III SA/Łd 1011/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-11-16
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność Dyrektora Izby Skarbowej w postaci odmowy usunięcia naruszeń prawa zawartych w postanowieniu wydanym na podstawie art. 123 i 37 k.p.a. jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Skarga na postanowienie wydane w toku postępowania egzekucyjnego, które nie kończy postępowania ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty i na które nie przysługuje zażalenie, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Postanowienie wydane na podstawie art. 37 k.p.a. w sprawie zażalenia na bezczynność organu nie podlega kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
W. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na czynność Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi polegającą na odmowie usunięcia naruszeń prawa zawartych w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], które dotyczyło zażalenia na niezałatwienie w terminie pisma przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Skarżący zarzucił m.in. używanie dokumentów podrobionych i naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 listopada 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na czynność Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w przedmiocie odmowy usunięcia naruszeń prawa zawartych w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], znak [...] p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
Postanowieniem z dnia [...], Nr [....] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. po rozpoznaniu zażalenia W. S. na niezałatwienie w terminie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. pisma z dnia 28 marca 2011 roku, zawierającego zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, na podstawie art. 123 i art. 37 k.p.a. uznał zażalenie za bezprzedmiotowe.
W dniu 5 września 2011 roku W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na odmowę usunięcia przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. naruszeń prawa zawartych w pismach z dnia [...] znak [...], z dnia [...] znak [...], z dnia [...], znak [...] oraz z dnia [...], znak [...]. W piśmie procesowym z dnia [...] skarżący sprostował, że podany znak postanowienia z dnia [...] jest błędny. Prawidłowe oznaczenie postanowienia z dnia [...] to [...].
W skardze W. S. zarzucił Dyrektorowi Izby Skarbowej w Ł. używanie dokumentów podrobionych jako autentycznych, poświadczenie nieprawdy i używanie dokumentu określonego w art. 271 kodeksu karnego oraz naruszenie art. 6, art.7, art.8 i art. 9 Kpa oraz art. 26 § 2, art. 26 § 5, art. 27 § 1, art. 27 § 3, art. 29 § 1 i § 2, art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący wniósł o stwierdzenie bezskuteczności czynności odmowy naruszenia prawa, przez nieustosunkowanie się do żądania strony zawartego w wezwaniu nadanym faxem w dniu 26 lipca 2011 roku do niezwłocznego usunięcia naruszeń prawa zawartych w w/w pismach oraz dopuszczenie dowodów z dokumentów wymienionych szczegółowo w skardze.
W uzasadnieniu skarżący zarzucił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego:
1/ nie doręczył stronie, która ustanowiła pełnomocnika ds. doręczeń tytułów wykonawczych,
2. przyjął do wykonania tytuły wykonawcze, w których nie został podany adres zamieszkania strony,
3/ przyjął do wykonania tytuły wykonawcze, w których w poz. 50 nie wskazano podstawy prawnej braku obowiązku doręczenia upomnienia,
4/ nie wykonał czynności dokładnego sprawdzenia czy decyzje Dyrektora ZUS zostały w sposób prawidłowy, właściwy doręczone pełnomocnikowi strony.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej odrzucenie. W uzasadnieniu podkreślił, że na wydane postanowienie z dnia [...] znak [...] skarga nie przysługuje, bowiem nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego czynność organu wyższego stopnia podjęta w następstwie rozpatrzenia zażalenia na bezczynność organu. Zaskarżone postanowienie jest zaś rozstrzygnięciem tego rodzaju kwestii.
Skarga skarżącego dotycząca odmowy usunięcia naruszenia prawa w pismach z dnia [...] znak [...], z dnia [...], znak [...] oraz z dnia [...], znak [...] jest przedmiotem odrębnego postępowania prowadzonego w sprawie oznaczonej sygn. akt III SA/Łd 1021/11.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem jej wniesienie jest niedopuszczalne.
Na wstępie niniejszych rozważań należy podnieść, iż merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze poprzedza kontrola dopuszczalności środka zaskarżenia. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – [zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.], kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne,
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie,
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8 ) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 powołanej ustawy).
Analiza treści powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że przesłanką dopuszczalności skargi na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym niekończące postępowania lub nierozstrzygające sprawy co do istoty jest możliwość ich zaskarżenia w drodze zażalenia. Zgodnie natomiast z treścią art. 141 § 1 k.p.a. stronie przysługuje zażalenie na postanowienie tylko, jeśli Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest jak to określił skarżący czynność odmowy usunięcia naruszenia prawa m.in. w postanowieniu z dnia [...], znak [...]. Dla przypomnienia Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...], znak; [...] wydanym na podstawie art. 123 i 37 k.p.a. uznał zażalenie skarżącego na niezałatwienie w terminie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. pisma z dnia 28 marca 2011 roku, zawierającego zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, za bezprzedmiotowe i pouczył, że postanowienie to jest ostateczne i nie służy na nie zażalenie.
Jak wynika z przytoczonego wyżej art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. kontroli sądu administracyjnego podlegają postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie( pkt 3).,
W przypadku rozpoznania zażalenia na bezczynność organu, uprawniony do tego organ nie wydaje zaś żadnych ze wskazanych postanowień ani innych aktów, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zażalenie wnoszone w trybie art. 37 k.p.a. nie ma w ogóle charakteru środka zaskarżenia, lecz służy jedynie zakwestionowaniu przekroczenia ustawowego maksymalnego terminu załatwienia sprawy. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przeważa pogląd, że rozpoznanie omawianego zażalenia następuje w formie postanowienia, o którym mowa w art. 123 k.p.a. Jednakże jest to postanowienie incydentalne, które nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a także nie kończy postępowania w sprawie. Na postanowienie takie nie przysługuje zażalenie, co wynika z art. 141 § 1 w zw. z art. 37 k.p.a. Strona nie ma zatem uprawnień podważenia tego postanowienia w trybie procesowym. Nie podlega ono także zaskarżeniu do sądu administracyjnego, bowiem taki przedmiot zaskarżenia nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowej.
Niezależnie natomiast od pozytywnego, bądź negatywnego stanowiska organu wyższego stopnia, należy podnieść, że strona może wnieść skargę na bezczynność organu, gdyż spełniła warunek formalny określony w art. 37 § 1 k.p.a. W sprawach bezczynności organu istotne znaczenie ma nie tyle sposób rozpatrzenia zażalenia złożonego w trybie art. 37 k.p.a., ale sam fakt dopełnienia takiej czynności. Złożenie takiego zażalenia wywiera więc skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia, o których mowa art. 52 § 1 p.p.s.a., a tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu pozostającego w zwłoce i niepodejmującego w ustawowym terminie aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. (por postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2006 roku, sygn. akt I OSK 1413/05, z dnia 4 marca 2008r sygn. akt I OSK 1877/07).
Reasumując należy zatem wskazać, że postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] wydane w toku postępowania egzekucyjnego nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie lub rozstrzygającym sprawę co do istoty. Od postanowienia tego nie przysługuje zażalenie. Nie zachodzi więc określona w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. podstawa do zaskarżenia przedmiotowego postanowienia do sądu administracyjnego. Brak jest również podstawy do wniesienia skargi na to postanowienie w innych przepisach. Postanowienie wydane w trybie art. 37 k.p.a. nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Nie ma również do tego rodzaju postanowienia zastosowania tryb wskazany przez skarżącego polegający na wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa zawartego w powyższym postanowieniu, polegającego w ocenie skarżącego, na bezprawnych działaniach Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., który, jak pisze skarżący, używał dokumentów podrobionych jako autentycznych, poświadczył nieprawdę i używał dokumentu określonego w art. 271 kodeksu karnego. Wyczerpanie trybu warunkującego wniesienie skargi oceniane jest bowiem przez Sąd z uwzględnieniem aktu, na który wnoszona jest skarga. W przedmiotowej sprawie skarżący wskazał, że owo naruszenie prawa nastąpiło w wydanym przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. postanowieniu z dnia [...] znak [...]. Sąd zobowiązany był więc ocenić możliwość zaskarżenia tego postanowienia w świetle obowiązujących przepisów prawa. Ocena spornego zagadnienia w powyższym zakresie została przedstawiona powyżej.
Reasumując Sąd może dokonać analizy wad (naruszeń prawa) zawartych w zaskarżonym akcie ( w tym wypadku w w/w postanowieniu) tylko w trybie właściwym do zaskarżenia tegoż aktu. Oceniając wówczas legalność rozstrzygnięcia organu administracji Sąd bada, czy zasadne są zarzuty skarżącego. Jak wyjaśniono zaskarżone postanowienie nie podlega kognicji Sądu z przyczyn wyżej wskazanych.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., skargę odrzucił.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło