II FZ 30/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. B. (pełnomocnika T. U.) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 419/11 w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. U. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 29 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji wierzytelności postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z 28 listopada 2011 r., I SA/Ol 419/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w sprawie ze skargi T. U. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z 29 kwietnia 2011 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji wierzytelności przyznał P. B. wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 120 zł netto powiększonej o należny podatek VAT a w pozostałym zakresie nie uwzględnił wniosku pełnomocnika. 2. Rozstrzygnięcie to zapadło w następującym stanie faktycznym: wyrokiem z 6 października 2011 r. WSA w Olsztynie oddalił skargę podatniczki na postanowienie dyrektora izby skarbowej. Adwokat reprezentujący podatnika złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia za sporządzoną opinię o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej od wyżej wymienionego wyroku oraz zwrot wydatków tytułem kosztów korespondencji w wysokości 3,75 zł. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyjaśniając treść regulacji § 18 ust.1 pkt 2 lit. b i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.; dalej jako: "rozporządzenie") oraz art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") uznał, że wniosek o zasądzenie kosztów z tytułu sporządzenia opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej zasługuje na uwzględnienie a wysokość wynagrodzenia ustalono w kwocie 147,60 zł (120 zł + 27,60 zł podatek VAT). W odniesieniu natomiast do kosztów korespondencji sąd pierwszej instancji wskazał, że do niezbędnych kosztów postępowania można zaliczyć jedynie wydatek, który nie jest wynagrodzeniem, ani nie stanowi elementu kosztów sądowych (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2007r., II FSK 1197/05) a zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego, jak wydatki na korespondencję (por. postanowienie WSA w Opolu z 28 września 2005r., I SA/Op 73/05). Skoro bowiem sporządzanie i wnoszenie przez pełnomocnika pism procesowych w imieniu strony dokonywane jest w ramach pełnomocnictwa do prowadzenia danej sprawy, to wynagrodzenie, które jest mu należne za prowadzenie tej sprawy, obejmuje również wynagrodzenie za czynności polegające na sporządzaniu i składaniu pism procesowych (por. postanowienie WSA w Lublinie z 10 marca 2005r., I SA/Lu 611/04). Uwzględniając, że doręczenie opinii o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej stanowi nieodłączny element podjętej przez pełnomocnika czynności procesowej, sąd pierwszej instancji uznał, że koszt przesłania tej opinii stronie został uwzględniony w postaci wynagrodzenia pełnomocnika za podjętą przez niego czynność. 4. Pełnomocnik zaskarżył powyższe postanowienie w części zarzucając rozstrzygnięciu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 19 rozporządzenia polegające na nieuwzględnieniu wydatków poniesionych przez pełnomocnika wskazanych w spisie kosztów. Pełnomocnik wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w punkcie II i uwzględnienie wniosku pełnomocnika o zwrot wydatków w całości, zgodnie z przedłożonym spisem kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 250. p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W §19 rozporządzenia ustawodawca wskazał, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Natomiast w ramach art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. została przedstawiona definicja "niezbędnych kosztów postępowania" w sytuacji, gdy strona występuje osobiście lub jest reprezentowana przez nieprofesjonalnego pełnomocnika oraz w wypadku, gdy w jej imieniu występuje pełnomocnik będący adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Zgodnie z treścią par. 2 art. 205 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego należy podkreślić, iż powyższa regulacja ma charakter wyczerpujący. Zatem przedstawiony katalog niezbędnych kosztów nie może być rozszerzany na wydatki inne, w tym drobne i zwykle występujące przy okazji procesu sądowego. Koszty te są pokrywane przez przyznawane pełnomocnikowi wynagrodzenie (por. postanowienie z 10 marca 2005 r., I SA/Lu 611/04; wyrok NSA z 5 lipca 2007 r., I FSK 1079/06). Podobnie w tej kwestii wypowiedział się także WSA w Gliwicach stwierdzając, że w odniesieniu do spraw, w których działa fachowy pełnomocnik w świetle art. 205 § 1 p.p.s.a. nie może być uwzględniony przez sąd wniosek o zwrot opłaty od przelewu bankowego obejmującego kwotę uiszczaną tytułem zapłaty kosztów sądowych (wyrok WSA w Gliwicach z 18 grudnia 2007 r., III SA/Gl 1007/07). W ocenie NSA koszty korespondencji uwzględnione zostały w wynagrodzeniu pełnomocnika za podjętą przez niego czynność. W konsekwencji zarzut naruszenia przepisów postępowania art. 205 §2 w zw. z §19 rozporządzenia jest nietrafiony. Mając na względzie wskazane rozważania Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 oraz art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.