II FZ 544/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-27
Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Płusa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, wynikające z niezauważenia jednego z trzech doręczonych pism, może być uznane za brak winy strony w rozumieniu art. 86 § 1 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, wynikające z niezauważenia jednego z kilku doręczonych pism, jest efektem niestaranności, a nie okoliczności niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia. Brak winy w rozumieniu art. 86 § 1 P.p.s.a. wymaga wykazania, że strona dochowała należytej staranności, a zaistniałe przeszkody były obiektywnie nie do pokonania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na interpretację indywidualną Ministra Finansów. Sąd wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych skargi (upoważnienie do reprezentacji) oraz do uiszczenia wpisu sądowego. Pełnomocnik uiścił wpis, ale złożył wymagany dokument z opóźnieniem, wnioskując o przywrócenie terminu. Wyjaśnił, że nie zauważył wezwania do uzupełnienia braków, gdyż zasugerował się tytułem pierwszego pisma i nie dostrzegł go wśród trzech doręczonych dokumentów. Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy za nieuprawdopodobniony. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa, , , po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia C. Sp. z o.o. w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 1357/11 w przedmiocie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi C. sp. z o. o. w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 11 lutego 2011 r. nr (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 lipca 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 1357/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. w W. – dalej "Skarżąca" odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 11 lutego 2011 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.
Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że w dniu 11 kwietnia 2011 r. Skarżąca, działając przez pełnomocnika, wniosła Sądu skargę na powyższą interpretację indywidualną. Zarządzeniem z 10 maja 2011 r. Przewodnicząca Wydziału III Sądu wezwała pełnomocnika Spółki do złożenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która udzieliła pełnomocnictwa, do reprezentacji Spółki w dacie jej udzielenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Nadto, zarządzeniem z dnia 12 maja 2011 r., wezwano pełnomocnika Spółki do uiszczenia wpisu sądowego. Przesyłkę zawierającą powyższe wezwania doręczono pełnomocnikowi Spółki 20 maja 2011 r. (karta 23 akt sądowych). Jak wynika z danych Oddziału Finansowo-Budżetowego Sądu, pełnomocnik Spółki uiścił wpis sądowy 20 maja 2011 r.
W dalszej kolejności pismem nadanym 27 czerwca 2011 r. pełnomocnik Spółki nadesłał wymagany odpis z Krajowego Rejestru Sądowego. Jednocześnie wystąpił o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wyjaśnił, że w przesyłce otrzymanej z Sądu otrzymał trzy pisma, spośród których nie zauważył wezwania do usunięcia braków formalnych skargi. Przedmiotowe wezwanie dostrzegł dopiero podczas przeglądania dokumentacji związanej z niniejszą sprawą.
Sąd pierwszej instancji odmawiając przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi uznał, że pełnomocnik Spółki nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wręcz przeciwnie, wyeksponował własne zachowanie noszące cechy niedbalstwa, polegające na niedokładnym sprawdzeniu zawartości przesyłki skierowanej do niego przez Sąd. Tym samym w ocenie Sądu w sprawie nie wystąpiły okoliczności, których przy dołożeniu należytej staranności w zakresie przestrzegania terminowości czynności procesowych nie można było przezwyciężyć.
Pełnomocnik złożył zażalenie na powyższe postanowienie, w którym wniósł o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia jego autor podniósł, że niezauważenie wezwania do usunięcia braków formalnych skargi było przez niego niezawinione. Wyjaśnił, że do zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu dołączone zostało – jako ostatni dokument złożony na trzy części wraz z pierwszymi dwoma i znajdujący się pod nimi – wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi. W jego ocenie istotną przyczyną, dla której wezwanie do usunięcia braku formalnego nie zostało zauważone był najprawdopodobniej fakt zasugerowania się przez stronę tytułem pierwszego pisma, po którym strona spodziewała się tylko załącznika. O staranności w prowadzeniu sprawy i trosce o nią świadczy zdaniem pełnomocnika sprawdzanie akt sprawy, a niezauważenie wezwania wynikać musiało z okoliczności, na które pełnomocnik nie miał wpływu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega oddaleniu.
Zgodnie z dyspozycją art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: P.p.s.a. warunkiem sine qua non przywrócenia uchybionego terminu jest uprawdopodobnienie, że strona nie dokonała czynności w terminie bez swojej winy. W orzecznictwie niejednokrotnie podkreśla się, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy.
W przedmiotowej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł argumentu, który pozwoliłby na zastosowanie art. 86 § 1 P.p.s.a., gdyż z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, które miały bezpośredni wpływ na przekroczenie terminu. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na obowiązku dochowania przez stronę należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Zgodnie z postanowieniem NSA z dnia 12 stycznia 2011 r. (sygn. akt I OZ 997/10) kryterium należytej staranności należy rozumieć obiektywnie – takiej staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy.
Tutejszy Sąd w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, błąd pełnomocnika Spółki był efektem niestaranności, a nie okoliczności nie do przezwyciężenia - bo jak inaczej można określić fakt niezauważenia przez pełnomocnika jednego z trzech przesłanych do niego dokumentów. Sam pełnomocnik przyznaje w zażaleniu, że "istotną przyczyną, dla której wezwanie do usunięcia braku formalnego nie zostało zauważone był najprawdopodobniej fakt zasugerowania się przez stronę tytułem pierwszego pisma, po którym strona spodziewała się tylko załącznika" – świadczy to dobitnie o braku należytej staranności przy dokonywaniu czynności skoro pełnomocnik otrzymując trzy kartki korespondencji z Sądu przeczytał jedynie dwie z nich.
Z tych też przyczyn zasadnie Sąd pierwszej instancji przyjął, że do uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi doszło z winy strony, a w konsekwencji tego odmówił przywrócenia terminu do dokonania tej czynności.
Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło