I OSK 238/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot – Mładanowicz (spr.), Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Protokolant starszy sekretarz sądowy Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1196/11 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję M. Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczniów oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1196/11, oddalił skargę M. G. na decyzję M. Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczniów. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy: M. Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 31 ust. 1 pkt 5 lit. b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) uchylił decyzję Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. Nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. o skreśleniu M. G. z listy uczniów klasy II C [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. znak: nr [...] Dyrektor [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. skreślił ucznia klasy II C M. G. z listy uczniów. Podstawę wydania decyzji stanowiły: art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), § 36 pkt p, h, m; § 43 pkt p, j Statutu Szkoły oraz uchwała Rady Pedagogicznej Nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. W odwołaniu od powyższej decyzji matka ucznia, I. O., zarzuciła naruszenie prawa polegające na: 1. naruszeniu przepisu art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), poprzez wydanie decyzji przez Dyrektora Szkoły przed zasięgnięciem opinii samorządu uczniowskiego; 2. naruszeniu przepisu art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., w ten sposób, iż wydana decyzja ma braki formalne; 3. naruszeniu przepisu art. 10 § 1 k.p.a. w ten sposób, że nie zostały przekazane skarżącej notatki służbowe i inna dokumentacja dotycząca zachowania ucznia M. G. podczas wyjazdu szkolnego w dniach 3 - 8 stycznia 2011 r. w S. Dodatkowo skarżąca zarzuciła, że: – Dyrektor Szkoły nie wziął pod uwagę stanowiska samorządu uczniowskiego; – opiekunowie nie wezwali Policji w celu weryfikacji faktu spożycia alkoholu przez ucznia M. G.; – naruszono przepisy § 44 pkt c, d oraz przepisy § 45 Statutu Szkoły w zakresie wychowawczego oddziaływania Szkoły na ucznia, prawa ucznia do wskazania swoich rzeczników obrony, a także prawa do wysłuchania wyjaśnień obwinionego ucznia przed wymierzeniem każdej z kar. M. Kurator Oświaty uchylając zaskarżoną decyzję w całości i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wskazał, że zarzut naruszenia przepisu art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty jest zasadny. Skreślenie z listy uczniów ucznia klasy II C M. G. nastąpiło z naruszeniem procedury określonej w art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, z tego powodu, że decyzja Dyrektora w sprawie skreślenia ucznia z listy uczniów została podjęta przed zasięgnięciem opinii samorządu uczniowskiego. Ponadto Uchwała Rady Pedagogicznej [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w omawianej sprawie została wydana bez prawidłowego określenia podstawy prawnej i nie zawiera pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Podstawę prawną wydania przez Radę Pedagogiczną uchwały stanowić winien art. 41 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, § 17, § 43 pkt. 1b, 1e, 1j oraz § 44 Statutu Szkoły. Organ odwoławczy za zasadny również uznał zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem nieprzekazanie przez Dyrektora Szkoły matce ucznia notatki służbowej lub innej dokumentacji, dotyczącej zachowania ucznia klasy II C M. G. podczas wyjazdu szkolnego w dniach 3 - 8 stycznia 2011 r. w S., narusza art. 10 § 1 k.p.a. I. O. została w ten sposób pozbawiona możliwości zapoznania się z pełną dokumentacją sprawy. M. Kurator Oświaty nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów skarżącej. Odnosząc się do tych zarzutów wskazał, że w przypadku zarzutu, iż opiekunowie nie wezwali Policji w celu weryfikacji faktu spożycia przez ucznia alkoholu, opieka odstąpiła od wezwania Policji na polecenie Dyrektora Szkoły. Natomiast treść opinii samorządu uczniowskiego nie jest wiążąca dla Dyrektora Szkoły. Organ nie zgodził się również z zarzutem, że M. G. nie dano prawa do wskazania swoich rzeczników obrony, zgodnie z § 44 lit. c Statutu [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W., bowiem nie wykazano, iż M. G. formalnie wystąpił z wnioskiem (żądaniem) do Rady Pedagogicznej w sprawie wskazanie swoich rzeczników obrony. Jednakże niewysłuchanie wyjaśnień ucznia w przedmiotowej sprawie narusza postanowienia § 45 Statutu Szkoły. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I. O. wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uchylenie decyzji Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego z dnia [...] stycznia 2011 r. o skreśleniu M. G. z listy uczniów, zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, przez błędną interpretację przepisów prawa i ustalenie, że dyrektor szkoły może podjąć decyzję o niewzywaniu Policji w celu przeprowadzenia badania alkomatem w sytuacji podejrzenia spożywania przez uczniów alkoholu; 2. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 28 k.p.a., poprzez przyjęcie, że zaskarżona decyzja dyrektora nie posiadała braków formalnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 k.p.a. wobec jego bezprzedmiotowości. Wskazał, że zaskarżoną decyzją M. Kurator Oświaty uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji uznając zasadność podniesionych przez skarżącą zarzutów dotyczących naruszenia art. 39 ust. 2 ustawy o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) oraz art. 10 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Z przytoczonego powyżej przepisu wynika, że decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji ma charakter wyjątku od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Stąd też taka decyzja może zapaść w ściśle określonych przypadkach wskazanych w cytowanym powyżej przepisie. Organ odwoławczy może więc wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a zatem gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w całości lub w części lub gdy postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone ale naruszono w nim w rażący sposób przepisy procesowe (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. 8 wydanie zaktualizowane i rozszerzone. Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2006 r. str. 612 i nast.). Sąd wskazał także, że decyzja kasacyjna przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia nie może zawierać wskazań czy wytycznych organu II instancji co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Organ kasacyjny jest bowiem uprawniony do wskazania, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, przy czym chodzi tu tylko o okoliczności faktyczne, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Natomiast o treści rozstrzygnięcia może w przypadku tego rodzaju decyzji odwoławczej decydować wyłącznie organ I instancji, ponieważ po przekazaniu sprawy jest on obowiązany ponownie ją rozpoznać i wydać rozstrzygnięcie. W rozpoznawanej sprawie M. Kurator Oświaty stwierdził, że Dyrektor [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. w postępowaniu pierwszoinstancyjnym naruszył przepis art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty bowiem decyzja Dyrektora w sprawie skreślenia ucznia z listy uczniów została podjęta przed zasięgnięciem opinii samorządu uczniowskiego, nie wysłuchano wyjaśnień ucznia, czym naruszono § 45 Statutu Szkoły, naruszono art. 10 § 1 k.p.a., pozbawiając matkę ucznia możliwości zapoznania się z pełną dokumentacją sprawy, a nadto decyzja została wydana bez prawidłowego określenia podstawy prawnej i nie zawiera pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Powyższe okoliczności, w ocenie Sądu, wypełniły przesłankę umożliwiającą zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych naruszenie prawa strony do wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów uprawnia organ odwoławczy do uchylenia decyzji I instancji. Z treści art. 81 k.p.a., wynika bowiem zasada, że w przypadku, gdy strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, okoliczności faktyczne ustalone na tej podstawie nie mogą być uznane za udowodnione. Co do tej części postępowania strony nie pozostają w sporze. Natomiast w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I. O., obecnie pełnomocnik M. G., zarzuciła, że Dyrektor Szkoły nie mógł podjąć decyzji o niewzywaniu Policji w celu przeprowadzenia badania alkomatem, w sytuacji podejrzenia spożycia przez uczniów alkoholu. Sąd stwierdził, że na obecnym etapie postępowania odniesienie się do powyższych zarzutów jest przedwczesne. Jak wyjaśniono, powyższa decyzja kasacyjna organu II Instancji przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia nie powinna zawierać żadnych wytycznych tego organu, poza wskazaniem okoliczności faktycznych, co do których należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Stąd też opinia M. Kuratora Oświaty w tym zakresie jest niewątpliwie przedwczesna i stanowi uchybienie przepisów prawa. Należy jednak podkreślić, że uchybienie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Organ prawidłowo bowiem ocenił zgromadzony materiał dowodowy, ustosunkował się do zarzutów skarżącego, w wyniku czego wydał decyzję kasacyjną. Powyższe kwestie zostaną bowiem rozstrzygnięte dopiero przez organ I instancji po ponownym merytorycznym rozpatrzeniu sprawy. Wówczas skarżący, o ile nie będzie zgadzał się ze stanowiskiem organu, będzie mógł je zakwestionować w odwołaniu, a w przypadku podtrzymania tego stanowiska przez organ II instancji, w skardze do sądu administracyjnego. Natomiast w chwili obecnej brak jest rozstrzygnięcia tej kwestii. Natomiast zgodzić się należy z organem, że decyzja wydana przez Dyrektora nie narusza art. 107 § 1 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a, orzekł jak w sentencji. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył M. G., zaskarżając wyrok w całości, wnosząc o zmianę powyższego wyroku i uwzględnienie złożonej skargi poprzez zmianę zaskarżonej decyzji M. Kuratora Oświaty i uchylenie decyzji Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego z dnia [...] stycznia 2011 r. o skreśleniu M. G. z listy uczniów w całości, ewentualnie o uchylenie powyższego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od M. Kuratora Oświaty kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. przez błędne jego zastosowanie, tj. błędne ustalenie, iż zachodziły przesłanki zastosowania w/w artykułu chociaż zakres sprawy konieczny do wyjaśnienia tego nie uzasadniał; 2) naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne sporządzenie uzasadnienia wyroku z uwagi, że wojewódzki sąd administracyjny nie wyjaśnił wszystkich motywów swojego rozstrzygnięcia, w szczególności nie ustosunkował się do wszystkich zgłoszonych w skardze zarzutów. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. jest nadzwyczajnym trybem, który można zastosować tylko w wybranych przypadkach. W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji miała liczne błędy natury zarówno formalnoprawnej i faktycznej. Niemniej jednak w ocenie skarżącego te uchybienia mogłyby być uzupełnione w postępowaniu wyjaśniającym. M. Kurator Oświaty przeprowadził takie postępowanie wyjaśniające. Oznacza to, że organ odwoławczy powinien wydać swoją merytoryczną decyzję w sprawie, a nie uchylić decyzję Dyrektora i przekazywać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Co więcej jak wynika z zasady określonej treścią przepisu art. 15 k.p.a. m.in., że organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, ale zobowiązany jest treścią tego przepisu ponownie rozstrzygnąć sprawę. W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie dokonał merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie pomimo, iż przepisy prawa go do tego obligowały i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W ocenie skarżącego WSA błędnie sporządził uzasadnienie wyroku. W ocenie skarżącego, jeżeli sąd orzekający już porusza w swoim rozstrzygnięciu jakiekolwiek zarzuty i wypowiada w tym zakresie swoje stanowisko to sąd ma, zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a., obowiązek wyjaśnienia swojego rozstrzygnięcia. Natomiast w niniejszej sprawie WSA w uzasadnieniu swojego wyroku jedynie stwierdził, że "zgodzić się należy z organem, iż decyzja wydana przez Dyrektora nie narusza art. 107 § 1 k.p.a.". Poza tym jednym zdaniem sąd orzekający w żaden sposób nie wyjaśnił jakie były motywy takiego rozstrzygnięcia. Zdaniem skarżącego poprzez brak wyjaśnienia i rozwinięcia rozstrzygnięcia w tym zakresie sąd orzekający naruszył przepisy prawa, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego wyroku Sądu I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Skarżący kasacyjnie zarzucił wyrokowi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. przez błędne jego zastosowanie, tj. błędne ustalenie, że zachodziły przesłanki zastosowania w/w artykułu chociaż zakres sprawy konieczny do wyjaśnienia tego nie uzasadniał. Odnosząc się do powyższego zarzutu wskazać należy, że powodem uchylenia decyzji Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. było naruszenie przez organ art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, bowiem decyzja Dyrektora w sprawie skreślenia ucznia z listy uczniów została podjęta przed zasięgnięciem opinii samorządu uczniowskiego, nie wysłuchano także wyjaśnień ucznia, czym naruszono § 45 Statutu Szkoły, naruszono art. 10 § 1 k.p.a., pozbawiając matkę ucznia możliwości zapoznania się z pełną dokumentacją sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe uchybienia należy stwierdzić, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone przez organ I instancji w sposób wadliwy. Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (dowodowego) w całości lub w znacznej części. Oznacza to, że organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy organ ten nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego (dowodowego) lub przeprowadzone postępowanie nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy i brak jest podstaw do przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego, uzupełniającego postępowania dowodowego. Jeżeli więc organ odwoławczy ma wątpliwości co do stanu faktycznego i stwierdza potrzebę przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części to wówczas zachodzą przesłanki wydania decyzji kasacyjnej. W rozpoznawanej sprawie słusznie Sąd pierwszej instancji uznał, że istniały podstawy do wydania przez M. Kuratora Oświaty decyzji kasacyjnej, na podstawie 138 § 2 k.p.a., bowiem postępowanie w przed organem I instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem norm prawa procesowego, gdyż organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w sposób prawidłowy. Należy przede wszystkim podkreślić, że organ I instancji dopuścił się naruszenia procedury przewidzianej przepisem art. 39 ust. 2 ustawy o systemie oświaty. Dyrektor Liceum nie zachował proceduralnej kolejności poszczególnych czynności wymaganych wskazanym przepisem. Już tylko z tego względu organ odwoławczy nie był władny do sanowania wadliwie przeprowadzonych czynności przez organ I instancji. Tym samym organ II instancji nie mógł uzupełnić braków postępowania wyjaśniającego we własnym zakresie, naruszyłby tym bowiem również zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Z powyższych względów omawiany zarzut skargi kasacyjnej należało uznać za nieusprawiedliwiony. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem Sąd I instancji odniósł się do wszystkich zarzutów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z dyspozycją powyższego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. Zarzut naruszenia tego przepisu jest skuteczny wówczas, gdyby Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt I FSK 299/05, Lex, nr 187709). A zatem, nie każde uchybienie przepisowi art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowi o jego naruszeniu, a tylko takie, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnił w należyty sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia, istotę zarzutów skargi i ocenił wszechstronnie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji wyjaśnił w sposób jasny i wyczerpujący, dlaczego zaskarżona decyzja w ocenie Sądu nie narusza prawa, a w konsekwencji skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) oddalił skargę kasacyjną. ----------------------- 6