V SA/Wa 690/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Protokolant - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2010 r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu kary pieniężnej; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz M. F. kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymująca w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2009 r. o odmowie umorzenia M. F. kary pieniężnej w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że kara w tej wysokości została nałożona na skarżącego decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] października 2004 r. utrzymaną następnie w mocy decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 2004 r. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Wnioskiem z dnia 19 grudnia 2004 r. M. F. zwrócił się do Dyrektora Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w P. o umorzenie kary pieniężnej w kwocie [...] zł. Wniosek ten został przekazany według właściwości Ministrowi Infrastruktury i rozpatrzony odmownie zgodnie z decyzją z dnia [...] października 2009 r. Pismem z dnia [...] października 2009 r. M. F. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylenie decyzji z dnia [...] października 2009 r. i umorzenie kary. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Minister Infrastruktury również nie znalazł podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku, uznając za zasadną decyzję własną z dnia [...] października 2009 r. Wskazał, że umorzenie należności pieniężnych jest instytucją o charakterze wyjątkowym, dlatego szczególnie istotne jest prawidłowe stosowanie prawnych przesłanek umorzenia tych należności. W ocenie Ministra w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek wymienionych w art. 42 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych uzasadniająca zastosowanie umorzenia należności. W toku ponownie prowadzonego postępowania wnioskodawca został wezwany do przedłożenia dokumentów na okoliczność wystąpienia przesłanek wymienionych w powołanym wyżej przepisie. Wezwanie to pozostało jednak bez odpowiedzi. Minister zwrócił też uwagę, że art. 42 wyżej wymienionej ustawy jest sformułowany na zasadzie uznania administracyjnego, co oznacza, iż nawet zaistnienie jednej z przesłanek określonych w tym artykule nie obliguje organu do umorzenia należności, a jedynie stwarza możliwość podjęcia korzystnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] października 2009 r. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie: - art. 40d §3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez wydanie decyzji dotyczącej umorzenia po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym kary powinny zostać uiszczone. Skarżący podkreślił, że w czasie wydawania decyzji w sprawie umorzenia kary, od zdarzenia, czy też wydania decyzji o nałożeniu kary minęło ponad 5 lat, zatem postępowanie w sprawie umorzenia kary z uwagi na jej przedawnienie powinno być umorzone, - art. 42 ustawy o finansach publicznych, gdyż przepis ten, który był podstawą wydania spornej decyzji z dniem 1 stycznia 2010 r, został uchylony, - art. 42 pkt 3 powyższej ustawy, poprzez wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów podczas, gdy przepis ten dotyczy odroczenia bądź rozłożenia na raty należności, a nie jej umorzenia. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sądy dokonują oceny, czy zaskarżone rozstrzygnięcie organu administracji odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie decyzji. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie sformułowane w niej zarzuty są zasadne. Skarżący niezasadnie kwestionuje powołanie w zaskarżonej decyzji art. 42 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 249, poz. 2104 ze zm), zgodnie z którym należności pieniężne, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej, przypadające państwowym jednostkom budżetowym, państwowym zakładom budżetowym, państwowym gospodarstwom pomocniczym i państwowym funduszom celowym, mogą być umarzane w całości lub w części a ich spłata odraczana lub rozkładana na raty. Wprawdzie przepis ten został uchylony przez art. 85 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz.U.09.157.1241) z dniem 1 stycznia 2010 r., to jednak z mocy jej art. 115 do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Nie znajduje także podstaw negowanie przez Skarżącego zasadności udzielenia organowi odpowiedzi na wezwanie do przekazania informacji i dokumentów mających wpływ na rozpoznanie sprawy. W skierowanym bowiem do Strony piśmie z dnia 30 listopada 2009 r., Nr [...], organ wprost zwrócił się o przekazanie informacji oraz dokumentów potwierdzających okoliczności uzasadniające zastosowanie umorzenia nałożonej kary. W ocenie Sądu jednoznacznej treści tego wezwania nie podważyło powołanie w drugim akapicie art. 42 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych. Zasadnie natomiast Skarżący podniósł kwestie związane z przedawnieniem nałożonej na niego kary. Okoliczności te nie zostały w toku postępowania administracyjnego wyjaśnione, co przyznał także pełnomocnik organu na rozprawie przed Sądem. W aktach administracyjnych znajduje się wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 listopada 2005 r., sygn. VI SA/Wa 27/05, oddalający skargę M. F. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z [...] grudnia 2004 r., utrzymującą w mocy decyzję z [...] października 2004 r., w której obciążono Skarżącego karą pieniężną w wysokości [...] zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Z adnotacji na wyroku wynika, iż uprawomocnił się dopiero z dniem 11 stycznia 2007 r. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien jednoznacznie wyjaśnić kwestię przedawnienia. W rozpoznawanej sprawie, na gruncie art. 42 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, kara pieniężna mogłaby być umorzona wyłącznie w sytuacji gdyby wykazano, iż zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazałoby się nieskuteczne. Ponieważ upływ terminu przedawnienia uniemożliwia organowi wykorzystanie przymusu państwowego – egzekucji – dla realizacji roszczenia, to wyżej przytoczone odniesienie do kosztów postępowania egzekucyjnego jest bezprzedmiotowe a zatem w przypadku ustalenia, iż przedawnienie kary nastąpiło postępowanie wszczęte wnioskiem Strony o umorzenie tej należności stałoby się bezprzedmiotowe. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.