I OSK 1944/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-11-08

Skład orzekający: Irena Kamińska, Monika Nowicka, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy może zostać uwzględniony, jeśli termin do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie został uchybiony, a jedynie wniosek ten został cofnięty?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie może zostać uwzględniony, jeśli termin do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie został uchybiony, a jedynie wniosek ten został cofnięty. Instytucja przywrócenia terminu (art. 58 k.p.a.) ma zastosowanie wyłącznie w przypadku faktycznego uchybienia terminu. W sytuacji, gdy termin nie został uchybiony, wniosek o przywrócenie terminu jest bezprzedmiotowy i powinien zostać oddalony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku S.K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został złożony w terminie, jednak następnie cofnięty przez S.K. Minister Gospodarki odmówił przywrócenia terminu, uznając, że termin nie został uchybiony, a cofnięcie wniosku jest skuteczne. WSA początkowo uchylił postanowienie Ministra, ale NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie WSA uznał postanowienie Ministra za zgodne z prawem, a NSA oddalił skargę kasacyjną S.K.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną S.K. Zasądzono od S.K. na rzecz Ministra Gospodarki kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia del. WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 1784/11 w sprawie ze skargi S.K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S.K. na rzecz Ministra Gospodarki kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt IV SA/Wa 1784/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S.K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2010 r. Minister Gospodarki, działając na podstawie art. 59 § 2 w związku z art. 58 kpa, odmówił S,K. przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne sprawy. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2010 r. S.K. zwróciła się do Ministra Gospodarki o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r., mocą której odmówiono stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. w sprawie stwierdzenia przejścia na własność Państwa przedsiębiorstwa pn. Młyn [...]. Wnioskodawczyni wskazała, że pomimo, iż uprzednio złożony w terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został przez nią cofnięty pismem z dnia [...] grudnia 2008 r., to jednak cofnięcie nastąpiło bez zrzeczenia się roszczenia w tym zakresie. Podniosła również, że ewentualne uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, albowiem w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. Minister Gospodarki zasugerował jej błędnie, aby wystąpiła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia[...] czerwca 1962 r. S.K. wskazała także, że żądanie od niej pismem z dnia [...] grudnia 2008 r., aby jednoznacznie określiła, czy domaga się wznowienia postępowania, czy też ponownego rozpatrzenia sprawy, wprowadziło ją w błąd, gdyż jej zdaniem wnioskowi o ponowne rozpatrzenie sprawy winien zostać nadany bieg, natomiast sprawa z wniosku o wznowienie postępowania winna być co najwyżej zawieszona, o ile nie rozpatrywana równolegle. Reasumując powyższe wnioskodawczyni stwierdziła, że jej oświadczenie woli o cofnięciu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, było złożone wskutek błędu, to jest przyczyny wady oświadczenia, określonej w Kodeksie Cywilnym . Wraz z ww. wnioskiem z dnia [...] stycznia 2010 r. S.K. złożyła równolegle wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r. Rozpoznając przedmiotowy wniosek o przywrócenie uchybionego terminu Minister Gospodarki wyjaśnił na wstępie, że działając na wniosek S.K. z dnia [...] maja 2008 r., złożony w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., po przeprowadzeniu w tym zakresie postępowania wyjaśniającego, wydał decyzję z dnia [...] listopada 2008 r., w której odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia. Podstawą tego rozstrzygnięcia było ustalenie, iż stwierdzenie nieważności zarządzenia Nr [..] Ministra Skupu z dnia [...] marca 1955 r., w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem pn. [...], przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi - decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., czyli uznanie za nieważne z mocą ex tunc, tj. od dnia jego wydania, nie stanowi obligatoryjnej przesłanki stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., lecz może być rozważane w ramach dyspozycji art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. - wznowienie postępowania. Pismem z dnia [...] listopada 2008 r. S.K. złożyła, w trybie art. 127 § 3 k.p.a., wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej ww. decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Dodatkowo pismem z tej samej daty, tj. [...] listopada 2008 r. skarżąca, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., zwróciła się o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. i o uchylenie w/w decyzji. W uzasadnieniu swojego wystąpienia, S.K. podniosła, iż uchylenia zakwestionowanej decyzji domaga się na podstawie art. 151 §1 pkt 2 k.p.a. Pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. organ prowadzący niniejsze postępowanie wyjaśniające zwrócił się do S.K. z prośbą o sprecyzowanie treści ww. wniosków, poprzez jednoznaczne wskazanie, czy stanowią one żądanie wznowienia postępowania, w trybie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., zakończonego wydaniem orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r., czy żądanie ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r. Przedmiotowe wystąpienie zawierało również stosowne pouczenie prawne, że w przypadku braku jednoznacznej odpowiedzi, wniosek zostanie potraktowany - jako wniosek w trybie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. - wznowienie postępowania. Na skutek powyższego pisma, skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. - cofnęła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i podtrzymała wniosek o wznowienie postępowania. Z uwagi na brak zaskarżenia ww. rozstrzygnięcia z dnia [....] listopada 2008 r. przez strony tego postępowania, stało się ono ostateczne w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. Mając na uwadze powyższe ustalenia organ stwierdził, że norma prawna wyrażona w art. 58 k.p.a. - nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, tym samym czynności podejmowane przez S.K. w trybie tego artykułu, cechuje bezskuteczność. W ocenie organu rzeczą niezaprzeczalną jest, że wnioskodawczyni kierując w dniu [...] listopada 2008 r. wniosek do Ministra Gospodarki skorzystała już z przysługującego jej prawa remonstracji. Wniosek S.K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r., został złożony przez wnioskodawczynię w ustawowym 14 - dniowym terminie, bez uchybienia terminu procesowego, przewidzianego przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Powyższe potwierdziła również sama S.K., stwierdzając we wniosku z dnia [...] stycznia 2010 r. że wniosek uprzedni o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony w terminie. Jednocześnie Minister Gospodarki uznał, że w tym stanie faktycznym i prawnym nie znalazł podstaw do badania, czy zostały spełnione przesłanki, uzasadniające przywrócenie terminu do złożenia przez S.K. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, albowiem podkreślono, że instytucja regulowana zapisami art. 58 k.p.a. służy wyłącznie przywróceniu terminu, ale jedynie w przypadku gdy został on uchybiony. Przywrócenie terminu do wniesienia środków odwoławczych, prowadzące do pozbawienia przymiotu ostateczności orzeczenia administracyjnego, w sytuacji gdy oczywiście brak było ku temu przesłanek, stanowi rażące naruszenie zarówno art. 58 § 1 k.p.a. jak i zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej, przez co godzi równocześnie w zasadę pewności prawa, stanowiącą jedną z podstaw praworządnego państwa. Organ wskazał również, że nie można oświadczeniu woli złożonemu przez S.K. w przedmiocie cofnięcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przypisać negatywnych skutków - wobec uznania, iż dokonane zostało ono pod wpływem błędu, w sytuacji gdy Minister Gospodarki kierując w dniu [...] grudnia 2008 r. pismo do wnioskodawczyni, mając na względzie słuszny interes strony wskazał, że trybem najkorzystniejszym dla załatwienia jej wniosku z dnia [...] maja 2008 r., jest tryb z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., a nie zaś z art. 156 § 1 k.p.a. Ponadto organ zaznaczył, że art. 137 k.p.a. wyraźnie sytuuje cofnięcie odwołania jako czynność procesową polegającą na zrzeczeniu się przez stronę swojego uprawnienia do żądania wydania decyzji przez organ odwoławczy. W konsekwencji uznaje, że cofnięcie odwołania przez stronę przed wydaniem decyzji przez organ II instancji jest skuteczne, chyba że organ odwoławczy nie uwzględni cofnięcia odwołania z przyczyn określonych w art. 137 kpa zdanie drugie. Minister wskazał również, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w treści wiążącego w niniejszej sprawie prawomocnego orzeczenia z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 1593/09 zauważył, że organ naczelny prawidłowo uznał, iż zaistniała przyczyna wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a wobec dyspozycji wynikających z art. 6 i 7 kpa, należało wznowić postępowanie zakończone orzeczeniem Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. Jednoczenie Sąd podniósł, że ponieważ Minister Gospodarki stwierdził w swojej decyzji, iż orzeczenie Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, to takie rozstrzygnięcie umożliwia wystąpienie uprawnionym stronom z roszczeniem odszkodowawczym na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego. Skargę na powyższe postanowienie z dnia 14 kwietnia 2010 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S.K. W kwestii formalnej, mającej związek z postępowaniem administracyjnym w wyniku którego zapadło zaskarżone postanowienie skarżąca wskazała, że przedmiotowe rozstrzygnięcie Ministra Gospodarki, w myśl art. 59 § 1 kpa winno być zaskarżone zażaleniem, a nie jak wskazał w pouczeniu organ skargą. Podniosła również, że organ pouczył ją o przysługującym prawie wniesienia skargi do "właściwego Sądu Administracyjnego", nie wskazując przy tym "do którego konkretnie Sądu". S.K. podniosła również, że sugerowanie w zaskarżonym postanowieniu przez organ po raz kolejny, aby wystąpić w tym stanie prawnym o odszkodowanie na podstawie przepisów Kodeksu Cywilnego "jest nie na miejscu", w sytuacji, gdy skarżącej zależy na fizycznym odzyskaniu znacjonalizowanej nieruchomości. Skarżąca wskazała także, że z punktu widzenia interpretacji prawa cofnięty wniosek nie rodzi skutków prawnych, tj. dochodzi do sytuacji prawnej, jakby wniosek ten w ogóle nie został złożony. W związku z tym wniosek o ponowne rozpoznanie prawy z dnia [...] stycznia 2010 r. powinien zostać potraktowany jako wniosek pierwotny a nie wtórny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wyrokiem z dnia 21 września 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 947/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę i uchylił zaskarżone postanowienie. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżone postanowienie jest wadliwe, gdyż wydane zostało przedwcześnie, ponieważ Minister Gospodarki nie ocenił skuteczności cofnięcia przez skarżącą środka zaskarżenia i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r. poz. 270) Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. Pismem z dnia 19 listopada 2010r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Gospodarki i zaskarżając wyrok w całości i zarzucając naruszenie: 1) art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 153 P.p.s.a., poprzez przekroczenie granic niniejszej sprawy i uczynienie przedmiotem rozpoznania także ewentualną bezczynność Ministra Gospodarki wynikającą z braku rozstrzygnięcia w związku z cofnięciem przez skarżącą pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. wniosku z dnia [...] listopada 2008 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...], a tym samym zawarcie w zaskarżonym wyroku wskazań przede wszystkim w związku z ewentualną bezczynnością Ministra Gospodarki, których wykonanie przez organ spowoduje bezprzedmiotowość wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2010 r. o przywrócenie terminu, co będzie uzasadniało wydanie przez Ministra Gospodarki takiego samego rozstrzygnięcia, tj. postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, 77 § 1 w związku z art. 59 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że stwierdzone przez Sąd I instancji naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji nie wykazał, aby stwierdzone przez niego naruszenia przepisów miały istotny wpływ na wynik sprawy, tym bardziej, że w okolicznościach niniejszej sprawy w wyniku rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2010 r. o przywrócenie terminu Minister Gospodarki nie miałby możliwości wydania orzeczenia innego niż postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku w związku z art. 59 § 1 i 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że Minister Gospodarki nie miał podstaw do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2010 r. o przywrócenie terminu i wydania postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, z uwagi na przedwczesność powyższego wniosku, podczas gdy zaskarżone postanowienie organu jest zgodne z prawem, ponieważ w okolicznościach niniejszej sprawy Minister Gospodarki nie miałby możliwości rozpoznania tegoż wniosku w inny sposób i w innej formie, niż postanowieniem o odmowie przywrócenia terminu. W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokiem z dnia 12 października 2011 r. sygn. akt I OSK 2108/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, iż zaskarżone postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2010 r., odmawiające S.K. na podstawie art. 59 § 2 w związku z art. 58 k.p.a., przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie narusza prawa. Naczelny Sąd Administracyjny uchylając wyrokiem z dnia 12 października 2011 r. sygn. akt II OSK 2108/10 wyrok Sądu pierwszej instancji wskazał, ż przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uczyniono postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2010r., którym na podstawie art. 58 k.p.a. odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Odmowa przywrócenia terminu wynikała z faktu, iż termin o przywrócenie którego wystąpiła skarżąca nie został uchybiony. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż jak wynika z akt sprawy decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2008r., odmówiono stwierdzenia nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] czerwca 1962 r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony przez S.K. w ustawowym terminie, nie doszło jednak do jego rozpoznania wobec złożonego w dniu [...] grudnia 2008r. oświadczenia skarżącej o cofnięciu wniosku. Minister Gospodarki po cofnięciu przez skarżącą wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie podjął czynności zmierzających do oceny dopuszczalności cofnięcia ( art. 137 k.p.a. ) i ewentualnego umorzenia postępowania odwoławczego. W dniu [...] stycznia 2010 r. skarżąca skierowała do Ministra Gospodarki wniosek o przewrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a więc o przywrócenie terminu do złożenia wniosku cofniętego w dniu [...] grudnia 2008r. Wniosek ten podlegał rozpoznaniu na podstawie art. 58 § 1 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie do art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Z cytowanego przepisu wynika, że koniecznym warunkiem uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jest: uchybienie terminu i uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez winy strony. W przypadku niespełnienia choćby jednego z warunków, wniosek nie może zostać uwzględniony. W takiej sytuacji organ odmawia przywrócenia terminu. Jednocześnie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedokonanie przez Ministra Gospodarki oceny w zakresie cofnięcia przez S.K. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy , które niewątpliwie naruszało art. 137 k.p.a., nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy. Zarówno bowiem w przypadku gdyby Minister Gospodarki uznał cofnięcie za dopuszczalne i na podstawie art. 138 § 1 pkt. 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze, jak i w sytuacji wydania przez organ postanowienia o niedopuszczalności cofnięcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez skarżącą w dniu [...] listopada 2008 r., wniosek o przywrócenie terminu nie mógłby zostać uwzględniony, ponieważ wymieniona nie uchybiła terminowi do złożenia środka zaskarżenia. Oznacza to, że na gruncie art. 58 § 1 k.p.a. Minister Gospodarki będąc zobowiązany do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu nie mógł wydać innego postanowienia jak postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. możliwe do wydania są bowiem wyłącznie dwa postanowienia, pierwsze o przywróceniu terminu do dokonania czynności procesowej, drugie o odmowie jego przywrócenia. Odmowa przywrócenia terminu dotyczyć będzie nie tylko przypadku, gdy strona mylnie sądzi, że uchybiła terminowi do dokonania określonej czynności procesowej, czy nie uprawdopodobniła braku swej winy w uchybieniu terminu, ale dotyczyć też będzie wszystkich innych sytuacji, w których wniosek o przywrócenie terminu nie może być uwzględniony np. wniosek jest bezprzedmiotowy. Trzeba bowiem zauważyć, że nie istnieje możliwość, w razie stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania z wniosku o przywrócenie terminu jego umorzenia , a to z mocy art. 126 k.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła S.K. zarzucając mu: 1. Naruszenie art. 58 § 1 k.p.a. w ten sposób, iż Sąd pierwszej instancji przyjął, że wniosek skarżącej o przywrócenie terminu jest bezprzedmiotowy; skoro uchybienie terminu nie nastąpiło. 2. Naruszenie art. 8 k.p.a. w ten sposób, iż przepisy prawa zostały zinterpretowane literalnie oraz na niekorzyść strony słabszej postępowania, pomimo słusznego roszczenia skarżącej (podjęcie starań w kierunku odzyskania bezprawnie zawłaszczonej przez władze PRL własności). A nadto, pomimo identycznych stanów faktycznych naruszenie powyższego przepisu przejawia się w odmiennym traktowaniu stron wnioskujących. Powołując się na powyższe wniesiono o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Gospodarki wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 174 pkt. 1 i 2 p.p.s.a., skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna oparta została wyłącznie na zarzutach naruszenia przepisów postępowania tj. art. 58 § 1 oraz art. 8 k.p.a. Zarzuty te nie mogły odnieść oczekiwanego skutku, ponieważ zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Skarżąca kasacyjnie zarzuca przede wszystkim błędne uznanie, że jej wniosek o przywrócenie terminu jest bezprzedmiotowy, w sytuacji w której uchybienie terminu nie nastąpiło. Należy jednak zauważyć, iż kwestia ta została już jednak rozstrzygnięta w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2011 r. sygn. akt I OSK 2108/10. W wyroku tym zawarto jednoznaczną ocenę prawną, iż zarówno w przypadku gdyby Minister Gospodarki uznał cofnięcie za dopuszczalne i na podstawie art. 138 § 1 pkt. 3 Kpa umorzył postępowanie odwoławcze, jak i w sytuacji wydania przez organ postanowienia o niedopuszczalności cofnięcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez S.K. w dniu [...] listopada 2008r., to wniosek o przywrócenie terminu nie mógłby zostać uwzględniony, ponieważ wymieniona nie uchybiła terminowi do złożenia środka zaskarżenia. Oznacza to, że na gruncie art. 58 § 1 Kpa Minister Gospodarki będąc zobowiązany do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu nie mógł wydać innego postanowienia jak postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd rozpoznający sprawę ponownie nie może dokonać interpretacji przepisów w sposób odmienny, niż wynikający z orzeczenia wydanego w wyniku rozpoznania skargi, nie może też oceniać prawidłowości rozstrzygnięcia sądu. Odmienne orzeczenie mogłoby się wiązać wyłącznie z ewentualną zmianą stanu faktycznego, gdy w trakcie ponownego rozpatrywania sprawy Sąd stwierdzi, że stan faktyczny uległ zasadniczej zmianie i jest odmienny od przyjętego przez sąd, albo zmiany stanu prawnego. W niniejszej sprawie żadna z powyższych sytuacji nie wystąpiła, toteż ponowne badanie legalności postanowienia Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2010 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu byłoby sprzeczne z art. 190 p.p.s.a. Zarzuty skargi kasacyjnej w tym zakresie nie mogły więc zostać uznane za usprawiedliwione. Również zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 8 k.p.a. w ten sposób, iż przepisy prawa zostały zinterpretowane literalnie oraz na niekorzyść skarżącej, nie mógł odnieść oczekiwanego skutku. W zaistniałym stanie faktycznym nie można przypisać organowi działania na niekorzyść skarżącej. Za takie działanie nie może zostać uznane pouczenie w zakresie wyboru dwóch trybów wzruszenia decyzji, z możliwością wyboru jednego. Cofnięcie przez skarżącą wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy było jej świadomą decyzją i wywołało już skutku prawne, za co nie można przerzucić odpowiedzialności na organ. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 184 p.p.s.a. Podstawę orzeczenia o kosztach stanowił art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło