II SA/Wa 2015/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.) Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski Andrzej Góraj Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej - oddala skargę Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], działając na zasadzie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 i 2 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania B. B., uchylił w części dotyczącej daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej rozkaz personalny Dyrektora Departamentu Kadr MON Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. w sprawie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy ppor. B. B. wskutek otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w okresowej opinii służbowej, i w tym zakresie ustalił nową datę zwolnienia z tej służby na dzień 31 lipca 2011 r., zaś w pozostałej części utrzymał zaskarżony rozkaz organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, co następuje: Podporucznik B. B. pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym dowódcy plutonu w Pułku [...]. W opinii służbowej za okres od dnia 10 października 2009 r. do dnia 16 lutego 2011 r. uzyskał ogólną ocenę niedostateczną. W wyniku rozpatrzenia odwołania zainteresowanego od ww. opinii, w zakresie dotyczącym wywiązywania się przez żołnierza z obowiązków służbowych dokonano zmiany oceny dowodzenia podległym pododdziałem z niedostatecznej na dostateczną i oceny dotyczącej odpowiedniego stosowania praktyki dyscyplinarnej z dostatecznej na niedostateczną, co w konsekwencji nie wpłynęło na ocenę ogólną opinii. W związku z ogólną oceną niedostateczną zawartą w opinii, dowódca jednostki wojskowej, w której B. B. pełnił służbę, wystąpił do Dyrektora Departamentu Kadr MON z wnioskiem w sprawie zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej. Dyrektor Departamentu Kadr MON rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., wydanym na podstawie art. 111 pkt 6 oraz art. 115 ust. 1 oraz ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 6 i § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 23, poz. 137 z późn. zm.), zwolnił ppor. B. B. z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy wskutek otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w okresowej opinii służbowej. Od tego rozkazu żołnierz złożył odwołanie do Ministra Obrony Narodowej, który po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. podzielił zasadność zwolnienia, z tym tylko, iż dokonał przesunięcia daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej na późniejszą (to jest na dzień 31 lipca 2011 r.). W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, iż dyspozycja art. 111 pkt 6 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, nakazująca organowi zwolnienie żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej z powodu otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w okresowej opinii służbowej ma charakter obligatoryjny. Polemizując z zarzutami odwołania organ wskazał na prawidłowość procesu opiniowania oraz na fakt zmiany przez wyższego dowódcę, na skutek odwołania od opinii żołnierza, niektórych punktów opinii, co jednak nie wpłynęło na ocenę ogólną. Wskazując na fakt dokonania powyższej zmiany, organ zakwestionował poprawność zarzutu o nieobiektywności oceniania żołnierza przez jego bezpośredniego przełożonego i stosowania wobec żołnierza mobbingu, skoro wyższy przełożony, po rozpatrzeniu odwołania, ostatecznie utrzymał negatywną ocenę. Organ wskazał również, iż do niniejszej sprawy nie mają zastosowania przepisy Kodeksu pracy, na który powołał się odwołujący. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, zarzucając organowi naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 11, art. 77 i art. 80 Kpa oraz wobec niedostrzeżenia tych naruszeń przez organ II instancji wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 i 2 Kpa w związku z art. 111 pkt 6 ustawy pragmatycznej. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podporucznik B. B. w opinii służbowej obejmującej okres od dnia 10 października 2009 r. do dnia 16 lutego 2011 r. w pkt IV lit. B w zakresie dotyczącym wywiązywania się z obowiązków służbowych otrzymał średnią 2,8. Natomiast w zakresie dotyczącym cech osobowych (pkt IV lit. A) na 12 ocenianych cech, z 7 z nich oficer został oceniony na 1. Zgodnie z dyspozycją § 3 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 lutego 2010 r. w sprawie opiniowania żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 34, poz. 184), jeżeli opiniowany uzyskał z wywiązywania się ze wszystkich obowiązków służbowych średnią ocen w przedziale 2,51 - 3,50 to ogólną oceną opiniowanego jest ocena dostateczna. Jak wynika jednak z § 4 ust. 3 przywołanego rozporządzenia, w przypadku uzyskania przez opiniowanego za więcej niż połowę ocenianych cech osobowych oceny 1, ogólną ocenę opiniowanego obniża się o jeden stopień. Zatem w przypadku wyżej wymienionego - zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 4 - ogólna ocena jest niedostateczna. W wyniku odwołania od opinii bezpośredniego przełożonego do dowódcy [...] Batalionu [...], w punkcie IV lit. B przedmiotowej opinii - w zakresie wywiązywania się przez żołnierza z obowiązków służbowych dokonano zmiany oceny dowodzenia podległym pododdziałem z niedostatecznej na dostateczną i oceny dotyczącej odpowiedniego stosowania praktyki dyscyplinarnej z dostatecznej na niedostateczną, co w konsekwencji nie wpłynęło na ocenę ogólną zawartą w opinii. A zatem zgodnie z treścią art. 111 pkt 6 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wystąpiła przesłanka obligatoryjnego zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Ani w odwołaniu od rozkazu zwalniającego z zawodowej służby wojskowej, ani w skardze B. B. nie podnosił formalnych zastrzeżeń co do prawidłowości opinii. Wskazywał natomiast na nieobiektywność bezpośredniego przełożonego w procesie oceniania skarżącego oraz stosowany wobec niego mobbing i fakt korzystniejszej oceny uzyskanej w poprzedniej opinii, gdy przełożonym skarżącego był inny oficer. Wskazać tu należy, iż aby móc skutecznie zakwestionować poprawność zastosowania wobec skarżącego przez organy obu instancji przepisu art. 111 pkt 6 ustawy pragmatycznej z dnia 11 września 2003 r. należałoby wykazać formalne uchybienia opinii będącej podstawą zwolnienia. Skarżący takich uchybień nie wykazał i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając niniejszą sprawę także nie dopatrzył się formalnych uchybień w procesie opiniowania skarżącego. W szczególności organ odwoławczy (wyższy przełożony) wyraźnie wskazał dlaczego dokonał zmian w opinii bezpośredniego przełożonego, krótko uzasadniając istotę zmiany. Opinia jest całościowa, logiczna i wskazująca na konkretne oceny jednostkowe. Zatem dokument ten w całości jest opinią, wydaną zgodnie z treścią wskazanego wyżej rozporządzenia. Prawidłowo wydana negatywna opinia stanowi podstawę do zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Nadto wyraźnie podkreślić tu należy, iż sądownictwo administracyjne nie zajmuje się rozpatrywaniem skarg od treści opinii (porównaj miedzy innymi wyrok WSA z dnia 3 lipca 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 43/08, wyrok WSA z dnia 20 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1507/07, wyrok WSA z dnia 12 kwietnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 2225/06). W tym zakresie zastosowanie w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 lutego 2010 r. w sprawie opiniowania żołnierzy zawodowych trybu odwołania się od opinii sporządzonej przez bezpośredniego przełożonego do wyższego przełożonego jest wystarczające i zabezpiecza żołnierza przed ewentualną nieobiektywnością bezpośredniego przełożonego. Zatem trafnie twierdzi organ, iż jest bezwzględnie związany negatywną oceną zawartą w opinii okresowej i okoliczność ta nakłada na niego, zgodnie z treścią art. 111 pkt 6 ustawy pragmatycznej z dnia 11 września 2003 r. obowiązek zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie podziela zasadności tych zarzutów. Bezwzględne związanie organu niedostateczną oceną zawartą w opinii okresowej i co za tym idzie potrzeba stosownego zawężenia niniejszego postępowania dowodowego w zasadzie do jednego dowodu (oceny zawartej w opinii), czyni powyższe zarzuty chybione. Podkreślenia wymaga także fakt, iż ocena zawarta w opinii, jak i cała opinia była skarżącemu doskonale znana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy obu instancji przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającego go rozkazu personalnego, zarówno w zakresie skutkującym uchyleniem tych aktów, jak i stwierdzeniem ich nieważności, i dlatego, na mocy art. 151 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.