III SA/Wa 3284/10
WyrokWSA w Warszawie2011-07-21
Skład orzekający: Sylwester Golec, Krystyna Kleiber, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usługi świadczone przez spółkę jawną na rzecz jej wspólników, które są zwolnione z VAT na podstawie art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy 2006/112/WE, mogą korzystać ze zwolnienia od podatku VAT w polskim systemie podatkowym przed implementacją tego przepisu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że usługi świadczone przez spółkę jawną na rzecz jej wspólników nie mogą korzystać ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy 2006/112/WE, ponieważ polskie prawo nie implementowało tego przepisu przed 2011 rokiem, a ponadto usługi te nie mają charakteru publicznego i prowadziłyby do zakłóceń konkurencji oraz nierówności podatkowej.Stan faktyczny
Skarżąca spółka jawna planowała świadczyć usługi wyłącznie na rzecz swoich wspólników, będących podmiotami z branży bankowej i ubezpieczeniowej, które są zwolnione z VAT. Spółka zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą zastosowania zwolnienia z VAT na podstawie art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy 2006/112/WE. Minister Finansów odmówił zastosowania zwolnienia, wskazując na brak implementacji tego przepisu w polskim prawie oraz ryzyko zakłóceń konkurencji. Skarżąca zaskarżyła interpretację do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędzia WSA Anna Wesołowska, Protokolant ref. staż. Patrycja Kęcik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2011 r. sprawy ze skargi K. Spółka Akcyjna i T. Spółka Akcyjna Spółka jawna z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę
Wnioskiem z dnia 28 września 2007 r. K. Spółka Akcyjna i T. Spółka Akcyjna, Spółka Jawna (dalej powoływana jako "Spółka" lub "Skarżąca"), zwróciła się o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia z podatku VAT usług opisanych we wniosku, na podstawie art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112AA/E Rady z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej; dalej powoływanej jako "Dyrektywa 2006/112/WE"), odpowiadającego brzmieniem przepisowi art. 13A ust. 1 lit.(f) wcześniej obowiązującej VI Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977r. w sprawie harmonizacji ustawodawstwa Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC), dalej w skrócie "VI Dyrektywa".
Z przedstawionego we wniosku oraz jego uzupełnieniu zdarzenia przyszłego wynika, że Skarżąca spółka jawna, świadczyć będzie usługi wyłącznie na rzecz swoich wspólników, będących spółkami powiązanymi należącymi do Grupy K.. Obecnie wspólnikami Spółki są: K. S.A. (dalej: Bank), prowadzący działalność w zakresie pośrednictwa finansowego (usługi bankowe) oraz T. S.A. (dalej: W.), prowadzące działalność usługową w zakresie ubezpieczeń (łącznie: Usługobiorcy). Spółka planuje się, że w przyszłości będą mogły do niej przystąpić, w charakterze wspólników, także inne podmioty z Grupy K., których podstawowym przedmiotem działalności jest świadczenie usług w zakresie pośrednictwa finansowego lub świadczenie usług ubezpieczeniowych. W ramach usług świadczonych na rzecz swoich wspólników Skarżącej wykonywać będzie czynności w następującym zakresie: wsparcie sprzedaży produktów bankowych i ubezpieczeniowych; opracowywanie strategii rozwoju Usługobiorców; wsparcie administracyjne, sekretarskie i biurowe Banku i W.; prowadzenie ksiąg rachunkowych Banku oraz W.; tworzenie systemów bezpieczeństwa informacyjnego niezbędnego i właściwego dla instytucji bankowej i ubezpieczeniowej; wsparcie Zarządów Banku i W. pod kątem organizacyjnym; wsparcie techniczne i informatyczne usług bankowych i ubezpieczeniowych świadczonych przez Bank i W., w tym przetwarzanie danych oraz zarządzanie bazami danych; wsparcie zarządzania kanałami dystrybucji produktów bankowych i ubezpieczeniowych w tym przykładowo wsparcie sieci Usługobiorców telefonicznych centrów obsługi klientów, wsparcie w zakresie zarządzania kadrami Usługobiorców poprzez między innymi rekrutację, szkolenie personelu dla prowadzenia działalności bankowej i ubezpieczeniowej oraz obsługę płacową; wsparcie obsługi procesów dostaw towarów i usług wykorzystywanych w działalności Banku i W.; public relations, komunikacja i marketing; opracowywanie i obsługa produktów bankowych i ubezpieczeniowych; ocena zgodności wewnętrznych procedur Banku i W. z przepisami prawa; zarządzanie nieruchomościami Usługobiorców; tworzenie systemu bezpieczeństwa osób i mienia Banku i W.; sprzątanie obiektów biurowych Banku i W.; dzierżawa i wynajem samochodów oraz sprzętu biurowego i mebli dla Banku oraz W.. Ponadto, Skarżąca może również świadczyć usługi wsparcia sprzedaży produktów bankowych i ubezpieczeniowych, jak również prowadzić na rzecz Banku i W., w zakresie dozwolonym przepisami prawa bankowego i ubezpieczeniowego obsługę ich klientów. W szczególności, obsługa ta może polegać na informowaniu klientów o produktach, przyjmowaniu zgłoszeń o szkodach, sprzedaży produktów bankowych itd. Powyższe czynności stanowić będą wyłączny zakres czynności wykonywanych przez Skarżąca, zaś jedynymi podmiotami z nich korzystającymi będą jego wspólnicy (tj. obecnie Bank i W.), świadczący usługi w zakresie pośrednictwa finansowego bądź usługi ubezpieczeniowe — a zatem podmioty świadczące usługi przedmiotowo zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54 poz. 535 ze zm., dalej: "u.p.t.u."). Wskazała, iż działalność podlegająca zwolnieniu od podatku VAT wykonywana przez Bank i W. ma dla tych podmiotów charakter zdecydowanie dominujący. Niemniej jednak, w niewielkim zakresie podmioty te dokonują również sprzedaży opodatkowanej podatkiem VAT obejmującej m.in. wynajem powierzchni biurowej, sprzedaż towarów przejętych w ramach zabezpieczenia kredytu przez Bank, a także świadczenie usług factońngu. Zależnie od zakresu tych czynności oraz innych czynności uprawniających do odliczenia podatku naliczonego VAT, po stronie Banku może wystąpić prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT z zastosowaniem współczynnika sprzedaży, o którym mowa w art. 90 u.p.t.u. Niemniej jednak współczynnik sprzedaży za 2006 r. kształtował się na poziomie 0,95%.
Całokształt opisywanych czynności, które wykonywane będą przez Spółkę, stanowić będzie kompleksową i niezbędną obsługę jej wspólników w zakresie prowadzonej przez te podmioty działalności bankowej i ubezpieczeniowej, w tym np. w zakresie tworzenia procedur wykrywania i raportowania transakcji podejrzanych, przeciwdziałania procederowi prania brudnych pieniędzy, sprzedaży produktów bankowych i ubezpieczeniowych oraz tworzenia systemów mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa informacji w działalności wspólników Skarżącej. Natomiast rozliczenie za usługi, które świadczone będą przez Spółkę na rzecz Usługobiorców, oparte będzie jedynie na zwrocie poniesionych przez nią kosztów związanych z wykonywaniem usług, tj. obciążając wspólników Spółki nie będzie naliczał marży od kwot ponoszonych przez siebie kosztów. Jest to rozwiązanie naturalnie wynikające z konstrukcji spółki jawnej, która nie jest odrębnym podatnikiem podatku dochodowego - jej przychody i koszty rozliczane są przez wspólników. Podsumowując podkreśliła, iż w ramach stałego zlecenia świadczyć będzie usługi wyłącznie na rzecz swoich wspólników, których dominującą działalnością, są - w zakresie pośrednictwa finansowego - usługi bankowe oraz ubezpieczeniowe, które to usługi są zwolnione od podatku VAT. Opisane usługi, które będą świadczone przez Skarżącą mają kluczowe znaczenie i są niezbędne dla prowadzenia działalności bankowej i ubezpieczeniowej.
W związku z tak przedstawionym zdarzeniem przyszłym Spółka sformułowała pytania:
1) czy art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112/WE nie został prawidłowo zaimplementowany przez polskiego ustawodawcę, a w związku z tym możliwe jest bezpośrednie zastosowanie tego artykułu przez podmioty krajowe,
2) jeżeli odpowiedź na pytanie w punkcie 1) jest twierdząca, czy na podstawie Dyrektywa 2006/112/WE, usługi jakie Spółka będzie świadczyła na rzecz swoich wspólników są usługami zwolnionymi od podatku VAT na podstawie art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112/WE.
Skarżąca stanęła na stanowisku, że odnosząc się do poszczególnych warunków postawionych przez art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywa 2006/112/WE będzie spełniać wszystkie określone w tym przepisie warunki. Zdaniem Spółki przepisy ustawy o VAT nie przewidują zwolnienia od podatku VAT dla usług, o których mowa w art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112/WE. Przepis ten nakazuje państwom członkowskim wprowadzenie przedmiotowego zwolnienia, a warunki jego stosowania są określone w sposób precyzyjny, w ocenie Skarżącej przysługuje jej prawo do zastosowania zwolnienia od podatku VAT bezpośrednio w oparciu o wskazany przepis Dyrektywy VAT. Ponadto stwierdziła, że będzie w pełni spełniać kryteria niezbędne dla możliwości zastosowania zwolnienia od podatku VAT dla usług, które świadczone będą przez nią na rzecz Banku oraz W. lub na rzecz ewentualnego kolejnego wspólnika, świadczącego usługi pośrednictwa finansowego lub usługi ubezpieczeniowe, zgodnie z bezwarunkowym i precyzyjnym przepisem art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112/WE. Skarżąca jako niezależny podmiot, świadczyć będzie w ramach stałego zlecenia usługi wyłącznie na rzecz swoich wspólników. Dominującą działalność jej wspólników stanowi działalność w zakresie pośrednictwa finansowego (usługi bankowe) oraz działalność usługowa w zakresie ubezpieczeń, które to usługi są zwolnione od podatku VAT. Ponadto wynagrodzenie Skarżącej za usługi świadczone na rzecz Banku i W. lub na rzecz ewentualnego kolejnego wspólnika odpowiadać będzie wyłącznie poniesionym przez nią kosztom oraz usługi, które świadczone będą przez nią mają kluczowe znaczenie dla prowadzenia działalności bankowej i ubezpieczeniowej wspólników. Dodatkowo nie istnieją podstawy do stwierdzenia, iż usługi, które świadczone będą przez Spółkę nieść będą za sobą jakiekolwiek ryzyko pogorszenia warunków konkurencji.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z [...] stycznia 2008 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia interpretacji indywidualnej. Na to postanowienie Skarżąca złożyła w dniu 16 stycznia 2008 r. zażalenie. Minister Finansów wydał postanowienie z [...] lutego 2008 r., utrzymujące w mocy postanowienie z dnia [...] stycznia 2008 r. Postanowienie to były przedmiotem skargi Spółki jawnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd ten, wyrokiem z dnia 21 października 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1031/08 uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 4 stycznia 2008 r. Wyrok ten był przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sądu Administracyjnego, po skardze kasacyjnej Ministra Finansów, który wyrokiem z dnia 11 marca 2010 r. sygn. akt I FSK 61/09 oddalił skargę kasacyjną.
Minister Finansów w indywidualnej interpretacji z dnia [...] sierpnia 2010 r. uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe. Powołując się na przepisy art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112/WE stwierdził, że ustawa o VAT nie implementowała przepisu art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE, wprowadzającego zwolnienie dla niezależnych grup osób. Brak jest bowiem wytycznych w prawodawstwie polskim, które by pozwalały korzystać z ww. zwolnienia przez podmioty spoza sektora publicznego.
Zdaniem organu, Skarżąca nie spełniła wszystkich warunków wynikających z art. 132 ust. 1 lit. (f) Dyrektywy 2006/112/WE, zatem usługi, które świadczone będą przez Wnioskodawcę na rzecz swoich wspólników nie będą korzystać ze zwolnienia od podatku VAT wynikającego z tego przepisu. Warunkiem koniecznym do zastosowania zwolnienia od podatku VAT przez podatnika jest: 1) bycie grupą zrzeszającą podmioty, których działalność jest zwolniona lub w związku z którą nie są one uznawane za podatników VAT, 2) wynagrodzenie powyższych grup musi ograniczać się do żądania od swoich członków całkowitego zwrotu przypadającej im części we wspólnie poniesionych wydatkach oraz 3) zwolnienie dla niezależnych grup osób nie może powodować zakłóceń konkurencji. Skarżaca oprócz działalności zwolnionej z opodatkowania, prowadzonej w zakresie usług pośrednictwa finansowego i ubezpieczeniowych, wykonuje również usługi podlegające opodatkowaniu, a mianowicie usługi wynajmu powierzchni, factoringu (w przypadku Banku) oraz dokonuje dostawy towarów przejętych w ramach zabezpieczenia kredytów bądź towarów odzyskanych, za które zostało wypłacone odszkodowanie. Spółka jak i ewentualni członkowie grupy wykonują zarówno działalność zwolnioną z podatku VAT jak i opodatkowaną, co powoduje, że Skarżąca nie spełnia pierwszej wymienionej powyżej przesłanki do skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE. Zdaniem organu Skarżąca nie może skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE, również dlatego, że usługi świadczone przez nią doprowadzają do zakłóceń konkurencji. Usługi korzystające ze zwolnienia na podstawie art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE muszą być bezpośrednio niezbędne dla wykonywania działalności zwolnionej członków tej grupy i nie może dojść do zakłóceń konkurencji. Zdaniem organu usługi świadczone przez Spółkę m.in.: zarządzanie nieruchomościami usługobiorców, sprzątanie obiektów biurowych, czy też dzierżawa i wynajem samochodów oraz sprzętu biurowego i mebli powodują zakłócenia konkurencji i nierówne traktowanie podmiotów świadczących tego rodzaju usługi.
W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa Skarżąca zarzuciła wydanej interpretacji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE.
W odpowiedzi na usunięcie naruszenia prawa Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia [...] sierpnia 2010 r.
W skardze do Sądu, Spółka postawiła zaskarżonej interpretacji indywidualnej zarzut naruszenia:
- art. 132 ust. 1 lit. f Dyrektywy 2006/112/WE przez niezasadne uznanie, iż stan faktyczny przedstawiony przez Spółkę nie spełnia wszystkich przesłanek określonych w tym przepisie;
- art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: “O.p.") w zw. z art. 7 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. przez błędne zastosowanie wskazanego powyżej przepisu prawa materialnego;
- art. 121 O.p. w zw. z art. 2 Konstytucji przez prowadzenie postępowania z naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli podlegają też pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie "p.p.s.a.").
W tej sprawie, wydana interpretacja indywidualna dotyczyła wykładni art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy VAT z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Przepis ten mieści się w rozdziale drugim Dyrektywy, pod nazwą - zwolnienia dotyczące określonych czynności wykonywanych w interesie publicznym. Stanowi on, że: 1/ Państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje:
a) świadczenie usług przez pocztę państwową i dostawa towarów z tymi usługami związana, z wyjątkiem przewozu osób i usług telekomunikacyjnych;
b) opieka szpitalna i medyczna oraz ściśle z nimi związane czynności podejmowane przez podmioty prawa publicznego lub, na warunkach socjalnych porównywalnych do stosowanych w odniesieniu do instytucji prawa publicznego, przez szpitale, ośrodki medyczne i diagnostyczne oraz inne odpowiednio uznane placówki o podobnym charakterze;
c) świadczenie opieki medycznej w ramach zawodów medycznych i paramedycznych, określonych przez zainteresowane państwo członkowskie;
d) dostarczanie organów ludzkich, krwi i mleka ludzkiego;
e) świadczenie usług przez techników dentystycznych w ramach wykonywania ich zawodu, jak również dostarczanie protez dentystycznych przez dentystów oraz techników dentystycznych;
f) usługi świadczone przez niezależne grupy osób, których działalność jest zwolniona z VAT lub w związku z którą nie są one uznawane za podatników, w celach świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności, gdy grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków całkowitego zwrotu przypadającej im części we wspólnie poniesionych wydatkach, pod warunkiem że zwolnienie to nie spowoduje zakłóceń konkurencji;
g) świadczenie usług i dostawa towarów ściśle związanych z opieką i pomocą społeczną, wraz z usługami świadczonymi przez domy spokojnej starości, dokonywane przez podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane za podmioty o charakterze społecznym przez dane państwo członkowskie;
h) świadczenie usług i dostawa towarów ściśle związanych z opieką nad dziećmi i młodzieżą przez podmioty prawa publicznego lub przez inne podmioty uznane za podmioty o charakterze społecznym przez dane państwo członkowskie;
i) kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie;
j) nauczanie prywatne przez nauczycieli, obejmujące kształcenie powszechne lub wyższe;
k) zapewnienie personelu przez instytucje religijne lub filozoficzne do celów czynności, o których mowa w lit. b), g), h) i i), a z myślą o zapewnieniu opieki duchowej;
l) świadczenie usług, a także dostawa towarów ściśle z nimi związanych, w zakresie zbiorowego interesu swoich członków w zamian za składkę ustaloną zgodnie ze statutem, przez organizacje nienastawione na osiąganie zysku mające cele natury politycznej, związkowej, religijnej, patriotycznej, filozoficznej, filantropijnej lub obywatelskiej, pod warunkiem że to zwolnienie podatkowe nie spowoduje zakłóceń konkurencji;
m) świadczenie niektórych usług ściśle związanych ze sportem lub wychowaniem fizycznym, przez organizacje nienastawione na osiąganie zysku na rzecz osób uprawiających sport lub uczestniczących w wychowaniu fizycznym;
n) świadczenie niektórych usług kulturalnych, a także dostawa towarów ściśle z nimi związanych, przez podmioty prawa publicznego lub inne instytucje kulturalne uznane przez dane państwo członkowskie;
o) świadczenie usług i dostawa towarów przez instytucje, których działalność jest zwolniona z podatku zgodnie z przepisami lit. b), g), h), i), l), m) i n), w związku z organizowaniem imprez połączonych ze zbiórką pieniędzy wyłącznie na własne potrzeby, pod warunkiem że zwolnienie z podatku nie spowoduje zakłóceń konkurencji;
p) świadczenie usług transportu dla chorych lub rannych osób pojazdami specjalnie do tego celu przeznaczonymi, przez odpowiednio upoważnione podmioty;
q) działalność publicznych instytucji radia i telewizji, z wyłączeniem działalności komercyjnej.
Jak wskazuje G. M. w komentarzu do art. 131, art. 132, art. 133, art. 134, art. 135, art. 136, art. 137 dyrektywy 2006/112/WE Rady (WE) w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Komentarz LEX 2008).
"Powyższa regulacja nie została jednolicie zaimplementowana w państwach członkowskich i pozostawia wiele wątpliwości interpretacyjnych, takich jak kwestia stopnia niezależności członków grupy (czy np. mogą to być spółki należące do danej grupy kapitałowej), wykonywanie sporadycznych czynności opodatkowanych przez członka grupy a wykluczenie możliwości stosowania zwolnienia dla czynności podejmowanych przez grupę czy też zakres przedmiotowy czynności "bezpośrednio niezbędnych" do działalności członków. Kwestie te stanowiły przedmiot rozważań Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-8/01 pomiędzy Taksatorringen a Skatteministeriet (Dania). Taksatorringen było stowarzyszeniem zrzeszającym małej i średniej wielkości zakłady ubezpieczeniowe, które dokonywało wycen powypadkowych samochodów ubezpieczonych w firmach będących członkami stowarzyszenia. Taksatorringen otrzymywało od członków jedynie zwrot kosztów działalności bez doliczania marży. Powołując się na krajowe przepisy dotyczące opodatkowania VAT, Taksatorringen zwróciło się do lokalnych władz skarbowych o pozwolenie na prowadzenie działalności bez rejestracji na potrzeby tego podatku. Początkowo otrzymana zgoda została następnie cofnięta. Spółka skierowała sprawę do sądu krajowego, ten zaś do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w celu rozstrzygnięcia wątpliwości interpretacyjnych obejmujących m.in. kwestię, czy w świetle artykułu 13A(1)(f) VI Dyrektywy, przewidującego zwolnienie z VAT usług świadczonych przez niezależne grupy osób na rzecz ich członków, zwolnienie takie może być przyznane, gdy istnieje nieznaczne prawdopodobieństwo ryzyka pogorszenia warunków konkurencji. Trybunał stwierdził, iż zwolnienie od VAT nie może być przyznane, jeśli istnieje realne prawdopodobieństwo zakłócenia konkurencji na rynku ze skutkiem natychmiastowym lub odsuniętym w czasie, co wyklucza w konsekwencji możliwość udzielenia zwolnienia z rejestracji dla celów VAT na podstawie przywołanego przepisu."
W polskim prawie podatkowym implementacja została wprowadzona ustawą z dnia 29 października 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 226, poz. 1486) od 1 stycznia 2011 r. Przepis art. 132 pkt 1 lit. f) odpowiada art. 43 ust. 1 pkt 24, który przewiduje, że zwalnia się od podatków usługi świadczone przez niezależne grupy osób, na rzecz swoich członków, których działalność jest zwolniona od podatku lub w zakresie której członkowie ci nie są uznawani za podatników, w celu świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub wyłączonej od podatku, w przypadku gdy grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków zwrotu kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach tych grup, poniesionych we wspólnym interesie, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji, a więc brzmi identycznie jak art. 132pkt. 1 lit f) Dyrektywy. Ponieważ wniosek Spółki jawnej pochodził z 8 października 2007 r., a interpretacja indywidualna z [...] sierpnia 2010 r., Minister Finansów, oceniając wniosek Spółki, zasadnie rozważał stanowisko Spółki dotyczące wykładni przepisu art. 132 pkt 1 lit. f) Dyrektywy VAT.
Sąd podziela stanowisko Ministra Finansów co do tego, że usługi świadczone na rzecz wspólników w opisie przedstawionym przez Spółkę jawną, nie mogą stanowić usług zwolnionymi z podatku od towarów i usług na podstawie analizowanego przepisu art. 132 pkt. 1 lit. f) Dyrektywy VAT z następujących względów:
1. Usługi opisane we winsoku o interpretację nie mają charakter publicznego, a tylko ten rodzaj usług wymieniony jest w art. 132 pkt. 1 Dyrektywy;
2. Regułą tej Dyrektywy (art. 2 ust. 1 lit. c) Dyrektywy) jest opodatkowanie podatkiem odpłatnego świadczenia usług na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika działającego w takim charakterze.
Aczkolwiek art. 132 pkt.1 wprowadza obligatoryjne zwolnienie dla niezależnych grup osób, ale tylko wówczas gdy prowadzą one działalność zwolnioną z podatku VAT lub jeżeli nie są podatnikami tego podatku. Tymczasem zarówno Bank jak i Spółka, zwolnione od podatku w usługach bankowych i ubezpieczeniowych, natomiast w pozostałej organizacyjnej i statutowej są podatnikami podatku od towarów i usług. Tak więc w przedziałach podstawowych swej działalności nie muszą korzystać z art. 132 pkt. 1, zaś zwolnienie Skarżącej z opodatkowania innych czynności statutowych kłóci się z podstawową zasadą podatku jako podatku konsumpcyjnego oraz prowadzi do zakłócenia konkurencji rynkowej. Przykładowo usługi factoringowe wykonywane przez Bank w imieniu jego mocodawców, byłby tańsze aniżeli średnio-rynkowe, będąc ubezpieczone w W., obsługa produktów bankowych i ubezpieczeniowych będzie tańsza u wspólników spółki jawnej, aniżeli w innych bankach i firmach ubezpieczeniowych, w których czynności te byłyby opodatkowane. W ten sposób dochodziłoby do zdobywania klienta cenami dumpingowymi, a ponadto do obniżenia jakości usług, a nie ich systematyczną poprawę.
Sąd respektuje treść art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiący zasadę równości wobec prawa, w tym równości podatkowej. Zwolnienie Spółki z podatku od towarów i usług powodowałoby nierówność podatkową, podważyło zasady ekonomiczne, co w konsekwencji jest niekorzystne dla ogółu obywateli. Nie powoduje bowiem obniżenia cen usług dla ogółu lecz określonej grupy konsumentów, klientów spółki jawnej, zakłócając poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu, zasadę konkurencji konsumenckiej.
Minister Finansów nie tylko nie naruszył prawa, ale w wydanej interpretacji urzeczywistnił w sposób właściwy jego przepisy. Drugi z zarzutów skargi - naruszenia art. 121 Ordynacji podatkowej, odnoszący się do przebiegu postępowania w tej sprawie, nie ma żadnego znaczenia dla wykładni art. 132 pkt. 1 Dyrektywy VAT.
W tym stanie, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło