VI SA/Wa 403/11

WyrokWSA w Warszawie2011-08-19

Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Andrzej Wieczorek, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Ośrodek Transportu Leśnego, będący jednostką organizacyjną Lasów Państwowych, może być uznany za przedsiębiorcę w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, a tym samym podlegać jej rygorom w kontekście przewozu pojazdem nienormatywnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Ośrodek Transportu Leśnego, posiadając nadany REGON i NIP jako podatnik uprawniony do świadczenia usług transportowych, spełniał warunki określone dla podmiotu gospodarczego (przedsiębiorcy) zarejestrowanego w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej. W związku z tym, zasadnie organ administracji przyznał mu status strony w postępowaniu. Sąd uznał również, że sposób ważenia pojazdu i obliczania nacisków osi był zgodny z przepisami i instrukcjami, a stwierdzone naruszenia uzasadniały nałożenie kary pieniężnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ośrodka Transportu Leśnego (OTL) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) utrzymującą w mocy decyzję nakładającą na OTL karę pieniężną za wykonywanie transportu pojazdem nienormatywnym. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi i masy całkowitej zespołu pojazdów oraz długości. OTL kwestionował swój status jako przedsiębiorcy, sposób przeprowadzenia ważenia, legalność użytych wag oraz sposób obliczania wyników. Organy administracji uznały OTL za przedsiębiorcę i nałożyły karę, a GITD utrzymał decyzję w mocy. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi O. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej również jako: GITD), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13g ust. 1, art. 40c, art. 41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) oraz Ip. 1, lp. 6 pkt 1 lit. d), i e), lp. 6 pkt 7 lit. b), lp. 6 pkt 9 lit. d) i e), lp. 9 pkt 4 lit. c) załącznika nr 2 do ww. ustawy, art. 61 ust. 6 pkt 2, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2003, Nr 32, poz. 262), utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2010 r.[...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] nakładającą na Ośrodek Transportu Leśnego w [...] (dalej również jako: OTL, strona, skarżący) karę pieniężną w kwocie 24 720 złotych za wykonywanie transportu pojazdem nienormatywnym. Decyzje wydano w następujących ustaleniach; W dniu [...] maja 2010 r. w miejscowości [...] na drodze powiatowej nr [...] został zatrzymany do kontroli pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z przyczepą marki [...] o nr rej. [...], kierowany przez Z. P.. W ramach kontrolowanego przejazdu kierowca wykonywał krajowy przewóz drogowy ładunku drewna z [...] do [...] na rzecz Ośrodka Transportu Leśnego. W czasie kontroli sporządzono protokół ze stwierdzonych naruszeń, który kierujący pojazdem podpisał, nie zgłaszając uwag. Kierowca został pouczony o zasadach przeprowadzania kontroli oraz przysługujących mu prawach i skorzystał z możliwości powtórnego ważenia pojazdu. Do dalszego postępowania przyjęto wyniki pierwszego ważenia, korzystniejszego dla strony. Kierowcy okazano instrukcję ważenia pojazdu i wyniki kontroli oraz wszystkie niezbędne dokumenty świadczące o prawidłowości przeprowadzenia i zabezpieczenia procesu ważenia. Ważenia pojazdu dokonano za pomocą zalegalizowanych przenośnych wag do pomiarów statycznych o nr fab. 856054 i 856088, na zalegalizowanym w dniu 8 kwietnia 2010 r. przez uprawnionego geodetę stanowisku kontroli. Kierowca nie okazał wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Zgodnie z korzystniejszym dla strony pomiarem, w wyniku dokonanego ważenia, po uwzględnieniu błędów i tolerancji nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu silnikowego wyniósł 8,13 t, nacisk podwójnej osi napędowej pojazdu silnikowego wyniósł 20,68 t, nacisk pierwszej pojedynczej osi nienapędowej przyczepy wyniósł 10,88 t, a nacisk drugiej pojedynczej osi nienapędowej przyczepy wyniósł 11,37 t, rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów wyniosła 51.06 t, a jego długość łącznie z ładunkiem - 21,97 m. Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2010 r. (dzień kontroli) poinformowano stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego, informując jednocześnie o prawie do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz o prawie zgłoszenia żądań. Pismem z dnia 27 maja 2010 r. strona odpowiedziała na ww. zawiadomienie, przedkładając swoje wyjaśnienia i wnosząc o umorzenie postępowania. W piśmie podniesiono, że Ośrodek Transportu Leśnego jako jednostka organizacyjna Lasów Państwowych, nie jest przedsiębiorcą, tym samym nie podlega rygorom ustawy o transporcie drogowym, której art. 3 ust. 2 pkt 3 stanowi, że do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty nie będące przedsiębiorcami, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. Strona stwierdziła, że naruszenie stwierdzone w toku kontroli nastąpiło z przyczyn niezależnych od kierowcy, który w braku jakichkolwiek, usankcjonowanych prawnie przeliczników ciężaru drewna, załadował towar zgodnie z opracowanymi przez OTL przelicznikami. Strona zauważyła również, że w protokole kontroli wbrew stanowi faktycznemu stwierdzono, że przekroczenie norm dla pierwszej pojedynczej osi nienapędowej wyniosło 0,13 t, podczas gdy pierwszą oś tego pojazdu stanowiła pojedyncza oś napędowa. Sporządzonemu w trakcie kontroli protokołowi zarzucono także, oznaczenie w pkt 6 objaśnienia odległości dla podwójnej osi napędowej pomiędzy osiami składowymi na: "III – od 1,3 do 1,4", podczas gdy według kwalifikacji prawnej odległość ta powinna być nie mniejsza niż 1,3 mb i mniejsza niż 1,8 mb. Strona stwierdziła, że sposób przeprowadzenia ważenia w trakcie kontroli nie dawał gwarancji uzyskania rzetelnego i wiarygodnego wyniku. Uznano za niezrozumiałe, że dla potrzeb ustalenia wyniku ważenia, inspektor odjął od wyniku 200 kg dla każdej z osi, zaś uzyskany w ten sposób wynik pomniejszył jeszcze o 2% tolerancję błędu. Według strony użyty sposób liczenia nacisku nie ma podstawy prawnej, jest natomiast wynikiem wewnętrznych ustaleń kontrolującego. Powołano się przy tym na zapis w załączniku do świadectwa homologacji wagi, zgodnie z którym: "Aby zapobiec powstawaniu błędów w pomiarach spowodowanych tarciem spoczynkowym zawieszenia kół zaleca się jednoczesny pomiar dla wszystkich kół w zamocowanej części pojazdu przy zastosowaniu odpowiedniej liczby połączonych wag". Zdaniem strony nieodpowiedni był także sposób przeładunku narzucony mu przez inspektora kontrolującego, polegający na holowaniu jednocześnie dwóch zestawów 50-tonowych na trasie 22 km z punktu ważenia w [...] na parking przy ul. [...] w [...] przez pojazd do usuwania samochodów osobowych. Przejazd ww. zestawu pojazdów po drodze [...] – [...], na której maksymalna dopuszczalna masa całkowita pojazdu (dalej: DMC), wynosi 10 t, a także po ulicy [...], na której ograniczenie to wynosi 7 t DMC oraz przez wiadukt nad torami kolejowymi o nośności do 20 t, stwarzał bardzo duże zagrożenie dla uczestników ruchu drogowego i mógł doprowadzić nawet do katastrofy w ruchu lądowym. Podkreślono, że będący w punkcie ważenia kierownik eksploatacji OTL zaproponował inspektorowi dokonanie przeładunku części drewna w bezpiecznym miejscu i podniósł, że było to możliwe obok punktu ważenia, na co inspektor nie wyraził jednak zgody. Decyzją z dnia [...] września 2010 r., [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, nałożył na Ośrodek Transportu Leśnego w [...] karę pieniężną w wysokości 24 720 złotych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 ton. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło stwierdzone w trakcie kontroli: 1. przekroczenie dopuszczalnych nacisków: - o 6,18 t dla podwójnej osi napędowej pojazdu silnikowego – kara 7500 zł, - o 0,13 t dla pojedynczej osi napędowej pojazdu silnikowego – kara 300 zł, - o 2,98 t dla pierwszej pojedynczej osi nienapędowej przyczepy – kara 6840 zł, - o 3,37 t dla drugiej pojedynczej osi nienapędowej przyczepy – kara 8400 zł; 2. przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów o 11,06 t – kara 1440 zł.; 3. przekroczenie dopuszczalnej długości zespołu pojazdów o 1,22 m – kara 240 zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji odniósł się do zarzutów podniesionych przez stronę w piśmie z 27 maja 2010 r. Odpowiadając na uwagę o braku zastosowania ustawy o transporcie drogowym do jednostki organizacyjnej Lasów Państwowych jaką jest strona, organ zasygnalizował, że kwestia ta została wyjaśniona w piśmie do OTL z dnia 4 czerwca 2010 r. i wskazał, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte i przeprowadzone w oparciu o ustawę o drogach publicznych, która nie przewiduje ograniczeń podmiotowych w jej stosowaniu. Organ stwierdził, że ustawa o drogach publicznych, wbrew wywodom strony, nie przewiduje również możliwości wyłączenia odpowiedzialności za dokonane naruszenia, nawet gdy doszło do nich z przyczyn niezależnych od kierowcy. Odnośnie podniesionej przez stronę kwestii nieodpowiedniego sposobu doprowadzenia kontrolowanych pojazdów do stanu normatywnego, organ podał, że zgodnie z art. 13 g ust. 3 - 12 u.d.p., pojazdy zostały zaholowane przy pomocy podmiotu wyznaczonego przez Starostę [...]. Zarówno sposób holowania jak i miejsce położenia parkingu były niezależne od Inspekcji Transportu Drogowego, natomiast brak zgody inspektora kontrolującego na przeładunek na miejscu kontroli wynikał z braku miejsca i czasu, jako że teren w pobliżu punktu jest własnością prywatną, a ważenie odbywało się w godzinach ponad liczbowych. Odpierając zarzut dotyczący braku podstaw prawnych dla przyjętego przez organ sposobu ustalenia wyników ważenia, wyjaśniono, że sposób ten został określony zgodnie z “Instrukcją postępowania inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego w trakcie kontroli parametrów pojazdów poruszających się po drogach publicznych i pobierania kar pieniężnych" stanowiącą Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 16/2004 r. Głównego Inspektora Transportu Drogowego - § 3 ust. 2, pkt 5, lit. e). W dniu 16 września 2010 r. Ośrodek Transportu Leśnego w [...] złożył od opisanej powyżej decyzji odwołanie, wnosząc o uchylenie jej w całości i umorzenie postępowania. Organowi I instancji zarzucono naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez nieumożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także niezawiadomienie o zakończeniu postępowania; naruszenie art. 35 § 1 i 3 k.p.a. poprzez wydłużenie postępowania do ponad 3 miesięcy i nieinformowanie strony o przyczynach przesunięcia tego terminu oraz o planowanym terminie zakończenia postępowania oraz naruszenie art. 7 i 77 oraz 10 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w wydanej decyzji wyjaśnień strony. Podniesiono również, że w wydanej decyzji brak jest informacji czy miejsce ważenia odpowiadało wymogom, szczególnie, że ta okoliczność była kwestionowana przez kierowcę, który dokonał stosownego wpisu do protokołu kontroli stwierdzając, że "punkt ważenia sprawia wrażenie niewypoziomowanego i spękanego". Strona wyraziła przekonanie, że stanowisko ważenia zostało wybudowane w oparciu o przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, podczas gdy przeprowadzone w czasie kontroli ważenie miało charakter statyczny i zostało wykonane wagami do pomiarów statycznych. W wyniku rozpoznania odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Odpowiadając na zarzuty dotyczące użytych podczas kontroli wag i zastosowanego sposobu wyliczenia pomiaru organ II instancji podkreślił, że czynności pomiarowe nie mają charakteru czynności administracyjnych, a są jedynie czynnościami technicznymi, przeprowadzenie których nie jest uregulowane przez ustawodawcę, a w drodze odpowiednich instrukcji użytkowania urządzeń. Organ dodał, że zgodnie z pkt 2.4 instrukcji obsługi wag, jeżeli zważenie wszystkich kół jednocześnie jest niemożliwe, to pod wszystkie koła powinno się podłożyć podkładki wyrównawcze. Z opisanej powyżej czynności można zrezygnować, jeśli wagi są umieszczone we wgłębieniach nawierzchni. Zestawienie zamieszczone w pkt 2.5 ww. instrukcji przewiduje ważenie zestawów pojazdów z osiami wielokrotnymi przy użyciu dwóch wag. Podczas kontroli w niniejszej sprawie pojazd został zważony przy pomocy dwóch przenośnych wag nieautomatycznych o podanych numerach, umieszczonych w dołach fundamentowych. Wagi w dacie kontroli posiadały świadectwa zgodności wydane przez Urząd Miar i kontroli Metrologicznej Badenii Wirtembergii z 21 grudnia 2009 r. na podstawie Dyrektywy WE 90/384/EWG wdrożonej do prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23). Wagi podlegały zgłoszeniu do legalizacji ponownej po dokonanej ocenie zgodności w terminie 3 lat, a więc w dacie kontroli ocenę tę posiadały. Zaznaczono, że stanowisko ważenia było zatwierdzone przez zarządcę drogi po dokonaniu pomiarów geodezyjnych przez uprawnionego geodetę. Odpowiadając na wątpliwości strony organ wyjaśnił, że od wyniku pomiaru każdej osi inspekcja odejmuje 200 kg oraz 2% w celu zniwelowania ewentualnego błędu pomiarowego, co odbywa się wyłącznie na korzyść kontrolowanego i nie wynika z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Organ II instancji podniósł, że strona została pouczona o możliwości wypowiedzenia się w sprawie, z którego to uprawnienia skorzystała, a ponadto przedstawiła swoje stanowisko w sprawie we wniesionym odwołaniu. W związku z przekroczeniem przez organ I instancji terminów do wydania decyzji GITD zaznaczył, że przedmiotowe naruszenie nie miało wpływu na treść decyzji, a strona nie złożyła zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie w trybie art. 37 k.p.a. Pismami z dnia 16 września 2010 r. i 29 grudnia 2010 r. strona wniosła o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji. Ośrodek Transportu Leśnego w [...] złożył skargę od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o uchylenie decyzji w całości. Decyzji zarzucono naruszenie: - art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania materiału dowodowego oraz jego wszechstronnego rozważenia, - art.10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji, - art. 35 § 1 i 3 oraz 36 § 1 k.p.a. poprzez przedłużenie postępowania administracyjnego do ponad 3 miesięcy, bez poinformowania strony o przyczynach ani o terminie zakończenia postępowania. W uzasadnieniu skargi OTL zarzucił, że ani organ I ani II instancji nie wyjaśnił błędu w protokole kontroli dotyczącego oznaczenia pierwszej osi pojazdu silnikowego jako nienapędowej zamiast napędowej, pomimo zasygnalizowania tej kwestii przez stronę w piśmie wyjaśniającym. Skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji nie rozważono następujących kwestii, poruszonych w odwołaniu: braku winy we wykazanym naruszeniu, spełnienia przez użyte wagi wymogów stawianym wagom do pomiarów statycznych nacisków osi oraz specyfiki przewożonego towaru jakim jest drewno, którego ilość określa się w m 3, a którego ciężaru nie można zmierzyć w okolicznościach załadunku w lesie. Zarzucono brak odpowiedzi na podnoszone przez skarżącego w toku postępowania pytanie, na podstawie jakich przepisów zostało przygotowane stanowisko do ważenia pojazdów w [...] i czy odpowiadało ono wymogom stawianym stanowiskom do ważenia pojazdów przy użyciu wag statycznych. Skarżący powołał się na pismo Głównego Urzędu Miar z 4 marca 2010 r., w którym stwierdza się, że ważąc masę całkowitą pojazdu przy użyciu dwóch wag, jak to zrobiono w niniejszej sprawie, otrzymany wynik jest niewiarygodny. W skardze postawiono także zarzut braku podstawy prawnej dla pomniejszania wyników pomiarów nacisku osi o 200 kg i 2 % tolerancję błędu. Skarżący powołał się także na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 czerwca 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 2427/09 oraz z 18 maja 2010 r., VI SA/Wa 443/10 w drodze których skarżący w identycznej sprawie uzyskał korzystne dla siebie rozstrzygnięcia. Strona zwróciła również uwagę, że zgodnie z dyspozycją art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym nie podlega ona rygorom tej regulacji. Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ w pełni podtrzymał stanowisko i argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Odnośnie wskazanego w skardze błędu w oznaczeniu w protokóle ważenia jednej z osi organ wyjaśnił, że błąd ten nosi znamiona oczywistej omyłki nie mającej niekorzystnego dla skarżącego wpływu na wynik sprawy. Gdyby bowiem organ I instancji błędnie przyjął pierwszą oś jako nienapędową, prawidłowo wymierzyłby karę nie 300 zł lecz 600 zł, lecz błędu tego w decyzji nie popełnił. W piśmie z dnia 20 kwietnia 2011 r. skarżący, załączając pisma Głównego Urzędu Miar z 20 lipca 2010 r. i z 14 kwietnia 2011 r. oraz instrukcję obsługi wag serii II SAW, wnosił o przeprowadzenie dowodu z tych dokumentów na okoliczność niedopuszczalności wyliczania wagami użytymi do kontroli DMC przez sumowanie nacisków wszystkich osi zespołu pojazdów oraz niedopuszczalne sumowanie nacisków osi składowych w przypadku wyliczania nacisku podwójnej osi napędowej przy użyciu tylko dwóch wag. Zdaniem skarżącego wagi użyte do kontroli (SAW 10C/II) nie przeznaczone były do stosowania w rozliczeniach czyli do sprawdzania DMC. Z tych względów skarga stwierdzała, że wyznaczenie masy całkowitej (DMC) oraz przy użyciu tylko dwóch wag wyliczenie nacisków podwójnej osi napędowej było niezgodne z instrukcją użycia tych wag, a zatem wadliwe. Z przedłożonego pisma GUM (z 20 lipca 2010 r.) wynika, że odnosiło się ono do wagi SAW 10C nr fabr. 854277. Natomiast w piśmie z 14 kwietnia 2011 r. Główny Urząd Miar podał, że wagi typu SAW 10C/II klasy dokładności III, wprowadzone do używania przed 1 maja 2004 r. przeznaczone były (zgodnie z decyzją Prezesa GUM z dnia 3 sierpnia 1998 r.) do wyznaczania obciążenia kół i nie były dopuszczone do stosowania w rozliczeniach. Po 1 maja 2004 r. odnośnie wag nieautomatycznych wprowadzono przepisy dyrektywy nr 90/384/EWG (obecnie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r.) co spowodowało, że wagi te mogą być wprowadzane do obrotu i używane tylko po dokonaniu oceny zgodności. Ponieważ Prezes GUM nie posiadał wiedzy na temat certyfikatu zatwierdzenia typu WE na podstawie którego dane egzemplarze wag SAW 10C/II wprowadzono do obrotu lub użytkowania po dokonaniu oceny zgodności, nie mógł wypowiedzieć się co do zakresu ich stosowania. Pismem procesowym z dnia 18 lipca 2011 r. skarżący podtrzymał swoje wątpliwości i zarzuty co do zastosowania wag użytych do kontroli w zakresie ustalenia DMC i nacisków osi składowych przy użyciu jedynie dwóch wag. W dalszym ciągu skarżący podtrzymał swoje wątpliwości co do uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. Spór pomiędzy stronami sprowadza się zasadniczo do dwóch kwestii: uczestnictwa Ośrodka Transportu Leśnego w [...] w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony i legalności wyników ważenia uzyskanych użytymi wagami dla obliczenia masy całkowitej pojazdów oraz nacisków osi składowych przy użyciu jedynie dwóch wag. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.), tj. - pojazdu silnikowego, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25 km/h (określenie to nie obejmuje ciągnika rolniczego, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej) - za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Jednocześnie stosownie do art. 13 ust. 1 pkt 2 u.d.p. opłacie podlega przejazdy po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych i takim pojazdem wykonywany był przewóz drewna, gdyż skarżący nie posiadał stosownego zezwolenia. Przepis art. 13 w ust. 3-4 zwalnia ustawowo z opłat za przejazd po drogach publicznych pojazdy podmiotów tam wymienionych lub pojazdy wskazanych kategorii, jednakże skarżący nie zalicza się do wskazanych podmiotów ani kontrolowany pojazd do podanych w tym przepisie kategorii. Zwolnienie od opłat ustawa przewiduje również w sytuacja podanych w przepisie w art. 13 ust. 5 jednakże wyłącznie na podstawie właściwej decyzji administracyjnej (ust. 6). Również i ta okoliczność nie miała zastosowania do skarżącego. Kontrolowany pojazd poruszał się po drodze powiatowej nr [...], która w rozumieniu art. 46 ust. 6 u.d.p. jest drogą inną niż określoną w art. 46 ust. 4 i ust. 5 (krajową lub wojewódzką o dopuszczalnych naciskach osi – odpowiednio do 11,5 t i 10 t), a więc dopuszczalne naciski osi na tę drogę wynosiły 8 t. W wyniku kontroli ustalono przekroczenie tej normy, a przewóz odbywał się bez zezwolenia na jej przekroczenie, co dawało podstawę organowi administracji (art. 40c u.d.p.) do wymierzenia kar pieniężnych określonych w zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ważenie pojazdu przeprowadzono dwukrotnie na stanowisku ważenia pojazdów, zatwierdzonym przez geodetę uprawnionego, wagami nieautomatycznymi nr 856054 i 856088 do ważenia statycznego. Wyniki dwukrotnego ważenia były zbieżne - jedno ważenie odbiegało na korzyść dla kontrolowanego w granicach dopuszczalnego błędu – i organ uwzględnił ten wynik. Zgodnie z informacją Głównego Urzędu Miar z dnia 14 kwietnia 2011 r. po dniu 1 maja 2004 r. wprowadzono w Polsce odnośnie wag nieautomatycznych przepisy dyrektywy nr 90/384/EWG (obecnie dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wag nieautomatycznych), co spowodowało, że wagi typu SAW 10C/II klasy dokładności III mogą być używane i wprowadzane do obrotu tylko po dokonaniu oceny zgodności. Z akt sprawy wynika, że ważenia dokonano wagami posiadającymi deklarację zgodności zgodną z wymaganiami dyrektywy WE nr 90/384/EWG (w aktualnie obowiązującej wersji zatwierdzonej na podstawie badań przeprowadzonych zgodnie z DIN EN 45501 nr 8.2) wdrożonej do systemu prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23). Zgodnie z § 2 pkt 2 tego rozporządzenia jego przepisy stosuje się do wag nieautomatycznych służących do określania masy będącej podstawą obliczania (...) kar (...) lub podobnych typów opłat. Zatem wagami tymi organ administracji mógł ustalić także masę całkowitą kontrolowanego pojazdu (DMC). Zgodnie natomiast z atestem tych wag (załączonym do ich instrukcji obsługi) i instrukcją obsługi, można było dokonać także pomiarów nacisków osi na drogę. Zdaniem skarżącego pomiary te zostały przeprowadzone niezgodnie z ową instrukcją obsługi, gdyż jedynie dwoma wagami i w tym zakresie wskazywał na jej pkt 2.4. W związku z tym zarzutem organ kontroli wskazał na pkt 2.5 instrukcji obsługi wag użytych do kontroli stwierdzając, że przy dokonywaniu pomiarów na przygotowanym stanowisku ważenia, konfiguracja dwóch wag przy ważeniu różnego typu pojazdów, w tym z osiami wielokrotnymi, pozwala na uzyskanie prawidłowych wyników, na co wskazuje również uwaga druga w pkt 2.4. Wyjaśnienia te, w ocenie Sądu w składzie orzekającym, prowadzą do wniosku o nietrafności podnoszonego zarzutu przez skarżącego. Skarżący kwestionował to, że nie jest przedsiębiorcą, aczkolwiek w świetle przywołanych przepisów nie miało to istotnego znaczenia dla zastosowania przepisów ustawy o drogach publicznych. Należy jednak zauważyć, że Ośrodek Transportu Leśnego w [...] miał nadany decyzją Głównego Urzędu Statystycznego REGON oraz decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego Numer Identyfikacji Podatkowej (NIP) jako podatnik uprawniony do świadczenia usług transportu drogowego. Zatem spełniał wszystkie warunki określone dla podmiotu gospodarczego (przedsiębiorcy) zarejestrowanego w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej. W tych warunkach zasadnie organ administracji przyznał skarżącemu legitymację strony w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania Sądu. Sąd nie przyjął wyjaśnień skarżącego, co do braku możliwości ustalenia normatywności pojazdu podczas załadunku, jako podstawy do uchylenia decyzji. Stwierdzone naruszenie nie jest w działalności skarżącego incydentalne dlatego powinien tak konfigurować załadunek, mając na uwadze posiadane doświadczenie w tym zakresie, by nie dochodziło do przeładowania pojazdu. Co do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, Sąd w składzie orzekającym nie znalazł podstaw do stwierdzenia jego zasadności. Skarżący miał pełny wgląd do akt sprawy korzystając przed i po wydaniu obu decyzji z praw przysługujących stronie. Również wydłużenie postępowania ponad terminy wskazane w art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. nie miało wpływu na wynik sprawy. Natomiast skarżący mógł skorzystać w tym przypadku z zarzutu bezczynności organu, jednakże z taką skargą nie wystąpił. Co do innych naruszeń wskazanych w skardze (błędnego określenia kontrolowanej osi) organ administracji wyjaśnił i wyjaśnienie to znajduje potwierdzenie w zaskarżonej decyzji administracyjnej, że błędne określenie w protokóle kontroli pierwszej osi pojazdu jako nienapędowej zamiast osi napędowej było oczywistą omyłką, bowiem już w decyzji organ I instancji nakładając karę pieniężną w kwocie 300 zł za przekroczenie nacisku tej osi na drogę, prawidłowo oś tę zdefiniował. Gdyby natomiast uwzględnił określenie tej osi jako nienapędową powinien nałożyć zgodnie z lp. 6 pkt 7 lit. b) załącznika do ustawy o drogach publicznych karę pieniężną w kwocie 600 zł, lecz błędu tego nie zrobił. W związku z tymi wyjaśnieniami oraz mając na uwadze zarówno zapis w decyzji organu I instancji jak i w decyzji organu odwoławczego Sąd uznał, że błąd w protokóle kontroli nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, nie podzielając w tym zakresie zarzutu skarżącego mającego uzasadniać wniosek o uchylenie decyzji. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło