I OZ 1/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-01-13

Skład orzekający: Sędzia NSA Janina Antosiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie sędziów od orzekania w sprawie jest uzasadniony, jeśli strona nie przedstawiła konkretnych okoliczności podważających ich bezstronność, a jedynie wyraziła subiektywne przekonanie o braku obiektywizmu?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziów od orzekania. Podstawą wyłączenia nie może być subiektywne przekonanie strony, lecz konieczne jest wskazanie konkretnych i poważnych powodów obiektywnie powodujących utratę zaufania do bezstronności sędziów. Sędziowie złożyli wymagane oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia, a strona nie udowodniła okoliczności podważających ich wiarygodność.
Stan faktyczny
Strona D.W. złożyła wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu od orzekania w sprawie dotyczącej udostępnienia wglądu do wyciągu zmian gruntowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił ten wniosek. Strona wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II SO/Op 5/11 o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w osobach: Olgi Białek, Mieczysława Górkiewicza, Julii Szczygielskiej, Zygmunta Wiśniewskiego, Alicji Palus, Andrzeja Wawrzyniaka, Henryki Łysikowskiej, Tomasza Świetlikowskiego, Henryka Ożoga, Wandy Wiatkowskiej – Ilków, Jolanty Sikorskiej, Bogumiły Kalinowskiej, Jerzego Strzebinczyka, Tadeusza Kuczyńskiego, Mirosławy Rozbickiej – Ostrowskiej, Haliny Kremis, Marka Olejnika, Marii Tkacz - Rutkowskiej, Dagmary Dominik – Ogińskiej, Ewy Kamienieckiej, Katarzyny Borońskiej, Anetty Chołuj, Haliny Betty, Zbigniewa Łobody, Anny Siedleckiej, Małgorzaty Malinowskiej – Grabowicz, Macieja Guzińskiego, Katarzyny Radom, Małgorzaty Masternak – Kubiak, Marcina Miemiec, Ireneusza Dukiel, Ludmiły Jajkiewicz, Ryszarda Pęka, Józefa Kremisa, Anny Moskały, Marty Semiczek, Alojzego Wyszkowskiego, Lidii Błystak, Magdaleny Jankowskiej – Szostak, Jadwigi Danuty Mróz i Lidii Serwiniowskiej od orzekania w sprawie ze skargi D.W. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia wglądu do wyciągu zmian gruntowych postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił wniosek D.W. o wyłączenie sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w osobach: Olgi Białek, Mieczysława Górkiewicza, Julii Szczygielskiej, Zygmunta Wiśniewskiego, Alicji Palus, Andrzeja Wawrzyniaka, Henryki Łysikowskiej, Tomasza Świetlikowskiego, Henryka Ożoga, Wandy Wiatkowskiej – Ilków, Jolanty Sikorskiej, Bogumiły Kalinowskiej, Jerzego Strzebinczyka, Tadeusza Kuczyńskiego, Mirosławy Rozbickiej – Ostrowskiej, Haliny Kremis, Marka Olejnika, Marii Tkacz - Rutkowskiej, Dagmary Dominik – Ogińskiej, Ewy Kamienieckiej, Katarzyny Borońskiej, Anetty Chołuj, Haliny Betty, Zbigniewa Łobody, Anny Siedleckiej, Małgorzaty Malinowskiej – Grabowicz, Macieja Guzińskiego, Katarzyny Radom, Małgorzaty Masternak – Kubiak, Marcina Miemiec, Ireneusza Dukiel, Ludmiły Jajkiewicz, Ryszarda Pęka, Józefa Kremisa, Anny Moskały, Marty Semiczek, Alojzego Wyszkowskiego, Lidii Błystak, Magdaleny Jankowskiej – Szostak, Jadwigi Danuty Mróz i Lidii Serwiniowskiej od orzekania w sprawie ze skargi D.W. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Rozpoznając wniosek Sąd I instancji uznał, iż nie zasługuje on na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie istnieją żadne okoliczności, które mogłyby stanowić przesłankę wyłączenia w myśl przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a. Sąd podkreślił, że podstawą wyłączenia sędziego nie może być subiektywne przekonanie strony o braku obiektywizmu składu orzekającego, bowiem konieczne jest wskazanie konkretnych i poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziów orzekających w sprawie. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła D.W., wskazując na naruszenie art. 106 § 3, § 4 i § 5 ustawy P.p.s.a. oraz szeregu przepisów Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie regulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu I ustawy P.p.s.a. Art. 18 § 1 tej ustawy zawiera zamknięty katalog przesłanek, dla których wyłączenie sędziego winno nastąpić z urzędu, zaś wyłączenie dokonywane na wniosek strony uregulowane jest art. 19 tejże ustawy. Zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu ocenił, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie wskazanych wyżej sędziów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Podkreślenia wymaga, iż zgodnie z treścią art. 22 § 2 P.p.s.a. wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Sędziowie, których wniosek w niniejszej sprawie dotyczył, wbrew zarzutom zawartym w zażaleniu, złożyli wymagane oświadczenia wskazując, że nie istnieją okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do ich bezstronności. Mając na uwadze to, że skarżący nie wskazał, ani też nie udowodnił żadnych okoliczności, które uzasadniałyby jego wniosek – należało uznać zarzuty w tej kwestii za nietrafne. Należy przywołać stanowisko Sądu Najwyższego, który uznał że "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (postanowienie z 25.08.1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). Sąd w składzie orzekającym pogląd ten w pełni podziela. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela także pogląd wyrażony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż skoro sędzia, którego przedmiotowy wniosek dotyczy złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 P.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie. (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2007 sygn. akt II OZ 1474/06, postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 441/08, postanowienie NSA z dnia 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10). Zdaniem Sądu odwoławczego skarżąca zarówno we wniosku o wyłączenie sędziów jak i we wniesionym później zażaleniu nie wskazała żadnych okoliczności, które mogłyby stanowić przesłankę uzasadniającą wyłączenie wskazanych przez nią sędziów. Przytaczane przez D.W. okoliczności są w istocie jej subiektywnymi przemyśleniami i ocenami działań podejmowanych przez sędziów, których wyłączenia domaga się strona. Mając na uwadze powyższe i uznając zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło