II OSK 1904/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędzia del. NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) Protokolant: asystent sędziego Marta Romanowska po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 1530/11 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną II OSK 1904/12 U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne: Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., działając na podstawie art. 149 § 3 kpa, odmówił wznowienia, na wniosek J. K., postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2006 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2005 r. (sprostowaną postanowieniem Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r.) o umorzeniu postępowanie w sprawie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego i udzielenia D. S.A. pozwolenia na budowę parkingu naziemnego, w ramach I etapu, w miejsce garażu wielopoziomowego, dla osiedla mieszkaniowego, w którego skład wchodzą budynki mieszkalne A, B, C, D, E, F, G, H, docelowo budynek garażu wielopoziomowego, budynek wartowni, 3 stacje transformatorowe, zagospodarowanie terenu (place zabaw, zieleń, dojścia, dojazdy, śmietniki) na terenie działek nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w [...]. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania J. K., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że J. K. wystąpił o wznowienie postępowania z powołaniem się na art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2, pkt 4 i pkt 5 kpa. Strona podniosła, że jako współwłaściciel i współinwestor osiedla [...] został pozbawiony uczestnictwa w postępowaniu zakończonym w/w decyzją Prezydenta [...], a ponadto w uzasadnieniu tej decyzji stwierdzono nieprawdę, podając, że parking naziemny posiada pozwolenie na użytkowanie. Organ wyjaśnił, że J. K. wiedzę o istnieniu decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2006 r. posiadał co najmniej od dnia [...] lutego 2008 r., o czym świadczy znajdujące się w aktach sprawy pismo skarżącego z tej daty skierowane do Burmistrza [...]. W związku z powyższym w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego termin na wniesienie podania o wznowienie postępowania z przyczyn określonych we wniosku z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie został zachowany. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. K. podniósł, że decyzją nr [...] udzielono pozwolenia na budowę podmiotowi, który nie posiadał prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przy jednoczesnym pominięciu współwłaścicieli nieruchomości, w tym też skarżącego. Skarżący wskazał, że dotąd nie doręczono mu postanowienia nr [...] o sprostowaniu decyzji Prezydenta [...] nr [...], dlatego wiedzę pośrednią o tym, że jego domysły były słuszne, mógł uzyskać dopiero po dniu [...] marca 2009 r., kiedy zostało to urzędowo potwierdzone. Dopiero na początku kwietnia doręczono mu pismo z Urzędu [...], zatem przy złożeniu przez niego wniosku o wznowienie postępowania nie doszło do uchybienia terminu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko organu, że skarżący wiedział o decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2005 r. i utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2006 r. co najmniej od dnia [...] lutego 2008 r. Skoro zaś już w dniu [...] lutego 2008 r. J. K. wiedział o istnieniu decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2005 r. i już wówczas wskazywał, że w decyzji tej stwierdzono nieprawdę podając, że parking naziemny posiada pozwolenie na użytkowanie, to wniosek z dnia [...] kwietnia 2009 r. o wznowienie postępowania należało uznać za złożony po upływie terminu. Wprawdzie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie wskazał, że brak w aktach sprawy pisma z dnia [...] marca 2009 r., na które J. K. powołał się we wniosku o wznowienie postępowania, podczas gdy pismo to zostało załączone przez stronę do wniosku o wznowienie, to jednak kwestia ta pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. K., reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego, podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 148 § 1 i § 2 kpa, polegające na błędnym przyjęciu, że sformułowanie użyte przez skarżącego w piśmie z dnia [...] lutego 2008 r., a dotyczące decyzji Prezydenta [...], iż znajduje się w niej "nieprawdziwe stwierdzenie, iż parking naziemny w Osiedlu [...] został wybudowany i posiada pozwolenie na użytkowanie" oznacza, że skarżący w dacie swego pisma dowiedział się o decyzji i okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania, podczas gdy stwierdzenie to nie daje podstaw do uznania, że skarżący znał i wiedział, jaki był przedmiot rozstrzygnięcia decyzji, który faktycznie dotyczył umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego; 2) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 kpa w zw. z art. 113 kpa i w zw. z art. 7 i art. 8 kpa, polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego, pominięciu w uzasadnieniu wyroku WSA wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej dotyczącego zarzutu skarżącego, iż postanowienie z dnia [...] kwietnia 2009 r., które skarżącemu nie zostało doręczone, zmieniające decyzję Prezydenta [...], którego wydanie naruszało art. 113 kpa, który to przepis, jeśli zostałby zastosowany doprowadziłby do wydania nowej decyzji, która byłaby doręczona skarżącemu jako stronie postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że ze stwierdzenia zawartego w piśmie skarżącego z dnia [...] lutego 2008 r. nie można wywieść, że skarżący znał przedmiot rozstrzygnięcia, a Sąd I instancji nie wyjaśnił, dlaczego wiedza skarżącego o tej części uzasadnienia decyzji z [...] września 2005r. powoduje automatyczne przyjęcie, że skarżący znał decyzję w sposób umożliwiający mu uruchomienie procedury wznowieniowej. Odnosząc się do drugiego zarzutu skargi skarżący kasacyjnie stwierdził, że zakres zmiany uzasadnienia decyzji nie stanowi ani błędu pisarskiego czy rachunkowego, ani oczywistej omyłki. Sąd I instancji nie odniósł się do tego naruszenia, nie uzasadnił, dlaczego przywołane w skardze okoliczności sprostowania decyzji administracyjnej nie zasługują na uwzględnienie. Powołując takie zarzuty w ramach podstawy kasacyjnej skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej skargę i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie wystąpiła, stąd też kontrola instancyjna ograniczała się jedynie do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, a poza kontrolą pozostawała natomiast zgodność orzeczenia z innymi przepisami prawa. Rozpoznawana skarga kasacyjna oparta została na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, jednak żaden ze zgłoszonych zarzutów nie okazał się skuteczny. Pierwszy z podnoszonych w skardze kasacyjnej zarzutów sprowadza się do tego, że Sąd I instancji przyjął, iż wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 w zw. z art. 148 § 2 kpa, podczas gdy brak jest podstaw do uznania, że w dniu [...] lutego 2008 r. skarżący wiedział, jaki jest przedmiot rozstrzygnięcia decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego. Tak sformułowany zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Otóż jak wynika z treści art. 148 § 1 i § 2 kpa podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa wnosi się do organu administracji publicznej w terminie miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Początek biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa w odniesieniu do strony, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu wiązać należy z dniem, w którym strona ta dowiedziała się o kwestionowanym rozstrzygnięciu. Powszechnie w orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęciem "dowiedzenia się o decyzji" należy rozumieć powzięcie wiadomości o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Pojęcie to nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji (vide: wyrok NSA z dnia 10 marca 2006 r., II OSK 622/05). Z przepisu art. 148 § 2 kpa nie można bowiem wyprowadzić wniosku, że dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa konieczne jest zapoznanie się z całością decyzji, w szczególności z jej uzasadnieniem. Ponadto podkreślenia wymaga, iż to na stronie składającej wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego ciąży obowiązek udowodnienia, kiedy dowiedziała się ona o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania, w tym – kiedy dowiedziała się o decyzji (vide: wyrok NSA z dnia 29 maja 2012 r., I OSK 833/11). W świetle powyższego przyjąć należy, iż powołanie się przez stronę w treści pisma z dnia [...] lutego 2008 r. na okoliczność zawarcia w decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2005 r. określonego twierdzenia daje asumpt do twierdzenia, iż w dacie sporządzenia tegoż pisma skarżący kasacyjnie wiedział o wydaniu kwestionowanego aktu. Brak jest przy tym racjonalnych przesłanek do uznania, że skarżący znając konkretny fragment uzasadnienia decyzji, nie znał jednocześnie treści rozstrzygnięcia. Odnosząc się natomiast do drugiego z zarzutów skargi kasacyjnej, dotyczącego kwestii wydania postanowienia Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. o sprostowaniu decyzji z dnia [...] września 2005 r., należy wskazać, że zasadność odmowy wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyn formalnych zamyka jednocześnie drogę do merytorycznego rozważania prawidłowości podejmowanych w tym postępowaniu aktów. W konsekwencji również kwestia postanowienia wydanego na podstawie art. 113 kpa nie mogła być przedmiotem refleksji Sądu I instancji, co czyni chybionym ten zarzut skargi kasacyjnej. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego kasacyjnie wynagrodzenia, bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za udzieloną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.