VI SA/Wa 982/11
WyrokWSA w Warszawie2011-08-18
Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Zdzisław Romanowski, Pamela Kuraś-Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umieszczenie reklamy na przyczepie samochodowej zaparkowanej w pasie drogowym, bez zezwolenia zarządcy drogi, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umieszczenie reklamy na przyczepie samochodowej, która zajmuje pas drogowy bez zezwolenia zarządcy drogi, jest podstawą do nałożenia kary pieniężnej. Reklama na przyczepie, nawet jeśli przyczepa jest dopuszczona do ruchu, stanowi nośnik informacji wizualnej w rozumieniu ustawy o drogach publicznych i wymaga zezwolenia. Brak takiego zezwolenia obliguje organ do wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 10-krotności opłaty za zajęcie pasa drogowego.Stan faktyczny
Skarżący umieścili dwie reklamy na przyczepach samochodowych w pasie drogowym drogi powiatowej bez wymaganego zezwolenia. Organ pierwszej instancji nałożył na nich karę pieniężną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do sądu, zarzucając m.in. błędne uznanie przyczep z reklamami za reklamy zajmujące pas drogowy oraz naruszenia przepisów postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi J. G. i M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., sygn. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej: "k.p.a." w zw. z art. 40 ust. 6 i 12 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.), dalej: "u.d.p.", po rozpatrzeniu odwołania M. i J. G. (nazywanych dalej skarżącymi) od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2010 r., Nr [...], którą nałożono na skarżących karę pieniężną w wysokości 36.112,72 zł za zajęcie bez zezwolenia pasa drogowego drogi powiatowej P. w rejonie ul. K. oraz ul. M. w W. przez umieszczenie dwóch reklam, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] lipca 2010 r. pracownicy Zarządu Dróg Miejskich w W. podczas patrolowania terenu P. w W. stwierdzili zajęcie pasa drogowego dwoma reklamami umieszczonymi na przyczepach samochodowych przez M. i J. G. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą "R." s.c. Reklamy o treści: "[...]" były zamontowane na odrębnych przyczepach samochodowych o nr rejestracyjnych: [...], [...], umieszczonych na P., z tym, że jedną usytuowano w rejonie ul. K., a drugą – w rejonie ul. M. Każda z reklam miała powierzchnię 16,52 m2. Łączna powierzchnia reklam wynosiła 33,04 m2, co stwierdzono wskutek obmiaru reklam Kontrolujący sporządzili z przeprowadzonych czynności protokoły o nr: [...] i [...]..
Kolejne kontrole przeprowadzono w dniach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] sierpnia 2010 r. Podczas nich stwierdzano, że omawiane reklamy nadal zajmowały pas drogowy P. Kontrolujący sporządzili dokumentację fotograficzną oraz notatki służbowe z przeprowadzonych czynności.
Organ ustalił, że M. i J. G. nie posiadali zezwolenia na zajęcie pasa drogowego pod opisywane reklamy.
Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Zarząd Dróg Miejskich w W. (dalej nazywany ZDM), działający z upoważnienia Prezydenta W. nałożył na M. i J. G. prowadzących działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą "R." z siedzibą na ul. K. 10 w W. karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego – drogi powiatowej P. w rejonie ul. K. oraz w rejonie ul. M. w dniach 30 lipca – 26 sierpnia 2010 r. bez zezwolenia zarządcy drogi, poprzez posadowienie dwóch reklam o powierzchni i w sposób wyżej opisany (pkt 1 decyzji). Jednocześnie (pkt 2 decyzji) organ wymierzył skarżącym karę pieniężną w wysokości 36.112,72 zł, płatną w terminie 14 dni od daty, kiedy decyzja stanie się ostateczna. Wysokość kary ustalił jako iloczyn liczby dni zajęcia terenu (28 dni) oraz ustalonej opłaty dziennej za 1 m2 powierzchni ekspozycyjnej, która za dni 30, 31 lipca 2010 r. wynosiła 3,30 zł/m2 i za dni 1 – 26 sierpnia 2010 r. wynosiła 3,95 zł/m2, następnie powiększonego dziesięciokrotnie.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołał art. 104 i 107 k.p.a.,
art. 20 pkt 8, art. 40 ust. 10, 12 i 13 w zw. z art. 40d ust. 2 u.d.p., uchwałę
NR XXXIV/1023/2008 z dnia 29 maja 2008 r. Rady m.st. Warszawy w sprawie statutu Zarządu Dróg Miejskich oraz § 1 i 4 uchwały Nr XXXI/666/2004 Rady m.st. Warszawy z dnia 27 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze W. z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (Dz. Urz. Województwa Mazowieckiego Nr 148, poz. 3717 z późn. zm.).
Od decyzji tej w dniu 8 grudnia 2010 r. odwołanie wnieśli M. i J. G. Przyznali, że w celu rozlekamowania działalności [...] pod koniec lipca 2010 r. ustawili przyczepki na P. Jednakże nie wiedzieli, że taka forma reklamy jest niedozwolona; myśleli, że wystarczy rejestracja przyczepek jako reklamowych i jak inne pojazdy będą mogły być postawione w każdym, dozwolonym dla pojazdów miejscu. Po otrzymaniu pisma organu wzywającego do usunięcia reklam, niezwłocznie usunęli przyczepki. Podnosili także, że sytuacja finansowa firmy jest trudna. Wnosili o zmniejszenie kary, tj. niestosowanie dziesięciokrotnego mnożnika ustalonej stawki dziennej opłaty.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w położnej wyżej decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. stwierdziło, że Prezydent W. prawidłowo ustalił stan faktyczny, to jest, że skarżący zajęli pod reklamę pas drogowy bez zezwolenia, a następnie wysokość kary w oparciu o art. 40 ust. 6 i ust. 12 u.d.p.
Na powyższą decyzję M. i J. G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jej uchylenia w całości.
Zarzucili obrazę prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
- art. 4 pkt 24 u.d.p. poprzez ustalenie, że zaparkowany na stanowisku parkingowym pojazd (w rozumieniu art. 2 pkt 31 ustawy o drogach publicznych) stanowi reklamę,
- art. 40 ust. 1 u.d.p. poprzez ustalenie, że zaparkowany pojazd zajmuje pas drogowy.
Nadto podnieśli naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie art. 138 k.p.a.:
- art. 28 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stron postępowania,
- art. 29 k.p.a. poprzez ustalenie, że stroną postępowania jest spółka cywilna,
- art. 72 k.p.a. poprzez zastąpienie zeznań świadków notatkami urzędowymi w sprawie ustaleń mających istotne znaczenie dla sprawy,
- art. 79 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. oraz art. 85 § 1 k.p.a. poprzez przeprowadzenie dowodu z oględzin rzeczy i miejsca bez uprzedniego zawiadomienia strony postępowania o tej czynności,
- art. 84 § 1 k.p.a. poprzez przeprowadzenie dowodów z oględzin rzeczy, miejsca przez osoby nie legitymujące się wiadomościami specjalnymi w sytuacji, gdy posiadanie takiego przymiotu było niezbędne,
- art. 7, art. 75 § 1 i art. 85 § 1 k.p.a. poprzez niezbadanie czy i jaka część pojazdu była widoczna dla użytkowników drogi, mimo wynikającego z art. 40 ust. 6 u.d.p. obowiązku.
Skarżący także zarzucili błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że pojazdy o nr rejestracyjnych: [...] i [...] stały przy ulicach K. i M. we wskazanych przez organ dniach oraz że należały do skarżących i zostały przez nich zaparkowane w tych miejscach.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie jako bezzasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.,) dalej: "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów należy stwierdzić, że skarga M. i J. G. nie jest uzasadniona.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 28 k.p.a. stanowiącego, że stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek, zarzut jest niezasadny. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że "stroną postępowania w przedmiocie umieszczenia reklam w pasie drogowym, a zatem obowiązanym do uzyskania stosownej decyzji zarządcy drogi jest właściciel danej reklamy. On jest bowiem w tym zakresie podmiotem stosunku publicznoprawnego w relacjach z organem administracji publicznej. Zatem to właściciel reklamy umieszczonej w pasie drogowym bez zgody zarządcy drogi jest biernie legitymowany w postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, toczącym się w trybie przepisu
art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych" (wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 560/08, opubl. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odwołać się należy do art. 40 ust. 1 u.d.p., zgodnie z którym zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie, o którym mowa, dotyczy m.in. reklam (art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p.).
Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę (art. 40 ust. 3 ww. ustawy). Ustala się ją na podstawie iloczynu, określonego w stosownych przepisach ustawy.
W przypadku reklam przepisem wskazującym na sposób ustalania opłaty jest art. 40 ust. 6 u.d.p. Natomiast za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi wymierza się, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości
10-krotności opłaty za zajęcie pasa drogowego (art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p.).
Zatem z powyższych przepisów wynika, że w sytuacji, gdy pas drogowy został zajęty bez zezwolenia na skutek umieszczenia tam określonego obiektu, to podmiotem, wobec którego powinna być skierowana decyzja administracyjna o nałożeniu kary pieniężnej, jest co do zasady właściciel takiego obiektu czyli właściciel reklamy (wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 697/10).
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, skarżący nie kwestionowali, ani w postępowaniu przed organem I instancji (protokół, k. – 96, 98), ani w postępowaniu odwoławczym (odwołanie, k. – 104 - 105 akt adm.), że nie są właścicielami reklam umieszczonych na przyczepach o nr rejestracyjnych: [...] i [...]. W tej sytuacji nie miało znaczenia, kto był właścicielem przyczep. Poza sporem zaś pozostaje okoliczność, że skarżący nie posiadali zezwolenia na umieszczenie reklamy w pasie drogi.
Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 29 k.p.a., gdyż w decyzjach organów obu instancji jako stronę wskazano M. i J. G. a nie Spółkę cywilną "R." prowadzoną przez skarżących. Jeżeli już to wątpliwości co do podmiotu je składającego powinno budzić odwołanie (k. -104 – 105 akt adm.), gdyż w nagłówku jak i w podpisie (pieczątka) najpierw wskazano "Firma "R." S.C. Jednakże organy potraktowały to pismo jako wniesione przez skarżących. Doręczanie pism na adres firmy nie oznaczało, że decyzje były kierowane do Spółki, gdyż art. 42 § 1 k.p.a. dopuszcza także doręczenie dla osoby fizycznej w miejscu pracy.
Odnośnie naruszenia przepisów postępowania odnoszących się do postępowania dowodowego, jak art. 7, art. 72, art. 75, art. 79 § 1, art. 84 § 1 i art. 85 § 1 k.p.a., co miało doprowadzić organy do nieprawidłowych ustaleń, w ocenie Sądu ustalenia faktyczne poczynione przez organ i stanowiące podstawę do wydania rozstrzygnięcia w sprawie nie budzą wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Fakt postawienia w dniach od 30 lipca 2010 r. do 26 sierpnia 2010 r., łącznie przez 28 dni dwóch przyczep z umieszczoną na nich reklamą [...] skarżących wynika z protokołów kontroli z dnia [...] lipca 2010 r. (k. – 6 i 13 akt adm.), notatek służbowych z kontroli w dniach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] (k. – 18, 23, 26, 28, 31, 33, 41, 44, 48, 52, 55, 58, 61, 64, 67, 70, 73, 76, 79, 83, 86, 89, 92, 95 akt adm.), załączonych do nich zdjęć opatrzonych datą, protokołu interwencji z dnia 11 sierpnia 2010 r. (k. – 38 akt adm.) protokołu spotkania przedstawicieli zarządcy drogi ze skarżącym J. G. (k. – 96 akt adm.), map z zaznaczonymi granicami pasa drogowego oraz ze wskazanymi miejscami usytuowania reklam (k.- 1, 7, 35, 36 akt adm.). Powyższe dowody łącznie, dawały w ocenie Sądu podstawę do poczynienia kwestionowanych przez skarżących ustaleń, choć sposób przeprowadzenia dowodów i ich utrwalenia budzi pewne zastrzeżenia co do pełnej zgodności z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie oznacza to jednak, że środki dowodowe zebrane w sprawie są pozbawione jakiegokolwiek znaczenia prawnego, jak chcieliby tego skarżący. W postępowaniu administracyjnym przyjęty został bowiem otwarty system środków dowodowych, które mogą służyć wyjaśnieniu okoliczności sprawy, jeżeli tylko nie są sprzeczne z prawem. Wyrazem tej zasady jest art. 75 § 1 k.p.a., który stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Postępowanie dowodowe służyć ma bowiem wyjaśnieniu sprawy zgodnie z obowiązkiem dochodzenia do prawdy obiektywnej, a nie formalnej. Utrwalenie czynności organu poprzedzających wszczęcie postępowania w sposób nie odpowiadający w pełni przepisom k.p.a. nie pozbawia takiego dowodu automatycznie jakiejkolwiek mocy dowodowej, jeżeli także inne środki dowodowe pośrednio potwierdzają dany fakt. Taka sytuacja, w ocenie Sądu, zaistniała w przedmiotowej sprawie, bowiem zdjęcia, stanowiące materiał dowodowy w sprawie, wystarczająco precyzyjnie przestawiają stan faktyczny, miejsce ich wykonania i datę. Równocześnie jednak wskazać należy, że wykonane przez pracowników organu zdjęcia spornych przyczep wraz z umieszczoną na nich reklamą, z informacją o dacie wykonania zdjęcia powinny być przynajmniej dodatkowo opatrzone adnotacją osoby, która zdjęcie wykonała z jej podpisem i datą. Wymóg taki wynika z art. 72 k.p.a., który stanowi, że czynności organu administracji publicznej, z których nie sporządza się protokołu, a które mają znaczenie dla sprawy lub toku postępowania, utrwala się w aktach w formie adnotacji podpisanej przez pracownika, który dokonał tych czynności. W niniejszej sprawie niektóre zostały opatrzone podpisem wykonującego jej pracownika, a z drugiej strony zostały sporządzone notatki urzędowe wskazujące, że zostały sporządzone fotografie z danej kontroli.
Z kolei, w ocenie Sądu, w świetle przedstawionego stanu faktycznego, nie było potrzeby ani możliwości sporządzania protokołów z każdej czynności kontrolnej (w każdym dniu), polegającej na udokumentowaniu faktu pozostawania spornej przyczepy z reklamą w pasie drogi publicznej. Uprzedzanie skarżącego każdorazowo o zamiarze przeprowadzenia kontroli czyniłoby tę kontrolę niecelową z uwagi na możliwość usunięcia na ten czas reklamy. Ponadto podczas kontroli w dniu [...] lipca 2010 r. pracownicy [...] odmówili podania numeru telefonów do skarżących (protokoły kontroli, k. - 6, 13 akt adm.). Wymaga także zauważenia, że opisywane czynności były podejmowane jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie.
Z kolei co do zarzutu przeprowadzania kontroli (nie można tutaj mówić o oględzinach, gdyż jest to czynność, która winna być przeprowadzona zastosowaniem reguł k.p.a., po wszczęciu postępowania administracyjnego) przez osoby nie posiadające specjalnej wiedzy, należy podkreślić, że kontrole te były przeprowadzane przed wszczęciem postępowania administracyjnego, zostały utrwalone, na mapach naniesiono położenie reklam, skarżący zapoznali się z materiałem dowodowym i do końca postępowania administracyjnego nie kwestionowali treści dowodów oraz poczynionych na ich podstawie ustaleń. Przeprowadzenie opisanych czynności nie wymagało specjalnej wiedzy, skoro przyczepy stały na chodniku (bezsporne), w miejscu dozwolonym na parkowanie czyli tym samym widocznym dla osób przebywających w tymże pasie drogowym.
W myśl art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodami mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Skoro więc organ pierwszej instancji na podstawie zebranych dowodów w sprawie uznał ponad wszelką wątpliwość, że reklama umieszczona była w pasie drogowym, nie było potrzeby przeprowadzenia dalszych dowodów.
Sąd nie podzielił stanowiska skarżących co do tego, że sporna reklama nie była umieszczona w pasie drogowym. W aktach administracyjnych znajdują się mapy, z których wynikają granice pasa drogowego z zaznaczonymi miejscami umieszczenia w nim reklam. Według art. 4 pkt 1 u.d.p. pasem drogowym jest wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Z kolei według art. 4 ust. 2 u.d.p. pod pojęciem drogi należy rozumieć budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskim, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno- użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Chodnik jest częścią drogi przeznaczoną dla pieszych, w myśl art. 4 pkt 6 u.d.p. Zatem umieszczenie przyczep z reklamami na chodniku jednoznacznie oznaczało, że zostały umieszczone w pasie drogi.
Odnosząc się do zarzutu kwestionującego jako reklamę tablicy usytuowanej na przyczepie, w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że jeżeli tablica umieszczona na przyczepie stanowiącej w rzeczywistości jej element konstrukcyjny, a zajmująca pas drogowy, stanowi dla jej odbiorców informację o rodzaju działalności gospodarczej i miejscu jej wykonywania, to ma na celu rozpowszechnianie danego produktu i tym samym zwiększenie liczby odbiorców. Tak więc, stosownie do przywołanego
art. 4 pkt 23 u.d.p. tablica ta stanowi reklamę a jej właściciel zobowiązany jest uzyskać zezwolenie określone w art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 u.d.p.
Trzeba przy tym zauważyć, że o ile przepisy ustawy o drogach publicznych nie zakazują parkowania pojazdów w szerokim tego słowa znaczeniu w pasie drogowym w miejscach do tego przeznaczonych, o tyle przepisy tejże ustawy nakazują uzyskanie przez podmiot, który chce na takim pojeździe parkującym umieścić reklamę, zezwolenia podlegającego opłacie (art. 40 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy). Gdyby zatem strona skarżąca chciała przyczepę jedynie zaparkować, tak aby nie stanowiła ona jednocześnie nośnika reklamowego, to na ten czas bezspornie powinna reklamę zdemontować lub zasłonić. Miejsce przeznaczone do parkowania umożliwia pozostawienie na nim pojazdu, gdy następuje przerwa w ruchu drogowym. Przeznaczeniem takiego miejsca nie jest natomiast umieszczanie w nim reklam. W takiej sytuacji wymagane jest uzyskanie od zarządcy drogi zezwolenia, a jego brak jest podstawą do obligatoryjnego wymierzenia przez właściwy organ administracji publicznej kary pieniężnej na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. Kategorycznej wymowy powołanych przepisów nie można obchodzić tylko z tego względu, że reklama umieszczona w pasie drogowym została zainstalowana na samochodzie lub przyczepie. Zresztą zamiarem skarżących było umieszczenie przyczepy wraz z reklamą w jednym miejscu i w celu rozlekamowania ich działalności, skoro, co potwierdziły kontrole, przyczepy z reklamami stały praktycznie w tym samym miejscu, a nad tablicami z reklamami były przymocowane strzałki pokazujące kierunek i odległość, w jakiej [...] znajdowała się od tych reklam. Sami skarżący w trakcie postępowania administracyjnego nie kwestionowali tej okoliczności.
W kontekście ustalonego w sprawie stanu faktycznego nie można zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że sporna laweta wraz z tablicą nie stanowi reklamy działalności gospodarczej (handlowej). O tym co jest reklamą, decydują unormowania u.d.p. zawierające definicję legalną tego pojęcia: "nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami". Istota tak rozumianej reklamy zawiera się w kierowanych na zewnątrz treściach podanych w dowolnej wizualnej formie, a nie w rodzaju konstrukcji, na której treści te są prezentowane. Innymi słowy, na pojęcie reklamy składa się nie tylko sam nośnik informacji (plakat, tablica jedno bądź dwustronna), ale i konstrukcja lub – co wystąpiło w niniejszej sprawie – laweta (stanowiąca swoistą konstrukcję posadowionej na niej reklamy), na której jest umieszczony. Wygląd zewnętrzny lawety wskazuje niedwuznacznie, że pojazd ten z dwustronną tablicą reklamową (w okresie wskazanym w zaskarżonej decyzji) po pierwsze nie przemieszczał się (zmieniał ewentualnie miejsce postojowe), a po wtóre wykorzystywany był jedynie jako element konstrukcyjny do prezentowania reklamy.
Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 4 pkt 23 u.d.p. (a nie pkt 24 u.d.p. jak podają skarżący) w zw. z art. 2 pkt 31 ustawy – Prawo po ruchu drogowym, poprzez przyjęcie – jak podnosi strona skarżąca – że przyczepa dopuszczona do ruchu drogowego, której definicyjnym przeznaczeniem jest poruszanie się po drodze, a tym samym uczestnictwo w ruchu kołowym, może być uznana za reklamę w rozumieniu przepisów u.p.d. Przy formułowaniu tego zarzutu uszło uwadze skarżących, że to nie przyczepa jest w tej sprawie reklamą, lecz umieszczone na niej, jako nośniku, tablice zawierające treść o charakterze reklamowym. Przedmiotem oceny organów nie były natomiast okoliczności związane z dopuszczeniem przyczepy do ruchu drogowego, ponieważ kwestia ta nie ma znaczenia prawnego w rozpoznawanej sprawie, a ponadto nie należy do kompetencji zarządcy drogi. Istotne jest natomiast zbadanie funkcji, jaką spełnia przyczepa w konkretnym przypadku, a więc czy stanowi wyłącznie zaparkowany pojazdu bezsilnikowego, czy też spełnia rolę nośnika reklamy.
W sytuacji jednoznacznego ustalenia, że na przyczepach były umieszczone reklamy należące do skarżących, przyczepy stały w pasie drogowym, a skarżący nie posiadali zezwolenia na umieszczenie reklam w pasie drogowym, organ miał obowiązek wymierzenia kary na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. według zasady w tym przepisie wskazanej.
Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ art. 138 k.p.a. Organ odwoławczy odniósł się do ustaleń poczynionych przez organ I instancji i zastosowanych przepisów prawa. Nie można podważać, że nie rozstrzygnął sprawy, zwłaszcza że odwołanie skarżących było jedynie ukierunkowane na obniżenie kary.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznając skargę za bezzasadną, na mocy art. 151 p.p.s.a. ją oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło