III SA/Łd 188/11
WyrokWSA w Łodzi2011-06-21
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy, jest uprawniony do kwestionowania prawidłowości naliczenia punktów karnych przez Policję?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, rozpatrujące sprawę skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami, nie są uprawnione do korygowania wpisów dotyczących punktów karnych dokonanych przez Policję. Policja jest jedynym organem prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i jest wyłącznym podmiotem uprawnionym do dokonywania oraz usuwania wpisów w tej ewidencji. Czynności ewidencyjne mają charakter materialno-techniczny i mogą być przedmiotem odrębnej skargi.Stan faktyczny
A. K. został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B decyzją Prezydenta Miasta Ł., a następnie decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. utrzymał ją w mocy. Podstawą skierowania było przekroczenie 27 punktów karnych w okresie od października 2009 r. do września 2010 r. A. K. kwestionował zasadność nałożenia punktów karnych, zarzucając nierzetelność postępowania odwoławczego. Skarga do sądu administracyjnego została wniesiona z podobnymi zarzutami.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2011 roku sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz.1071 ze zm., dalej K.p.a.), art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] o skierowaniu A. K. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B.
W toku postępowania ustalono, że w dniu 4 października 2010r. do organu l instancji, wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. o sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień w stosunku do A. K. Przedmiotowy wniosek wynikał z otrzymania przez A. K. łącznie 27 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia 4 października 2009r. do dnia 10 września 201 Or. Na tej podstawie Prezydent Miasta Ł. w dniu [...] wydał decyzję skierowaniu A. K. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B.
Pismem z dnia 29 listopada 2010r. A. K. złożył odwołanie od powyższej decyzji., w którym zakwestionował zasadność nałożenia na niego punktów karnych w wyniku zdarzenia z dnia 10 września 2010r.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania organ II instancji w dniu [...] wydał decyzję, o której mowa na wstępie.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż stosownie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b Prawa o ruchu drogowym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Z kolei przywołany powyżej art. 130 ust. l stanowi, iż Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji.
Następnie organ II instancji stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie nie jest sporne, iż A. K. w okresie od dnia 4 października 2009r. do dnia 10 września 2010r. czterokrotnie dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego, za co uzyskał 27 punktów. Okoliczność ta wynikła wprost z dokumentu urzędowego, jakim był wniosek wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 27 września 201 Or., sporządzonego na podstawie przepisu art. 114 ust. l pkt. l lit b Prawa o ruchu drogowym. Wniosek ten wskazwa zarówno daty, w jakich strona naruszyła przepisy ruchu drogowego, rodzaj naruszeń, jak i przypisaną tym naruszeniom odpowiednia liczbę punktów, określoną zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisu art. 130 ust. l Prawa o ruchu drogowym oraz załącznika nr l do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz.U. z 2002 r., Nr 236, póz. 1998).
Dalej organ odwoławczy wskazał, iż zarówno organ l instancji, jak również Kolegium nie jest organem prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, bowiem ewidencję taką, zgodnie z wyżej przywołanym rozporządzeniem, prowadzi co do zasady Komendant Wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Organ l instancji, orzekając w przedmiotowej sprawie, związany był zatem domniemaniem prawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym, tj. sformalizowanej informacji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł., co do uzyskania przez A. K. liczby punktów karnych uzasadniających wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ II instancji zauważył, że organ administracji nie może dokonywać oceny zasadności uznania, czy ktoś przekroczył przepisy ruchu drogowego, czy też prawidłowości zakwalifikowania przekroczenia przepisów ruchu drogowego przez osobę, wobec której komendant wojewódzki Policji wystąpił z wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji.
Na ostateczną decyzję organu odwoławczego skargę do sądu administracyjnego wniósł A. K., który ponownie zakwestionował zasadność nałożenia na niego punktów karnych na skutek zdarzenia mającego miejsce w D. w dniu 10 września 2010r. Dodał, że organ odwoławczy rozpatrzył sprawę nierzetelnie, bowiem pominął 3 paragraf art. 138 K.p.a. oraz wydał decyzję na niekorzyść strony odwołującej się wbrew art. 139K.p.a.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem sądu zaskarżoną decyzję Kolegium, a także poprzedzającą ją decyzją pierwszoinstancyjną wydano z poszanowaniem przepisów prawa.
Wyjaśniając, przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 202 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawa nie stanowi inaczej).
Zakres kognicji sądów administracyjnych ogranicza się zatem do badania zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia czy organ orzekając w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa nad podstawie należycie ustalonego stanu faktycznego.
W związku z tym aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydawany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepis prawa dającego dostawę do wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a.
Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wyliczonych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Wyjaśnić również należy, że stosowanie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednak nie jest związany zarzutami i wnioskiem skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Materialnoprawną podstawą wykonania decyzji, będącej przedmiotem badania Sądu po względem jej zgodności z przepisami prawa jest przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2055 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.).
Przepisy art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit b wyżej wymienionej ustawy oraz § 7 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236, poz. 1998) stanowią, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych kategorii podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w prawie przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Decyzja wydawana na tej podstawie ma charakter rozstrzygnięcia związanego, co oznacza, że organ kierujący nie ma uprawnienia do rozważania celowości skierowania na sprawdzenie ze względu na okoliczność otrzymania punktów karnych (niepouczenia przez policjanta o środkach odwoławczych).
W tej sprawie Komendant Wojewódzkie Policji w Ł. wystąpił z wnioskiem z dnia 27 września 2010 r. do Prezydenta Miasta Ł. o sprawdzenie kwalifikacji A. K. do kierowania pojazdem w ramach posiadania przez niego uprawnień, wskazując 4 przypadku naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego w okresie od 4 października 2009 r. do 10 września 2010 r., za które uzyskał 27 punktów karnych, czyli przekroczył dozwolony limit punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Stwierdzić należy, że wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. sporządzony został w oparciu o punkty ostateczne jak tego wymaga § 4 rozporządzenia z dnia 20 grudnia 2002 r. Prawomocnie zakończone postępowanie w sprawie wykroczenia dają podstawę do naliczenia punktów ostatecznych. Wykroczenia zakończone nałożeniem mandatów karnych stają się prawomocne zgodnie z art. 98 § 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawa o wykroczenie, j.t. (Dz. U. z 2008 r. Nr 133, poz. 848 ze zm.) z chwilą pokwitowania jego odbioru.
Jak stanowi art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego, wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszenia, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisania liczba punktów przekroczyła by 24 punkty.
W ocenie Sądu stan faktyczny uzasadniał wydanie zaskarżonej decyzji. Jednak należy podkreślić że przepis art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym jednoznacznie stwierdza, że organem prowadzący ewidencję kierowców naruszających przepisy o ruchu drogowym jest policja. Tylko ten organ jest uprawniony zarówno do dokonywania wpisu przypisywanych kierowcy za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jak i do ich usuwania. Przy czym czynności ewidencyjne mają charakter materialno technicznych, które mogą być przedmiotem odrębnej skargi do sądu administracyjnego. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 lipca 2006 w sprawie I OSK 1087/05 (LEX nr 275433) strona zainteresowana wykreśleniem z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się do organu o podjęcie określonego aktu i czynności, a w razie milczenia organu skorzystać ze skargi w oparciu o art. 3 § 2 pkt. 8 p.p.s.a. W postępowano dotyczącymi skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do prowadzenia pojazdów nie można skutecznie zakwestionowania ilości punktów wpisanych do ewidencji, bowiem organy prowadzące to postępowanie nie uprawnione do korygowania wpisów dokonanych przez organ prowadzący ewidencję.
Co do dodatkowych zarzutów podniesionych w skardze, to art. 138 § 3 cytowany przez skarżącego został skreślony przez art. 4 pkt. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustrojów sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271) z dniem 1 stycznia 2004 r.
Zakaz reformationis in peius (art. 139 k.p.a.) oznacza, że organ odwoławczy nie może zmienić rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji na niekorzyść odwołującej się strony, a nie ma obowiązku wydawania decyzji na korzyść odwołującego się, tak jak zdaje się rozumieć ten przepis skarżący.
Z tych też względów sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.
j.m.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło