III SA/Gd 217/11
WyrokWSA w Gdańsku2011-08-04
Skład orzekający: Jacek Hyla, Felicja Kajut, Elżbieta Kowalik-Grzanka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie z mocą wsteczną cła antydumpingowego na towary zarejestrowane zgodnie z rozporządzeniem wszczynającym dochodzenie jest zgodne z zasadą lex retro non agit oraz przepisami prawa unijnego i krajowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że datą decydującą o stosowaniu przepisów prawa celnego jest data przyjęcia zgłoszenia celnego, a nie data zawarcia umowy handlowej. Rozszerzenie cła antydumpingowego z mocą wsteczną na towary zarejestrowane zgodnie z rozporządzeniem wszczynającym dochodzenie jest dopuszczalne zarówno na gruncie prawa unijnego, jak i krajowego, w tym konstytucji RP, ze względu na konieczność ochrony rynku wspólnotowego przed praktykami dumpingowymi. Zasada lex retro non agit nie ma charakteru bezwzględnego i może być ograniczona w szczególnych przypadkach, gdy wymaga tego interes ogólny.Stan faktyczny
B Spółka z o.o. złożyła zgłoszenie celne dotyczące importu stalowych lin ocynkowanych z Korei w dniu 8 września 2009 r. Organ celny nałożył na towary cło antydumpingowe z mocą wsteczną na podstawie rozporządzeń unijnych rozszerzających ostateczne cło antydumpingowe na towary z Republiki Korei. Spółka zakwestionowała nałożenie cła, podnosząc naruszenie zasady lex retro non agit oraz innych przepisów prawa celnego i konstytucyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 7 marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie cła antydumpingowego oddala skargę.
Decyzją z dnia 6 grudnia 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego, na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8 , poz. 60 z 2005 r. ze zm.), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 z 2004 r. ze zm.), art. 220 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) numer [...] ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, (Dz. Urz. WE L. 302 z 19.10.1992 r. ze zm.), art. 1 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005 na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących między innymi z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei oraz kończące dochodzenie w odniesieniu do przywozu stalowych lin i kabli wysyłanych z Malezji ( Dz.Urz. UE L 117/1 z dnia 11.05.2010 r.),art. 5 ust. 1 pkt 3 , art. 19 ust. 7 , art. 29 ust. 13 , art. 33 ust.2, art. 34 ust. 4, art. 41 ust. 1 ustawy dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z 2004r ze zm.), przy zastosowaniu stawki 60,4 % określił kwotę cła antydumpingowego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 112 469 zł oraz określił należny podatek od towarów i usług z tytułu importu przywiezionego towaru w wysokości 65 709 zł.
W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 8 września 2009 r. Agencja Celna A. działając w ramach przedstawicielstwa bezpośredniego, złożyła zgłoszenie celne o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towary importowane przez B Sp. z o. o., klasyfikując je do trzech pozycji taryfy celnej.
Naczelnik Urzędu Celnego, mając na uwadze, iż Rada Unii Europejskiej Rozporządzeniem nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 r. (Dz. U. L 117/2010) nałożyła ostateczne cło antydumpingowe na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei objętych między innymi kodami: CN 7312 10 81 13, CN 7312 10 83 13 oraz CN 7312 10 85 13 postanowieniem z dnia 2 listopada 2010 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenie celnego z dnia 8 września 2009 r. w zakresie cła antydumpingowego nałożonego na wyżej wymieniony towar, natomiast postanowieniem z dnia 2 listopada 2010 r. wszczął postępowanie w sprawie ustalenia prawidłowej wysokość podatku VAT.
Organ wskazał, iż zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporządzenia nr 400/2010 cło rozszerzone pobierane jest od przywozu stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z republiki Korei, zarejestrowanych zgodnie z art. 2 rozporządzenia (WE) nr 734/2009 oraz art. 13 ust.3 i art. 14 ust.5 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009, z wyjątkiem przywozu stalowych lin i kabli produkowanych przez przedsiębiorstwa wymienione w ust. 1.
Nadto organ wyjaśnił, iż w przedmiotowym przypadku rejestracji dokonano zgodnie z datą objęcia towaru procedurą dopuszczenia do obrotu ( 08.09.2009r) tj. w okresie trwania dochodzenia dotyczącego możliwego obchodzenia środków antydumpingowych wprowadzonych na mocy rozporządzenia Rady (WE)) nr 1858/2005 na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej poprzez przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei i Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei i Malezji, poddające ten przywóz rejestracji. Wobec powyższego bez znaczenia jest fakt, że zamówienia na liny stalowe zostały złożone u koreańskich dostawców na przełomie kwietnia i maja 2009r tj. przed ukazaniem się w/w rozporządzenia.
Ponadto Naczelnik Urzędu Celnego podniósł, że z dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego, jak również z dokumentów nadesłanych przez stronę w trakcie postępowania wyjaśniającego wynika, że przedmiotowej sprawie eksporterem i dostawcą towaru jest firma C z siedzibą 102-608 P., S. , G., S., K.. Firma ta nie figuruje w art. 1 ust. 1 rozporządzenia Rady (UE) nr 400/2010 jako uprawniona do przyznania zwolnienia z cła antydumpingowego ostatecznego. Z dokumentu D wynika, że producentem sprowadzonych lin stalowych jest firma E. Również ta firma nie została wyszczególniona w w/w artykule jako uprawniona do przyznania zwolnienia z cła antydumpingowego ostatecznego.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B Spółka z o.o. z siedzibą w S. domagając się jej uchylenia w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1/ naruszenie przepisów art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. (Dz. U. Nr 68 poz. 622 z 2004 r. ze zm.) Prawo celne w związku z art. 120, 121 i 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. z 2005 r., Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.) poprzez ignorowanie ogólnych zasad postępowania podatkowego, w szczególności zasady legalizmu i praworządności przejawiające się w prowadzeniu oczywiście bezprzedmiotowego postępowania z pominięciem słusznego interesu strony, bez wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, w sytuacji wskazanej przez skarżącego, w szczególności znanego organowi orzekającemu faktu, iż zamówienia do Koreańskich dostawców zostały złożone na przełomie kwietnia i maja 2009 r., a więc zanim ukazało się rozporządzenie WE 734/2009 datowane na 12 sierpnia 2009 r.
2/ zastosowanie do stanu faktycznego sprawy art. 1 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005 r. na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących między innymi z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei (Dz. U. L 117/2010 z dnia 11.05.2010 r.),
3/ pominięcie i nie zastosowanie art. 7 ustawy z 19 marca 2004 r. Prawo celne w związku z art. 4 rozporządzenia Rady Nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971 r., określające zasady mające zastosowanie do okresów, dat i terminów.
Decyzją z dnia 7 marca 2011 r. Dyrektor Izby Celnej na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazano, że organ odwoławczy nie doszukał się uchybień, które świadczyłyby o prowadzeniu postępowania w sposób podważający zaufanie do organu celnego, a tym samym godzący w zasadę ogólną postępowania wyrażoną w art.121 Ordynacji podatkowej.
W świetle materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy, jak również mając na uwadze treść zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy podkreślił, iż nie można zgodzić się z zarzutem naruszenia przez organ celny przepisów art. 122 Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie organ prowadzący postępowanie podjął niezbędne działania w celu wyjaśnienia sprawy i w sposób poprawny rozpatrzył zebrany materiał dowodowy przy zapewnieniu stronie czynnego udziału. Podstawą oceny były nie tylko dowody zebrane przez organ I instancji, ale również, jak podkreślił organ, wyjaśnienia i materiały nadesłane w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego.
Za bezpodstawny w ocenie organu odwoławczego należy również uznać zarzut dotyczący naruszenia art. 120 Ordynacji podatkowej. Organ celny wydał bowiem decyzję na podstawie obowiązujących przepisów prawa, a zatem nie może być mowy o ignorowaniu ogólnych zasad postępowania podatkowego przez organ I instancji.
W ocenie organu stan faktyczny w przedmiotowej sprawie jest bezsporny. Strona nie kwestionuje tego, że przedmiotem importu są ocynkowane liny stalowe o wskazanych wyżej średnicach, pochodzenia koreańskiego, które zostały prawidłowo zaklasyfikowane w zgłoszeniu celnym do kodów T. [...] oraz [...]. Spór zaś dotyczy nałożonego nań z mocą wsteczną cła antydumpingowego.
Na liny stalowe pochodzące z Korei, w rodzaju klasyfikowanych do wyżej wymienionych kodów T., rozporządzeniem wykonawczym Rady (UE) nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 r. nałożono cło antydumpingowe w wysokości 60,4 %. Rozporządzenie to jest rozporządzeniem rozszerzającym ostateczne cło antydumpingowe nałożone wcześniej rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005 (rozporządzenie podstawowe) na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących między innymi z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. U. L 299/2005), na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei oraz kończące dochodzenie w odniesieniu do przywozu stalowych lin i kabli wysyłanych z Malezji (Dz. U. L 299/2005).
Powyższe było skutkiem stwierdzenia, że ostateczne cło antydumpingowe nałożone na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących z Chin było przedmiotem obchodzenia poprzez przeładunek w Republice Korei.
Organ wskazał, że przepisy ustanawiającego je rozporządzenia nie zawierały żadnych postanowień szczególnych, dotyczących odstąpienia od stosowania norm w nim zawartych na przykład ze względu na datę zawarcia transakcji handlowej, dlatego też wyjaśnienia strony, iż zamówienia do dostawców zostały złożone na przełomie kwietnia i maja 2009 r., a więc zanim ukazało się rozporządzenie Komisji (WE) Nr 734/2009 nie mogą zasługiwać na uwzględnienie.
Słuszny interes importerów, związany z racjonalnym planowaniem operacji handlowych jest chroniony właśnie między innymi w ten sposób, że Komisja Europejska podaje do publicznej wiadomości informację o wszczęciu postępowania, które może zakończyć się nałożeniem cła antydumpingowego.
Dyrektor Izby Celnej wskazał również, iż przed wejściem w życie rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 400/2010 (12 maja 20)0 r.) funkcjonowało w obrocie prawnym Unii Europejskiej rozporządzenie Komisji (WE) Nr 734/2009 z dnia 11 sierpnia 2009 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych wprowadzonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 1858/2005 na przywóz lin stalowych i kabli pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej poprzez przywóz lin stalowych i kabli wysyłanych z Republiki Korei i Malezji, oraz poddające ten przywóz rejestracji (D. Urz. L 208/2009).
Zgodnie z art. 1 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 400/2010 ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005 na przywóz lin stalowych i kabli, w tym lin zamkniętych, z wyłączeniem lin i kabli ze stali nierdzewnej, o maksymalnym wymiarze przekroju poprzecznego przekraczającym 3 mm pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej zostało rozszerzone na przywóz lin stalowych i kabli, w tym lin zamkniętych, z wyłączeniem lin i kabli ze stali nierdzewnej o maksymalnym wymiarze przekroju poprzecznego przekraczającym 3 mm wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei, obecnie objętych kodami CN [...] z wyjątkiem stalowych lin i kabli produkowanych przez wymienione w tymże przepisie (ust. 1 art. 1) - przedsiębiorstwa.
Przedsiębiorstwo E., produkujące w/w towar nie zostało wymienione w cytowanym art. 1, jako uprawnione do przyznania zwolnienia z cła antydumpingowego ostatecznego.
Dyrektor Izby Celnej wskazał, iż nie kwestionuje faktu, że przedmiotowe liny stalowe są pochodzenia koreańskiego, a nie chińskiego, jednakże podkreślił, iż rozporządzeniem Rady (UE) nr 400/2010 ostateczne cło antydumpingowe pierwotnie nałożone na towar pochodzący z Chińskiej Republiki Ludowej, zostało również rozszerzone na towar pochodzący z Republiki Korei.
Zgodnie zaś z art. 1 ust. 3 rozporządzenia nr 400/2010 cło rozszerzone pobierane jest od przywozu lin stalowych i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei, zarejestrowanych zgodnie z art. 2 rozporządzenia (WE) Nr 734/2009 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009, z wyjątkiem przywozu stalowych lin i kabli produkowanych przez przedsiębiorstwa wymienione w ust. 1.
W przedmiotowym przypadku rejestracji dokonano zgodnie z datą objęcia towaru procedurą dopuszczenia do obrotu (8 września 2009r.) tj. w okresie trwania dochodzenia dotyczącego możliwego obchodzenia środków antydumpingowych wprowadzonych cyt. wyżej rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005. Wobec powyższego bez znaczenia jest fakt, że zamówienia na liny stalowe zostały złożone u koreańskich dostawców na przełomie kwietnia i maja 2009 r. tj. przed ukazaniem się w/w rozporządzenia.
Zdaniem organu nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut pominięcia i nie zastosowania art. 7 ustawy z 19 marca 2004r. Prawo celne w związku z art. 4 rozporządzenia Rady Nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971 r., określającym zasady mające zastosowanie do okresów, dat i terminów.
Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż w/w akt prawny został wprowadzony ze względu na fakt, że liczne akty wydane przez Radę i Komisję ustalały okresy, daty lub terminy posługując się pojęciami "dni roboczych" i "dni wolnych od pracy" i dlatego koniecznym było wprowadzenie jednolitych zasad postępowania w tym zakresie. Jest to zatem przepis techniczny, natomiast rozporządzenie nr 400/2010 wprowadzające z mocą wsteczną cło antydumpingowe, reguluje samoistnie wejście w życie tego aktu prawnego oraz w odniesieniu do jakich towarów i od kiedy ma zastosowanie ( art. 1, art. 3 i art. 5).
Konsekwencją naliczenia cła antydumpingowego (A30) była także zmiana wysokości podatku VAT z tytułu importu towaru.
Organ odwoławczy podkreślił, iż przepis art. 29 ust. 13 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z 2004 r. ze zmianami) stanowi, że podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. W myśl zaś art. 29 ust.16 w/w ustawy do podstawy opodatkowania, o której mowa w ust. 13 i 14 dolicza się określone w odrębnych przepisach opłaty oraz inne należności, jeżeli organy celne mają obowiązek pobierać te należności z tytułu importu towarów. Stawka podatku VAT wynosi 22 % (art. 41 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług). Zweryfikowawszy decyzję organu pierwszej instancji, organ odwoławczy stwierdził, że podatek VAT z tytułu importu towaru został określony w prawidłowej wysokości.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła B Spółka z o.o. w S., domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji w całości jako naruszających prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
- art. 2 i 7 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 i 2 Traktatu o Unii Europejskiej, Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską - Lizbona z dnia 13 grudnia 2007r. ( Dz. U. z 2009r., Nr 203, poz. 1569) w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne w związku z art. 120, 121 i 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa poprzez zastosowanie do stanu faktycznego sprawy rozporządzenia Komisji (WE ) Nr 734/2009 z dnia 11 sierpnia 2009 r. ( Dz. Urz. L 208/2009) i art. 1 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005r. na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących między innymi z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych Republiki Korei, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei (Dz.Urz. UE L 117/1 z dnia 11.05.2010r.).
- pominięcie i nie zastosowanie art. 7 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne w związku z art. 4 rozporządzenia Rady Nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971r. określającego zasady mające zastosowanie do okresów, dat i terminów. Zdaniem Spółki Dyrektor Izby Celnej utrzymując zaskarżone decyzje w mocy naruszył w szczególności konstytucyjną zasadę państwa demokratycznego lex retro non agit obowiązującą w Rzeczypospolitej (art. 2 i 7 Konstytucji RP) i Wspólnocie Europejskiej (art. 6 Traktatu Lizbońskiego).
Skarżąca Spółka podniosła, iż z uzasadnienia decyzji jednoznacznie wynika, że stan faktyczny w przedmiotowej sprawie jest bezsporny zaś spór dotyczy wyłącznie nałożonego na B Sp. z o.o. z mocą wsteczną cła antydumpingowego. Zdaniem skarżącej Spółki, rozporządzenie (WE) Nr 734/2009 z dnia 11 sierpnia 2009r (Dz.Urz. L 208/2009) wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych wprowadzonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) Nr 1858/2005 na przywóz lin stalowych i kabli pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej poprzez przywóz lin stalowych i kabli wysyłanych z Republiki Korei i Malezji oraz poddające ten przywóz rejestracji a także rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005 na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących między innymi z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei nie zawiera przepisów przejściowych tzw. norm intertemporalnych.
W ocenie skarżącej Spółki, rozporządzenie Rady Nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971 r. nie jest li tylko jak to interpretuje Dyrektor Izby Celnej zbiorem przepisów "technicznych", ale jak to zaznaczono w preambule rozporządzenia wykonawczego ma za zadanie "...zapewnienie jednolitego stosowania prawa wspólnotowego i konsekwentnie ustalenie ogólnych zasad mających zastosowanie do okresów, dat i terminów ", toteż w dalszym ciągu aktualny jest zarzut, iż pominięto i nie zastosowano ust. 2 art. 4 w/w rozporządzenia, który stanowi, że wejście w życie, uzyskanie skuteczności lub zastosowanie aktów Rady lub Komisji - bądź przepisów tych aktów ustalone na określoną datę, przypada na początek pierwszej godziny dnia przypadającego na tę datę.
Zdaniem skarżącej Spółki decyzje wydane w trybie odwoławczym przez Dyrektora Izby Celnej stanowi klasyczne naruszenie reguł rozstrzygania obowiązujące organy celne. Podważa to zasadę legalizmu i praworządności, w myśl której organy celne powinny działać na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawa i w toku postępowania winny stać na straży praworządności. Określanie zaś praw i obowiązków danego podmiotu winno być oceniane na podstawie stosownego przepisu prawa materialnego bez naruszania podstawowych zasad prawa celnego i postępowania administracyjnego. Owe zasady określone w art. z art. 120, 121 i 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa nie znalazły zastosowania w przedmiotowym postępowaniu celnym, chociaż art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne stanowi, że do postępowania celnego, stosuje odpowiednio art. 12 oraz przepisy działu IV Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie naruszała prawa.
Okoliczności faktyczne sprawy były bezsporne między stronami i obejmowały przede wszystkim dokonanie w dniu 8 września 2009r. zgłoszenia celnego w procedurze dopuszczenia do obrotu określonej ilości lin stalowych ocynkowanych z Korei.
Należy w tym miejscu przywołać przepisy art. 201 ust. 1a rozporządzenia Rady (EWG) numer 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, (Dz. Urz. WE L. 302 z 19.10.1992 r. ze zm.) zwanego dalej WKC, według którego dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do swobodnego obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym. Art. 201 ust. 2 stanowi zaś, że dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego.
W świetle powołanych przepisów nie może budzić wątpliwości to, że co do zasady datą decydującą o tym jakie przepisy prawa celnego należy stosować przy określaniu długu celnego w typowej sytuacji, gdy towar zostaje dopuszczony do obrotu jest data przyjęcia zgłoszenia celnego (por. Wspólnotowy Kodeks Celny. Komentarz pod red. W. Morawskiego. Warszawa 2007 str. 841).
Skoro tak, to analizie w sprawie niniejszej, w związku z zarzutem naruszenia zasady lex retro non agit podlegać powinny przepisy prawa obowiązujące w dacie 8 września 2009r., a nie dacie nabycia towaru u koreańskiego eksportera. Ryzyko związane z ewentualną zmianą przepisów prawa celnego w okresie pomiędzy nabyciem towaru poza terytorium wspólnotowym i jego dopuszczeniem do obrotu na rynku wspólnotowym obciąża niewątpliwie importera.
W tym miejscu należy wskazać, że w istotnej dla sprawy dacie 8 września 2009r. kształt instrumentów unijnej polityki antydumpingowej określało rozporządzenie Rady Nr 384/96 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów nie będących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. UE. L 1996. 56.1 ze zmianami). Punkt 22 Preambuły rozporządzenia stanowił, że niezbędne jest zapewnienie, że przywóz będący przedmiotem postępowania może być zarejestrowany, tak aby można było zastosować w stosunku do niego później odpowiednie środki. Art.14 ust. 5 rozporządzenia stanowił zaś, że Komisja, po konsultacji z Komitetem Doradczym, może polecić organom celnym podjęcie odpowiednich kroków w celu zarejestrowania przywożonych towarów, tak aby środki mogły zostać zastosowane w odniesieniu do przywozu od daty rejestracji. Przywożone towary mogą zostać poddane rejestracji na wniosek przemysłu wspólnotowego, który zawiera dostateczne dowody uzasadniające takie działanie. Rejestracja zostaje wprowadzona rozporządzeniem, które określa cel tego działania oraz, gdy jest to właściwe, szacunkową kwotę opłat, które mogłyby być zapłacone w przyszłości. Okres obowiązkowej rejestracji nie może być dłuższy niż dziewięć miesięcy. Unormowanie te nie budzą wątpliwości, ze rejestracja sprowadzanych towarów prowadzona jest w celu nałożenia na nie w przyszłości ceł antydumpingowych, o ile dochodzenie potwierdzi stosowanie takich praktyk handlowych. Zatem przedsiębiorca wprowadzając na rynek wspólnotowy towar objęty trwającym dochodzeniem antydumpingowym powinien zdawać sobie sprawę, że z rejestracją takiego towaru łączy się możliwość zastosowania w przyszłości podwyższonego cła.
Specyfika postępowania antydumpingowego, które po przeprowadzeniu dochodzenia może doprowadzić do zastosowania podwyższonych ceł antydumpingowych wymaga bowiem, by środki ochronne mogły być użyte także w odniesieniu do towarów sprowadzanych w czasie trwania dochodzenia. Istota postępowania antydumpingowego polega między innymi na ochronie rynku wspólnotowego przed szkodami związanymi z przywożeniem towarów po cenach dumpingowych już w okresie trwania wymaganego przepisami dochodzenia. W tym celu stosuje się cła tymczasowe oraz rejestrację towarów, o której mowa powyżej. Środki te pozwalają na realizację celów postępowania antydumpingowego polegających na ochronie rynku wspólnotowego przed niszczącymi go praktykami niezgodnymi z zasadami gospodarki rynkowej.
Towar będący przedmiotem zgłoszenia celnego strony skarżącej należał do produktów, co do których rozporządzenie Komisji (WE) Nr 734/2009 z dnia 11 sierpnia 2009 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych wprowadzonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 1858/2005 na przywóz lin stalowych i kabli pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej poprzez przywóz lin stalowych i kabli wysyłanych z Republiki Korei i Malezji, oraz poddające ten przywóz rejestracji (D. Urz. L 208/2009) przewidywało obowiązek rejestracji.
Punkt 19 powyższego rozporządzenia stanowił bowiem, że zgodnie z art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego przywóz produktu objętego dochodzeniem powinien zostać poddany rejestracji, aby zapewnić, w przypadku gdy w wyniku dochodzenia stwierdzone zostanie obchodzenie środków antydumpingowych, iż cła antydumpingowe w odpowiedniej wysokości mogą być pobierane z mocą wsteczną od daty rejestracji takiego przywozu z Republiki Korei i Malezji.
Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 13 sierpnia 2009r., a zatem obowiązywało w dacie dokonania zgłoszenia celnego przez stronę skarżącą. Towary objęte tym zgłoszeniem podlegały zatem rejestracji.
Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) nr 400/2010 z dnia 26 kwietnia 2010 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1858/2005 na przywóz stalowych lin i kabli pochodzących między innymi z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei oraz kończące dochodzenie w odniesieniu do przywozu stalowych lin i kabli wysyłanych z Malezji (Dz.Urz. UE L 117/1 z dnia 11.05.2010 r.) nakazało w art. 1 ust. 3 pobieranie cła rozszerzonego od przywozu stalowych lin i kabli wysyłanych z Republiki Korei zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Republiki Korei zarejestrowanych zgodnie przepisami rozporządzenia nr 734/2009 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia nr 1225/2009.
Słusznie zatem, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami na sprowadzone przez skarżącą spółkę towary, uprzednio zarejestrowane, nałożono cło antydumpingowe. W tym miejscu przywołać należy stanowisko Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości zawarte w wyroku z dnia 26 kwietnia 2005 r. C-376/02, zgodnie z którym o ile jest ogólną regułą, że zasada pewności prawa sprzeciwia się temu, by temporalny zakres obowiązywania aktu wspólnotowego rozpoczynał się przed jego publikacją, to jednak może tak być na zasadzie wyjątku, gdy wymaga tego cel interesu ogólnego i gdy w należyty sposób respektowane są uzasadnione oczekiwania zainteresowanych.
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2 kwietnia 2007r. sygn. akt 19/07 stwierdził, że zasada lex retro non agit nie ma charakteru bezwzględnego. Konstytucja dopuszcza wyjątki od tej zasady w szczególnych wypadkach, jeżeli ingerencja w stosunki i sytuacje prawne z przeszłości jest konieczna dla zapewniania realizacji innej, szczególnie cennej wartości konstytucyjnej, a jednocześnie wartości tej nie można urzeczywistnić w inny sposób.
Rozciągnięcie ceł antydumpingowych nałożonych rozporządzeniem nr 400/2010 także na towary sprowadzone przed jego wejściem w życie – lecz zarejestrowane na podstawie rozporządzenia nr 734/2009 stanowiło wprawdzie istotnie przejaw działania prawa wstecz – lecz dozwolonego zarówno świetle Konstytucji RP jak i prawa wspólnotowego, z uwagi na konieczność ochrony rynku wspólnotowego i gospodarek Państw Członkowskich – w tym polskiej, przed szkodliwymi, niszczącymi praktykami dumpingowymi. Polityka antydumpingowa i służące jej realizacji regulacje prawne opierają się na fundamentalnych, obowiązujących od lat i znanych importerom założeniach - obejmujących także stosowanie środków antydumpingowych z mocą wsteczną – nie sięgającą jednak dalej niż wejście w życie rozporządzenia wszczynającego dochodzenie. Gwarancje praw zainteresowanych wynikają z objęcia rejestracją i co za tym idzie późniejszym obciążeniem cłem z mocą wsteczną jedynie towarów sprowadzonych po wejściu w życie rozporządzenia wszczynającego dochodzenie (nr 734/2009). Rezygnacja ze stosowania środków antydumpingowych przewidzianych powołanymi powyżej przepisami spowodowałaby zagrożenie bytu dla wielu gałęzi gospodarki Państw Członkowskich UE ze strony państw prowadzących szczególnie agresywną politykę gospodarczą, a zwłaszcza tych, w których zasady gospodarki rynkowej nie są przestrzegane.
Należy przyznać rację organowi administracji, że rozporządzenie Rady Nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971 r. określające zasady mające zastosowanie do okresów, dat i terminów ma charakter regulacji technicznej. Jednoznaczne jest bowiem brzmienie preambuły rozporządzenia, która stanowi, że "...liczne akty wydane przez Radę i Komisję ustalają okresy, daty lub terminy i posługują się pojęciami "dni roboczych" i "dni ustawowo wolnych od pracy"; w tym zakresie należy wprowadzić ogólne jednolite zasady; w wyjątkowych przypadkach może okazać się konieczne, by niektóre akty Rady lub Komisji odbiegały od tych ogólnych zasad; aby zrealizować cele Wspólnot, konieczne jest zapewnienie jednolitego stosowania prawa wspólnotowego i konsekwentnie ustalenie ogólnych zasad mających zastosowanie do okresów, dat i terminów."
Rozporządzenie Nr 400/2010 stanowi w art. 5, że wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE i skoro opublikowane zostało w Dzienniku Urzędowym z dnia 11 maja 2010r. to weszło w życie z początkiem pierwszej godziny dnia 12 maja 2010r. Żaden przepis rozporządzenia Nr 1182/71 nie wyklucza natomiast możliwości rozciągnięcia mocy wstecznej przepisów ustanawiających ostateczne cło antydumpingowe na określone, zarejestrowane uprzednio towary.
W tym stanie sprawy, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło