II GSK 923/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędzia del. NSA Stanisław Śliwa Protokolant Dorota Gaj - Mizerska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 21 listopada 2011 r. sygn. akt VI SA/Wa 1741/11 w sprawie ze skargi R. B. Spółki z o.o. w B. B. na decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W., 2. zasądza od R. B. Spółki z o.o. w B. B. na rzecz Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji 7700 (słownie: siedem tysięcy siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 21 listopada 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 1741/11 po rozpoznaniu skargi R. B. Spółki z o.o. w B. B. na decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia opłaty za udzielenie koncesji, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] listopada 2008 r. w części opisanej w pkt IV, ustalającym wysokość opłaty za udzielenie koncesji, stwierdził, że obie decyzje nie podlegają wykonaniu w uchylonym zakresie oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania, z następującym uzasadnieniem. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (dalej: Przewodniczący KRRiT) udzielił spółce z o.o. R. B. w B. B. (dalej: skarżąca) koncesji nr [...] na kolejny okres, po wygaśnięciu poprzednio udzielonej koncesji, na rozpowszechnianie programu radiowego pod nazwą "R. B.". Skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie punktu IV koncesji, ustalającego wysokość opłaty za jej udzielenie na kwotę 322.280 złotych, wskazując na brak zasadności podwyższenia opłaty koncesyjnej. Zwróciła się o ponowne wyliczenie opłaty z uwzględnieniem liczby mieszkańców w zasięgu stacji nadawczych, szacującą się na poziomie 487.200 osób. Stwierdziła ponadto, że nie zaszły żadne zmiany w zasięgu nadawanego programu. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Przewodniczący KRRiT, decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., uchylił decyzję I instancji w części dotyczącej punktu IV, ustalając opłatę koncesyjną na kwotę 236.872 złote. Organ dokonał ponownej analizy pokrycia ludnościowego i powierzchniowego ze stacji nadawczych: G. S. ([...] MHz), U. G. C. ([...] MHz), G. C. G. k/Ż. ([...] MHz). W oparciu o wykonane przez Delegaturę Urzędu Komunikacji Elektronicznej pomiary i ocenę jakości odbioru w 61 punktach pomiarowych oraz wyznaczone mapki widoczności radiowej ze stacji nadawczych spółki "R. B." ustalono ostatecznie pokrycie ludnościowe na poziomie 671.600 osób. Z listy pokrywanych miejscowości usunięto gminy, w których stwierdzono występowanie wyraźnych zakłóceń, a także skorygowano stopień pokrycia w kilku gminach. W związku z powyższym organ ponownie obliczył wysokość opłaty za udzielenie koncesji, uwzględniając zmniejszoną liczbę mieszkańców w zasięgu programu (w pełnych dziesiątkach tysięcy) oraz ustalił nowy termin wniesienia tej opłaty. Opłatę ustalono na podstawie § 4 w zw. z § 1 ust. 1, § 3 oraz § 9 ust. 11 rozporządzenia KRRiT z dnia 4 lutego 2000 r. w sprawie opłat za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 12, poz. 153 ze zm.; dalej: rozporządzenie KRRiT z 4 lutego 2000 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., wydając rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie wskazał, że wyrokiem z dnia 19 lipca 2011 r., sygn. akt P 9/09, Trybunał Konstytucyjny (TK) orzekł o niezgodności art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 226 ze zm.; dalej: u.r.t.) z art. 217 i art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz o niezgodności rozporządzenia KRRiT z 4 lutego 2000 r. z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Nadto Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 40 ust. 2 u.r.t. oraz ww. rozporządzenie tracą moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw RP. W ocenie Sądu I instancji, orzeczenie TK rzutuje na ocenę legalności zaskarżonej decyzji, gdyż decyzje obu instancji zostały wydane właśnie na podstawie art. 40 ust. 2 u.r.t. i rozporządzenia KRRiT 4 lutego 2000 r. Sąd podniósł, że zdaniem TK opłata za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych lub telewizyjnych to świadczenie pieniężne o charakterze przymusowym i publicznoprawnym – co wynika zarówno z tego, że obowiązek jej wniesienia został uregulowany w ustawie (art. 40 ust. 1 u.r.t.), jak i z tego, że organem uprawnionym do jej pobierania jest organ publicznoprawny. Wobec takich ustaleń opłatę tę uznano za daninę publicznoprawną. Przepis art. 40 ust. 2 u.r.t. upoważnia KRRiT do ustalenia w porozumieniu z ministrem finansów - w drodze rozporządzenia - wysokości opłaty za udzielenie koncesji, o której mowa w art. 40 ust. 1 u.r.t. oraz fakultatywnie – do określenia podmiotów zwolnionych od tej opłaty. Przepis art. 217 Konstytucji RP stanowi zaś, że nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatku następuje w drodze ustawy. Wyrażona w tym przepisie zasada wyłączności ustawowej w prawie daninowym odnosi się nie tylko do wymienionych w nim elementów konstrukcyjnych daniny, lecz także do wszelkich istotnych elementów stosunku daninowego. Zatem nie tylko samo uregulowanie wprowadzające podatek lub inną daninę publiczną, lecz także wszystkie istotne elementy stosunku daninowego (tj. jego zakres podmiotowy, przedmiotowy, stawki oraz pozostałe elementy wymienione w tym przepisie) muszą być objęte regulacją ustawową. Sąd I instancji wskazał, że TK podkreślił, iż upoważnienie ustawowe dopuszczalne jest jedynie w zakresie niewyłączonym przez art. 217 Konstytucji RP, zaś elementy, które obligatoryjnie muszą być określone w ustawie, expressis verbis zostały wymienione w tym przepisie konstytucyjnym i należy do nich m.in. stawka podatku. Zdaniem TK, art. 40 ust. 2 u.r.t. nie tylko nie spełnia wymogów określonych w art. 217 Konstytucji RP w odniesieniu do prawa daninowego, ale także nie spełnia standardów konstruowania upoważnień ustawowych, wynikających z art. 92 ust. 1 Konstytucji. Przepis ten nie zawierał bowiem szczegółowych wytycznych, wyznaczających KRRiT kierunek regulacji określonej w rozporządzeniu w sposób wykluczający ich dowolność i tak, by akt ten zachował charakter wykonawczy do ustawy. Sąd I instancji stwierdził, że orzeczenie o niezgodności art. 40 ust. 2 u.r.t. z art. 217 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przesądziło o rozstrzygnięciu w kwestii konstytucyjności rozporządzenia KRRiT z 4 lutego 2000 r., bowiem akt wykonawczy oparty na niekonstytucyjnym przepisie – niezależnie od jego treści – należało również uznać za niezgodny z Konstytucją. Zdaniem Sądu I instancji, na skutek orzeczenia TK zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją, określona w art. 145a 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.). Dalej Sąd podniósł, że w sytuacji stwierdzenia wystąpienia którejś z przesłanek wznowienia postępowania, określonych w przepisach k.p.a., sąd administracyjny obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję, na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Wskazując na treść art. 190 ust. 4 Konstytucji RP - w myśl którego orzeczenie TK o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania – zestawioną z art. 145a § 1 k.p.a., Sąd I instancji uznał, że skutkiem orzeczenia TK o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną decyzji jest powinność uchylenia takiej decyzji. Sąd administracyjny uchyla bowiem zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego. W ocenie WSA, odroczenie utraty mocy obowiązującej art. 40 ust. 2 u.r.t. i wydanego na jego podstawie rozporządzenia, nie oznacza, że w okresie pozostawania w obrocie prawnym przepisy te były zgodne z Konstytucją RP. Odroczenie to miało natomiast na celu umożliwienie odpowiedniemu organowi zmianę przepisu w ten sposób, by był on zgodny z Konstytucją lub innym aktem nadrzędnym. Sąd stwierdził, że odroczenie wejścia w życie orzeczenia TK nie stanowi dla sądu administracyjnego przeszkody do wdania orzeczenia, a uznanie przez TK przepisu za niezgodny z Konstytucją musi być brane pod uwagę przy kontroli aktu administracyjnego. Konkludując Sąd I intonacji podniósł, że stanowiące podstawę obliczenia opłaty rozporządzenie KRRiT z 4 lutego 2000 r. zostało wydane w sposób sprzeczny z wymogami konstytucyjnymi, zaś stanowiący podstawę dla tego rozporządzenia art. 40 ust. 2 u.r.t. jest niezgodny z Konstytucją RP od daty wejścia w życie ustawy. Uznanie przez sąd przepisu za niekonstytucyjny w dacie jego zastosowania przez organ administracji publicznej, nakazuje stwierdzenie wydania kontrolowanego aktu z naruszeniem prawa, prowadzącym do uchylenia zaskarżonej decyzji. Na tę okoliczność Sąd I instancji przywołał wyrok wydany przez skład siedmiu sędziów NSA z dnia 16 stycznia 2006 r., sygn. I OPS 4/05. Sąd I instancji wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien rozważyć fakt, że opłata za udzielenie koncesji jest jednym z elementów zezwolenia oraz to czy w ogóle możliwe jest wydanie takiego zezwolenia, w sytuacji uznania przepisów stanowiących jego podstawę za niekonstytucyjne. Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji skargą kasacyjną zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono; I. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej: p.p.s.a.), naruszenie prawa materialnego poprzez: 1. błędną wykładnię art. 40 ust. 2 u.r.t. w zw. z rozporządzeniem KRRiT z 4 lutego 2000 r. w zw. z art. 178 ust. 1 i 190 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez błędną wykładnię ww. przepisów, która doprowadziła Sąd do wniosku, że niekonstytucyjność art. 40 ust. 2 u.r.t. oraz rozporządzenia KRRiT wydanego na podstawie ww. przepisu, pomimo odroczenia przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 lipca 2011 r. (P 9/09) utraty mocy obowiązującej ww. przepisów, musi skutkować odmową zastosowania przedmiotowych przepisów przez Sąd, a ponadto że WSA jest uprawniony do samodzielnej kontroli konstytucyjności ww. przepisów. 2. art. 40 ust. 2 u.r.t. w zw. z rozporządzeniem KRRiT z 4 lutego 2000 r. w sprawie opłat za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych w zw. z art. 40 ust. 1 ww. ustawy poprzez błędną wykładnię polegającą na pominięciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku, wynikającej z art. 40 ust. 1 zasady odpłatności udzielenia koncesji. II. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania poprzez naruszenie: art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 145a § 1 i 2 k.p.a., poprzez przyjęcie, że w dacie wydania zaskarżonego wyroku zachodziła podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją, z uwagi na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011 r. (P 9/09), z pominięciem przez Sąd, określonego w ww. wyroku terminu utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej m.in. podniesiono, że w powołanym wyroku TK jednoznacznie podkreślił, że nie jest kwestionowana i nadal obowiązuje zasada określona w art. 40 ust. 1 u.r.t., zgodnie z którą za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych pobiera się opłatę. Wraz z utratą mocy obowiązującej art. 40 ust. 2 u.r.t. nie mogłaby funkcjonować niekwestionowana - co do zasady - procedura odpłatnego koncesjonowania rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych przez nadawców niepublicznych. Organ wnoszący skargę kasacyjną powołał się na stanowisko zaprezentowane przez TK i stwierdził, że wskutek odroczenia utraty mocy obowiązującej art. 40 ust. 2 u.r.t. i wydanego na jego podstawie rozporządzenia, przepisy te w dalszym ciągu stanowiły element obowiązującego porządku prawnego aż do wskazanego w wyroku TK momentu, chyba że ustawodawca dokonałby ich zmiany we wcześniejszym terminie. W związku z tym stwierdzono, że rozporządzenie KRRiT z dnia 4 lutego 2000 r. oraz art. 40 ust. 2 ww. ustawy pozostają częścią obowiązującego porządku prawnego i mogły stanowić dla Sądu podstawę orzekania w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną R. B. Spółka z o.o. wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle uzasadnienia zaskarżonego wyroku - z którego wynika, że Sąd I uchylając decyzje organów obu instancji ograniczył się do odmowy zastosowania przepisów, niekonstytucyjność których stwierdził Trybunał Konstytucyjny - oraz w świetle podstaw kasacyjnych, istota sporu wymaga rozważenia skutków prawnych jakie wywołuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego, w którym Trybunał orzekając o niekonstytucyjności przepisów jednocześnie określił inny - niż dzień ogłoszenia orzeczenia - termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego. Niewątpliwie pozostawienie – z woli wyroku TK – niekonstytucyjnych przepisów, które formalnie obowiązują, rodzi w praktyce szereg wątpliwości, co do możliwości ich stosowania oraz skutków prawnych, jakie przepisy te w wywołują w okresie od orzeczenia do czasu utraty mocy obowiązującej. Orzecznictwo i poglądy doktryny w tej kwestii na tle interpretacji art. 190 ust. 3 i art. 178 ust. 1 Konstytucji RP - także powołane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jak i skardze kasacyjnej - nie są jednolite. Z jednej strony prezentowane jest stanowisko, że jak długo akt normatywny nie został pozbawiony mocy obowiązującej, tak długo - w sensie formalnym - powinien być podstawą aktów i czynności prawnych; skutkiem prawnym orzeczenia, w którym TK określił inny termin utraty mocy obowiązującej przepisów jest nie tylko ich dalsze obowiązywanie, ale i obowiązek stosowania. Według przeciwnego stanowiska przyjmuje się – uogólniając – że możliwe jest, dla spraw toczących się przed sądem, odejście od zasady stosowania niekonstytucyjnych przepisów. Zdaniem składu orzekającego NSA - wobec konieczności rozróżnienia obowiązywania aktu od jego stosowania, mając też na uwadze utratę domniemania konstytucyjności aktu, z uwagi na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego - zasadne jest opowiedzenie się za poglądem pośrednim. Według tego poglądu sąd ma możliwość wyboru takiego środka, który najlepiej pozwoli na osiągnięcie efektu najbliższego nakazowi wykładni i stosowania prawa w zgodzie z Konstytucją. Należy jednocześnie zgodzić się z tym, że w takiej sytuacji rozważenia wymaga szereg okoliczności, takich jak: przedmiot regulacji uznanej za niekonstytucyjną, okoliczności sprawy rozpoznawanej przez sąd, znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych tymi przepisami jak i powody, dla których Trybunał Konstytucyjny odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów. (v. R. Hauser, J. Trzciński - Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego; Wydanie 2, LexisNexis; Warszawa 2010, str. 80 i nast. oraz powołane tam orzecznictwo). W tym stanie rzeczy zarzut sformułowany w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej uzasadnia wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku. Wprawdzie, w świetle tego, co zostało wyżej przedstawione, nie jest trafne prezentowane w skardze kasacyjnej stanowisko organu, że - co do zasady - nie jest dopuszczalna odmowa zastosowania przez sąd przepisów uznanych przez TK za niekonstytucyjne. Nie można jednak przychylić się do poglądu Sądu I instancji, wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że odroczenie, na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów miało na celu jedynie umożliwienie prawodawcy dokonanie zmian przepisów, tak, aby były one zgodne z Konstytucją lub innym aktem nadrzędnym. W konsekwencji stwierdzić należy, Sąd I instancji nie wyważył racji, przemawiających za zastosowaniem lub odmową zastosowania w konkretnej sprawie niekonstytucyjnego przepisu. Tymczasem szczegółowe rozważenia czy przyczyny niekonstytucyjności przepisów dotyczących wysokości opłaty za udzielenie koncesji i odroczenie utraty mocy obowiązującej tych przepisów przemawiają za stosowaniem tych przepisów, mimo ich niekonstytucyjności, jest konieczne. Pogląd taki wyraził też Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 7 maja 2013r. II GSK 230/12 oraz z dnia 13 sierpnia 2013 r. II GSK 692/12 (dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W szczególności Sąd nie wziął w tym względzie pod uwagę uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w zakresie dotyczącym odroczenia mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów. Trybunał Konstytucyjny wskazał zaś jednoznacznie, że wraz z utratą mocy obowiązującej art. 40 ust. 2 u.r.t. nie mogłaby funkcjonować niekwestionowana - co do zasady - procedura odpłatnego koncesjonowania rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych przez nadawców niepublicznych. Wprawdzie Sąd I instancji, uchylając kontrolowane decyzje, zwrócił uwagę na te motywy, wyprowadził z nich jednak niemożliwy do zaakceptowania wniosek, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien rozważyć - skoro opłata za udzielenie koncesji jest jednym z elementów zezwolenia - czy w ogóle możliwe jest wydanie takiego zezwolenia w sytuacji uznania przepisów stanowiących podstawę za niekonstytucyjne. Z tych względów za trafny uznać należy także zarzut (pkt 2 petitum skargi kasacyjnej) błędnego pominięcia wynikającej z art. 40 ust. 1 u.r.t. zasady odpłatności udzielania koncesji. Odnośnie zarzutu naruszenia przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. w związku z art. 145a § 1 i 2 k.p.a. - które Sąd I instancji wskazał w podstawie prawnej uchylenia decyzji - należy wskazać, że istotnie w dacie wydania zaskarżonego wyroku (21 listopada 2011 r.) brak było podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 145 a § 1 k.p.a. można żądać wznowienia postępowania /.../ gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W § 2 wskazano zaś, że w sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd, że skoro zgodnie z art. 190 ust. 3 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego - to znaczy, że termin miesięczny, o którym mowa w art. 145a § 2 k.p.a., biegnie od daty utraty mocy kontrolowanych przepisów (v. M. Jaśkowska, A. Wróbel – Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego; LEX/el., 2013, teza 2-3; G. Łaszczyca, C. Marzysz, A. Matanan – Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz; LEX 2010; teza 4). Tymczasem powoływany w sprawie wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011 r. został ogłoszony (w Dz. U. z 2001 r. nr 160, poz. 963) 3 sierpnia 2011 r. jednakże w pkt II wyroku TK orzekł, że art. 40 ust. 2 ustawy powołanej w części I w punkcie 1 oraz rozporządzenie powołane w części I w punkcie 2 tracą moc obowiązującą z upływem 12 (dwunastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Z tych wszystkich względów wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku uznać należy za usprawiedliwiony. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 lit. a) i § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U nr 163, poz. 1349 ze zm.)