II SA/Wa 741/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Sędzia WSA Joanna Kube (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2011 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej - oddala skargę - Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] października 2010 r. nr [...] o cofnięciu A.P. pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Organ rozpatrując przedmiotową sprawę ustalił następujący stan faktyczny. Komendant [...] Policji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy w związku z uchyleniem przez Komendanta Głównego Policji decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. jego decyzji z dnia [...] lutego 2011 r., decyzją z dnia [...] października 2010 r. ponownie cofnął A.P. pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej. W uzasadnieniu podał, że Sąd Rejonowy [...], IV Wydział Karny, wyrokiem z dnia [...] października 2006 r., sygn. akt [...] uznał A.P. winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, tj. kierowania samochodem w stanie nietrzeźwości. Po rozpoznaniu apelacji od powyższego wyroku, Sąd Okręgowy [...], VI Wydział Karny, wyrokiem z dnia [...] grudnia 2007 r., sygn. akt [...] zmienił go łagodząc orzeczoną karę grzywny, w pozostałym zaś zakresie utrzymał w mocy. Komendant [...] Policji przyjął, że z powyższych ustaleń wynika, że wymieniony jest osobą nieodpowiedzialną, mającą lekceważące podejście do obowiązującego prawa i niedającą gwarancji zgodnego z prawem posiadania i używania broni palnej bojowej, co uzasadnia obawę użycia przez niego broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Od tej decyzji A.P. złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Powyższej decyzji zarzucił naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na tym, że sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń. Podkreślił, że został skazany wyrokiem karnym za czyn z art. 178a § 1 kk, który nie stanowi zagrożenia dla społeczeństwa, czego dowodzi jego dotychczasowy tryb życia oraz sposób korzystania z broni. Nie jest to przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu, ale przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Podkreślił także, że błędnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że prowadził samochód w stanie nietrzeźwości, podczas gdy zawartość alkoholu w wydychanym przez niego powietrzu wynosiła 0,37 mg/l, a więc był to stan po spożyciu alkoholu, a nie stan nietrzeźwości, który wynosi dopiero 0,5 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o broni i amunicji, organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ podał, że choć czyn ten nie został wprost wskazany w powołanym wyżej przepisie ustawy o broni i amunicji, jako przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń, to wymieniony w tym artykule katalog okoliczności zobowiązujących organy Policji do takiego rozstrzygnięcia nie ma charakteru zamkniętego, a jedynie przykładowy. W tym pozaustawowym katalogu przesłanek winny znaleźć się przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a zatem i czyn z art. 178a § 1 kk, z uwagi na stopień jego szkodliwości społecznej i potencjalne skutki w sferze stosunków społecznych, bowiem jego następstwem może być śmierć lub kalectwo ludzi czy zniszczenie mienia oraz fakt, iż jednym z jego znamion jest nietrzeźwość sprawcy. Takie cechy u osoby posiadającej pozwolenie na broń nie mogą być obojętne dla interesu społecznego ze względu na ścisły związek prawa do broni palnej ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. W ocenie organu odwoławczego, skoro A.P. został skazany prawomocnym wyrokiem sądu karnego za przestępstwo z art. 178a § 1 kk to nie daje gwarancji bezpiecznego posiadania i używania broni palnej i tym samym potwierdza obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Podkreślił, że w przeszłości strona dopuściła się także innych naruszeń prawa, tj. 4 wykroczeń w ruchu drogowym, które choć uległy już zatarciu, to zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych zatarcie skazania nie stanowi przeszkody do ustalenia, w trybie art. 75 k.p.a., że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzi obawę, że osoba ta może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zatarcie skazania pozwala wprawdzie daną osobę uznać za niekaraną, jednak przy ocenie osobowości posiadacza broni, a zatem analogicznie i osoby ubiegającej się o nią, ważny jest nie tyle fakt ukarania bądź nieukarania, ale dotychczasowe życie i sposób postępowania tej osoby (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1879/04, Lex nr 168056). Odnosząc się zaś do zarzutu strony, iż organ błędnie uznał, że kierując samochodem była ona w stanie nietrzeźwości wskazał, że zgodnie z art. 115 § 16 pkt 2 kk, stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość, lub gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. Wobec powyższego zatem zarzut, że znajdowała się ona w stanie po użyciu alkoholu, a nie w stanie nietrzeźwości, jest bezzasadny, bowiem zawartość alkoholu mierzono w miligramach, a nie w promilach. Organ stwierdził, że brak było podstaw do umorzenia przedmiotowego postępowania w trybie art. 105 § 1 k.p.a. Dodatkowo organ stwierdził, że pozytywne opinie z miejsca zamieszkania, czy dotychczasowa niekaralność nie mogły przesądzić o odmiennym rozstrzygnięciu sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A.P. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r., oraz poprzedzającej ją decyzji, a także zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił: • naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie automatyzmu w przedmiotowej sprawie, polegającego na uznaniu, że samo skazanie za występek przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji powoduje zaliczenie go do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, • naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7,77 i 107 § 3 k.p.a., polegające na braku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności popełnienia czynu oraz braku przeprowadzenia dowodów, mogących uzasadnić obawę użycia przez niego broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Skarżący, powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych podkreślił, że organ nie przeprowadził analizy okoliczności sprawy, w szczególności nie uwzględnił jego dotychczasowego trybu życia oraz nie wykazał związku przyczynowego pomiędzy popełnionym przez niego czynem, za który został skazany, a możliwością użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Podał, iż organ automatycznie stwierdził, że wobec skazania go za przestępstwo określone w art. 178a kk istnieje domniemanie prawne, że może on użyć broni w powyżej wskazany sposób. Organy całkowicie pominęły okoliczności świadczące na jego korzyść, tj. niewielkie przekroczenie dopuszczalnych norm zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu, niepopełnienie żadnego innego wykroczenia w ciągu ostatnich 3 lat, w tym wykroczenia drogowego w tym stanie, faktu, iż, czyn ten nie miał związku z posiadaniem broni, cech osobowościowych, pozytywnych opinii z miejsca zamieszkania i pracy, dotychczasowej niekaralności oraz złagodzenia przez sąd karny odwoławczy kary grzywny o prawie połowę. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), stosownie do którego właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Użyty przez ustawodawcę w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zwrot "w szczególności" oznacza, że możliwe jest cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni osobie podejrzanej lub skazanej również za przestępstwo innego rodzaju niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu. Przykładem takiego przestępstwa jest, w ocenie Sądu, czyn z art. 178a § 1 kk, który ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Pogląd taki prezentowany jest też przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 14 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 664/10 (orzeczenia.nsa.gov.pl), stwierdził, iż nie może budzić wątpliwości interpretacyjnych, że do tego rodzaju obawy, o której mowa w powołanym wyżej przepisie, należy popełnienie przestępstwa z art. 178a kk. W sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji określone w art. 178a § 1 kk, tj. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (0,37 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu). Organ wykazał, że popełnienie tego czynu przez skarżącego świadczy o jego lekceważącej postawie wobec porządku publicznego i powoduje, że nie można go uznać za osobę o nieskazitelnym charakterze, która stosuje się do obowiązujących zasad tego porządku. Osoba o takiej postawie nie daje gwarancji zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni. Prawidłowo uznano ten fakt za przesłankę cofnięcia A.P. pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Popełnienie przestępstwa z art. 178a kk cechuje abstrakcyjne narażenie na niebezpieczeństwo, które nie zostało uzależnione od nastąpienia skutku. Trafności uznania przez organ, że skazanie za to przestępstwo rodzi obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie przeczy stwierdzenie, że jego popełnienie przez skarżącego miało charakter incydentalny. Nie ulega wątpliwości, że zachowanie skarżącego stworzyło realne zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia dla niego samego, jak i pozostałych uczestników ruchu drogowego. Ustalenia powyższego i wynikającej stąd obawy, co do możliwego sprzecznego z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego sposobu użycia przez niego broni, nie sposób podważyć ani pozytywną opinią strony z miejsca zamieszkania, ani faktem, iż czyn ten nie miał żadnego związku z posiadaniem broni. Pojęcie "uzasadniona obawa" jest pojęciem niedookreślonym i jej istnienie zawsze opiera się na prognozach, które przeprowadza się w oparciu o te fakty, które wydarzyły się do daty prognozowania. W każdym przypadku prognoza będzie pewnym wybieganiem w przyszłość i ze swej istoty nigdy nie zawiera w sobie elementu pewności. Ustawodawca uznał jednak, że z uwagi na zagrożenia, jakie niesie ze sobą posiadanie broni i konieczność ochrony społeczeństwa przed tymi zagrożeniami, można i należy brać pod uwagę właśnie przewidywania. Jest to pewien rodzaj ostrożności ze strony ustawodawcy, która to ostrożność, gdy chodzi o interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest z oczywistych względów uzasadniona. Organ trafnie, przyznał w przedmiotowej sprawie prymat interesowi społecznemu nad interesem strony, ponieważ nie ma żadnej gwarancji, że skarżący, który kierował samochodem w stanie nietrzeźwości nie zachowa się równie nieodpowiedzialnie posługując się bronią bojową i tym samym spowoduje zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego. Należy przy tym zauważyć, że doniosłość problemu dotyczącego przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, których jednym ze znamion jest nietrzeźwość sprawcy dostrzegł ustawodawca, zmieniając brzmienie przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (art. 1 pkt 10 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym - Dz. U. Nr 38, poz. 195 ze zm.). Od dnia 10 marca 2011 r., zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o broni i amunicji, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia. Podkreślenia wymaga, że posiadanie i używanie broni palnej stanowi sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Dostęp obywateli do broni został poddany istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu Państwa na stosowanie środków przymusu, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09 (orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazano, że pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, że swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że kontrolowane decyzje odpowiadają prawu, a wszystkie zarzuty skargi są niezasadne. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, ponieważ zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi oraz w sytuacji określonej w art. 201 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.