II OSK 90/12

Dnia 14 maja 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia NSA Wojciech Mazur sędzia del. WSA Wanda Zielińska - Baran /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 października 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 477/11 w sprawie ze skargi J. R. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budynków oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 19 października 2011 r., sygn. akt SA/Bk 477/11, oddalił skargę J. R. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budynków. W uzasadnieniu wyroku podano, iż pismem z 20 kwietnia 2011 r. J. R. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Hajnówce o wszczęcie postępowania w sprawie budynków znajdujących się na posesji przy ul. [...] w N. wskazując, że stwarzają one zagrożenie pożarowe. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Hajnówce postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...], na podstawie art. 61a § 1 kpa odmówił wszczęcia postępowania na wniosek skarżącego, wskazując, że nie jest on stroną postępowania. Po rozpoznaniu zażalenia, Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...], utrzymał w mocy postanowienie pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że budynki opisane we wniosku są budynkami gospodarczymi, nieuciążliwymi dla środowiska. Stąd strefa oddziaływania tych obiektów obejmuje jedynie działki sąsiednie. Wobec tego stronami postępowania są właściciele działek graniczących z terenem, na którym obiekty zlokalizowano. Skarżący nie jest zaś właścicielem żadnej z działek, graniczących z działką nr [...] w N., tym samym nie może być stroną postępowania. Zgodnie z art. 61a § 1 kpa w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku J. R. powyższemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Skarżący podniósł, że organy niesłusznie odmówiły wszczęcia postępowania na wniosek skarżącego odnośnie stanu budynków położonych na działce nr [...] w N., skoro na wniosek D. W., wskazanej jako jej właścicielki, prowadzą postępowania dotyczące zagrożenia pożarowego i stanu technicznego budynków skarżącego. Sporne budynki są zbudowane z materiałów łatwopalnych i położone przy granicy działek. W podobnej sytuacji znajdują się wszystkie budynki w centrum N., w związku z tym PINB w Hajnówce winien w każdym z tych przypadków wszcząć z urzędu postępowanie dotyczące stanu budynków. Zdaniem skarżącego, działka nr [...] nie jest własnością D.W., a wszystkich spadkobierców po zmarłym A. W. W odpowiedzi na skargę Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Sąd wskazał, że pełnomocnik skarżącego na rozprawie podniósł zarzut naruszenia art. 7, art. 10 § 1, art. 28 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 3, art. 81 w związku z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. Sąd wskazał, iż Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia na wniosek skarżącego postępowania w sprawie nieodpowiedniego stanu budynków znajdujących się na posesji przy ul. [...] w N. Zgodnie z art. 61 § 1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Natomiast w myśl art. 61a kpa organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania jeżeli żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Stroną stosownie do art. 28 kpa jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Kwestie dotyczące stanu budynków, w szczególności nakazania jej właścicielowi dostarczenia ekspertyzy dotyczącej zagrożenia pożarowego powodowanego przez te budynki reguluje art. 66 ust. 1 i art. 81c ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Sąd przytoczył treść powołanych przepisów art. 66 ust. 1 i art. 81c i wskazał w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 66, czy art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane jest wyłącznie uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Sąd wskazał, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 listopada 2006 r., II OSK 1407/05 (LEX nr 321507) stwierdził, że przepis art. 28 kpa definiuje pojęcie strony wskazując, że jest nią każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Normą taką jest art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, który stanowi o możliwości nałożenia przez organ nadzoru budowlanego określonych obowiązków na uczestnika procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Tym samym stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie tego przepisu mogą być tylko wymienione podmioty. Podobnie w art. 66 w związku z art. 61 ustawy Prawo budowlane określono krąg podmiotów zobowiązanych do utrzymania obiektu budowlanego, którymi są właściciel oraz zarządca nieruchomości. Te podmioty, jako legitymujące się interesem prawnym, powinny brać udziałem w postępowaniu administracyjnym dotyczącym stanu obiektu budowlanego. W przypadku tego postępowania nie ma zaś zastosowania przepis art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wskazujący, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 i art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane. Sąd podkreślił, że postępowanie takie jest wszczynane z urzędu, w przypadku stwierdzenia przez organ przesłanek określonych w przepisach prawa budowlanego. W sytuacji, gdy osoba trzecia nie będąca jego stroną, składa wniosek o wszczęcie takiego postępowania, wskazując na zły stan techniczny obiektu budowlanego, wniosek taki stanowi dla organu informację, która po zweryfikowaniu może stanowić podstawę do wszczęcia postępowania z urzędu. Jednakże, nawet w przypadku wszczęcia tego postępowania, wyżej wymieniona osoba nie jest stroną postępowania, w więc nie korzysta z uprawnień procesowych przysługujących w toku postępowania, w tym nie jest zawiadamiana o wszczęciu postępowania z urzędu. Z tych względów wniosek skarżącego stanowił dla PINB w Hajnówce jedynie informację odnośnie stanu budynków położonych na działce ul. [...] w N. Sąd wyjaśnił, iż w takim przypadku organ winien z urzędu wszcząć postępowanie o ile uzna, że zachodzą ku temu podstawy. Jednakże organ w sytuacji wszczęcia postępowania nie może o tym zawiadomić skarżącego, ponieważ nie może być on stroną tego postępowania. Skarżący nie jest właścicielem, ani zarządcą przedmiotowych obiektów budowlanych, zatem nie może być stroną w postępowaniu prowadzonym w stosunku do tych budynków w trybie art. 66 ust. 1 i art. 81c ustawy Prawo budowlane. Jedynym rozstrzygnięciem, jakie mógł podjąć organ w związku z wnioskiem skarżącego, była odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 kpa. W ocenie Sądu I instancji organ I instancji prawidłowo zastosował ten przepis, stąd trafnie PWINB w Białymstoku utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W odniesieniu do podnoszonej w skardze kwestii wszczęcia przez PINB w Hajnówce na wniosek właścicieli sąsiednich działek postępowania w sprawie stanu budynków należących do skarżącego, Sąd wyjaśnił, że była przedmiotem oceny w odrębnej sprawie – wyrok WSA w Białymstoku z 19 października 2011 r., II SA/Bk 476/11. W orzeczeniu tym wskazano, iż postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało wszczęte z urzędu, zaś PINB w Hajnówce nieprawidłowo wskazał w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania, że zostało ono wszczęte na wniosek właścicieli działek sąsiednich, traktując te osoby jako strony postępowania. Okoliczności te nie mogą jednak mieć wpływu na ocenę niniejszej sprawy, w szczególności nie mogą skutkować uznaniem skarżącego za stronę postępowania dotyczącego stanu budynków położonych na działce nr [...] w N. Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 7, art. 28 i art. 77 § 1 kpa i art. 10 § 1 kpa, jak również uznał, iż bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostawała kwestia wyjaśnienia, kto jest właścicielem działki nr [...] w Narwi i wobec tego za zbędne były wyjaśnienia organu w tym zakresie. Zaskarżone postanowienie dotyczyło bowiem budynków zlokalizowanych na działce nr [...] w N. Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł J. R. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie: naruszenie prawa materialnego, a to: 1/ art. 5 ust. 1 pkt 9 i ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez ich zastosowanie w sytuacji, gdy: - winny być one podstawą rozstrzygnięcia z uwagi na to, że art. 5 regulujący podstawowe zasady prawa budowlanego nakładają obowiązek ochrony interesów trzecich – właścicieli nieruchomości pozostających w obszarze oddziaływania obiektu tak, aby umożliwić im jako stronom udział w każdym stadium postępowania, zgodnie z art. 10 kpa, - przepis art. 5 Prawa budowlanego określający zasady projektowania, budowy ale również utrzymywania obiektów nakłada obowiązek ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich podczas użytkowania i utrzymania obiektu budowlanego, bowiem w innym przypadku osoby trzecie – właściciele nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu wyjęci by byli spod regulacji publicznoprawnej, działanie takie stanowiłoby natomiast nieuzasadnione naruszenie konstytucyjnego prawa do zaskarżania decyzji i orzeczeń do organu wyższej instancji oraz wiążących regulacji prawa międzynarodowego w zakresie ochrony praw człowieka, stosownie do art. 78 Konstytucji RP; 2/ art. 28 kpa poprzez jego niezastosowanie i uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż nie może mieć on zastosowania w niniejszej sprawie z uwagi na istnienie przepisów szczególnych – przepisów Prawa budowlanego określających, kto może uzyskać status strony w postępowaniu w sprawie stanu budynków w szczególności nakazania właścicielowi posesji dostarczenia ekspertyzy dotyczącej zagrożenia pożarowego powodowanego przez budynki podczas, gdy w identycznym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 604/10, zaaprobował stanowisko organów, iż sąsiad skarżącego B.W. mógł uzyskać status strony w postępowaniu dotyczącym nakazania J. R. dostarczenia ekspertyzy dotyczącej zagrożenia pożarowego powodowanego przez budynki posadowione na posesji nr [...], stanowiącej własność J. R. , a to, że miał on interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., 3/ art. 66 Prawa budowlanego, art. 81 w zw. z art. ust. 2 Prawa budowlanego poprzez ich oczywiście niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że skarżący nie może uzyskać przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stanu budynków znajdujących się na posesji przy ul. [...] w N. w szczególności nakazania właścicielowi posesji dostarczenia ekspertyzy dotyczącej zagrożenia pożarowego z uwagi na brak interesu prawnego podczas, gdy skarżący swój interes prawny jako osoba trzecia wywodzi z art. 5 ust. 1 pkt 9 i ust. 2 Prawa budowlanego, jako właściciel nieruchomości pozostającej w obszarze oddziaływania obiektu – budynków posadowionych na działce nr [...] w N., II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: 1/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał naruszenie przez organy prawa materialnego tj. art. 5 ust.1 pkt 9 i ust. 2 Prawa budowlanego, art. 81 ust.1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego i art. 66 Prawa budowlanego oraz art. 28 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie przyznania skarżącemu przymiotu strony w sytuacji, gdy w identycznym stanie faktycznym sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 604/10, zaaprobował stanowisko organów, iż sąsiad skarżącego B. W. mógł uzyskać status strony w postępowaniu dotyczącym nakazania J. R. dostarczenia ekspertyzy dotyczącej zagrożenia pożarowego powodowanego przez budynki posadowione na posesji nr [...], stanowiącej własność J. R. , a to, że miał on interes prawny, o którym mowa w art. 28 kpa podczas, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie odmawia skarżącemu statusu strony ze względu na brak interesu prawnego, powyższe w oczywisty sposób prowadzi do naruszenia zasady równego traktowania obywateli zagwarantowanej w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w art. 32 2/ art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał, iż postępowanie organów dotknięte było wadami dającymi podstawę do stwierdzenia wydania postanowień z naruszeniem prawa tj. że organy naruszyły przepisy art. 7 i 10 § 1 i 77 § 1 kpa, ponieważ skarżący został potraktowany przez organy w sposób uchybiający zasadom płynącym z kodeksu postępowania administracyjnego. Pełnomocnik skarżącego na tych podstawach wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi przez uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych i przyznanie adwokatowi A. K. od Skarbu Państwa wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy wg norm przepisanych, jako że koszty te nie zostały przez skarżącego w żadnej części opłacone. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., to Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami skargi. Z uwagi na to, że przesłanki nieważności w niniejszej sprawie nie występują, należało ograniczyć się do rozważenia zarzutów podstaw kasacyjnych. W niniejszej sprawie, podstawa oparta na naruszeniu wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania nie jest usprawiedliwiona. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu procesowego opartego na art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wskazać należy, że przepisy art. 145 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. nie zostały przez Sąd pierwszej instancji zastosowane, gdyż Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Ten brak zastosowania dyspozycji art. 145 1 pkt 1 lit. a) lub c) p.p.s.a. może być uznany za zasadny tylko wtedy, gdy mimo zaistnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym naruszeń prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy albo stwierdzenia naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd nie uchyli zaskarżonego aktu. Jeśli chodzi o zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., jego zasadność zostanie oceniona podczas analizy zarzutu naruszenia prawa materialnego. W podstawie skargi kasacyjnej w ramach zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie wskazano żadnych przepisów postępowania administracyjnego, których naruszenie nieprawidłowo zaakceptował Sąd I instancji, tym samym autor kasacji nie wykazał, że uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy. Wskazany przez autora kasacji zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w powiązaniu z art. 7, art. 10 § 1 i art. 77 § 1 kpa nie mógł odnieść skutku w okolicznościach niniejszej sprawy. Powołany przepis art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że "sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach". Znajduje on zastosowanie w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja (postanowienie) dotknięte jest wadą kwalifikowaną, stanowiącą podstawę stwierdzenia nieważności lub uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania, jednakże tego rodzaju wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego nie może nastąpić z uwagi na okoliczności wskazane w ustawie (upływ terminu przedawnienia, wywołanie decyzją nieodwracalnych skutków prawnych - por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyd. LexisNexis, Warszawa 2006). Skarżący nie uzasadnia zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. argumentacją przystającą do wskazanego przepisu, co daje podstawę do przyjęcia, że został on powołany błędnie przez działającego w imieniu strony pełnomocnika. Z okoliczności powiązania przepisu ustawy procesowej z przepisami regulującymi postępowanie administracyjne można wnosić, że skarżący powinien wskazać na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, iż Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. jest związany granicami skargi kasacyjnej, zatem nie może jej uzupełniać lub poprawiać (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2004 r., FSK 13/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 15). Oznacza to, że w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie może się odnieść do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., skoro wbrew wymogowi zawartemu w art. 176 p.p.s.a. nie podano argumentacji przemawiającej za naruszeniem przez Sąd I Instancji art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Przechodząc do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, podnieść należy, że podstawowe znaczenie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy ma zarzut naruszenia art. 28 kpa przez jego niezastosowanie i uznanie przez Sąd I instancji, że przepisy materialnoprawne nie pozwalają na uznanie skarżącego za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 kpa. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że skarżący nie ma przymiotu strony, więc nie może skutecznie domagać się wszczęcia postępowania, wskazując na zagrożenie pożarowe budynków, bowiem stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 66 czy art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego jest wyłącznie uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Przepis art. 28 kpa stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku są normy prawa materialnego, a zatem z tych norm można wywodzić istnienie interesu prawnego. Uzyskać więc status strony postępowania administracyjnego można wyłącznie wówczas, gdy wykaże się przysługiwanie interesu prawnego, który oparty jest o konkretny przepis prawa materialnego i z którego wynikają dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki. Wszczęcie postępowania w trybie art. 66 i art. 81c ust.2 Prawa budowlanego, jak słusznie wskazał Sąd I instancji, następuje z urzędu przez organ nadzoru budowlanego i prowadzone jest wyłącznie wobec uczestnika procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego i to w razie stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo, że jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo, że jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo że powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia. Zgodnie z art. 61 pkt 1 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tej ustawy. Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego obowiązany jest także zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodów na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, co wynika z art. 61 pkt 2 ustawy. Powyższe przepisy określają krąg podmiotów zobowiązanych do utrzymania obiektu budowlanego w odpowiednim stanie i nie budzi wątpliwości, że poza właścicielem nieruchomości udział w toczącym się w takiej sprawie postępowaniu może wziąć jedynie zarządca obiektu budowlanego. Wszelkie inne podmioty, w tym również właściciel sąsiedniej nieruchomości, jaki i właściciel nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania, mogą mieć jedynie interes faktyczny w określonym rozstrzygnięciu sprawy, która w razie złożenia przez te osoby zawiadomienia wszczynana jest z urzędu i prowadzona bez udziału tych osób jako stron postępowania. Wobec powyższego podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego art. 28 kpa, jak i art. 66, art. 81 w zw. z art. 81c ust. 2, art. 5 ust. 2 pkt 9 i ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez ich niezastosowanie nie jest usprawiedliwiony. Za nieuprawnione należy uznać powołanie się przez autora skargi kasacyjnej na stanowisko Sądu Wojewódzkiego Administracyjnego w Białymstoku zawarte w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 604/11, z tego względu, że został on wydany w innym stanie faktycznym, niż stan faktyczny przedmiotowej sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł z urzędu o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego – adwokatowi A. K. wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w prawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2002 r., nr 163, poz. 1348 z późn. zm.), pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.