II SA/Wa 1673/11
WyrokWSA w Warszawie2012-01-13
Skład orzekający: Danuta Kania, Ewa Marcinkowska, Ewa Pisula – Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Obrony Narodowej, związany wyrokiem Sądu Okręgowego przekazującym mu do rozpoznania odwołanie J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, może umorzyć postępowanie, twierdząc, że odwołanie nie zostało złożone lub że sprawa jest bezprzedmiotowa?Ratio decidendi
Minister Obrony Narodowej, będąc związany wyrokiem Sądu Okręgowego nakazującym mu rozpoznanie odwołania J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, nie może umorzyć postępowania. Sąd Okręgowy, przekazując sprawę do rozpoznania, zobowiązał Ministra do merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Twierdzenie organu o braku złożenia odwołania lub bezprzedmiotowości postępowania jest błędne, ponieważ wyrok Sądu Okręgowego jednoznacznie wskazywał na konieczność rozpoznania odwołania.Stan faktyczny
J. L. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji waloryzacyjnych emerytury wojskowej oraz o ponowne ustalenie wysokości świadczeń. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego odmówił stwierdzenia nieważności. J. L. odwołał się od tej decyzji. Sąd Okręgowy przekazał odwołanie Ministrowi Obrony Narodowej do rozpoznania. Minister Obrony Narodowej decyzją umorzył postępowanie, twierdząc, że odwołanie nie zostało złożone lub sprawa jest bezprzedmiotowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Ministra.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Ewa Pisula – Dąbrowska (spr.), Protokolant Katarzyna Skurzyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2011 r. wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., w związku z prawomocnym wyrokiem z dnia [...] stycznia 2011 r. Sądu Okręgowego w [...] (sygn. akt [...]), którym to wyrokiem Sąd przekazał do rozpoznania Ministrowi Obrony Narodowej odwołanie J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o waloryzacji emerytury wojskowej wydanej po 1 stycznia 1999 r., postanowił umorzyć postępowanie w sprawie rozpoznania odwołania J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
J. L. złożył w dniu [...] grudnia 2008 r. wniosek do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...], domagając się:
1. stwierdzenia, na podstawie art. 156 k.p.a., nieważności decyzji waloryzacyjnych wydanych przez wojskowy organ emerytalny po 1 stycznia 1999 r., jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa;
2. ponownego ustalenia wysokości świadczeń emerytalnych wypłacanych przez wojskowy organ emerytalny po 1 stycznia 1999 r.;
3. wypłacenia wraz z odsetkami kwot wynikających z różnicy między świadczeniami należnymi a wypłacanymi na podstawie decyzji waloryzacyjnych od 1 stycznia 1999 r.
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] w dniu [...] grudnia 2008 r. wydał dwie decyzje. W jednej z nich, która nie jest przedmiotem niniejszego postępowania, odmówił ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno-rentowego i wypłaty odsetek, natomiast drugą decyzją (przedmiotową) J. L., odmówił wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r.
W uzasadnieniu tej ostatniej decyzji organ, powołując się na treść art. 32 ust. 2 wojskowej ustawy emerytalnej, wskazał, iż przepis ten stanowi samodzielną podstawę prawną do unieważnienia przez organ decyzji z urzędu. Weryfikacja decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. nie prowadzi jednak do ustalenia podstaw do wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Tym samym brak jest przesłanek do stwierdzenia nieważności tych decyzji z urzędu. Organ wskazał, że przyjęty sposób waloryzacji świadczenia emerytalnego jest właściwy, zatem brak jest podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, które stanowi przesłankę do zastosowania art. 156 k.p.a. Tym samym nie istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności tych decyzji z urzędu.
Zgodnie z zawartym w powyższych decyzjach pouczeniem, J. L. odwołał się od nich do Sądu Okręgowego w [...].
Wyrokiem z dnia [...] stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy w [...] (sygn. akt [...]), po rozpoznaniu sprawy z odwołania J. L. od decyzji Dyrektora WBE w [...] o odmowie ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno – rentowego i wypłaty odsetek oraz o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r.:
1. odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] o odmowie ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno-rentowego i wypłaty odsetek oddalił (niedotyczące przedmiotowej sprawy);
2. odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. przekazał Ministrowi Obrony Narodowej celem rozpoznania (dotyczące przedmiotowej sprawy).
Minister Obrony Narodowej, będąc związany rozstrzygnięciem zawartym w pkt 2 wyroku Sądu [...], decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., w związku z prawomocnym wyrokiem z dnia [...] stycznia 2011 r. Sądu Okręgowego w [...], dotyczącego przekazania do rozpoznania Ministrowi Obrony Narodowej odwołania J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r., postanowił umorzyć postępowanie w sprawie rozpoznania odwołania J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że Minister Obrony Narodowej związany jest pkt 2 wyroku i zobligowany jest do rozpatrzenia sprawy odwołania od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie odmowy wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. Wskazał, że z uwagi na to, że zainteresowany nie złożył odwołania od wskazanej decyzji, organ nie miał możliwości wykonania pkt 2 powołanego wyżej prawomocnego wyroku. W ocenie organu, powyższy wyrok jest niewykonalny, a próby jego ewentualnego wykonania spowodowałyby wydanie przez Ministra Obrony Narodowej decyzji dotkniętej wadą nieważności, ponieważ z akt sprawy wynika, że zainteresowany złożył odwołanie wyłącznie od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie odmowy ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno-rentowego i wypłaty odsetek, natomiast nie złożył odwołania od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. w przedmiocie odmowy wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. Zatem postępowanie w sprawie odwołania zainteresowanego od wskazanej wyżej decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności, które nakazał w powołanym wyroku Sąd Okręgowy jest bezprzedmiotowe, albowiem zainteresowany takiego odwołania nie złożył.
Organ wskazał też, że Minister Obrony Narodowej nie jest organem odwoławczym w sprawach ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z art. 31 ust. 4 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin, od decyzji wojskowego organu rentowego zainteresowanemu przysługuje odwołanie do właściwego sądu według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, zatem odwołanie takie przysługuje do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, w przedmiocie nieważności decyzji przysługuje odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.
W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, J. L. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że wniósł o uchylenie w całości decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. Zarzucił, że Minister Obrony Narodowej nie wykonał postanowienia sądu, wskazał, że Sąd Okręgowy rozpoznając sprawę, uznał się niewłaściwym i przekazał odwołanie Ministrowi Obrony Narodowej.
Minister Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, powołując argumenty analogiczne, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Ministra Obrony Narodowej narusza prawo. Przede wszystkim wskazać należy, iż Minister Obrony Narodowej przyznał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż jest związany prawomocnym wyrokiem z dnia [...] stycznia 2011 r. – wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] (sygn. akt [...]). Wyrokiem tym Sąd przekazał Ministrowi Obrony Narodowej do rozpoznania odwołanie J. L. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. Treść wyroku Sądu oznacza, iż organ związany był treścią wyroku Sądu Okręgowego, który przekazał mu do rozpoznania przedmiotowe odwołanie. Oczywistym jest zatem, że związanie wyrokiem Sądu oznaczało dla organu konieczność rozpoznania odwołania skarżącego. Niezależnie od powyższego nie można było zgodzić się ze stanowiskiem organu, że skarżący nie złożył odwołania od decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. W ocenie Sądu złożone przez skarżącego odwołanie zawiera w sobie dwa odwołania, tj. odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. o odmowie ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno-rentowego i wypłaty odsetek, a także odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. o odmowie wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r. Takiej też oceny dokonał w wyroku Sądu Okręgowego w [...], przekazując odwołanie skarżącego Ministrowi Obrony Narodowej celem rozpoznania. Ponownie podkreślić należy, iż tym rozstrzygnięciem (przekazaniem do rozpoznania) Sąd Okręgowy związał organ (zobowiązał) – Ministra Obrony Narodowej do rozpatrzenia tegoż odwołania.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ – Minister Obrony Narodowej, winien zatem wydać stosowne merytoryczne rozstrzygnięcie.
Mając powyższe na uwadze, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 152 i art. 132 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło