie w sytuacji reglamentacji środków finansowych pochodzących z budżetu państwa.
Tymczasem w przedmiotowej sprawie nie została wyjaśniona sytuacja majątkowa skarżącej - na skutek odmowy podania przez nią uzyskiwanych dochodów. W tej sytuacji organy powinny poinformować skarżącą o skutkach takich działań.
Rozpoznając ponownie sprawę organy ustalą sytuację majątkową skarżącej, wezwą ją do podania uzyskiwanych przez nią zarobków, wyjaśnią też skąd miała pieniądze na usunięcie szkód.
Natomiast w przypadku braku współpracy ze strony skarżącej organy - w oparciu o posiadany materiał dowodowy - wydadzą decyzje o odpowiedniej treści
Organy wezmą też pod uwagę fakt, że przedmiotowy zasiłek przyznawany jest w ramach uznania administracyjnego i nie ma charakteru odszkodowania, nie stanowi zatem rekompensaty za straty w mieniu poniesione w wyniku powodzi. Pomoc ta ma umożliwić poszkodowanym zaspokojenie m. in. potrzeb mieszkaniowych, które nie mogą być realizowane wskutek szkód wyrządzonych powodzią.
W niniejszej sprawie powodem odmowy przyznana świadczenia był fakt, że skarżąca – oprócz domu w D. - posiadała inne miejsce do zamieszkania (lokal mieszkalny w P.), które nie było dotknięte skutkami powodzi.
Dodatkowo Sąd pragnie zauważyć, że w całości podzielił pogląd oraz argumentację organów odnośnie tego, że zasiłki celowe przyznawanie w oparciu o
art. 40 ustawy o pomocy społecznej nie mają charakteru odszkodowania za poniesione w wyniku zdarzeń losowych szkody. Pomoc przyznawania przez organy pomocy społecznej jest z racji ograniczonych środków finansowych kierowana w pierwszej kolejności do osób zamieszkujących w domach czy lokalach mieszkalnych, które uległy zniszczeniu bądź uszkodzeniu. Osoby te znalazły się bowiem w trudnej sytuacji życiowej z racji utraty jedynego miejsce zamieszkania, którego nie są w stanie same sobie zapewnić, przy wykorzystaniu własnych zasobów i możliwości. Zatem samo powstanie, na skutek zdarzenia losowego, straty w nieruchomości budynkowej stanowiącej własność osoby ubiegającej się o pomoc społeczną w sytuacji, gdy osoba ta ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w innym miejscu, nie może stanowić wyłącznej przesłanki udzielenia takiej pomocy.
Podnieść również należy, że z informacji organu pierwszej instancji wynika jak ograniczonymi środkami finansowymi na cele pomocy dla osób poszkodowanych w wyniku powodzi MGOPS w G. dysponował.
W piśmie z dnia 2 grudnia 2010 r. Kierownik MGOPS w G. wskazał, że potrzeby poszkodowanych są wyższe od planowanej kwoty dotacji. Według aktualnego planu dotacje opiewały na kwotę [...] zł. zaś przewidywanie wykonanie to kwota [...] zł.
Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ uwzględni ww. zalecenia Sądu, przeprowadzi uzupełniające postępowanie dowodowe i - w zależności od dokonanych ustaleń - podejmie stosowne decyzje.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło