III SA/Lu 549/11
WyrokWSA w Lublinie2012-01-12
Skład orzekający: Marek Zalewski, Robert Hałabis, Ewa Ibrom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zmianie w operacie ewidencji gruntów, polegająca na wykreśleniu użytku gruntowego (rowu) i zmianie powierzchni innych użytków, jest dopuszczalna w sytuacji, gdy skarżący podnoszą zarzut naruszenia ich prawa własności i sugerują potrzebę postępowania rozgraniczeniowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że aktualizacja operatu ewidencyjnego polegająca na wykreśleniu błędnie wpisanego użytku gruntowego (rowu) i skorygowaniu powierzchni innych użytków jest dopuszczalna i nie narusza prawa własności skarżących. Ewidencja gruntów ma charakter rejestrowy i wtórny, a jej aktualizacja ma na celu sprostowanie błędów i odzwierciedlenie rzeczywistego stanu prawnego i faktycznego, a nie zmianę stanu prawnego. W przypadku spornych granic, właściwe jest postępowanie rozgraniczeniowe, a nie postępowanie ewidencyjne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. i T. R. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty P. o zmianie w operacie ewidencji gruntów. Zmiana polegała na wykreśleniu użytku gruntowego o symbolu W (rów) o powierzchni 0,13 ha oraz zmianie powierzchni innych użytków w działce nr 202/4. Skarżący zarzucali naruszenie prawa własności i sugerowali potrzebę postępowania rozgraniczeniowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Joanna Szopa, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi H. i T. małżonków R. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L., po ponownym rozpatrzeniu odwołania H. . i T. R., utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny sprawy:
Starosta P. decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...], orzekł o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu Ż., gmina Ż., polegającej na wykreśleniu użytku o symbolu W (rów) o powierzchni 0,13 ha oraz o zmianie powierzchni konturów R-V, BrR-V i BrR-VI w działce nr 202/4. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że T. R. zwrócił się z zapytaniem, na jakiej podstawie w działce nr 202/4 dopisany został użytek W - 0,13 ha, co spowodowało konieczność dokonania analizy dokumentacji geodezyjnej zgromadzonej w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym Starostwa Powiatowego w P. Po przeprowadzonej analizie dokumentacji geodezyjnej stwierdzono, że wpisanie użytku gruntowego o symbolu W i powierzchni 0,13 ha nastąpiło w 1982 r. podczas przyłączania do gruntów obrębu Ż. terenów zajętych przez Lasy Państwowe Nadleśnictwa P. i był to wpis błędny. Od założenia ewidencji gruntów w roku 1960 do roku 1982 użytek ten nie występował w działce 202/4.
Po rozpatrzeniu odwołania H. R. i T. R., L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. uchylił decyzję Starosty P. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na przeprowadzenie postępowania bez udziału stron.
Starosta P., po ponownym przeprowadzeniu postępowania dowodowego, decyzją z dnia [...] października 2009 r. dokonał zmiany powierzchni użytków w działce nr 202/4: R-V z 0,79 ha na 0,8267 ha, BrR-V z 0,19 ha na 0,21 ha, BrR-VI z 0,4065 na 0,45 ha i wykreślił użytek oznaczony symbolem W (rów) o powierzchni 0,13 ha. Organ stwierdził również, że wpisanie w działce nr 202/4 rowu jako użytku było błędne i niezgodne z dokumentami. Organ wyjaśnił, że zbadano następujące dokumenty: plan scaleniowy wsi Ż. z 1938 r., protokół graniczny nr [...] z dnia [...] lutego 1962 r. z ustalenia przebiegu granic Lasów Państwowych Nadleśnictwa Ż., protokół graniczny nr [...] z dnia [...] sierpnia 1972 r. z ustalenia przebiegu granic Lasów Państwowych Nadleśnictwa Ż. uroczyska D. G. i arkusze zbiorcze szkiców przebiegu granic z obliczenia powierzchni działek Lasów Państwowych Nadleśnictwa Ż. ze współrzędnych.
L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] października 2009 r.
Wyrokiem z dnia 1 lipca 2010 roku, sygn. akt. III SA/Lu 140/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. uchylił decyzję organu odwoławczego z dnia [...] lutego 2010 r. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że decyzje pierwszej i drugiej instancji nie wyjaśniają wszystkich okoliczności faktycznych sprawy w zgodzie z rzeczywistym stanem rzeczy. Sąd zobowiązał organ do przeanalizowania akt uwłaszczeniowych działki nr 202/4 w celu ustalenia, czy istnieje sprzeczność w opisie działki 202/4 i sąsiadujących z nią działek będących we władaniu Lasów Państwowych oraz czy ta sprzeczność jest następstwem dających się wskazać błędów, czy niedokładności przy wprowadzeniu zmian w roku 1982.
L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. po przeprowadzeniu ponownie postępowania odwoławczego ustalił, że mapy scaleniowe z Archiwum Państwowego w L. jednoznacznie wskazują, że granice wsi Ż. biegną wewnętrznym brzegiem rowu, a więc rów nie należał do gruntów rolnych scalanej wsi. Wskazał, że dodatkowymi dokumentami w sprawie granicy wsi Ż. z Lasami Państwowymi Nadleśnictwa Ż. są protokoły graniczne ustalenia tych granic sporządzone w latach 1962 i 1972 oraz załączone do tych protokołów szkice przebiegu granic.
Organ podał, że przy zakładaniu ewidencji gruntów w latach 1960 - 1963 w rejestrze gruntów figurowała działka nr 202 o powierzchni 5,18 ha. W czasie uwłaszczeń działka nr 202 została podzielona na działki nr 202/1, 202/2, 202/3 i 202/4. Z podziału działki nr 202 sporządzony został w dniu [...] października 1972 r. szkic polowy, z którego wynika bezsprzecznie, że rów nie był włączony do działki nr 202/3 ani do działki nr 202/4. Ponadto z obliczeń powierzchni działki nr 202/4 oraz rejestru gruntów sporządzonego w czerwcu 1973 r. wynika, że w działce 202/4 o powierzchni 2,26 ha wykazane zostały następujące użytki i klasy gruntów: R-IVb - 0,40 ha, R - V - 1,07 ha i R - VI - 0,79 ha - łącznie 2,26 ha. Użytku o symbolu W (rów) nie wykazano w działce nr 202/4, a więc rów nie należał do tej działki.
Organ odwoławczy uznał, że z protokołu ustalenia granic wsi Ż. z Lasami Państwowymi Nadleśnictwa Ż. sporządzonego w dniu [...] lipca 1972 r. jednoznacznie wynika, że rów należy do kompleksu lasów, a nie do wsi Ż. W ocenie organu, w dokumentach sporządzonych w tym samym roku 1972, zarówno przy uwłaszczeniach jak i w protokole ustalenia granic lasów nie było sprzeczności, co do przebiegu granicy pomiędzy działką nr 202/4 a przyległą działką nr 643 będącą w zarządzie Lasów Państwowych.
W roku 1982, przy odnawianiu ewidencji gruntów obrębu Ż., dołączano do działek rowy przyległe, niestanowiące własności Skarbu Państwa. Przy sporządzaniu tej dokumentacji omyłkowo zmieniono użytki w działce 202/4 wpisując między innymi użytek gruntowy o symbolu W (rów) o powierzchni 0,13 ha, mimo iż przyległy do działki rów był własnością Skarbu Państwa i pozostawał w zarządzie Lasów Państwowych Nadleśnictwa Ż. W czasie aktualizacji użytków w działce 202/4 wykazano następujące użytki i klasy: R-IVb - 0,50 ha, R-V- 0, 98 ha, R-VI - 0,52 ha, LsV - 0,13 ha i W - 0,13 ha, o łącznej powierzchni 2,26 ha. Powierzchnia działki nr 202/4 nie uległa zmianie w roku 1982, tak więc nie dołączono rowu do tej działki, a jedynie błędnie zmieniono użytki i wykazano je w rejestrze gruntów obrębu 14 Ż. Błąd ten nie został zauważony przez pracownika Urzędu Gminy w Ż., który przyjmował dokumentację ewidencyjną po przeprowadzonej aktualizacji tego obrębu. Dlatego też w akcie notarialnym zakupu działki przez małż. R. znalazła się informacja, że działka nr 202/4 jest zabudowaną działką gruntu ornego, rowu i lasu. Organ wyjaśnił również, że rów nie został dołączony do działki nr 202/4, ponieważ jej powierzchnia musiałaby się wówczas zwiększyć o 0,13 ha, tj. o powierzchnię rowu, a takiej zmiany nie odnotowano. W tym wypadku należało więc wydać - na podstawie § 44 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków - decyzję prostującą błędne wpisy co do użytków rolnych.
Wyjaśniając wątpliwości dotyczące wykazywania powierzchni działek oraz użytków w księgach wieczystych, organ odwoławczy stwierdził, że w dziale pierwszym księgi wieczystej ujawniane są dane zawarte w operacie ewidencji gruntów i budynków. W przypadku stwierdzenia niezgodności wpisu w księdze z danymi ewidencyjnymi, na wniosek właściciela nieruchomości lub z urzędu dokonuje się sprostowania danych w dziale pierwszym księgi wieczystej na podstawie danych ujawnionych w operacie ewidencji gruntów, a nie odwrotnie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie H. i T. R., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. oraz decyzji organu pierwszej instancji i podnieśli zarzuty naruszenia:
1) art. 7 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej, w szczególności w zakresie dopuszczalności pozbawienia skarżących części ich własności na mocy decyzji administracyjnej, niewyjaśnienie powodu zmniejszenia powierzchni działki 202/04 oraz nieustosunkowanie się do istoty żądania skarżących polegającego na zachowaniu dotychczasowej powierzchni należącej do nich działki;
2) art. 7 i 8 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu skarżących i narażenie ich na straty;
3) art. 46 i 64 Konstytucji RP poprzez utrzymanie w mocy decyzji skutkującej faktycznym wywłaszczeniem skarżących z części ich własności;
4) przepisów ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez utrzymanie w mocy decyzji przekraczającej zakres upoważnienia zawartego w tych przepisach, tj. decyzji ingerującej w istotny sposób w zakres prawa własności skarżących.
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że zmiana powierzchni i granic działek powinna nastąpić w postępowaniu rozgraniczeniowym.
W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Organy administracji wyjaśniły należycie wszystkie istotne okoliczności sprawy, wyczerpująco zebrały i rozważyły materiał dowodowy i prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy.
Przedmiotem decyzji jest wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów i budynków jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami (art. 2 pkt 8 ustawy z dnia z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "ustawa".
Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy w ewidencji gruntów zawarte są informacje dotyczące m.in.:
- położenia gruntów, ich granic i powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, a także oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości,
- właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób prawnych i fizycznych, w których władaniu znajdują się grunty lub ich części.
Ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie (art. 22 ust. 1 ustawy). Właściciele nieruchomości są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2). Na żądanie starosty właściciele nieruchomości, zgłaszający zmiany są obowiązani dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków (art. 22 ust. 3).
Sama ustawa, choć określa przedmiot ewidencji i podstawowe wymagania co do jej zawartości, nie określa zasad jej prowadzenia. Zasady dokonywania wpisów w ewidencji, wprowadzania zmian i aktualizacji ewidencji określa wydane na podstawie art. 26 ustawy rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), powoływane dalej jako "rozporządzenie". Zgodnie z § 44 pkt 2 rozporządzenia do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1 rozporządzenia).
Z istoty ewidencji jako urzędowego zbioru danych na temat gruntów, budynków i lokali wynika, że może ona spełniać swoje funkcje tylko przy założeniu aktualności danych ewidencyjnych.
Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11, w tym właścicieli nieruchomości (§ 46 ust. 1 rozporządzenia). Rodzaje zmian wprowadzanych z urzędu określa § 46 ust. 2 rozporządzenia. Są to zmiany wynikające m. in. z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych oraz opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych. Wprowadzanie zmian w ewidencji w sytuacji, gdy wymaga to wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów następuje w drodze decyzji administracyjnej (§ 47 ust. 3 rozporządzenia).
W wyroku z dnia 7 maja 2008 r. (I OSK 719/07) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż w pojęciu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków mieści się także usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów bazy danych ewidencyjnych.
Należy jednak podkreślić, że ewidencja gruntów ma jedynie charakter rejestrowy, wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji.
Taki też charakter mają zmiany dokonane w sprawie niniejszej.
Zaskarżona decyzja została wydana po ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ drugiej instancji, na skutek uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie III SA/Lu 140/10 decyzji L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. z dnia [...] lutego 2010 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] października 2009 r., wprowadzającą zmiany w operacie ewidencji gruntów co do działki nr 202/4. Zgodnie zatem z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej w skrócie: p.p.s.a., organ związany był oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w powołanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 1 lipca 2010 r. Ocena ta i wskazania wiążą również Sąd rozpoznający skargę w sprawie niniejszej.
W wyroku w sprawie III SA/Lu 140/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził, że organy nie ustaliły w sposób niebudzący wątpliwości, czy i kiedy przeprowadzone zostało uwłaszczenie działki nr 202/4 oraz czy sporządzony został wówczas operat ewidencyjny. Sąd wskazał, że obowiązkiem organu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie przede wszystkim uzyskanie i przeanalizowanie akt uwłaszczeniowych dla działki nr 202/4, a dopiero po uzupełnieniu materiału dowodowego możliwe będzie ustalenie, czy istnieje sprzeczność w opisie działek 202/4 i sąsiadujących z nią działek będących we władaniu Lasów Państwowych oraz czy ta sprzeczność jest następstwem dających się wskazać błędów czy niedokładności przy wprowadzaniu zmian ewidencyjnych w 1982 r. Sąd podkreślił, że w przypadku ustalenia sprzeczności w opisie granicy działek organ powinien rozważyć, czy usunięcie tej rozbieżności jest możliwe w ramach aktualizacji operatu ewidencji, czy też tylko w postępowaniu przed sądem powszechnym, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie sporu o zasięg prawa własności.
Rozpoznając sprawę ponownie organ drugiej instancji zastosował się do wytycznych Sądu i uzupełnił postępowanie dowodowe, zwracając się do Starosty P. o dostarczenie dokumentów wskazanych w wyroku Sądu. Nadesłane przez Starostę kopie dokumentów z założenia ewidencji gruntów z lat 1960-1963, kopie dokumentów powstałych podczas uwłaszczeń z lat 1972-1973 oraz kopie dokumentów z operatu technicznego z 1982 r. zostały przez organ drugiej instancji przeanalizowane i omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Oceniając całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy ponownie stwierdził, że istniały podstawy do wprowadzenia przez organ pierwszej instancji zmian w ewidencji gruntów, dotyczących działki nr 202/4, polegających na zmianie powierzchni całej działki z 2,26 ha na 2,2302 ha, wykreśleniu użytku o symbolu W o pow. 0,13 ha oraz zmianie powierzchni użytków: R-V z 0,79 ha na 0,8267 ha, BrR-V z 0,19 ha na 0,21 ha oraz BrR-VI z 0,4065 ha na 0,45 ha.
Stanowisko organu jest prawidłowe. Z dokumentacji geodezyjnej zgromadzonej w sprawie wynika, że rów o powierzchni 0,13 ha, przylegający do działki nr 202/4, stanowiącej własność skarżących, dopiero w 1982 r. uwidoczniony został jako należący do działki nr 202/4 i to w sytuacji, gdy nie doszło do jakiejkolwiek zmiany stanu prawnego, pozwalającej na zmianę wpisu w ewidencji gruntów w tym zakresie. W żadnych dokumentach wcześniejszych dotyczących działki nr 202/4 nie występował rów o powierzchni 0,13 ha. W szczególności do zaliczenia rowu do działki nr 202/4 nie dają podstawy akta uwłaszczeniowe, dołączone przez organ drugiej instancji. Z dokumentów uwłaszczeniowych nie wynika bowiem, by w skład nowo powstałej działki 202/4, wydzielonej z większej działki o numerze 202 wszedł rów o pow. 0,13 ha.
Podkreślić należy, że w aktach administracyjnych znajdują się mapy, szkice i protokoły opisu granic wsi Ż. oraz granic Lasów Państwowych Nadleśnictwa Ż., z których wynika, że od czasu scalenia przeprowadzonego w 1938 r. rów nie zaliczał się do gruntów wsi Ż. W protokole opisu granic wsi Ż. z 1960 r. (k. 11-12 akt organu pierwszej instancji) stwierdzono bowiem, że granica wsi z Lasami Państwowymi "biegnie liniami łamanymi wewnętrznym brzegiem rowu w ogólnym kierunku południowo-zachodnim", natomiast w protokole granicznym nr [...] z 1962 r. (k. 54 akt organu pierwszej instancji) stwierdzono, że granica Lasów Państwowych z wsią Ż. biegnie "liniami łamanymi zewnętrznym brzegiem rowu". Wyraźnie więc wskazano, że granicą gruntów wsi i Lasów Państwowych jest ten brzeg rowu, który jest brzegiem wewnętrznym od strony wsi, a brzegiem zewnętrznym od strony lasu. Potwierdzają to także mapy, na których współrzędne punktów granicznych zaznaczane są na linii stanowiącej wewnętrzny – od strony wsi – brzeg rowu (por. k. 17, 51, 57-58, 70-73 akt organu pierwszej instancji oraz k. 42 akt organu drugiej instancji). Rów nie należał zatem do graniczącej z lasem działki nr 202, z której wydzielona została w czasie uwłaszczeń działka nr 202/4.
Należy również zauważyć, że w rejestrze gruntów z [...] lipca 1973 r., a więc rejestrze sporządzonym po uwłaszczeniu (k.13 akt organu pierwszej instancji) w działce nr 202/4 nie figuruje użytek o symbolu W i powierzchni 0,13 ha. W rejestrze tym wpisano, że działka nr 202/4 składa się użytków: RIVb – 0,40 ha, RV-1,07 ha i RVI-0,79 ha. Od daty uwłaszczeń do chwili wprowadzenia zmian w ewidencji w 1982 r. nie doszło do jakichkolwiek zmian stanu prawnego, pozwalających na "dołączenie" do działki nr 202/4 rowu o powierzchni 0,13 ha. Nie było więc żadnych podstaw do uwzględniania tego użytku jako należącego do działki nr 202/4. Wykazanie rowu w działce nr 202/4 było zatem ewidentnym błędem osoby sporządzającej w 1982 r. operat gruntowy i dokonującej obliczenia powierzchni działek oraz konturów użytków i klas gruntów (por. k. 36-37 akt organu pierwszej instancji). Błędna była tym samym zmiana w ewidencji polegająca na wpisaniu rowu jako należącego do działki nr 202/4. Słusznie zatem uznały organy, że błędny wpis, nie znajdujący potwierdzenia w dokumentach, podlega skorygowaniu przez wykreślenie użytku o symbolu W.
Prawidłowe jest także stanowisko organów, że zmianie podlegają również wpisy dotyczące wielkości pozostałych użytków w działce nr 202/4. Jak podkreślono wyżej, ewidencja może spełniać swoje zadania tylko wówczas, gdy jest aktualizowana. Z dokonanych w niniejszym postępowaniu w 2009 r. pomiarów i obliczeń powierzchni działek oraz konturów użytków i klas gruntów (k. 65-72a akt organu pierwszej instancji) wynika, że obecnie działka nr 202/4 składa się z następujących użytków: LsV o pow. 1141 m2, RIVb o pow. 5000 m2, RV o pow. 8267 m2, RVI o pow. 1294 m2, BrV o pow. 2100 m2 oraz BrVI o pow. 4500 m2. Łączna powierzchnia działki wynosi według nowych, dokładniejszych pomiarów 2,2302 ha. Wyniki tych pomiarów nie zostały zakwestionowane. Należy również zauważyć, że granice działki skarżących, czego nie kwestionują, nie uległy zmianie od chwili nabycia przez nich działki w 2007 r. Zmiana wielkości użytków i powierzchni całej działki jest więc wynikiem zastosowania dokładniejszych metod pomiarów, a nie innego określenia granic działki nr 202/4. Żądanie skarżących zachowania dotychczasowej powierzchni należącej do nich działki nie mogło być więc uwzględnione.
Odnosząc się do zarzutu skarżących, że decyzja narusza art. 46 i 64 Konstytucji RP powoduje bowiem faktyczne wywłaszczeniem skarżących z części ich własności, wyjaśnić należy, że aktualizacja operatu ewidencyjnego nie prowadzi do zmiany stanu prawnego. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie stan prawny ustalony w innym trybie lub przez inne organy. Zaskarżona decyzja nie zmienia więc stanu prawnego nieruchomości, wprowadza jedynie zmiany w ewidencji gruntów, mające na celu sprostowanie błędów i aktualizację wpisów.
Wyjaśnienie wymaga również, że w rozpoznawanej sprawie organ nie mógł dokonać rozgraniczenia działki nr 202/4 z działkami przyległymi. Istotą postępowania rozgraniczeniowego jest ustalenie przebiegu granic, które stały się sporne, czyli określenie, dokąd sięga prawo własności właścicieli sąsiadujących nieruchomości. W sprawie niniejszej przedmiotem postępowania nie było tak rozumiane ustalenie przebiegu granic, lecz wyjaśnienie istniejących rozbieżności między ewidencją gruntów a stanem prawnym i stanem faktycznego użytkowania oraz doprowadzenie do zgodności wpisów w ewidencji ze stanem rzeczywistym.
Jeżeli skarżący uważają, że granice działki są sporne mogą wystąpić o rozgraniczenie w trybie przewidzianym w ustawie.
Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło