I SA/Gd 1227/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Pellowska, po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi O.B.-R. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 12 maja 2010 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych postanawia: odrzucić skargę. W dniu 17 czerwca 2010 r. O. B.-R., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W dniu 6 sierpnia 2010 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przewrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącej wskazał, że zaskarżoną decyzję w dniu 17 maja 2010 r. odebrała L. D., która nie posiadała pełnomocnictwa pocztowego w rozumieniu § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz. U. Nr 5, poz. 34 ze zm.) od skarżącej, tylko od spółki jawnej A w S., które jest miejscem pracy skarżącej. Następnie strona skarżąca przywołała postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2002 r., zgodnie z którym doręczenie pisma osobie fizycznej w jej miejscu pracy – w świetle przepisu art. 42 § 1 k.p.a. – może być dokonane wyłącznie adresatowi. Pełnomocnik skarżącej podniósł też, że na doręczonym skarżącej odpisie zaskarżonej decyzji widnieje pisemna adnotacja o doręczeniu w dniu 18 maja 2010 r. Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2010 r., I SA/Gd 681/10, tut. Sąd odrzucił wyżej opisany wniosek o przywrócenie terminu. Po rozpoznaniu wniesionego przez skarżącą zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 października 2010 r., II GZ 311/10, uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego orzeczenia NSA wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej w dniu 17 maja 2010 r., a pełnomocnik skarżącej błędnie utrzymywał, że doręczenie nastąpiło w dacie 18 maja 2010 r. W wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku, postanowieniem z dnia 18 stycznia 2011 r., I SA/Gd 681/10, tut. Sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2011 r., II GZ 198/11, oddalił zażalenie skarżącej na powyższe rozstrzygnięcie. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2011 r., I SA/Gd 681/10, tut. Sąd odrzucił skargę jako wniesioną po terminie. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd wskazał, że strona, składając skargę w dniu 17 czerwca 2010 r., nie dochowała trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi, który upłynął 16 czerwca 2010 r. Po rozpoznaniu wniesionej przez skarżącą skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 29 listopada 2011 r., II GSK 2219/11, uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania. W ocenie NSA Sąd pierwszej instancji, wydając rozstrzygnięcie, powinien wnikliwie przeanalizować zebrany w sprawie materiał dowodowy i w oparciu o orzecznictwo i przepisy o doręczaniu pism ocenić prawidłowość odebrania przesyłki przez L.D. Należy również ustalić, czy faktycznie adres podany przez skarżącą jest jej miejscem pracy, czy miejscem zamieszkania. Nadto NSA podkreślił, że bez wyjaśnienia prawidłowości doręczenia decyzji organu odwoławczego skarżącej nie jest możliwe ustalenie biegu terminu do wniesienia skargi, a w konsekwencji ocena, czy została ona złożona w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skargę jako wniesioną po terminie należało odrzucić. Organ administracyjny przesłał zaskarżoną decyzję na adres: [...] S., pod którym, jak wynika z opisu zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 73 akt administracyjnych), w dniu 17 maja 2010 r. odebrała ją L. D., określona przez doręczyciela słowem "pełnomocnik", która podjęła się oddania przesyłki adresatowi. Osoba ta przekazała skarżącej przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję, co nie jest sporne pomiędzy stronami. Jednakże, jak wywodzi pełnomocnik skarżącej, nastąpiło to następnego dnia, tj. 18 maja 2010 r., a zatem to ta data jest datą doręczenia decyzji, od której rozpoczyna się bieg terminu do wniesienia skargi. W tym miejscu wskazać należy, że wywody pełnomocnika skarżącej o dacie skutecznego doręczenia jej decyzji oparte są na twierdzeniu, iż ww. adres skarżącej nie jest jej miejscem zamieszkania, tylko miejscem pracy. W ocenie Sądu materiał dowodowy znajdujący się w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy obala powyższe twierdzenie strony skarżącej. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że zgodnie z odpisem dowodu osobistego skarżącej wydanego w dniu 3 kwietnia 2007 r. przez Wójta Gminy (k. 2 akt administracyjnych) adres "..." podany jest jako adres zameldowania skarżącej, zaś ona sama w umowie majątkowej małżeńskiej, zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 11 września 2006 r., wskazała go jako swoje miejsce zamieszkania. Nie bez znaczenia jest też okoliczność, że skarżąca wpisała ten adres w rubryce V wniosku z dnia 27 kwietnia 2004 r. o wpis do ewidencji producentów, jak i jego aktualizacji z dnia 14 lipca 2009 r. (k. 5 i 1 akt administracyjnych), która to rubryka przewidziana jest dla podania adresu zamieszkania albo siedziby wnioskodawcy jako adres zamieszkania i korespondencji skarżącej na formularzu oceny raportu z dokonanych czynności kontrolnych (k. 44 akt administracyjnych). I wreszcie pod adres ten doręczana była skarżącej w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w niniejszej sprawie wszelka korespondencja. Jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru, za każdym razem korespondencję w imieniu skarżącej odbierała osoba określona przez doręczyciela mianem pełnomocnika – dwukrotnie była to L. D. (k. 55, 74 akt administracyjnych), raz I. K. (k. 51 akt administracyjnych). Podkreślić należy, że skarżąca nie tylko że nie kwestionowała doręczania jej przez organ administracyjny korespondencji pod ww. adres, ale i sama konsekwentnie go podaje – zarówno we wniesionym w terminie odwołaniu k. 60 od decyzji pierwszej instancji, jak i w skardze na decyzję organu odwoławczego. Zanegowanie przez stronę skarżącą prawidłowości tak dokonywanych doręczeń nastąpiło dopiero z momentem uchybienia przez nią terminowi do wniesienia skargi. W ocenie Sądu opisane powyżej okoliczności faktyczne są wystarczające dla stwierdzenia, że wbrew zarzutom skargi, sporny adres jest adresem zamieszkania skarżącej, co przesądza o prawidłowości dokonanego doręczenia zaskarżonej decyzji. Nie ma bowiem sporów zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie o legalność formy doręczenia zastępczego, o której mowa w art. 43 k.p.a. (przez dorosłą osobę, która podjęła się oddania pisma adresatowi), w przypadku doręczania pism w miejscu zamieszkania adresata. Sąd podkreśla, że w niniejszej sprawie nie ma wątpliwości co do skuteczności tego doręczenia – powyższego dowodzi już sam fakt wniesienia skargi. A zatem przyjąć należy, że datą doręczenia zaskarżonej decyzji jest data widniejąca na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, tj. 17 maja 2010 r. Takich samych ustaleń faktycznych dokonał rozpoznający niniejszą sprawę Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 28 października 2010 r. Za nieporozumienie zaś w ocenie Sądu uznać należy argumentację pełnomocnika skarżącej, iż odręczna adnotacja uczyniona nie wiadomo kiedy i nie wiadomo przez kogo na egzemplarzu decyzji doręczonym skarżącej, o treści "otrzymał B. 2010.05.18", ma dowodzić doręczenia skarżącej w tej właśnie dacie zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu kolejne pisma procesowe pełnomocnika skarżącej mają na celu naprawienie popełnionego przez stronę skarżącą uchybienia terminowi do wniesienia skargi. Skoro bowiem to nie skarżąca osobiście odebrała przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję, to winna zainteresować się (lub jej pełnomocnik), w jakiej dacie uczyniła to osoba, która w jej miejscu zamieszkania otworzyła drzwi doręczycielowi i przedstawiła się jako jej pełnomocnik. Od tej daty bowiem należy liczyć bieg terminu do wniesienia skargi. Stosownie do przepisu art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Termin do wniesienia skargi upłynął zatem z dniem 16 czerwca 2010 r. Skarga została zaś złożona za pośrednictwem poczty w dniu 17 czerwca 2010 r., czyli jeden dzień po upływie ustawowego terminu. Konsekwencją wniesienia skargi po upływie terminu jest, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jej odrzucenie. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy powołanego art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.