I FSK 522/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-02-22
Skład orzekający: Artur Mudrecki, Krystyna Chustecka, Roman Wiatrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zastosował art. 153 P.p.s.a., uznając za wiążący wyrok WSA z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2007 r., mimo zarzutów skargi kasacyjnej o naruszeniu tego przepisu i innych przepisów Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zastosował art. 153 P.p.s.a., ponieważ Dyrektor Izby Skarbowej, wykonując zalecenia sądu zawarte w wyroku z dnia 2 lutego 2011 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej listopada i grudnia 2007 r., ograniczając się do powtórzenia ustaleń, które sąd wcześniej uznał za prawidłowe i nie wychodząc poza nałożone ramy. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2007 r. Organ podatkowy zakwestionował prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur VAT, uznając, że czynności udokumentowane tymi fakturami nie zostały faktycznie wykonane. Po uchyleniu przez WSA pierwszej decyzji organu odwoławczego, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej listopada i grudnia 2007 r. WSA oddalił skargę podatnika, a następnie NSA oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od A. H. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Artur Mudrecki, Sędzia NSA Krystyna Chustecka (sprawozdawca), Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Protokolant Dariusz Rosiak, po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2013 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 857/11 w sprawie ze skargi A. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 20 czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2007 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od A. H. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 2700 zł (słownie: dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 857/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 20 czerwca 2011 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2007 r.
Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynikało, że zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w G., w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2011 r. I SA/Gd 1284/10, po ponownym rozpatrzeniu odwołania skarżącego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. z dnia 23 grudnia 2009 r. w części określającej kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za listopad 2007 r. oraz zobowiązanie podatkowe za grudzień 2007 r.
W dniu 14 stycznia 2009 r. organ wydał decyzję dokonującą rozliczenia podatku od towarów i usług za: styczeń, luty, listopad i grudzień 2007 r. w sposób odmienny niż podatnik w złożonych za te miesiące deklaracjach VAT–7. Dyrektor Izby Skarbowej w G. decyzją z dnia 22 czerwca 2009 r. uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 23 grudnia 2009 r. organ I instancji dokonał ponownego rozliczenia podatku od towarów i usług za 2007 r. Organ zakwestionował prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony uwidoczniony na fakturach VAT wystawionych przez C., P.P.U.H. S. D. i P.B. "S." Spółkę z o.o., dokumentujących zakup materiałów i usług budowlanych wykonywanych na rzecz podatnika w tartaku w W. oraz faktury VAT wystawionej przez P.P.U.H. "H." Spółkę z o.o. za usługę szpachlowania ścian w S. w L.
W wyniku przeprowadzonych czynności wyjaśniających organ podatkowy stwierdził, że w/w faktury VAT stwierdzają czynności, które nie zostały faktycznie wykonane, w związku z czym podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z tych faktur VAT.
Dyrektor Izby Skarbowej w G. decyzją z 30 września 2010 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Decyzja organu odwoławczego została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 2 lutego 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 1284/10 dokonał jej uchylenia.
Sąd nie podzielił wszystkich zarzutów skarżącego, uznając ,że uzasadnione były jedynie zarzuty dotyczące wadliwości postępowania dowodowego w zakresie dotyczącym pozbawienia prawa podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach wystawionych przez C. w L. za sprzedaż cegieł i pustaków w styczniu i lutym 2007 r. Natomiast postępowanie dowodowe w zakresie pozostałych zdarzeń nie zawierało uchybień,
Stosując się do zaleceń Sądu w tym wyroku Dyrektor Izby Skarbowej w G. wydał w dniu 20 czerwca 2011 r. dwie decyzje. Pierwszą uchylił do ponownego rozpatrzenia decyzję organu I instancji w części dotyczącej stycznia i lutego 2007 r., drugą zaś, której dotyczy przedmiotowa sprawa utrzymał decyzję organu I instancji w mocy w części dotyczącej listopada i grudnia 2007 r.
W skardze na decyzję organu odwoławczego dot. listopada i grudnia 2007r. skarżąca domagała się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie:
1) art. 121 i art. 124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) wobec niedostrzeżenia przez Dyrektora Izby Skarbowej w G. zmienności poglądów zarówno prawnych jak i faktycznych Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. przy rozpatrywaniu sprawy,
2) art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przejawiającej się w wydaniu decyzji pomimo, że zebrany przez organ materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły przechylić szalę na korzyść skarżącego,
3) art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez przekroczenie obiektywizmu przy ocenie materiału dowodowego sprawy, która to ocena w konsekwencji przerodziła się w niczym nieuzasadnioną dowolność,
4) art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nieodniesienie się przez Dyrektora Izby Skarbowej w G. w uzasadnieniu decyzji do składanych przez stronę dowodów oraz nie wskazaniu przyczyny odmowy waloru wiarygodności dowodom świadczącym na korzyść skarżącego.
Odpowiadając na skargę, Dyrektor izby Skarbowej w G. nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia podtrzymał dotychczasowe stanowisko wniósł o jej oddalenie .
Sąd I instancji oddalając skargę powołał się na art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: P.p.s.a. ,uznając za wiążący w sprawie wyrok WSA w Gdańsku z 2 lutego 2011r.
Skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji złożył pełnomocnik skarżącego zaskarżając orzeczenie w całości i zarzucając naruszenie:
1) art. 153 P.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię,
2) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., art. 121, art. 124 Ordynacji podatkowej wobec niedostrzeżenia przez Sąd zmienności poglądów zarówno prawnych, jak i faktycznych organów podatkowych, co jest nie do zaakceptowania w państwie prawa i narusza zasadę zaufania oraz przekonywania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym Sąd winien był zastosować środek określony w ustawie i uchylić zaskarżoną decyzję na odstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.,
3) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej przejawiającej się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo że zebrany przez organ materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły przechylić szalę na korzyść skarżącego. Sąd przyjął uzasadnienie organu oparte głównie o materiał dowodowy świadczący na niekorzyść skarżącego. Nadto postępowanie dotknięte było przekroczeniem obiektywizmu przy ocenie materiału dowodowego sprawy, która to ocena przerodziła się w niczym nieuzasadnioną dowolność,
4) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez bezkrytyczne przyjęcie przez Sąd błędnych ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego oraz lakoniczne odniesienie się w uzasadnieniu wyroku do formułowanych w skardze zarzutów lub nieodniesieniu do się do tych zarzutów wcale.
Wniósł o uchylenie w całości wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik organu wnosił o oddalenie skargi w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. zgodnie ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie nie tylko organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia, ale również ten sąd.
W rozpoznawanej sprawie został wydany prawomocny wyrok Sądu I instancji z dnia 2 lutego 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 1284/10 w wyniku skargi wniesionej na decyzję organu odwoławczego z dnia 30 września 2010 r. Wprawdzie decyzja ta została uchylona, to jednakże, na co zasadnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, w wyroku tym w części dotyczącej listopada i grudnia 2007 r. dokonano oceny, że organy prawidłowo zakwestionowały uprawnienie skarżącego do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur wystawionych przez "S." Sp. z o.o. i P.P.U.H. S. D. w listopadzie i grudniu 2007 r., oraz analogicznie rozstrzygając w przypadku odliczenia podatku VAT zawartego w fakturach wystawionych przez P.P.U.H. "H." Sp. z o. o.
Sąd I instancji odwołując się do treści wyroku z 2 lutego 2011 r. szczegółowo wykazał, że w wyroku tym wyjaśniono, że w ustalonym przez organy stanie faktycznym w części dotyczącej stycznia i lutego 2007 r. nie stwierdzono zastrzeżeń co do prawidłowości ustaleń. Sąd też nie nałożył na organy w tej kwestii żadnych dodatkowych wskazań, co do dalszego procedowania przyjmując, że rozstrzygnięcie w tej mierze jest prawidłowe i zupełne.
Natomiast w odniesieniu do okresów listopad i grudzień , co zasadnie podkreślił uwzględniając ocenę dokonaną w wyroku z 2 lutego 2011r. ,organy podatkowe, trafnie wskazały, że postępowanie dowodowe nie potwierdziło , aby prace budowlane w obiektach gospodarczych w W. zostały wykonane przez "S." Sp. zo.o. w L. i P.P.U.H. S. D. Jedynymi argumentami świadczącymi o rzekomym wykonaniu tych robót były faktury. Jednakże , na co zwrócił uwagę , zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 czerwca 2002 r. w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia (Dz. U. Nr 108, poz. 953 ze zm.) wykonawcy oraz osoby sprawujące kierownictwo robót budowlanych powinny być odnotowane na pierwszej stronie dziennika budowy. Ponadto faktury te zostały wystawione w końcu listopada 2007 r. i drugiej połowie grudnia 2007 r. , gdy według dziennika budowy prace budowlane zostały ukończone 17 czerwca 2007 r., a w dniu 25 września 2007 r.skarżący zgłosił straży pożarnej zakończenie i zamiar przystąpienia do użytkowania obiektów w W. W dniu 22 października 2007 r. wniósł o wydanie pozwolenia na użytkowanie budynków, a w dniu 31 października 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wydał decyzje o pozwoleniu na użytkowanie.
Również zeznania świadków uznano za niewiarygodne. Prezes Zarządu Spółki "S." nie potrafił wskazać, kiedy prace były wykonywane, podając , że materiały budowlane były jego firmy, ale część mogła należeć do inwestora, przy czym brak jakichkolwiek dowodów dokonywanych zakupów materiałów i ich rozliczenia z inwestorem. Sąd I instancji podkreślił ponadto, że za niewiarygodną uznano sytuację, w której dwie zeznające osoby (W. W. i P. K.), tytułujące się kierownikami tej samej budowy, nic o sobie nie wiedziały.
Biorąc pod uwagę powyższe prawidłowo Sąd I instancji ocenił, że zaskarżone rozstrzygnięcie organu odwoławczego nie narusza art. 153 P.p.s.a , bowiem Dyrektor Izby Skarbowej wykonując zalecenia Sądu zawarte w wyroku z dnia 2 lutego 2011 r. i utrzymując decyzję organu I instancji w mocy ograniczył się do powtórzenia tych ustaleń, które Sąd wcześniej uznał za nieprawidłowe, nie wychodząc jednocześnie poza ramy nałożone w/w rozstrzygnięciem. Należy zatem podzielić ocenę , że działanie organu było właściwe właściwe i odpowiadające prawu.
Uznając ,że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art.184 i art. 204 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło