VII SA/Wa 1109/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-12
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Justyna Mazur, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny, wydana w 1980 roku, może zostać uznana za nieważną z powodu braku udziału strony w postępowaniu lub braku tytułu prawnego do gruntu w dacie jej wydania?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy administracji nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia treści obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego dla nieruchomości skarżącej. Brak udziału strony w postępowaniu nie jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji, a jedynie do jej wznowienia. Podobnie, brak tytułu prawnego do gruntu w dacie wydania decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny nie stanowi podstawy do stwierdzenia jej nieważności, zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z 1980 r. zatwierdzającej plan realizacyjny budowy linii energetycznej, zarzucając rażące naruszenie prawa, w tym brak udziału stron w postępowaniu. Organy administracji dwukrotnie odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że brak udziału strony jest podstawą do wznowienia postępowania, a nie nieważności. Wskazały również na brak wystarczającego materiału dowodowego, w tym planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca złożyła skargę do WSA, podtrzymując zarzuty i dodając argumenty dotyczące położenia jej nieruchomości na terenie parku narodowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Justyna Mazur (spr.), Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 punkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania J. S. (dalej: "skarżąca") od decyzji Wojewody [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] października 2011 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...]sierpnia 1980 r. (znak: [...]) zatwierdzającej plan realizacyjny - ogólny plan zagospodarowania terenu budowy linii energetycznej 400 kV [...]w fazie Z.T.E., w części dotyczącej działki nr ewid. [...] orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Decyzja zapadła na tle następującego stanu faktycznego i prawnego:
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 1980 r. zatwierdził plan realizacyjny - ogólny plan zagospodarowania terenu budowy linii energetycznej 400 kV [...] w fazie Z.T.E..
Pismem z dnia 18 grudnia 2008 roku, złożonym w dniu 20 stycznia 2009 r. skarżąca wystąpiła do organu I instancji z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Prezydenta [...]. W ocenie skarżącej decyzja ta "wydana została z rażącym naruszeniem prawa, a konkretnie uchybiono normie z art. 28 k.p.a., art. 64 § 4 k.p.a. oraz art. 5 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane", gdyż jak wynika z treści decyzji "wystosowana ona została do dwóch podmiotów - Biura Studiów i Projektów Energetycznych "[...]" oraz Zakładu Energetycznego [...]. Natomiast właściciele działek położonych na terenie Osiedla "[...]"...nie brali udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym, mimo iż przysługiwał im status strony". W związku z powyższym skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności powołanej decyzji z dnia [...] sierpnia 1980 r.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. organ I instancji odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1980 r. Na skutek wniesionego odwołania, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję
w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Wojewoda [...] ponownie rozpatrując sprawę, pismem z dnia 18 czerwca 2010 r. wezwał skarżącą do doprecyzowania wniosku z dnia 18 grudnia 2008 r.
W odpowiedzi na powyższe w piśmie z dnia 30 czerwca 2010 r. skarżąca poinformowała, że żądanie zawarte we wniosku z dnia 18 grudnia 2008 r. dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1980 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie skarżąca przywołała jako podstawę prawną zgłaszanego żądania - regulację art. 156 §1 pkt 2 k.p.a., jako wskazaną już w piśmie z dnia 18 grudnia 2008 roku, dodając, iż obowiązkiem organu jest sprawdzenie czy kwestionowana decyzja nie została dotknięta wadą inną niż wskazana we wniosku.
Decyzją z [...] września 2010 r. (nr[...]) organ I instancji ponownie odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...]sierpnia 1980 r. Na skutek wniesionego odwołania, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją
z dnia [...] kwietnia 2011 r. (znak: [...]) ponownie uchylił powołaną wyżej decyzję nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Rozpoznając sprawę ponownie, organ I instancji decyzją z [...] października 2011 r. nr [...] orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1980 r. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie przytoczył treść art. 156 k.p.a. Wskazał, iż skarżąca nie wskazała okoliczności mogących stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji. Szczegółowa analiza dostępnej dla sprawy dokumentacji nie dała żadnych podstaw do wyeliminowania tejże decyzji z obrotu prawnego. Organ I instancji podniósł także, iż z uwagi na odległy termin wydania decyzji (31 lat) obecnie w zasobach Archiwum Urzędu Miasta [...] odnaleziono tylko szczątkowy materiał dowodowy, co potwierdza pismo Dyrektora Archiwum z dnia 28 kwietnia 2009 r. Jednocześnie organ I instancji wskazał, interes prawny skarżącej wynika z prawa własności do gruntu – działki nr ew. [...], gdyż jest ona spadkobiercą poprzedniego właściciela tejże nieruchomości, położonej na terenie osiedla [...] , we wsi [...] gmina [...] (dawniej - [...]). Podniósł, iż dokonał kontroli zaskarżonej decyzji w pełnym zakresie przepisu art. 156 §1 k.p.a. Zauważył, iż skarżąca podniosła, iż decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1980 r. nie została doręczona ówczesnym właścicielom nieruchomości - działki nr [...]. W ocenie organu I instancji, decyzja Prezydenta [...] jest obarczona wadą nie doręczenia jej stronie, jednak zgodnie z art. 145 k.p.a., przesłanka polegająca na nie doręczeniu właścicielom nieruchomości - działki nr [...], jako stronie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, decyzji o wydaniu pozwolenia na wykonanie robót budowlanych stanowi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Konkludując organ I instancji stwierdził, iż decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego w fazie Z.T.E. nie narusza przepisów art. 5 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane oraz art. 64 § 4 k.p.a., gdyż w dacie jej wydania tj. [...] sierpnia 1980 r. art. 64 nie zawierał § 4. Nadto nie stwierdził zaistnienia żadnej przesłanki określonej w art. 156 § 1 k.p.a. Wobec powyższego, w ocenie organu I instancji, decyzja ta nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności.
We wniesionym odwołaniu skarżąca zarzuciła decyzji z dnia [...] października 2011 roku naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1980 r. mimo, iż z analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że zaskarżona decyzja Prezydenta [...] zapadła z rażącym naruszeniem prawa - tj. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. czyli, że w przedmiotowej sprawie zachodzi podstawa stwierdzenia nieważności unormowana w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
2) art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez:
a) rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności bez dostatecznego wyjaśnienia sprawy,
b) brak wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego przed wydaniem decyzji przejawiającego się w braku prawidłowego ustalenia kręgu uczestników postępowania zakończonego wydaniem przez Prezydenta [...] decyzji z dnia [...] sierpnia 1980 r. zgodnie z treścią art. 28 k.p.a.
Uzasadniając skarżąca wskazała, iż podstawowym zadaniem organu orzekającego w sprawie było prawidłowe ustalenie kręgu uczestników postępowania zgodnie z art. 28 k.p.a., a następnie zawiadomienie wszystkich stron zgodnie z treścią art. 61 § 4 k.p.a. Dlatego też – zdaniem skarżącej – uzasadnione jest stwierdzenie, iż wskazane naruszenie przepisów postępowania w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie skarżącej organ I instancji w sposób niezgodny z art. 7 i art. 77 §1 k.p.a. przeprowadził postępowanie wyjaśniające, co spowodowało nieprawidłową ocenę, że decyzja Prezydenta [...] nie jest obarczona wadą prawną skutkującą koniecznością stwierdzenia jej nieważności. Konkludując skarżąca podniosła, iż wobec braku udziału wszystkich stron postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 1980 r. niewątpliwym jest, że organ I instancji powinien stwierdzić jej nieważność z uwagi na rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 §1 pkt 2 k.p.a.
Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...] marca 2012 r. przywołał treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 ze zm. - obowiązującego w dacie wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia z dnia [...] sierpnia 1980 r.), zgodnie z którym podstawą do ustalenia miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej oraz rozwiązań urbanistycznych i architektoniczno-budowlanych w planie realizacyjnym jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub wyznaczenie terenów budowlanych na podstawie przepisów o terenach budowlanych
w miastach i na wsi. Wskazał także, iż w myśl § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. z 1975 r. Nr 8, poz. 48 - aktualnego na dzień [...] sierpnia 1980 r.), w decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego właściwy organ stwierdza zgodność rozwiązań projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub wyznaczenia terenów budowlanych na podstawie przepisów o terenach budowlanych w miastach lub na wsi oraz z warunkami określonymi w decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji.
W związku z powyższym, podniósł, iż mając na uwadze brzmienie przywołanych przepisów, w celu zbadania należycie sprawy przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. (znak: [...]) zlecił Wojewodzie [...] przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu dostarczenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren objęty przedmiotową inwestycją wraz z załącznikiem graficznym, obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia z dnia [...]sierpnia 1980 r. Na podstawie pisma Prezydenta [...] z dnia 7 lutego 2012 r., (znak: [...]) ustalono, iż w dniu wydania decyzji Prezydenta [...] - tj. [...]sierpnia 1980 r. obowiązywał na terenie miasta [...] "Plan ogólny zagospodarowania przestrzennego na 1985 r.", zatwierdzony przez Radę Narodową [...]w lipcu 1969 r. Jednocześnie Prezydent [...]poinformował, iż nie jest możliwe przekazanie poświadczonej kopii ww. planu, ponieważ Archiwum Urzędu [...]tego planu nie posiada.
Organ odwoławczy podniósł zatem, iż materiał dowodowy, pomimo działań podjętych w celu jego uzupełnienia, jest niewystarczający dla dokonania kompletnej oceny prawidłowości decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]sierpnia 1980 r.,
w części dotyczącej działki nr ew. [...], z punktu widzenia zgodności z obowiązującymi w dacie jej wydania przepisami ww. Prawa budowlanego z 1974 r. oraz ww. rozporządzenia w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego z 1975 r. Jednocześnie zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, iż kwestia braku udziału strony skarżącej w postępowaniu w sprawie wydania zaskarżonej decyzji Prezydenta [...]
z dnia [...]sierpnia 1980 r., nie może stanowić przesłanki skutkującej stwierdzeniem nieważności decyzji z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wskazane uchybienie wypełnia natomiast dyspozycję art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z dnia 18 kwietnia 2012 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję z dnia [...] marca 2012 r. wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Autor skargi, zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...]sierpnia 1980 r. mimo, iż z analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że zaskarżona decyzja Prezydenta [...] zapadła z rażącym naruszeniem prawa - tj. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. czyli, że w przedmiotowej sprawie zachodzi podstawa stwierdzenia nieważności unormowana w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
2) art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez:
a) rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności bez dostatecznego wyjaśnienia sprawy,
b) brak wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego przed wydaniem decyzji przejawiającego się w braku prawidłowego ustalenia kręgu uczestników postępowania zakończonego wydaniem przez Prezydenta [...] decyzji z dnia [...]sierpnia 1980 r. zgodnie z treścią art. 28 k.p.a.,
c) przyjęcie, że dla nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr ew. [...]położonej na terenie osiedla [...], we wsi [...], gmina [...] (dawniej [...]), w dacie wydania decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego
– ogólnego planu zagospodarowania terenu budowy linii energetycznej 400 kV [...]w fazie Z.T.E., obowiązywał "Plan ogólny zagospodarowania przestrzennego" zatwierdzony przez Radę Narodową [...]w lipcu 1969 r. pomimo że działka przedmiotowa znajdowała i znajduje się poza granicami [...], a nadto na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 stycznia 1959r. zlokalizowana jest na terenie [...]Parku Narodowego, a zatem nie mógł z oczywistych względów istnieć w dacie wydania wadliwej decyzji Prezydenta [...]plan zagospodarowania, który przewidywał zlokalizowanie linii energetycznej 400 kV [...]w fazie Z.T.E., na terenie Parku Narodowego, czego organ administracji nie wziął pod uwagę wydając rozstrzygnięcie w sprawie.
Uzasadniając skarżąca powtórzyła argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto wskazała, iż organy administracji obydwu instancji nie mogły znaleźć planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla nieruchomości skarżącej w okresie wydania decyzji Prezydenta [...]z roku 1980, ponieważ nieruchomość skarżącej znajduje się w granicach [...]Parku Narodowego począwszy od jego utworzenia w roku 1959 r. W ocenie skarżącej organy administracji wydając decyzje w niniejszej sprawie winny z urzędu ustalić, iż nieruchomość skarżącej nie mogła być inaczej wykorzystywana jak na cele związane
z ochroną przyrody, zatem nie możliwym było wydanie zgodnie z prawem budowlanym z 1974 r. decyzji w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego - ogólnego planu zagospodarowania terenu budowy linii energetycznej 400 kV [...]w fazie Z.T.E., z uwagi na brak planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla działki skarżącej umożliwiającego budowę linii wysokiego napięcia. Uchwalenie takiego planu zagospodarowania wiązałoby się – zdaniem skarżącej – z wyłączeniem z granic Parku Narodowego spornej nieruchomości, co nie nastąpiło do dnia dzisiejszego, co potwierdza rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25 września 1997 r. w sprawie [...]Parku Narodowego ustalającego ostateczne jego granice.
W piśmie z dnia 10 grudnia 2012 roku, stanowiącym uzupełnienie skargi, skarżąca podniosła, iż na uwagę zasługuje fakt, który został pominięty przez organy obu instancji, że inwestor nigdy nie legitymował się tytułem prawnym do gruntu
w zakresie działki o numerze ewidencyjnym [...]. Zgodnie z treścią decyzji z dnia [...]sierpnia 1980 roku traci ona ważność, jeżeli inwestor nie uzyska prawa do terenu lub je stracił albo w ciągu jednego roku od zatwierdzenia planu realizacyjnego nie wystąpił
o pozwolenie na budowę. Dodała, iż decyzja z dnia [...] sierpnia 1980 roku została wydana w stosunku do nieruchomości położonych na terenie miejscowości [...], podczas gdy nieruchomość należąca do skarżącej, przez która przeprowadzono linię energetyczną w 1982 roku była położona na terenie wsi [...].
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i powołał się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Powtórzył, iż zgromadzony materiał dowodowy, pomimo działań podjętych w celu jego uzupełnienia przez organy orzekające, jest niewystarczający dla dokonania kompletnej oceny prawidłowości decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1980 r., w części dotyczącej działki nr ewid. [...], z punktu widzenia zgodności obowiązującymi w dacie jej wydania przepisami ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego. Wskazał iż w zgromadzonych aktach sprawy brak jest przede wszystkim ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego na 1985 r., zatwierdzonego przez Radę Narodową [...]
w lipcu 1969 r.
Uczestnik postępowania [...] S.A.
w [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który zgodnie
z art. 1 § 2 tej ustawy dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności
z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, Nr 270) (dalej: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie jej zarzuty należy uznać za zasadne. Brak jest bowiem podstaw do podzielenia zarzutu, iż naruszenie art. 28 k.p.a. i art. 61 § 4 k.p.a. skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji
z dnia [...] sierpnia 1980 roku o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, której to decyzji dotyczy wszczęte przez skarżącą postępowanie nieważnościowe. Brak udziału strony
w postępowaniu bez jej winy wskazany został w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jako przesłanka do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Nie ulega zatem wątpliwości prawidłowość twierdzenia organów administracji, iż zarzut ten nie może stanowić o stwierdzeniu nieważności decyzji dnia [...] sierpnia 1980 roku,
a mógłby być przesłanką do domagania się wznowienia postępowania, zakończonego wydanie decyzji, o której mowa. Brak jest także podstaw do przyjęcia, iż należy stwierdzić nieważność decyzji z dnia 30 sierpnia 1980 roku wobec zapisu, że decyzja traci ważność, jeżeli inwestor nie uzyskał prawa do terenu lub je stracił albo w ciągu jednego roku od zatwierdzenia planu realizacyjnego nie wystąpił o pozwolenie na budowę, także w wypadku przyjęcia, iż inwestor, jak pisze skarżąca, nigdy nie legitymował się tytułem prawnym do gruntu w zakresie działki o numerze ewidencyjnym [...]. Skarżąca domaga się bowiem stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...]z dnia [...]sierpnia 1980 roku o zatwierdzeniu planu realizacyjnego wydanej na podstawie art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 ze zm.). Z brzmienia art. 21 ust. 4 wskazanej wyżej ustawy wynika, że do uzyskania zatwierdzenia planu realizacyjnego nie było wymagane uzyskanie prawa do terenu. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 roku w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. z 1975 roku, Nr 8, poz. 48 ze zm.) dopiero przy wystąpieniu o pozwolenie na budowę inwestor obowiązany był do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaś zatwierdzony plan realizacyjny był swojego rodzaju promesą do wydania decyzji
o pozwoleniu na budowę (por. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie z dnia 16 października 2007 roku w sprawie VII SA/Wa 1430/07). Zauważyć w tym miejscu należy, iż przy dokonywaniu oceny czy zaistniały przesłanki skutkujące stwierdzenie nieważności decyzji ocenie podlega stan prawny i okoliczności z daty wydania kwestionowanej decyzji. Tym samym wobec tego, że kwestionowana
w trybie nieważnościowym, określonym w art. 156 § 1 k.p.a., jest decyzja
o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności także w przypadku wykazania, że w dacie wydawania tej decyzji, jak również w okresie późniejszym inwestor nie legitymował się prawem do nieruchomości przewidzianej pod inwestycję.
W ocenie Sądu podzielić należy zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie wyjaśnienia okoliczności związanych
z ustaleniem stanu faktycznego i dokonaniem oceny co do istnienia i treści planu zagospodarowania przestrzennego, chociaż w ujęciu nieco innym niż zarzuty skargi.
Nie ulega bowiem wątpliwości, jak słusznie wskazuje organ odwoławczy, iż dla dokonania prawidłowej oceny złożonego przez skarżącą wniosku konieczne jest poddanie ocenie planu zagospodarowania przestrzennego, obejmującego w dacie wydawania decyzji z dnia [...]sierpnia 1980 roku należącą do skarżącej nieruchomość.
Z treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane,
o której mowa wyżej wynika, iż podstawą do ustalenia miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej oraz rozwiązań urbanistycznych i architektoniczno-budowalnych w planie realizacyjnym jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub wyznaczenie terenów budowlanych na podstawie przepisów o terenach budowlanych
w miastach i na wsi. Z powyższego wynika, że dla dokonania prawidłowej oceny zgodności z prawem decyzji z dnia [...]sierpnia 1980 roku, kwestionowanej w niniejszej sprawie jest ustalenie czy odnośnie nieruchomości stanowiącej własność skarżącej obowiązywał w dacie [...]sierpnia 1980 roku plan zagospodarowania przestrzennego, jakiej treści, czy też do obszaru tego zastosowanie miałby zapis art. 21 ust. 2 ustawy
z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane. Twierdzenie skarżącej, iż poszukiwany przez organy plan zagospodarowania przestrzennego nie dotyczy należącej do skarżącej nieruchomości, z uwagi na jej położenie jest przedwczesne, albowiem oceny takiej można dokonać dopiero po dotarciu do tego planu, ewentualnie ustalenia w inny sposób jego treści. Mimo podjętych przez organy czynności zmierzających do dołączenia do akt sprawy w postępowaniu przed organami "Planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego na 1985 r."- zatwierdzonego przez Radę Narodową [...]w lipcu 1969 roku, wydaje się, iż nie wszystkie czynności zostały w tej mierze wykonane. Jak wynika z zaskarżonej decyzji ustalenie co do braku możliwości przeprowadzenia dowodu z tego planu zostało dokonane na podstawie pisma Prezydenta Miasta [...]z dnia 7 lutego 2012 roku, z którego wynika, iż Archiwum Urzędu [...]tego planu nie posiada. Tymczasem
w aktach administracyjnych znajduje się pismo pochodzące od Archiwum Urzędu Miasta [...]z dnia 28 kwietnia 2009 roku, z którego wynika między innymi, iż na podstawie Uchwały Nr [...]Zarządu Miasta [...]
z dnia [...]kwietnia 2000 roku w sprawie otwarcia likwidacji Biura Planowania Rozwoju [...]w [...]likwidator tego Biura został zobowiązany m.in. do przekazania dotychczas prowadzonego przez Biuro Archiwum materiałów z zakresu gospodarki przestrzennej i decyzji lokalizacyjnych dotyczących Miasta [...]
i województwa [...]do Archiwum Państwowego Miasta [...]. Z tego względu wydaje się, iż poszukiwanie planu zagospodarowania przestrzennego, o którym mowa powinno swoim zasięgiem objąć zasoby Archiwum Państwowego Miasta [...]i nie można poprzestać na informacji, iż Archiwum Urzędu Miasta [...]tego planu nie posiada.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić powyższe rozważania.
Z uwagi na stan prawny i okoliczności faktyczne niniejszej sprawy zasadne jest wykonanie dodatkowych czynności mających na celu przeprowadzanie dowodu
z dotychczas poszukiwanego planu zagospodarowania przestrzennego po jego dostarczeniu, ewentualnie jeśli to byłoby niemożliwe, podjęcie próby ustalenia jego treści w oparciu o inne informacje, które na to pozwolą. Jednocześnie w przypadku stwierdzenia, iż poszukiwany dotychczas plan zagospodarowania przestrzennego nie dotyczy nieruchomości należącej do skarżącej, należy podjąć działania zmierzające do ustalenia jakie odnośnie tej nieruchomości były obowiązujące regulacje w tym przedmiocie na podstawie wszelkich dostępnych w tej mierze dowodów. Jednocześnie rozważenia wymagają podnoszone przez skarżącą przed Sądem okoliczności wskazujące na położenie działki skarżącej na terenie miejscowości [...], podczas gdy, według twierdzeń piszącego decyzja z dnia [...]sierpnia 1980 roku została wydana w stosunku do nieruchomości położonych na terenie miejscowości [...]. Wobec tego, że podjęcie próby dołączenia do akt sprawy i przeprowadzenia dowodu z planu zagospodarowania przestrzennego nie wykracza poza zakres kompetencji organu odwoławczego, o których mowa w art. 136 k.p.a. w ocenie Sądu zasadne było uchylenie w wyniku rozpoznania skargi w niniejszej sprawie jedynie zaskarżonej decyzji. Konieczność i zakres dodatkowych czynności jakie będą niezbędne do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału sprawy wynikać będzie
z efektów poszukiwań właściwego w niniejszej sprawie planu zagospodarowania przestrzennego. Zależnie od tych wyników organ winien przeprowadzić postępowanie przy uwzględnieniu wskazanych powyżej rozważań.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak
w punkcie 1 wyroku.
Orzeczenie w punkcie 2 wyroku Sąd oparł o treść art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło