I OSK 479/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-10-26
Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Monika Nowicka, Marian Wolanin
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przy ustalaniu dodatku za wysługę lat funkcjonariusza Straży Granicznej datą zmiany wysokości dodatku jest data złożenia wniosku o ustalenie wysokości dodatku, czy data wcześniejsza, np. data przyjęcia do służby?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że zmiana wysokości dodatku za wysługę lat następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę, czyli datą złożenia udokumentowanego wniosku przez funkcjonariusza. Nie można ustalić dodatku z mocą wsteczną do daty wcześniejszej niż data złożenia wniosku. Żądanie wypłaty wyrównania za okres wcześniejszy niż data wniosku powinno być rozpatrywane w odrębnym postępowaniu.Stan faktyczny
S. S., funkcjonariusz Straży Granicznej, złożył wniosek o ustalenie dodatku za wysługę lat uwzględniającego okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Komendant Główny Straży Granicznej ustalił dodatek od daty złożenia wniosku, odmawiając wyrównania za okres wcześniejszy. S. S. zaskarżył tę decyzję, domagając się wypłaty wyrównania za okres wsteczny. WSA w Warszawie oddalił skargę, a NSA rozpatrywał skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.), Sędzia del. WSA Marian Wolanin, Protokolant asystent Marcin Rączka, po rozpoznaniu w dniu 26 października 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1662/11 w sprawie ze skargi S. S. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dodatku za wysługę lat oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 listopada 2011 r. (sygn. akt II SA/Wa 1662/11) oddalił skargę S. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] maja 2011 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia dodatku za wysługę lat.
Powyższy wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] - wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (t. j. Dz. U. z 2005 r. nr 234, poz. 1997 ze zm.) w zw. z § 4 ust. 1 pkt 1 i § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. nr 24, poz. 148 ze zm.), § 1 ust. 1 pkt 6 w związku z § 2 ust. 2 pkt 4 oraz § 5 ust. 2 i § 6 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 września 2008 r. w sprawie sposobu i trybu zaliczania służby i pracy do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wysokości dodatku za wysługę lat funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. nr 178, poz. 1101) oraz art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. nr 54, poz. 310) Komendant Główny Straży Granicznej uchylił rozkaz personalny Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej personalnym z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] i ustalił [...] S. S., na dzień [...] marca 2010 r., dodatek za wysługę lat w wysokości [...]% uposażenia zasadniczego.
Organ odwoławczy nie podzielił bowiem stanowiska Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, iż ustalając [...]. S. S. wysokość dodatku za wysługę lat oraz okresu, od którego zależy nabycie prawa do nagrody jubileuszowej, nie należało uwzględnić okresu pracy funkcjonariusza w gospodarstwie rolnym jego rodziców tj. okresu od dnia [...] czerwca 2000 r. do dnia [...] czerwca 2003 r.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Komendant Główny Straży Granicznej wyjaśnił, że w okresie od dnia [...] września 1995 r. do dnia [...] maja 2000 r. S. S. uczęszczał do Technikum Elektroniczno—Mechanicznego w W., oddalonego o około [...] km od jego miejsca zamieszkania. Pokonanie zatem tej odległości zajmowało wnioskodawcy około 60 minut. Wprawdzie funkcjonariusz był w tym okresie czasu także zawodnikiem sekcji rugby w klubie sportowym AZS AWF W., w którym średni czas trwania treningów, odbywających się [...] razy w tygodniu, wynosił dwie i pół godziny, ale wnioskodawca - z uwagi na wykonywane przez siebie obowiązki w gospodarstwie - uczęszczał na zajęcia maksymalnie dwa razy w tygodniu (zazwyczaj w niedziele). Tym samym – zdaniem organu odwoławczego - znaczna odległość dzieląca gospodarstwo rolne od szkoły ponadpodstawowej, a także udział w zajęciach sportowych nie mogły stanowić przeszkody do uznania S. S. za domownika - w rozmienieniu art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Odnosząc się do zarzutu funkcjonariusza dotyczącego wadliwego ustalenia daty, od której powinien zostać przyznany mu w/w dodatek, organ uznał zarzut ten za niezasadny.
Wg Komendanta Głównego – zgodnie z ustawą o Straży Granicznej prawo do uposażenia funkcjonariusza powstaje z chwilą mianowania go na stanowisko służbowe (art. 103). Uposażenie to składa się z uposażenia zasadniczego oraz dodatków do niego (art. 104), w tym jednym z nich jest dodatek do wysługi lat (art. 108).
Podniesiono, że w myśl § 5 ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 września 2008 r., przy ustalaniu wysokości dodatku za wysługę lat zaliczenie funkcjonariuszowi do wysługi lat okresów nieuwzględnionych w rozkazie o przyjęciu do służby oraz nowe ustalenie tej wysługi następuje na udokumentowany wniosek funkcjonariusza w rozkazie personalnym zawierającym rozstrzygnięcie w sprawie przyznania wspomnianego dodatku. Przywołane przepisy nie wskazują zaś, że zaliczenia okresu pracy dokonuje się z datą wsteczną (na dzień przyjęcia do służby), lecz na bieżąco (art. 110 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej. Zmiana wysokości uposażenia następuje w związku z weryfikacją wysługi lat na żądanie funkcjonariusza, zatem w decyzji, określającej nową wysokość dodatku za wysługę lat, jako datę nabycia prawa, przyjmuje się dzień wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek funkcjonariusza.
Organ odwoławczy podniósł również, iż kwestię przedawnienia roszczeń pieniężnych funkcjonariuszy Straży Granicznej reguluje samodzielnie art. 111 omawianej ustawy, która w sprawach nieuregulowanych w kwestii przedawnienia roszczeń nie odsyła do stosowania przepisów Kodeksu cywilnego. Wobec tego decyzje ustające wysługę lat od daty złożenia wniosku, nie dają podstaw do wypłaty wyrównania wysługi lat za okres wcześniejszy.
Na wyżej przedstawioną decyzję S. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił Komendantowi Głównemu Straży Granicznej naruszenie art. 78 k.p.a. w zw. z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez uznanie za nieprzydatne dowodów dotyczących okoliczności wypłacania przez Straż Graniczną innym funkcjonariuszom wyrównania dodatku za wysługę lat w związku z uwzględnieniem dodatkowych okresów pracy, art. 110 ust. 1 w zw. z art. 111 ust. 1, art. 103, art. 104 i art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej w zw. z treścią art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy oraz § 6 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 września 2008 r. w sprawie sposobu i trybu zaliczania okresów służby i pracy do wysługi uwzględnianej przy ustalaniu wysokości dodatku za wysługę lat funkcjonariuszy Straży Granicznej - przez błędne przyjęcie, że okolicznością uzasadniającą zmianę wysokości uposażenia, w tym dodatku za wysługę lat, jest data uzupełnienia wniosku strony o ustalenie wysokości dodatku na nowo, art. 111 ust. 1 w związku z art. 110 ust. 1, art. 103, art. 104 i art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy oraz § 6 ust. 1 pkt 2 w związku z § 5 ust. 2 powołanego rozporządzenia, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i ustalenie dodatku w wysokości [...] % na dzień [...] marca 2010 r., a także ustalenie dodatku w sposób sprzeczny z określoną w art. 32 ustawie zasadniczej zasadą równości.
W uzasadnieniu skargi podnoszono, że jej przedmiotem była wyłącznie kwestia wypłaty skarżącemu wyrównania dodatku za wysługę lat. Innym funkcjonariuszom bowiem wypłacone zostały wyrównania w/w dodatku za okres wcześniejszy, poprzedzający datę złożenia przez nich wniosków, mimo że treść rozkazów wydanych tym funkcjonariuszom nie dawała wprost prawa do domagania się wspomnianego wyrównania. We wskazanych przypadkach wypłata miała charakter czynności materialno – technicznej i z tego powodu skarżący domagał się wyraźnego odzwierciedlenia tej kwestii w zapadłej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej, podtrzymując wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentację, wnosił o jej oddalenie.
Oddalając skargę – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) zwanej dalej "P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa.
Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, Komendant Główny Straży Granicznej prawidłowo zaliczył skarżącemu do wysługi lat, uwzględnianej przy ustalaniu wysokości dodatku za wysługę lat okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców wyszczególnione we wniosku z dnia [...] marca 2010 r. Skarżący spełniał bowiem przesłanki, uzasadniające uznanie go za domownika - w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo również ustalił, że powiększona wysokość dodatku za wysługę lat przysługuje stronie od dnia [...] marca 2010 r., co wynikało z treści art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej. Zgodnie z tym przepisem, zmiana wysokości uposażenia, w którego skład wchodzi m. in. dodatek za wysługę lat, następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. W niniejszym przypadku taką okoliczność stanowił udokumentowany wniosek funkcjonariusza o ustalenie na nowo przysługującej mu wysługi lat. Wszczynał on bowiem postępowanie, obligując organ Straży Granicznej do weryfikacji ustalonej już funkcjonariuszowi wysługi lat na podstawie dotychczas przedłożonych dokumentów. Ustalenie zaś wyższej, niż dotychczasowa, wysługi lat – zdaniem Sądu Wojewódzkiego - nie mogło nastąpić z mocą wsteczną, gdyż wówczas nie występowały okoliczności uzasadniające dokonanie takiej zmiany. W ocenie Sądu, dopiero udokumentowany wniosek rodził po stronie organu obowiązek wydania rozkazu personalnego ustalającego na nowo wysługę lat i wysokość przysługującego z tego tytułu dodatku i to od daty zaistnienia okoliczności, z którymi strona wiąże określone dla niej skutki prawne. Ustalenia nowej wysokości wskazanego dodatku nie można było zatem dokonać z datą wcześniejszą, niż data udokumentowania prawa do wyższego wymiaru świadczenia.
Odnosząc się do podniesionych przez skarżącego zarzutów, Sąd Wojewódzki stwierdził, że w przedmiotowej sprawie, strona skarżąca nie kwestionowała samej decyzji organu odwoławczego z dnia [...] maja 2011 r., lecz domagała się wypłaty wyrównania dodatku za wysługę lat za 3-letni okres wstecz, jednakże tego rodzaju żądanie, jako oparte na innej podstawie prawnej, dotyczyło innego postępowania, niezwiązanego z rozstrzygnięciem wydanym na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 września 2008 r., co czyniło niezasadnym zarzut wydania decyzji niezgodnej z wnioskiem.
Odnosząc się do zarzutu nierównego traktowania funkcjonariuszy Straży Granicznej poprzez wypłacenie niektórym z nich wyrównania z tytułu wysługi lat, podczas gdy innym (w tym skarżącemu) takiego wyrównania nie wypłacono, Sąd wyjaśnił, iż wypłata wyrównania uposażenia jest czynnością materialno-techniczną. Jednakże odmowa dokonania takiej czynności winna być dokonywana w drodze decyzji, bowiem jest to negatywne rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej, o której załatwienie zwróciła się strona mającą w tym interes prawny. Tym samym, wniosek strony o ustalenie i wypłatę wyrównania uposażenia, którego składnikiem jest dodatek za wysługę lat, jako przedmiotowo różny od niniejszej sprawy, powinien zostać rozpoznany w odrębnym postępowaniu.
W skardze kasacyjnej S. S., zaskarżając powyższy wyrok w całości, zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie I. przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie - sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób nieodpowiadający wymogom wynikającym z przywołanego przepisu, co wskazuje również na nienależyte wykonanie kontroli sądowej zaskarżonej decyzji (art. 3 § 1 P.p.s.a.) - nieodniesienie się do kwestii zamieszczenia w zaskarżonej decyzji obszernych wywodów dotyczących niezasadności żądania skarżącego wypłaty wyrównania;
II. prawa materialnego, to jest:
1. art. 110 ust. 1 w zw. z art. 111 ust. 1, art. 103, art. 104 i art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r., nr 234, poz. 1997 ze zm.), a także w zw. z treścią art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. nr 54, poz. 310) oraz § 6 ust. 1 pkt 2 w związku z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 września 2008 r. w sprawie sposobu i trybu zaliczania okresów służby i pracy do wysługi uwzględnianej przy ustalaniu wysokości dodatku za wysługę lat funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. nr 178, poz. 1101), przez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że okolicznością uzasadniającą zmianę wysokości uposażenia, w tym dodatku za wysługę lat, jest data uzupełnienia wniosku Skarżącego o ustalenie wysokości dodatku na nowo, tj. [...] marca 2010 r.;
2. art. 111 ust. 1 w zw. z art. 110 ust. 1, art. 103, art. 104 i art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy o Straży Granicznej oraz § 6 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 10 września 2008 r., poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów - zaaprobowanie wadliwego stanowiska organu, że skarżący nie ma podstaw do domagania się wypłaty wyrównania.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, S. S. wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz zasądzeniem kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucano w szczególności, że Sąd Wojewódzki, twierdząc, że kwestia wypłaty wyrównania uposażenia powinna być rozstrzygnięta w odrębnym postępowaniu, nie odniósł się w żadnym zakresie do zawartych w zaskarżonej decyzji wywodów dotyczących braku podstaw do takiej wypłaty. Zdaniem skarżącego kasacyjnie oznaczało to, że Sąd w istocie podzielił w tym zakresie stanowisko organu.
Według S. S., w przypadku uznania przez Sąd Wojewódzki, że wywody dotyczące wypłaty wyrównania nie powinny znaleźć się w zaskarżonej decyzji, możliwe było jej uchylenie w części dotyczącej uzasadnienia.
Autor skargi kasacyjnej podnosił również, że art. 110 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej nie wskazuje, iż datą zaistnienia okoliczności, uzasadniającej zmianę wysokości uposażenia jest data złożenia poprawnego wniosku. Zaaprobowana zatem przez Sąd, interpretacja tego przepisu nie opierała się na jego literalnej wykładni, lecz odwoływała się do wykładni systemowej błędnie uwzględniającej przepisy § 5 ust. 2 oraz § 6 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 września 2008 r. zamiast przepisów ustawy i innych aktów normatywnych tej rangi.
W ocenie strony, prawo do uposażenia wynikało z art. 103 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej. Kolejne jej przepisy konkretyzują je wskazując, co wchodzi w skład uposażenia. Sama ustawa określa zatem podstawowe składniki wynagrodzenia funkcjonariusza, wśród których znajduje się dodatek za wysługę lat, w ramach którego należy uwzględnić okres pracy w rolnictwie.
W rezultacie twierdzono, że - ponieważ już z chwilą przyjęcia do służby - funkcjonariusz Straży Granicznej nabywa prawo do uposażenia, w tym do dodatku za wysługę lat w wysokości uwzględniającej okres pracy w rolnictwie, to z tą datą powstaje roszczenie o ustalenie i wypłatę dodatku za wysługę lat w wysokości odpowiadającej przepisom prawa, w tym uwzględniającej wskazane w ustawach okresy pracy podlegające zaliczeniu do stażu pracy funkcjonariusza. Chociaż zatem prawidłowa wysokość przysługującego skarżącemu kasacyjnie dodatku za wysługę lat nie znalazła odzwierciedlenia w treści rozkazu personalnego, z uwagi na niedołączenie przez niego stosownych dokumentów, nie oznaczało to, że wygasło przysługujące mu z tego tytułu uprawnienie i związane z nim roszczenia. Ustalenie zgodnej z przepisami wysokości uposażenia jest bowiem okolicznością uzasadniającą zmianę wysokości uposażenia w rozumieniu art. 110 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej. Dlatego datą zmiany wysokości powinna być - co do zasady - data jego wadliwego ukształtowania, z zastrzeżeniem wynikającym z art. 111 ust. 1 w/w ustawy (trzyletni okres przedawnienia).
Skarżący kasacyjnie podkreślał też, że samo złożenie wniosku ma charakter jedynie technicznoprawny oraz proceduralny i jest on niezbędny jedynie do uruchomienia postępowania w celu zmiany wysokości uposażenia, ale nie wyznacza granic tej zmiany.
Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, które należy uznać za nieusprawiedliwione.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu procesowego należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a., uzasadnienie wyroku ma zawierać zwięzłe przedstawienie nie tylko stanu sprawy, ale również zarzutów podnoszonych przez stronę w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę wydanego rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
W związku z tym sąd nie ma obowiązku ani przytaczać w całości wywodów strony przytoczonych w skardze, ani też odnosić się do nich wszechstronnie. Obowiązkiem sądu jest bowiem przedstawienie istoty zagadnienia, które wystąpiło w rozpoznawanej sprawie i wyjaśnienie podstaw zapadłego rozstrzygnięcia. Te zaś wymagania spełnia uzasadnienie zaskarżonego wyroku. Biorąc bowiem pod uwagę, że przedmiot kontrolowanych decyzji stanowiła wyłącznie kwestia ustalenia wysokości dodatku za wysługę lat, Sąd Wojewódzki nie był zobligowany oceniać, czy skarżącemu kasacyjnie przysługiwało dodatkowo prawo żądania jego wyrównania za okres poprzedzający datę złożenia kompletnego wniosku w tym przedmiocie. W konsekwencji brak było podstaw, aby Sąd Wojewódzki wypowiadał się w stosunku do kwestii pozostających poza zakresem dokonywanej w tej sprawie kontroli, nawet jeżeli organy w uzasadnieniach zaskarżonych przez stronę decyzji, wyrażały w tym przedmiocie jakiekolwiek stanowisko.
Wskazać też bowiem w tym miejscu trzeba, że Sąd Wojewódzki – w myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. – nie może przekroczyć granic sprawy. Uznając zatem, że kwestia wypłaty (odmowy wypłaty) wyrównania uposażenia funkcjonariuszowi jest sprawą, która winna być rozstrzygana w innym postępowaniu, Sąd nie miał możliwości rozstrzygnięcia o tym zagadnieniu w sprawie rozpoznawanej.
Powyższe łączy się ściśle z zarzutami prawnomaterialnymi, które w istocie sprowadzały się do twierdzenia, że Sąd Wojewódzki niezasadnie zaaprobował stanowisko Komendanta Głównego, iż przysługujący faktycznie skarżącemu kasacyjnie dodatek za wysługę lat uwzględniający okresy, w których, jako domownik, pracował w gospodarstwie rolnym rodziców, nie powinien zostać wyrównany za okres trzech lat wstecz, licząc od daty złożenia przez funkcjonariusza wniosku w tym przedmiocie.
Zarzuty te również trzeba ocenić jako niezasadne, gdyż trafnym jest pogląd, że – jak wyżej wskazano - czym innym jest ustalenie wysokości uposażenia funkcjonariusza Straży Granicznej, tj. określenie wysokości przysługującego mu dodatku z tytułu wysługi lat, w tym wypadku – na wniosek funkcjonariusza - a czym innym jest żądanie wypłacenia wyrównania tego dodatku za okres wsteczny (w stosunku do daty ustalenia wysokości dodatku). Prawidłowo przy tym zauważył Sąd Wojewódzki, że wypłata wspomnianego wyrównania ma charakter czynności materialno-technicznej, której dopiero odmowa powinna nastąpić decyzją administracyjną. Odmowa bowiem dokonania czynności materialno-technicznej, wobec braku wyraźnie wskazanej w ustawie formy wydania w tym przedmiocie rozstrzygnięcia, winna przybrać taką właśnie formę. Jak bowiem przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym odmowa dokonania czynności materialno-technicznej stanowi negatywne rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej, o załatwienie której zwróciła się strona, mająca w tym interes prawny. Taka forma załatwienia, umożliwiająca instancyjną i pozainstancyjną kontrolę zgodności rozstrzygnięcia z prawem, w najlepszy sposób chroni zaś zarówno interes społeczny, jak i interes indywidualny strony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2009 r. sygn. akt I OSK 761/08, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2007 r., sygn. I OSK 850/06, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 1983 r., sygn. II SA 2083/82).
Z tej przyczyny, w obecnie rozpoznawanej sprawie, która wywołana została skargą S. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej w przedmiocie ustalenia skarżącemu dodatku za wysługę lat w wysokości [...] % uposażenia zasadniczego, przedwczesne było wypowiadanie się o ewentualnej odmowie wypłacenia mu wyrównania uposażenia za okres wsteczny w stosunku do daty złożenia wniosku.
Legalność roszczenia skarżącego kasacyjnie o wypłatę wyrównania dodatku za wysługę lat będzie zatem podlegać kontroli sądowoadministracyjnej w postępowaniu dotyczącym odmowy wypłacenia mu wspomnianego wyrównania, co – jak wynika z akt administracyjnych oraz sądowych (sygn. akt II SA/Wa 1106/12 ) miało w istocie miejsce.
Mając zatem powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 184 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło