II SA/Lu 431/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 lipca 2011 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Nadleśnictwo G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedłożenia określonych dokumentów oddala skargę. Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2011r. Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie po rozpoznaniu zażalenia N. G. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 18 lutego 2011r., nakazujące N. wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych przy budowie zbiornika na nieczystości płynne usytuowanego na działce nr ...w miejscowości A. gmina G. i nakładające obowiązek przedstawienia inwentaryzacji geodezyjnej i budowlanej wraz z opinią techniczną. W uzasadnieniu wskazano, że podczas oględzin w dniu 7 grudnia 2010r. - przeprowadzonych w związku z wnioskiem N. G. o wszczęcie postępowania - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. stwierdził, że na działce nr ...w A. będącej własnością Skarbu Państwa – Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe N. G. zrealizowano zbiornik na nieczystości płynne o wymiarach 2 x 3,80 i głębokości 1, 5 m, z bloczków betonowych o grub. 0,12 m z przykryciem od strony północnej na jedną płytę szerokości 0,55 m. Na ścianach zbiornika stwierdzono pionowe pęknięcia od wewnątrz, a w północnej ścianie - rurę PCV odprowadzającą ścieki z budynku mieszkalnego do zbiornika, zaś w narożu przeciwnym - rurę odprowadzającą ścieki do gruntu. Stwierdzono, że zbiornik nie jest użytkowany. Zbiornik został wybudowany przez M. W., najemcę lokalu mieszkalnego w budynku na działce nr ...który zmarł w dniu 20 listopada 2010r. Obecnie w lokalu tym zamieszkuje jego rodzina. Mając powyższe na uwadze PINB w K. decyzją z dnia 18 lutego 2011r. na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane nakazał N. G. wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych przy budowie tego zbiornika oraz nałożył obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni, inwentaryzacji geodezyjnej i budowlanej wraz z opinią techniczną wykonanych robót. W zażaleniu na to postanowienie N. G. podnosił, że obiekt wykonał najemca bez wiedzy i zgody N., które nie ma zamiaru legalizować budowy, dlatego organ powinien wskazane w postanowieniu obowiązki skierować do następców prawnych inwestora, a nie do N. Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie nie uwzględnił odwołania stojąc na stanowisku, że obowiązki powinny być skierowane do podmiotu, który posiada tytuł prawny umożliwiający ich wykonanie. Jeżeli inwestor utracił tytuł prawny do nieruchomości albo nie żyje, obowiązki powinny być nałożone na właściciela działki. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosło N. G., reprezentujące Skarb Państwa, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Skarżący wskazał, że M. W. pozostawił następców prawnych tj. żonę i czworo dzieci, którzy wspólnie z nim zamieszkiwali i dlatego na nich powinny być nałożone obowiązki związane z przedmiotowym zbiornikiem. Skarżący powołał się mianowicie na art. 691 § 1 i 2 kc, zgodnie z którym w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek (...), dzieci najemcy (...), jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci. Skarżący podniósł, że skoro postępowanie zostało wszczęte w dniu 15 listopada 2010r., a więc za życia M. W., to posiadał on przymiot strony tego postępowania i z chwilą jego śmierci w jego miejsce powinni wstąpić jego następcy prawni i na nich powinny być nałożone obowiązki związane z przedmiotowym zbiornikiem. Skarżący stanął na stanowisku, że to inwestor jako sprawca samowoli, a nie właściciel, który nie wyraził zgody na realizację obiektu, powinien być obciążony obowiązkami, o których mowa w art. 50 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia) w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. W świetle art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 ze zm.), zwanej ustawą, zrealizowanie zbiornika na nieczystości płynne wymagało - czego skarżący nie kwestionują - uzyskania pozwolenia na budowę. (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2007r., II OSK 246/06). Wobec braku takiego pozwolenia, co również nie zostało zakwestionowane, z uwagi na to, że zbiornik nie jest użytkowany organ wydał na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3 ustawy postanowienie z dnia 18 lutego 2011r. o wstrzymaniu robót budowlanych i nałożył obowiązek przedstawienia inwentaryzacji geodezyjnej i budowlanej wraz z opinią techniczną już wykonanych robót. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia do kogo powinno być skierowane zaskarżone postanowienie tj. do następców prawnych inwestora czy też do skarżącego, będącego właścicielem nieruchomości, na której zrealizowano przedmiotowy zbiornik na ścieki. Ustawa - Prawo budowlane nie określa wprost adresatów postanowienia wydawanego na podstawie art. 50, ale z uwagi na to, że jest to postanowienie ściśle związane z decyzjami wydawanymi w oparciu o art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51, za prawidłowe należy uznać stanowisko organu, że adresatami tego postanowienia nie mogą być podmioty inne niż te, do których kierowane są takie decyzje tj.- zgodnie z art. 52 - inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Prawidłowe jest stanowisko skarżącego, że w świetle powołanych przepisów, w pierwszej kolejności obowiązki w nich wskazane powinny być kierowane do inwestora i dopiero, gdy nie ma inwestora – do właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego – sytuacja taka będzie mieć zazwyczaj miejsce po śmierci inwestora. Jednak - wbrew zarzutom skargi – pojęcie "inwestora", w rozumieniu analizowanego przepisu, nie obejmuje jego następców prawnych, w tym również spadkobierców. Prawo administracyjne nie przewiduje bowiem jako zasady dziedziczenia praw i obowiązków administracyjnych, choć w niektórych sytuacjach obowiązki (uprawnienia) administracyjne dotyczą osób, które są jednocześnie następcami prawnymi (spadkobiercami) innych osób, np. gdy przepis prawa administracyjnego nakazuje nakładać określone obowiązki na aktualnego właściciela, którym może być następca prawny (w tym spadkobierca). Skoro więc przepisy komentowanej ustawy (w szczególności art. 52) – Prawo budowlane nie wymieniają - jako adresatów określonych obowiązków – następców prawnych inwestorów – to nie ma podstaw prawnych do nałożenia na nich takich obowiązków. Wobec braku odpowiednich przepisów obowiązki, jakie byłyby skierowane do inwestora, gdyby żył, nie mogą być skierowane do jego następców prawnych - są niezbywalne i nie podlegają dziedziczeniu ani na zasadach ogólnych ani w trybie powołanego przez skarżącego art. 691 kc. Z tego względu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, iż w postępowaniu niniejszym powinni brać udział następcy prawni zmarłego M. W.. Zaskarżone postanowienie skierowane do skarżącego N. G., reprezentującego Skarb Państwa, jest więc prawidłowe. Natomiast kwestia rozliczeń ze spadkobiercami zmarłego inwestora jest zagadnieniem cywilnoprawnym i podlega orzecznictwu sądów powszechnych. Z powyższych względów skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).