I SAB/Wa 323/11
WyrokWSA w Warszawie2011-10-27
Skład orzekający: Sędzia Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. dopuścił się bezczynności w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent W. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, ponieważ mimo upływu znacznego czasu od złożenia wniosku i podejmowania przez organ czynności, nie wydał merytorycznego rozstrzygnięcia. Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w określonym terminie, wymierzył grzywnę, ale jednocześnie stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę podejmowane przez organ czynności zmierzające do zgromadzenia materiału dowodowego.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość przejętą na podstawie dekretu z 1945 r. Wniosek o odszkodowanie był ponawiany od 1985 r., a ostatnio w 2008 r. Pomimo wielokrotnych zapewnień organu o terminach załatwienia sprawy, a także postanowienia Wojewody wyznaczającego termin, Prezydent W. nie wydał decyzji, a postępowanie było zawieszane i podejmowane. Skarżący domagali się ukarania organu grzywną.Rozstrzygnięcie
1) zobowiązano Prezydenta W. do rozpoznania wniosku skarżących o ustalenie odszkodowania w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt; 2) wymierzono Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 zł; 3) stwierdzono, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; 4) zasądzono od Prezydenta W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R.F., M.K. i E.M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość [...] 1) zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku R.F., M.K. i E.M. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. w rejonie ulicy [...], stanowiącą część gospodarstwa rolnego oznaczonego jako "[...] hip. [...] dawny [...] pierwotny [...]", W – [...], zwaną "[...]" - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2) wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) stwierdza, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; 4) zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących R.F., M.K. i E.M. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] maja 2011 r. skarżący R.F., M.K. i E.M. działający przez pełnomocnika radcę prawnego P.P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. w rejonie ulicy [...], stanowiącą część gospodarstwa rolnego oznaczonego jako "[...] hip. [...] dawny [...] pierwotny [...]", W – [...], zwaną "[...]", o pow. [...] m2.
Jak wynika z akt administracyjnych przedmiotowa nieruchomość została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy(Dz. U. Nr 50 poz. 279).
Wnioskiem z dnia [...] października 1985 r. M.F. wystąpiła o przyznanie jej odszkodowania za opisaną powyżej nieruchomość, która stanowiła część gospodarstwa rolnego i została przejęta pod budowę [...].
Powyższy wniosek ponowiony został pismem z dnia [...] stycznia 2008 r. następców prawnych M.F. – R.F., M.K. i E.M.
Pismem z dnia [...] marca 2008 r. Prezydent W. poinformował skarżących, że z uwagi na konieczność zgromadzenia niezbędnych dokumentów, decyzja kończąca postępowanie zostanie wydana do końca sierpnia 2008 r.
Kolejnym pismem z dnia [...] września 2008 r. Urząd W. poinformował strony o przewidywanym terminie wydania rozstrzygnięcia w sprawie tj. do końca lutego 2009 r. z uwagi na konieczność wykonania opracowania geodezyjnego.
Postanowieniem z dnia [...] października 2009 r., nr [...] Wojewoda [...] uznał wniesione zażalenie za uzasadnione i wyznaczył organowi termin załatwienia sprawy do dnia [...] grudnia 2009 r.
Orzeczeniem z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...] Prezydent W. zawiesił postępowanie do czasu ustalenia właściwej powierzchni nieruchomości stanowiącej dawną własność M.F. Postanowienie dotyczyło nie tylko części nieruchomości zwanej "[...]", ale również części zwanej "[...]". W dniu [...] września 2010r. postępowe zostało podjęte.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na bezczynność z dnia [...] maja 2011 r. skarżący wskazali, że organ I instancji nie zastosował się do wyznaczonego przez Wojewodę [...] terminu załatwienia sprawy i wnieśli o ukaranie organu grzywną. Jednocześnie w piśmie z dnia [...] maja 2011 r. skarżący złożyli wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia materiału dowodowego. Ponadto pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. poinformowano skarżących o stanie sprawy i przewidywanym terminie jej zakończenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.
Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływana dalej jako "Ppsa"), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym (w składzie jednego sędziego), jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Na wstępie zauważyć należy, że w sprawie bezspornym jest, iż skarżący wyczerpali tryb przewidziany przepisem art. 52 § 1 i 2 Ppsa. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. rozpoznał zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta W. sprawy w terminie.
Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, Prezydent W. od dnia [...] stycznia 2008 r., kiedy wpłynął do organu wniosek skarżących, do dnia wyrokowania, nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Zważyć przy tym należy, że pierwsze czynności w sprawie, tj. zwrócenie się do właściwej komórki organizacyjnej Urzędu W. o nadesłanie akt administracyjnych dotyczących ww. nieruchomości, organ podjął po prawie dwóch miesiącach od dnia złożenia przedmiotowego wniosku. W tej samej dacie (dnia [...] marca 2008 r.) wystosowano również do wnioskodawców pierwsze pismo informujące o przewidywanym terminie załatwienia sprawy tj. dopiero na koniec sierpnia 2008 r.
W ocenie Sądu w okresie pomiędzy złożeniem wniosku skarżących, a wyrokowaniem organ wprawdzie podejmował czynności mające na celu pozyskanie niezbędnej dokumentacji nieruchomości m. in. poprzez wezwania kierowane do Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] z dnia [...] maja 2009 r., z dnia [...] luty 2010 r. z dnia [...] marca 2008 r., jednakże nie przyczyniły się one do zakończenia sprawy. Z ostatniego piśmie organu z dnia [...] sierpnia 2011 r. wynika, że w dacie tej Prezydent w dalszym ciągu nie uzyskał dokumentów niezbędnych do rozpatrzenia wniosku skarżących. Podkreślenia wymaga, również, że wprawdzie organ zwiesił postępowanie, do czasu ustalenie właściwej powierzchni nieruchomości zwanych "[...]" i "[...]" będącej własnością M.F., jednak jak wynika z akt sprawy, po podjęciu postępowania ograniczył się w swych działaniach jedynie do części nieruchomości zwanej "[...]", co do której w dniu [...] maja 2011 r. wydał decyzję nr [...] ustalającą odszkodowanie. W części dot. nieruchomości "[...]" orzeczenie do dnia dzisiejszego nie zostało wydane.
Bez znaczenia jest przy tym fakt, że pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezydent W. poinformował skarżących, iż decyzja w sprawie wydana zostanie do dnia [...] listopada 2011 r., bowiem dla Sądu istotne jest, aby sprawa została zakończona merytorycznym rozstrzygnięciem do dnia wyrokowania.
Mając powyższe na uwadze uznać należy, że organ z nieuzasadnionych powodów nie rozpatrzył wniosku skarżących, czym naruszył przepis art. 35 § 3 oraz art. 36 § 1 kpa.
Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność aczkolwiek naganna, to nie nosi jednak cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 kpa można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide wyrok WSA w Warszawie z 20.10.2011 r. I SA/Wa 353/11, WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA). Jak natomiast wynika z akt administracyjnych sprawy, od dnia wpłynięcia wniosku skarżących, do dnia wyrokowania organ podejmował działania mające na celu zgromadzenie materiału dowodowego niezbędnego do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia.
Jednocześnie, na podstawie § 2 art. 149 Ppsa. (dodanego art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. nr 76, poz. 409) Sąd na wniosek strony orzekł o wymierzeniu Prezydentowi W. grzywny.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 i § 2 Ppsa w związku z art. 119 pkt 2, orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło